00:00Yüce Allah'ın hep birlikte Allah'ın ipine sımsıkı sarılın, bölünüp parçalanmayın buyruğundan hareketle
00:08İslam ümmetinin birliği, adalet, merhamet, dayanışma ve mazlumlara destek olma esaslarına dayanan
00:17medeniyet ve insanlık misyonuna ilişkin sorumluluğunun bilinciyle
00:22Dünya Müslüman Alimler Birliği ve İslam Alimleri Vakfı ve bununla beraber düzenleyici kuruluşlarla iş birliği içerisinde gerçekleştirilen
00:33Vasat Ümmet'in Birliği Sabitelerden Birlik Misakına başlıklı konferans 28-30 Ekim 2026 tarihleri arasında İstanbul'da gerçekleştirilmiştir.
00:45Konferansa farklı ülkelerden alimler, düşünürler, kurumsal ve siyasi temsilciler ile ümmetin meseleleriyle ilgilenen şahsiyetler katılmıştır.
00:59Fikri, siyasi, ekonomik ve toplumsal sorunların yanı sıra iş birliği ve bütünleşme imkanlarını zayıflatan,
01:07ayrışmaların yaşandığı bir dönemde düzenlenen konferanstan, birlik çağrılarının sobut mutabakatlara ve uygulanabilir projelere dönüştürülmesinin gerekliliği ele alınmıştır.
01:21İlgili oturumlar, müzakereler ve çalıştayların ardından katılımcılar aşağıdaki hususları kamuoyuna ilan ederler.
01:301. Ümmetin birliği ve temel ilkeleri
01:34Ümmetin birliği, şer'i bin İranç ve İslam medeniyetinin temel bir gerekliliğidir.
01:43Bu birlik, mezhep, düşünce ve iştihat farklılıklarının ortadan kaldırılması anlamına gelmez.
01:49Esas olan ortak değerlerin güçlendirilmesi, ihtilafların ilim, hikmet ve adalet çerçevesinde ele alınması,
02:00ümmetin ortak menfaatlerinin gözetilmesi, taassup, aşırılık ve ayrışmadan uzak durulmasıdır.
02:08Ümmetin birliği, kendi içerisine kapanmayı değil, yeryüzünün imarına, iyiliğin yayılmasına, mazlumların desteklenmesine ve dünya barışına katkıda bulunmak amacıyla,
02:24diğer millet ve haklarla karşılıklı anlayış ve iş birliğinin geliştirilmesini gerektirir.
02:31Ümmetin birliği, sabır, hikmet, kardeşlik, istişare ve karşılıklı güven temelinde sürdürülebilecek bir süreçtir.
02:43Bu nedenle, geçici temaslarla yetinilmeyecek sürekli ve kurumsal iş birliği mekanizmalarının geliştirilmesine önem verilecektir.
02:53İki, sabitelerle değişkenler bakımından vasat ümmetin misakı,
02:59Konferans, kesin ve değişmez şer'i hükümler ile iştihada açık meseleler arasında ilmi ve şer'i ölçülere uygun bir ayrım
03:11yapılmasını önemle vurgular.
03:14Bu yaklaşım, dinin temel esaslarının korunmasını, iştihat alanlarının açık tutulmasını ve yeni gelişmeler karşısında uygun çözümler geliştirilmesini mümkün kılar.
03:29Her türlü ifrat ve tefritten uzak durulması gerektiğini belirten konferans, üzerinde ittifak edilen hususlarda iş birliği yapılmasını,
03:38ihtilaf edilen meselelerde ise şer'i ve ilmi ölçüler içerisinde karşılıklı anlayış gösterilmesini esas alır.
03:47Konferans, vasat ümmetin misakı, sabiteler ve değişkenler başlığı taslağın, katılımcıların görüşleri doğrultusunda geliştirilerek ortak bir mutabakat meclisine dönüştürülmesini önemser.
04:03Alimleri, düşünürleri, liderleri ve İslam dünyasındaki kurumları, iştihat ve yenilenme arasındaki ilişkiyi düzenlemeyi amaçlayan bu çalışmaya katkıda bulunmaya
04:17ve misakın temel ilkelerinin yaygınlaştırılmasını desteklemeye davet eder.
04:223. Ortak sorumluluk ve kurumsal bütünleşme
04:27Ümmetin birliğinin sağlanması hususunda, alimler, düşünürler, siyasi liderler, ilmi ve dini kurumlar, eğitim kuruluşları ve medyaya hiç şüphesiz önemli sorumluluklar
04:44düşmektedir.
04:45Konferans, mezheplere, düşünce ekollerine ve farklı akımlara saygıyı esas alan, ortak değerleri öne çıkaran, bütünleştirici bir İslam söyleminin geliştirilmesini önemsemektedir.
