00:00Kaya nga po talaga tayong palitan ng AI?
00:05Kaya nga po talaga tayong palitan ng AI ang trabaho ng isang empleyado?
00:10Sa gitna ng umiiral super alminyo,
00:12posibleng nga po maapektuhan ang supply natin ng tubi kakagamit ng artificial intelligence?
00:18Yan ang ilan sa mga tanong at pangambang kadikit ng mabilis na pagusbong ng AI.
00:24Sa panahon kasing ngayon ng digital age,
00:26parang kahit saan tayo tumingin, may AI na.
00:30Mula sa mga ginagamit nating apps hanggang sa paraan ng ating pagkatrabaho,
00:34unti-unti na ito nagiging bahagi ng ating araw-araw na buhay.
00:38But as much as this technology benefits a lot of people,
00:42marami rin pangambang kakibat ang mabilis itong pagusbong.
00:45Yan ang himayin natin.
00:48Sa pagusbong ng AI, kaya nga po talaga tayong palitan ng tao sa trabaho?
00:53Kaya nga po palitan ng artificial intelligence ang koneksyon natin sa totoong tao,
00:58lalo na sa usapin ng pag-ibig.
01:01Posible nga ba maapektuan ang supply ng tubig at temperatura ng ating kapaligiran
01:06dahil sa mga data center?
01:08Samantala, ano nga ba ang paksilika?
01:12At bakit may mga grupong nangangamba sa posibleng epekto nito sa ating likas na yaman?
01:18Ako, si John Consulta.
01:20At ito ang The Week Explained, dahil mabuti nang malinaw.
01:27Kaya nga ba talagang palitan ng AI ang tao sa trabaho?
01:32Naging hot topic ito matapos mag-viral ang post ng voiceover artist na si Inka Magnaik.
01:38Ayon kasi sa kanya, nawalan daw ng voiceover job ang kanyang ina
01:42matapos pilihin naman o ng isang kumpanya na gumamit ng AI sa halip na kumuha ng totoong tao.
01:49Kaya ang tanong ngayon, kung nangyari ito sa isang voiceover artist,
01:54posibleng rin kayang mangyari ito sa ibang empleyado?
01:57At ano-anong trabaho nga ba ang maaaring mapaituan ng AI?
02:02Ang report niyan, iakating ni Tina Pangariban Perez.
02:13Hi! Ako nga pala ang papalit sa'yo sa trabaho mo.
02:17You're fired!
02:18Goodbye!
02:20Mabilis nag-viral ang post ng kilalang voiceover artist na si Inka Magnaik,
02:25nang sabihin niyang nawala ng voiceover job ang kanyang ina dahil sa Artificial Intelligence o AI.
02:33Sabi ni Inka, instrumento ang AI, pero hindi ito dapat ginagamit, nakapalit ng human talent.
02:43Ito rin ang panawagan ng mga manggagawa at empleyadong nangangambang mawala ng trabaho gano'n sa paglaganap ng AI.
02:51Aling mga trabaho nga kaya sa Pilipinas ang posibleng maapektuhan ng AI?
02:59Batay sa pag-aaral ng Tokyo-based think tank na Asian Development Bank Institute, 76% na mga trabaho sa
03:08Pilipinas ang posibleng maging highly vulnerable sa automation pagdating sa taong 2030.
03:15Sa buong Southeast Asia, Pilipinas ang nangungunang bansa sa may pinakamaraming trabaho ang highly vulnerable to automation.
03:25Severe o pinakamatindi ang disruption sa service sector, lalo na sa business process outsourcing at sa information technology, na kabilang
03:35pa naman sa major employers sa Pilipinas.
03:39Sa katunayan, ayon sa Information Technology and Business Process Association of the Philippines, bumaba ang kanilang inaasahang revenue o kita
03:49sa industriya.
03:50Sa kanilang 6-year roadmap noong 2022, $59 billion ang kanilang target revenue.
03:59Pero pagdating ng July 2026, ibinabaan nila ito sa $43 billion to $50 billion hanggang 2028.
04:10Sa orihinal din nilang plano, inaasahang 2.5 billion workers ang ma-e-employ hanggang 2028.
04:18Pero matapos ang kanilang midterm review ng roadmap, binabaan nila ang employment projection sa $1.85 million hanggang $2.14
04:28million.
04:30Kabilang daw sa mga dahilan nito, ang mabilis na pag-usbong ng AI, mas mabagal na investment flow at mahigpit
04:38na kompetisyon sa industriya.
04:40Pag-amat ang mga apektadong empleyado ay nailipat na raw ng ibang posisyon.
