00:00Kaugnay sa nakataas na thunderstorm advisories at pagbubantay sa El Niño,
00:04makakapanayam natin si Benison Estareja, weather specialist mula sa Pagasa.
00:08Welcome po sa Balitang Hali.
00:10Hello po, Sir Rafi.
00:12Opo, ano po ang update natin sa pagbubantay sa El Niño?
00:15Sa ngayon po, base na rin sa ating latest El Niño advisory,
00:19ay nasa strong El Niño pa rin tayo,
00:21pero inaasahang magpipig ito into a very strong or super El Niño
00:25pagsapit po ng Nobyembre or Disyembre.
00:27At the earliest, ito ay magtatapos pa sa buwan ng Pebrero,
00:31pero posibleng mag-extend pa po ito.
00:33Habang yung kabuuan ng El Niño na event natin for this 2026 to 2027
00:38ay hanggang sa middle of next year pa.
00:40Ano na pong epekto nito ngayon dito sa Pilipinas?
00:43At pag sinabi nyo magpipig sa December, mas gagrabe ba?
00:46Ano yung magiging epekto naman ito pagdating na ng Disyembre?
00:49Yung tatlong nakikita natin yung pinakang epekto is the reduction in rainfall.
00:54So sa ngayon po, may nararanasan pa naman tayo mga pagulan
00:57dahil sa iba't ibang weather systems, gaya ng Easterleaf, ITCZ,
01:01and potentially yung mga low-pressure areas.
01:03But pagsapit po kasi ng buwan ng Pebrero,
01:05kung saan papahina na yung hanging-amihan natin at yung shear line.
01:10At pagsapit ng Marso hanggang Abril, Mayo,
01:12dyan na mas kakaunti pa lalo yung mga magiging cost ng mga pagwala natin.
01:17Then most likely, mas ramdam talaga natin yung kabawasan sa ulan
01:20dun sa mga buwan na yun.
01:22Apart from that, meron din tayong inaasahang pag-increase ng temperatura.
01:26But not necessarily, itong panahon ng Amihan ay magiging mainit po.
01:29Mababawasan lamang po yung lamig.
01:31At yung ikatlong effect ay yung kabawasan ng bagyo.
01:34Mas bibihira ang mga bagyo, pero maaring mas malakas po ito kapag pumasok ng park.
01:38May mga bahagi po ba ng Pilipinas na mas matindi yung epekto ng Super El Niño
01:43kesa sa ilang areas ng bansa?
01:46We're seeing po na sa mga susunod na buwan,
01:50scattered po eh.
01:51Parang merong mga lugar dito sa Luzon,
01:53lalo na dito sa may kandurang parte na
01:55yung mga inulan po nitong nagdaang habagat
01:58ay kabaligtara naman yung magiging effect na
02:01halos kakaunti yung mga,
02:03halos walang ulan po silang mararamdaman,
02:05lalo na pagsapit po ng susunod na taon.
02:08And then pagsapit po dito sa may Southern Luzon,
02:11sa may Visayas, ilagang bahagi ng Mindanao,
02:13ramdam din po yung way below normal rainfall conditions
02:16or by 60% or higher yung ibabawas na ulan
02:20during those early months of 2027.
02:24Saan po ba lumalakas yung pag-iral ng hanging Amihan?
02:28Ang Amihan po natin ay naka-confine pa rin po dito sa may East Asia.
02:32Wala pa naman sa Pilipinas,
02:34hindi pa naman po tayo nagde-declare ng Amihan season.
02:38Subalit nandiyan ay yung paunang Amihan
02:39na tinatawag na Northeasterly wind flow.
02:41Ito yung ramdam dito sa may parting Northern Luzon.
02:44Kaya nito mga nagdaang araw,
02:46kung mapapansin po nila,
02:47may kalamigan ng panahon,
02:48lalo na sa madaling araw
02:49at meron lamang sansa ng mga light rains.
02:52Posible po yan magpatuloy hanggang bukas
02:54and then bahagyang iiral yung Easterlies for a few days
02:57and then paglapit ng isang panibagong weather disturbance,
03:01posible pong magkaroon muli ng Northeasterly wind flow
03:04and eventually Amihan by later part of October.
03:07Nabanggit nyo nga po,
03:08hindi naman ibig sabihin na talagang mainit
03:11pagdating ng December,
03:12pero gaano po kalaki yung reduction
03:13sa lamig ng Amihan
03:15pagka nag-take effect na talaga itong super-almino?
03:19Pagdating po sa temperatura,
03:21for example,
03:22yung typical sa Mountainous Luzon
03:24na nasa 8 to 11 degrees Celsius,
03:30for example,
03:30for the month of January,
03:32but this time,
03:33parang mas mataas lang po ng mga 1 to 2 degrees
03:35yung ating minimum temperature.
03:37So,
03:38kung ikukumpara natin,
03:39itong mga nagdaang Enero at Pebrero,
03:41kung ang pinakamababang temperatura na itatala
03:43is 9 to 10 degrees Celsius,
03:44maaaring this time po,
03:46this upcoming 2027,
03:47nasa 11 to 12 degrees,
03:48which is malamig pa rin naman po.
03:50Para sa mga magsasaka po,
03:51anong magiging inaasang epekto nito
03:54sa cropping season?
03:56Medyo lingering po talaga yung impacts
03:59dito sa ating mga magsasaka.
04:01ngayon,
04:02meron pa namang sapat po na supply
04:04galing sa ating mga dams
04:05yung tubig na naiipon natin
04:07mula sa mga pagulan.
04:08Pero,
04:08pagdating po ng panahon na
04:10mabilis yung pagbaba ng level
04:11ng mga dams natin
04:13at yung distribution ng tubig
04:14ay mas mahirapan na tayo
04:17magrasyon sa agrikultura.
04:19Then,
04:19yung impacts po nito
04:20sa ating mga magsasaka
04:21is maring mas maramdaman pa
04:23by the first quarter
04:24and second quarter of next year.
04:25Lalo na pagsapit po
04:26ng tag-init kung saan
04:28apart from the reduction
04:29ng rainfall,
04:29mas magiging mataas yung temperatura
04:31at mas mahirapan pong
04:32lumaki
04:33o yumabong yung ating mga crops
04:34lalo na po yung palay
04:35at saka po yung corn.
04:37So,
04:37kailangan talagang paghanda
04:38ngayon pa lang.
04:39Maraming salamat po
04:40sa oras na ibinahagi nyo
04:41sa Balitang Hali.
04:41Salamat po.
04:42And po si Beneson Estareja,
04:44weather specialist
04:44ng Pag-asa.
