00:00Sa pagpapatuloy na impeachment trial laban kay Vice President Sara Duterte,
00:04humarap si retired Sandigan Bayan Justice Amparo Cabotaje na ang bilang testigo.
00:09Ipiniliwanag niya na kapag hindi tugma ang yaman ng isang opisyal ng gobyerno sa kanyang kita,
00:14ay ipinapalagay na illegal ang pinanggalingan ng yaman nito.
00:18Maliba na lang kung makapagsumite ang opisyal ng sapat na ebidensya magpapatunay
00:23na lawfully acquired ang kanyang arierian.
00:27May report si Vel Custodio.
00:31Sa direct examination, ipinaliwanag ng testigo na si retired Sandigan Bayan Justice Amparo Cabotaje Tang
00:38na kapag hindi tugma ang yaman ng isang opisyal ng gobyerno sa kanyang kita,
00:42ay ipinapalagay na illegal ang pinanggalingan ng yaman nito.
00:45Maliba na lang kung makakapagsumite ang opisyal ng sapat na ebidensya
00:49ang makakapagpatunay na lawfully acquired ang kanyang mga arierian.
00:53So ang ibig sabihin niyan, kapag napakita na yung isang opisyal
00:58ay nag-acquire ng property that is grossly or manifestly disproportionate to his salary,
01:07lawful income, and income from lawfully acquired properties,
01:11ito ay ipinapalagay na unlawfully acquired.
01:16Linawin po natin, kapag may ganitong presumption,
01:19ibig bang sabihin ay guilty na agad ang opisyal?
01:23Ay, hindi po.
01:23Itong presumption na ito ay rebuttable.
01:28Ibig sabihin, kapag magkapag-presenta ng ebidensya naman
01:32or maipaliwanag, satisfactorily ng empleyado or opisyal
01:39that he acquired those properties lawfully,
01:42mawawala po yung visa ng presumption na yan.
01:45Thank you so much, Justice.
01:47In other words, Justice, kung hindi tugma ang yaman
01:51ng isang opisyal sa kanyang legal nakita,
01:54pwedeng itanong na ng batas, saan ang galing ang pera?
01:58Yes, sir.
01:59Aniya, dapat takma ang nilalam ng statement of assets,
02:02liabilities and net worth o salen na isinusubite na isang public official
02:06batay sa desisyon ng Office of the Ombudsman versus Valencia.
02:09Dapat, pag nagsubmit ang isang official ng kanyang salen,
02:14dapat ito ay tama at wasto?
02:18Pero hindi nakadeklara ang cash on hand sa salen
02:21ni Vice President Sara Duterte at ng kanyang asawa
02:24ng si Atty. Man Scarpio simula 2019 hanggang 2024,
02:28gayong nakadeklara naman ito sa mga naunang taon
02:30ng kanyang salen.
02:31Matatanda ang ipinaliwanag ng kampo ng vice-presidente
02:34matapos itong questioning sa House Committee on Justice
02:37na nakalam o nakasama sa line item na others
02:40ang cash on hand na pangalawang Pangulo.
02:42Kapag repeated yan, like for five consecutive years,
02:48hindi na include yung property yan.
02:51This is a badge na there is an attempt at concealment.
02:54Pinapayagan po ng rules ang paggrupo ng ilang personal properties.
03:00Pero sapat na po bang kasama ang cash sa total ng other assets?
03:08Madalas ito po kasi parang nai-encounter.
03:11Kung hindi po malinaw kung magkano ang cash
03:14at kung ano ang iba pang ari-arian,
03:19kailan po sapat, Madam Witness,
03:23ang paggrupo at kailan naman po kailangan ng hiwalay na detalye?
03:28Well, under RA 6713,
03:33yung cash on hand and cash in bank,
03:35they must be specifically declared in the salin.
03:40Hindi pwede ilamp yun sa ibang other personal properties.
03:44Following that statement made by Justice Kabutay Tang,
03:49there seems to be a clear violation kasi hindi sumunod.
03:52Hindi itong mupad dun sa deklarasyon na dapat idinideklara dito sa salin.
04:00Samantala, iginit naman ang lead prosecutor ng Article 2
04:03na si Representative Terry Ridon
04:05na dapat silipin at ibangga ang gasto sa non-official foreign trips
04:08ng pangalawang Pangulo sa kanyang lawful income batay sa salin.
04:12For a context, meron pong 91 days
04:14ang ating pangalawang Pangulo out of the country in the last two years.
04:19So, I think this is around 19 foreign trips
04:23na non-official in character.
04:25And kailangan po itong pagbanggain
04:27dun po sa lehitimung kita
04:29ng ating pangalawang Pangulo bilang pangalawang Pangulo.
04:33So, mga magkali po yun, mga 4.2 million.
04:38At ibabanggalin po ito dun sa declared networks sa mga salin.
04:42So, around 88.5 million dun po sa 2024.
04:46At mas mataas na around 10 million past 2025.
04:51Inaasahang susunod na sa salang bilang testigo
04:54si the Office of the Ombudsman's Central Division Records
04:56Atty. Karen Batu
04:57as the Company Registration and Monitoring Department
05:00of the Securities and Exchange Commission
05:02Director Atty. Gerardo Del Rosario.
05:04Vel Custodio, para sa bayan!
Comments