05:00Dağınık girişimler yerine bilgi ve tecrübe paylaşımının arttırılmasını, araştırmaların ve ilmi çalışmaların ortaklaştırılmasını, eğitim programlarının geliştirilmesini ve kurumlar arasında sürdürülebilir
05:17iş imkanlarının, iş birliğinin kurulmasını teşvik eder.
05:22Medyanın nefret söylemi, kışkırtma ve taassupla mücadeledeki rolüne dikkat çeken konferans, ortak değerlerin öne çıkarılması ve toplumsal güvenin güçlendirilmesi gerektiğini
05:36ısrarla vurgular.
05:38Dört, siyasi, insani, ilmi, iş birliği ve ümmetin meselelerine destek.
05:46Konferans, ümmetin meseleleriyle ilgilenen siyasi liderler ve şahsiyetler arasında düzenli istişare ve eş güdümü sağlayacak mekanizmaların oluşturulmasını önemsemektedir.
05:59İhtiyaç sahiplerine yardım ulaştırılması, mazlumların desteklenmesi, insan onurunun korunması, yoksulluk, cehalet ve geri kalmışlıkla mücadele edilmesi amacıyla insani ve toplumsal
06:15çalışmaların arttırılması önem arz etmektedir.
06:19Mescid-i Aksa'nın ümmet aşıksından taşıdığı merkezi önemi vurgulayan konferans, bu kutsal mekanın korunması ve Filistin davasına destek verilmesi
06:31için ortak çalışmalar yürütülmesini özellikle talep etmektedir.
06:36Konferans, ayrıca bilimsel araştırmaların geliştirilmesini, ansiklopedik çalışmaların hazırlanmasını, ortak öğretim ve mesleki gelişim programlarının düzenlenmesini, ilmi toplantıların arttırılmasını teşvik eder.
06:52Eğitim ve ıslah faaliyetlerine, itidal ve ahlak ilkelerinin geliştirilmesine ve gelecek nesillerin yetiştirilmesine büyük önem verir, ümmetin birliğine katkıda bulunan
07:07çalışmaları takdirle karşılar.
07:105. Pratik mekanizmalar ve birlik projeleri.
07:15Konferans, belirlenen ilkelerin uygulamaya aktarılması amacıyla aşağıdaki kararları almıştır.
07:24Birliği, kalkınmayı ve yeniden dirilişi hedefleyen projelerin yürütülmesi amacıyla, birlik araştırmaları ve birlik kalkınma projeleri merkezinin kurulması,
07:37görüşlerin birbirine yakınlaştırılması ve topluluklarla kurumların çalışmalarının eşgüdüm içerisinde yürütülmesi amacıyla,
07:46İslam ülkelerinde birlik komisyonlarının oluşturulması, ortak anlayışın geliştirilmesi ve diyalog kültürünün güçlendirilmesi amacıyla,
07:57müşterek ilmi eğitim programlarının düzenlenmesi,
08:02İslam ümmetinin birliğinin önündeki engellerin tespit edilmesi,
08:07ve uygulanabilir çözüm önerilerinin geliştirilmesi amacıyla,
08:11her ülkede çalıştaylar düzenlenmesi, alınan kararların yakinen takip edilmesi,
08:19alimler, davetçiler ve düşünürler arasındaki iletişimin düzenli toplantılar ve konferanslarla sündürülmesi,
08:28Kur'an ve sünnetten ilham alan, inşa ve ıslahı hedefleyen, bütünleştirici ve yenilenmeye açık olan ortak bir davet dilinin geliştirilmesi,
08:41projenin şu temel ilkelere dayanması,
08:45maslahatlar ile mevsedetler arasındaki dengeyi kurmayı esas alan bir mizan fıkı,
08:52basiret ve sonuçları öngören bir fıkı,
08:55hikmet ve en güzel yöntemle daveti önceleyen bir yaklaşım
09:00ve en önemlisi davranışlarla ve tutumlarla en iyi, en güzeli esas alan bir davranışı, bir yaklaşım.
09:11Dinin sabitelerini koruyarak söylemin, programların ve yöntemlerin sürekli yenilenmesi.
09:186. Çıktıların programlara dönüştürülmesi ve uygulamanın takibi.
09:25Konferans başarının alınan kararların uygulanması ve sürdürülmesi iş birliğinin sağlanması ölçeğinde olacağını vurgular.
09:35Bu doğrultuda Müslümanların vahdeti ve birliği, eğitim, terbiye, insan yetiştirme ve davet programlarında önemli bir yer edinmelidir.
09:48Ümmetin birliğine ve İslam dünyasındaki ilmi kurumlar arasındaki iş birliğine ilişkin çalışmalar,
09:56amaçları, öncelikleri ve sonuçları belirlenmiş programlara ve somut girişimlere dönüştürülmelidir.
10:06Katılıncı kurumlar arasında irtibat noktaları belirlenerek,
10:09girişimlerin ve tecrübelerin paylaşılması,
10:13mutabakatların uygulanmasının takip edilmesi ve ortak çalışmaların eş güdüm içerisinde yürütülmesi sağlanmalıdır.
