00:00Welcome to El Niño at Iba Pang Usapin.
00:02Kausapin natin si Engineer Wilhelm Tiyanco,
00:05ang Operations Department Manager
00:06ng National Irrigation Administration.
00:09Magandang umaga at welcome po sa Balitang Hali.
00:13Magandang umaga po, Sir Rafi.
00:15Opo, ano na po yung mga pagandang ginagawa?
00:17Sa mga balitang tanghali.
00:18Opo, ano na po yung ginagawa ng ehensya
00:19para sa mga magsasaka,
00:20para hindi sila mapuruhan po ng El Niño?
00:24Ang NIA po ay proactive ang approach natin
00:28sa pag-tala, pag-ano natin sa El Niño.
00:35Hindi na po natin inaantay na dumating yung tagtuyot.
00:38Meron na po kaming early planning.
00:41Yung po ang importante.
00:44Meron po kaming, sa ngayon po,
00:46may ginagawa kaming El Niño Watch Dashboard
00:49para ma-monitor po natin yung level ng ating mga dams.
00:54Yung water level po natin sa ating mga dams.
00:56And then, yung ating pag-meeting sa ating mga farmers
01:05para sa ating water delivery schedule.
01:08Ito po ay ginagawa bago ang planting season.
01:14And then, tinuturoan din po natin sila
01:17ng water conservation technique,
01:19yung alternate wetting and drying technique po.
01:22Ito po ay nakakatulong na makabawas ng halos 38%
01:28ng konsumo ng tubig.
01:33And then, nag-prepare din po tayo ng ating mga solar pumps
01:38para augmentation in case na merong mga lugar na
01:42hindi aabuti ng ating tubig galing sa ating mga dams.
01:47And of course, meron din po tayong mga
01:51in coordination po sa other government agency,
01:57yung pagtatanim po ng drought-resistant variety ng rice
02:04or yung ating mga other crops po
02:07na hindi masyadong kailangan ng tubig.
02:10Para sigurado po natin mayroon pa rin
02:14mapagkukuhanan ng pagkabuhayan ng ating mga farmers
02:16in case na dumating talaga yung malalang El Niño.
02:21Sa inyo po bang plano,
02:23magbabawas kayo ng tubig ngayon pa lang
02:25sa erigasyon?
02:26Or naka-plat yan?
02:27Kung baga, hanggang kailan po kayo magtatagal
02:29itong tubig sa ating mga dam para sa erigasyon?
02:33Sa ngayon po, para sa ating major dams,
02:36ang pantabangan at saka magat,
02:38hindi pa po sila nagre-release ng tubig
02:40dahil nagbago po tayo ng ating cropping calendar.
02:46Ngayon po may mga nagtatanim na hanggat may ulan pa.
02:51So ang pantabangan po,
02:54magre-release pa po ng water mga December pa eh.
02:57So sapat po yung tubig nila para umabot hanggang sa
03:02first quarter ng 2027.
03:07Ano pong ginagawa niyong paghahanda kapag tumindi po yung sitwasyon?
03:10Sinasabi niyo nga, may mga nagtatanim na ngayon.
03:13May mga alternative ho ba kung talagang tumindi at hindi na umulan?
03:16Huwag naman sana.
03:17Pero may mga isolated rain showers pa rin po.
03:19Yung nalang inaasahan ngayon ng ating mga magsasaka.
03:22Opo, opo.
03:24Yung nga po, naka-schedule naman ang ating water delivery.
03:27Informed po dito ang ating mga magsasaka.
03:30So planado po talaga yan na nakahanda po yung ating mga field offices
03:38para dyan.
03:38At coordinated din po ito sa ating mga other government agencies.
03:45Okay.
03:46Iaabangan po natin at makikipagunayan po kami sa inyo.
03:49Dahil nasa inyo po ang aming servisyo ng ating programa
03:53para ma-inform yung ating mga magsasaka.
03:56Ito tungkol sa paghahanda po ninyo sa Super LD ninyo.
03:59Maraming salamat po sa oras na binahagi nyo sa Balitang Hali.
04:02Maraming salamat po, Sir Rafi.
04:04Yan po si Engineer Will Nantiyako ng National Irrigation Administration.