00:00Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi'nin yeniden ibadete açılışının 6. yıl dönümünde Demirören Yayınları tarafından koleksiyon niteliğinde özel bir eser
00:10hazırlandı.
00:11Fethin Mührü, Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi adlı eser okurlarla buluşuyor.
00:16Detayları Serdar Erden alacağız. Serdar kolaylıklar sendeyiz.
00:26Mertem, Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi'nin açılış yıl dönümündeyiz bugün 6. seneyi devriyesi ve bugünün şerefine aslında Demirören Yayınları
00:38Fethin Sembolü eserini çıkarttı ve bugün satışa sunulacak.
00:43Bunu konuşacağız. Devamında Ayasofya içerisinde de gün boyu yayınlarımız sürecek.
00:48Çünkü biliyorsunuz 1453'te İstanbul'un fethiyle birlikte aslında fethin sembolü olarak, kılıç hakkı olarak burası camiye çevrildi ve ibadete açıldı.
01:02Devamında bir müze dönemi gerçekleşti burada ve yaklaşık 86 yıl sonunda burası tekrar ibadete açıldı 24 Temmuz 2020'de.
01:18Şu an caminin içerisinde kameraman arkadaşlarım Doğukan Yıldırım ve Alper Öztürk'le birlikte yayınımızı gerçekleştiriyoruz.
01:25Alper Öztürk drone görüntüleriyle caminin hem içerisindeki çalışmaları hem de son halini ekranlarınıza taşıyor.
01:33Biz de Doğukan Yıldırım'la karadan bu yayınımızı sürdürüyoruz açıkçası.
01:38Tabii şöyle hem o caminin görüntüsüyle birlikte o eseri göstermek isterim size.
01:45Fethin mührü Ayasofya'yı Kebir Camii Şerifi.
01:48Bakın kapağı böyle ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da bir takdim yazısı söz konusu.
01:56Birkaç cümlede Cumhurbaşkanı'nın yazısından okumak isterim.
02:00İstanbul'un fethiyle birlikte Ayasofya'yı Kebir Camii Şerifi insanlık tarihinin en büyük dönüm noktalarından birine şahitlik etmiş bir mabet
02:09olarak yeni bir hüviyet kazanmıştır.
02:12Fethi mübinden önce harap ve bitap halde olan bu eser 29 Mayıs 1453'te Fatih Sultan Mehmet Han ve Muzaffer ordusunun
02:21İstanbul'u almasıyla birlikte kısa zamanda ihya edilerek
02:25İslam'ın manevi sancağı altında yeniden hayat bulmuştur.
02:30Fethiyle birlikte camiye tahvil edilen Ayasofya, çağ açıp çağ kapatan büyük zaferin remzi,
02:37fethin mührü ve medeniyetimizin en ihtişamlı eserlerinden biri haline gelmiştir diyor.
02:44Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan kitabın içerisindeki bu takdim yazısında ve içerisinde de görüyorsunuz
02:51o ibadete açılışın hemen ardından çekilmiş olan bir fotoğraf karesi ve Cumhurbaşkanı Erdoğan.
02:59Tabi hem kitabı konuşacağız bugün hem de Ayasofya Camii'nin açılışını.
03:05Hocamız Prof. Dr. Süleyman Berk yanımızda.
03:09Hocam hoş geldiniz.
03:11Hoş bulduk. Siz de hoş geldiniz Ayasofya'ya.
03:13Çok teşekkür ederiz. Ramazan programımızda eserlerinizi takdim ettik.
03:17Çokça ilahi çizgiler. Şimdi başka bir eser. Nedir anlamı bu eserin?
03:22Şöyle biliyorsunuz Ayasofya'yı kebir, cami şerifi diyoruz şimdi.
03:27Dünyanın en eski mabetlerinden bir tanesidir.
03:31Hem Hristiyan dünyası hem İslam dünyası için önemli bir mabettir.
03:371453'teki fetihten sonra 1934 yılına kadar Müslüman mabedi olarak kullanılmıştır.
03:4386 yıllık bir aradan sonra 2020 yılında Sayın Cumhurbaşkanımızın imzasıyla burası tekrar mabede tahvil edildi.
03:53Dolayısıyla hem Hristiyan dünyası için hem Müslüman alemi için önemli olan bu mabedin tabi ki mimari özellikleri var.
04:02Bir İslam mabedi olduktan sonra ortaya konan bir takım eserler var.
04:07Bunların tanıtılmasının bir önemi vardı.
04:09Dolayısıyla bu caminin tekrar ibadete açılışının 6. seneyi devriyesinde Demirören tarafından böyle bir kitabın bir anı olarak ortaya konulmasını ben
04:22çok önemli buluyorum.