10:22Konferans, istişarelerin sürdürülmesini ve düzenli toplantılar yapılmasını,
10:29elde edilen sonuçların değerlendirilmesini,
10:32karşılaşılan güçlüklerin giderilmesini ve iş birliğinin geliştirilmesini gerekli görür.
10:38Yedi, mazlum halklara destek ve ülkelerin birliğinin korunması.
10:46Katılımcılar, Filistin, Yemen, Sudan ve diğer bölgelerde yaşanan savaş ve ayrışmanın,
10:56halkların yaşadığı acıların artan başlıca etkenlerinden olduğunu vurgulamaktadır.
11:02Mazlumlara destek verilmesi, hakların ve kutsal mekanların korunması için ortak tutum geliştirilmesi ve çabaların eş güdüm içerisinde yürütülmesi gerektiğini bir
11:16kez daha belirtir.
11:17Konferans, Gazze'deki soykurumun durdurulmasını,
11:23Batı şeriataki saldırı, gaz ve insan hakları ihlallerinin sona erdirilmesini,
11:30esirlerin ve kutsal mekanların korunmasını,
11:32özellikle Mescid-i Aksa'nın muhafazası için gerekli tedbirlerin alınmasını ve işgal altındaki Filistin topraklarındaki işgalin bütün boyutlarıyla sona erdirilmesini
11:46talep eder.
11:47Konferans, Yemen halkıyla dayanışmasını ifade eder.
11:53Yemen'in birliğinin, güvenliğinin ve istikrarının korunmasını destekler.
11:59Meşru devlet kurumlarının görevlerini yerine getirebilmesi
12:03ve ülkenin bütün topraklarında otoritesini tesis edebilmesi gerektiğini özellikle vurgular.
12:11Sudan halkıyla da dayanışmasını yenileyen konferans,
12:15Sudan'ın birliğini, egemenliğini ve meşru kurumlarını destekler.
12:22İnsani, maddi ve manevi yardımların arttırılması, çatışmanın sona erdirilmesi
12:28ve ülkenin bütün bölgelerinde güvenlik ve istikrarın yeniden sağlanması için çaba gösterilmesini ister.
12:37Konferans, Arakanlı Müslümanlar, Doğu Türkistan halkı ve bütün mazlum topluluklarla dayanışmasını ifade eder.
12:45Ayrıca bu bölgelerde düşünceleri nedeniyle özgürlüklerinden mahrum edilen kişilerin serbest bırakılması,
12:55haklarının korunması ve insan onurlarına saygı gösterilmesi çağrısında bulunur.
13:028. Toplumsal barışın korunması, saldırıların ve nefret söyleminin reddedilmesi.
13:10Konferans, son dönemde bazı Avrupa başkentlerinde düzenlenen protestolar sırasında
13:17kamu ve özel mülklere yönelik gerçekleştirilen saldırıları kınar.
13:21Bu tür saldırıların bütün dillerde yasak olduğunu, kamu güvenliğiyle toplumsal barış açısından tehlike oluşturduğunu vurgular.
13:31Yaşanan olayların Müslümanlara yönelik nefret söylemini körüklemek ve İslamofobiyi güçlendirmek amacıyla kullanılması noktasında uyarıda bulunur.
13:44Hukuka saygı gösterilmesi, hak ve özgürlüklerin korunması, barış içerisinde bir arada yaşama ve karşılıklı saygı ilkelerinin güçlendirilmesi çağrısında bulunur.
13:57Katılımcılar, Dünya Müslüman Alimler Birliği'ne, İslam Alimleri Vakfı'na, düzenleyici kuruluşlara, konferansa katılan alimlere, düşünürlere, liderlere ve heyetlere,
14:10Türkiye Cumhuriyeti'ne ve konferansın gerçekleştirilmesinde katkıda bulunan herkese teşekkür eder.
14:17Konferansın ortak sabiteler etrafında şekillenen, meşru farklılıkları gözeten ve mutabakatları kurumsal iş birliğine dönüştürmeyi amaçlayan, birlik çalışmalarına katkı sağlayan bir
14:33adım olduğunu ifade eder.
14:35Bu çalışmaların ümmetin ortak menfaatlerine, medeniyet birikimine ve insanlığa karşı taşıdığı sorumluluğa hizmet etmesini temenni eder.
14:46Yüce Allah'tan Müslümanların sözlerini hak ve hayır üzere birleştirmesini, kalplerini birbirine ısındırmasını ve dinleriyle dünyaları için hayırlı olan işlerde kendilerine
14:58muvaffakiyet ihsan etmesini niyaz eder.
15:01Hepinizi saygıyla, hürmetle selamlarım.
15:04Esselamu aleyküm ve rahmetullahi ve barakallahu anh.