00:00Kung kinakailangang bumili ng laptop ng isang government office, anong supplier ang pipiliin nila?
00:06Supplier A. Mayroong pinakamababang offer
00:09Supplier B. Mas mataas ang offer pero mas mataas ang kalidad
00:14O Supplier C. May legal na kapasidad na mag-manufacture, mag-distribute o mag-deliver ng mga laptop
00:21Paano nga ba pumipili ng supplier ang gobyerno?
00:24Hindi basta-basta ang pagpili ng supplier kapag pera ng bayan ang gagamitin
00:29Kapag may kailangang binhinay paggawa ang gobyerno, kailangan itong dumaan sa isang itinakdang procurement process
00:36Sa idali ng Republic Act No. 9184 o ang Government Procurement Reform Act
00:42Ang competitive bidding ang pangunahing paraan ng procurement
00:46Pero, nagkaroon ng bagong batas
00:49Sa pisa ng Republic Act No. 12009 o ang New Government Procurement Act
00:54Bukod sa competitive bidding, may sampu pang mode of procurement na idinisenyo para sa iba't ibang pangangailangan ng gobyerno
01:02Pero para saan nga ba ang bidding at bakit kailangang dumaan dito ang mga potential supplier?
01:08Ayon sa Government Procurement Policy Board o GPPB
01:12Layunin itong masiguro ang transparency at pagiging patas
01:16At mahikayat ang kompetisyon sa mga kontraktor
01:18Habang sinisiguro na maayos ang kalidad ng mga binibili
01:22O ipinapagawa gamit ang pondo ng pamahalaan
01:25Pero bago pa man mapili ang supplier
01:27Kailangan munang malaman kung qualified ba itong sumali
01:31Dito pumapasok ang Bids and Awards Committee o BAC
01:34Sila ang nangangasiwa sa screening sa mga gustong sumali sa bidding
01:38Tinitingnan ang ba kung may kakayahan ba ang kumpanya na gumawa
01:42Mag-distribute o mag-deliver ng goods, infrastructure project o consulting service na kailangan ng gobyerno
01:49Kung legal ba itong makapag-operate bilang isang entity
01:52At mayroon ba itong mga kinakailangang permit, license at registration para gawin ang naturang negosyo
01:59At kung may sapat ba itong experience o expertise para maisagawa ang servisyo, manufacturing, distribution o delivery na kailangan
02:09Pero ang tanong, lagi bang pinakamurang bid ang pinipiling supplier ng gobyerno?
02:14Sa ilalim ng lumang batas, karaniwang ginagamit noon ang lowest calculated responsive bid
02:20Kung saan ang pinakamababang responsive bid ang pinipiling kontraktor
02:24Pero sa bagong batas, hindi na lang pinakamababang bid ang pwedeng pagbatayan sa pagpili
02:30May bago na kasing kriteriya na maaaring gamitin
02:33Ang Most Economically Advantageous Responsive Bid o MEARB
02:38Dito, maaaring timbangin ang pamahalaan ang parehong kalidad at presyo
02:43Para makuha ang pinakamahusay na halaga para sa pondong dagasusin
02:48Ayon sa GPPB, nagbibigay ang competitive bidding ng pagkakataon sa mga bidder
02:53Na magkaroon ng mas maayos at patas na proseso ng bidding
02:57Sa ganitong paraan, makukuha ng gobyerno ang kalidad na kailangan para sa mga proyekto at servisyo
03:04Habang isinasaalang-alang ang paggamit ng public funds
03:07At dahil nakadocument din ang bawat hakbang ng procurement process
03:12Nakatutulong umano ang competitive bidding para maiwasan ang korupsyon
03:16Mapanatili ang integridad ng procurement
03:19At mapalakas ang piwala ng publiko