04:23Burada tabi ki günümüzdeki fotoğraf sanatçılarının fotoğrafları yanında çok kaliteli fotoğrafları yanında
04:33Yıldız fotoğraf albümünden zamanında çekilmiş o 100 yılın başında çekilmiş fotoğraflarla da kitap çok renkli bir hale getirilmiştir.
04:42Görelim mi hocam?
04:43Tabi görelim hep beraber.
04:44Zaten siz yayın öncesi bir hazırlık yaptınız burada ben gördüm hatta Yıldız Arşivinden bu dediğiniz bu fotoğraf.
04:50Sene kaç hocam burada?
04:52Yani burası 1910 ile 20 arası tam tarih değil ama yani ibadete açık olduğu zaman ki bakın halıları görüyoruz.
05:00O Kazasker Mustafa İzzet Efendi'nin dünyanın en büyük levhaları 7,5 metre çapında onları görüyoruz.
05:06Müezzin mahfili, minber, mihrap, hünkar mahfili çok bunlar tabi Fosati tarafından yapılmış.
05:14Şimdi hocam şu görüntüden sonra Doğukan'dan bir rica edeceğim.
05:181920 arası bir görüntü şöyle direktler var ama bir restorasyon çalışması devam ediyor.
05:24Şöyle tekrar baktığımızda neredeyse tamamen aynı.
05:28Aynı kalmış yani bakın Lafzatullah ismi Nebi Muhammed ismi şurada Ömer deminlerin arkasında kalmış.
05:37Minber'i görüyorsunuz, müezzin mahfilini görüyorsunuz.
05:41Şu küçük şu anda kapıta şurada görüyoruz onları küçük kürsüleri görüyoruz kürsücükleri.
05:47Aynı olduğu gibi muhafaza edilmiş.
05:50Yani bizim ecdadımız burayı fetihle birlikte camiye tahvil ediyor ama eskiden kalan hatıralara da dokunmuyor.
05:57Yani Hristiyan alemini rencide edecek, onları üzecek herhangi bir girişimde bulunulmuyor.
06:04Mozaikler de mozaiklerin üzeri yani ibadet esnasında görülmemesi gereken çok o güzel mozaikler çok ince bir teknikle muhafaza ediliyor.
06:13Daha sonra 1934'te onlar çıkarılıyor.
06:16Bugün de onları biz görebiliyoruz.
06:19Yani şu an örtüyle kaplı üstü.
06:21Yani şunu söyleyebiliriz.
06:25Burası bir İslam mabiyeti olduktan sonra da itina ile muhafaza edilmiş.
06:30Mimar Sinan ve Fosati buraya çok ciddi bir emek vermişler ve burayı restore etmişler.
06:35Bugün kubbeye baktığımız zaman da o Kazasker Mustafa İzzet Efendi'nin dünya çapında meşhur olan Nur suresinden bir ayetini görmekteyiz.
06:44Yine dünyanın en büyük levhaları 7,5 metre çapında o cihar yer güzin dediğimiz camilerde bulunması adet olan levhaların da
06:53burada olduğunu görüyoruz.
06:54O levhaları da aslında dört bir tarafta gözümüze çarpıyor hocam.
06:58Evet onlar yani buranın mimarisiyle çok uyumlu bir levhalar bunlar.
07:03Bunlar 1934'te aşağıya indiriliyor.
07:051949'da tekrar yerlerine asılıyor.
07:08Restore ediliyor ve yerlerine asılıyor.
07:10Şu anda gördüğünüz gibi belki de Fosati'den sonra en kapsamlı restorasyonu şu anda geçiriyor.
07:17Çünkü burası çok eski bir bina olduğu için devamlı gözetim altında bulundurulması gereken bir binadır.
07:23Ama biz de millet olarak gerçekten burayı iyi muhafaza etmişiz.
07:27Kesinlikle hocam.
07:28Çok teşekkür ederiz.
07:29Prof. Dr. Süleyman Berk hocamız aslında hem 6. seneye devriyesinde açılışı bizimle o duyguları paylaştı, anlamını paylaştı.
07:39Hem de kitaptan detaylar gösterdi.
07:41Tabii ki gün boyu yayınlarımız sürecek bunu belirtelim.
07:446 yıl önce açılış gününde de ben buradaydım.
07:47Yoğun bir ilgi vardı.
07:49Vatandaşın özellikle cami içerisinde ve cami dışarısında da safta durduklarını gözlemledik bir cuma günüydü.
07:57Bugün de bir cuma gününü yaşıyoruz.
08:00Cuma vaktinde yine bir yoğun katılım beklentisi var.
08:04Takip edeceğiz.
08:05Doğukan Yıldırım ve kameraman arkadaşım Alper Öztürk ile birlikte şimdilik aktaracaklarımız bunlar olsun.