04:46Batay naman sa pag-aaral ng International Labor Organization, 12.7 million workers sa Pilipinas ang exposed sa Generative AI
04:56o Gen AI.
04:57Ito yung uri ng AI na may kakayahang gumawa ng bago at original content gaya ng text, image, audio, video,
05:08at computer codes.
05:11Hindi raw ibig sabihin ito ay mapapalitan o matatanggal ang mga empleyado, kundi magiging automated ang kanilang mga tasks o
05:19gawain.
05:21Pero 3.6% ng mga trabahong may pinakamataas na Gen AI exposure, ang mataas din ang tsansa ng job
05:30displacement.
05:32Batay nga sa pag-aaral ng International Confederation of Societies of Authors and Composers,
05:39posibleng bumaba ng 24% ang revenue ng mga nasa music industry.
05:45At 21% ang sa audiovisual creators pagdating ng 2028 dahil sa paglawak ng market ng AI-generated contents.
05:56Pero ayon kay Carl Joe Javier, isang AI ethicist, posibleng mas malaking dagok daw ito para sa mga Filipino creative.
06:05We have arts which historically has been undervalued.
06:11And then you have a tech movement which also pushed to undervalue art, right?
06:16Because they're like, I don't need artists anymore because this thing can generate images for me.
06:21Because the tech people, they actually don't really care about art, right?
06:23That's not their concern. They don't care about cultural preservation.
06:27Ayon kay Javier, ang desisyon ng ilang kumpanyang gumamit ng AI ay madalas bunga ng pagtitipit.
06:33Pero worth it bang ipagpalitang budget sa kalidad ng output na kayang gawin ng isang totoong tao?
06:41Pwede bang pagsamahin ng AI at ang kakayahan ng isang empleyado para sa mas magandang kahihinatnan ng trabaho?
06:48When everyone had a computer, look at the productivity.
06:52The productivity gains.
06:54When you go to the office at lahat kayo may computer.
06:57Kasi dati, in the olden days, not everyone was assigned to a computer.
07:01Ngayon, everyone would do more output.
07:03Now that we all have smartphones, we are more productive than we ever were.
07:06But none of those devices involve the removal of people.
07:11Naniniwala pa rin ang ilang eksperto na hindi kayang palitan ng AI ang tao sa trabaho.
07:18Ayon sa Harvard Business School, walang emotional intelligence ang AI.
07:22Kaya hindi nito kayang magresolba ng interpersonal conflict o intindihin ang gusto ang human behavior.
07:31Tao lang daw ang may kakayanang bumuo ng genuine human connection.
07:36Pero hindi maikakaila na malaking tulong ito sa pagpapagaan ng trabaho.
07:42Kabilang sa mga sugestyon ng ILO ang pagkakaroon ng targeted regional at sectoral policies
07:49at mga hakbang para matiyak na matatamasa ng lahat ng industriya ang benetisya ng Gen.AI.
07:57Dapat rin daw ihanda ang mga manggagawa sa mga pagbabago sa kanila mga trabaho dahil sa teknolohiya
08:04at paigtingin ang proteksyon ng mga industriyang vulnerable sa AI o mga nangangalib mawala dahil sa artificial intelligence.
08:14I do think that everyone should be pressuring their legislators to pass legislation and regulation.
08:27And hindi lang parang may budget for upscaling.
08:31All these technologies continue to change the world.
08:33How are we going to imagine and situate ourselves within this world?
08:36And how are we going to imagine our workforce and our economy within that context?
08:41So, kailangan, sana, we have people who are pushing in that direction.
08:46Ayon sa mga eksperto, ang AI ay isang efektibong tool para mas mapabilis at gawing mas epesyente ang trabaho ng
08:55mga manggagawa
08:55kung ito ay magagamit ng tama.
08:59Ako po, si Tina Panganibad Perez para sa GMA News.
09:04Pakikipagkapwa AIS, te, pakikipagkapwa tao.
09:09Pati ba naman sa pag-ibig, posible na rin pumasok ang AI?
09:14Matatag na ang nag-viral.
09:16Ang actor director na si David Shoa, matapos niyang introduce sa social media ang kanyang girlfriend.
09:22Pero, in business sana all, napas sana no ang ilang netizens nang malaman nilang AI pala ang boyfriend niya.
09:32Pero, defensively vivid, although nakikita niya ang potential ng AI para makatulong sa mga creator
09:38na gumawa ng storya despite limited budget,
09:42hindi pa rin daw dapat mapalitan ng AI ang human creativity.
09:45Ano nga ba ang thought process ng actor nang gawin niya ang social experiment na ito?
09:52B