00:08Müzik
00:10Başkasının adıyla anılmanın ağırlığını taşısa da kendi çizgisini inatla kuran bir hayatın hikayesi onunki.
00:18Tuvalin sessizliğinde konuşan, renklerle direnen, yer değiştirdikçe çoğalan bir varoluşun izleri sürülüyor burada.
00:26Bir kadının hem görünür olmak hem de kendi sesiyle var olmak için verdiği o uzun sabırlı mücadele.
00:35Ve en son da bütün bu anlatının içinden yavaşça beliriyor adı.
00:40Hélène de Beauvoir
00:49Hélène 6 Haziran 1910'da Fransa'nın başkenti Paris'te doğdu.
00:55Simone de Beauvoir'ın 2 yaş küçük kız kardeşi olarak dünyaya gelmesi onun yaşamının en başından itibaren bir gölgeyle değil
01:04bir karşılaştırmayla okunmasına yol açtı.
01:08Ailesi özellikle babası akademik başarıyı Simone'dan bekliyor.
01:13Hélène ise daha erken yaşlardan itibaren çizime, kağıda ve görüntüye sığınıyordu.
01:19Çocukluğunda kitap resimlerini kopyalayan, sonra da kendi küçük dünyasını çizen bu kız çocuğu aslında daha o yıllarda kendine ait bir
01:29alan kurmaya başlamıştı.
01:31İki kız kardeşin bir yazıyla diğeri çizgiyle kurduğu oyunlar ilerideki yaratıcı ortaklıklarının da ilk provasıydı.
01:40Hélène, kadınlara uygun görülen dar eğitim kalıplarının içine sıkıştırılmadı.
01:45Fakat onlardan da kolayca sıyrılmadı.
01:49Course Desert'e okudu.
01:50Ardından gravür öğrendiği teknik bir okula ve Montparnasse çevresindeki akademileri devam etti.
01:58Lorde saatler geçirmesi, onun sanatla kurduğu ilişkiyi bir heves değil, bir kader gibi göstermeye başladı.
02:06Ailesinin güzel sanatlara gitmesine izin vermemesi ise Helen'i geri çekmek yerine başka bir hatta yöneltti.
02:15Sanat ve reklam okulunda woodcut ve gravürle yetkinleşti.
02:20Böylece hem üretim disiplinini kazandı hem de kendi gelirini sağlamaya başladı.
02:26Bu, ekonomik bağımsızlığı için küçük ama çok önemli bir adımdı.
02:471936'da Galerie Bonjean'daki ilk sergisi onun için bir dönüm noktasıydı.
02:52Sergi yoğun ilgi gördü.
02:54Picasso'nun çalışmasını özgün bulduğu aktarılırken,
02:58dönemin eleştirileri de onun üslubunda klasik denge ile kişisel bir kuvvet gördü.
03:04İlginç olan, Simon henüz ilk kitabını yayınlanmadan önce Helen'in sanat çevresinde tanınmış olmasıydı.
03:12Yani, de Beauvoir soyadı herkesin düşündüğü gibi tek bir yıldız üretmemişti.
03:18İki ayrı yaratıcı çizgiyle ayrılmıştı.
03:21Helen'in resmi ne tam figüratif ne de bütünüyle soyuttu.
03:26Biçimi kırıyor ama dünyayı tümüyle terk etmiyordu.
03:30Onun çizgilerinde bir tür hareket, bir tür iç ritim vardı.
03:34Sanki resim yalnızca görüneni değil, görünenin ardındaki duyguyu da ortaya koyuyordu.
03:41Hayatının yönünü belirleyen bir başka kırılma Lionel de Rollet ile evliliydi.
03:46Aralık 1942'de evlendiler.
03:49Savaşın gölgesinde, önce Portekiz'de ardından farklı ülkelerde yaşadılar.
03:54Helen, diplomat eşiyle birlikte şehirden şehre sürüklenirken, bir yandan da resmini bu yer değiştirmeleri içinden besledi.
04:03Portekiz, Yugoslavia, Fas, İtalya, daha sonra da Gogsbiller.
04:09Bu coğrafyalar onun paletini genişletti.
04:11Işık, renk ve mekan duygusu gittikçe önem kazandı.
04:15Fas'ın daha canlı tonları, Milano ve Venedik'in ışıltılı atmosferi eserlerine yeni bir soluk verdi.
04:22Helen, klasik perspektifin güvenli düzenini birebir izlemek yerine, renkleri yan yana getirerek kendi yolunu açtı.
04:31Onun için resim, sadece gördüğü yerleri kaydetmek değil, orada nasıl yaşandığını da anlatmaktı.
04:48Helen'in hayatı boyunca yaşadığı en belirgin gerilim ise, sanatçı kimliğinin kardeşi Simon'un gölgesinde kalmasıydı.
04:57Bu gölge onu silmedi ama sürekli karşılaştırılmaya zorladı.
05:02Simon'un başarıları büyürken, Helen bir anlamda kendi yerini yeniden kurmak zorundaydı.
05:08Buna rağmen iki kardeşin ilişkisi yalnızca rekabetten ibaret değildi.
05:13Simon, Helen'in sergilerini destekledi.
05:16Masraflarına katkıda bulundu.
05:18Hatta bazı yayınlarda onun çalışmalarına metin yazdı.
05:21En önemli ortaklıklarından biri, 1967'de Simon'un kısa öykü kitabı,
05:27Yıkılmış Kadın için Helen'in 16 gravür üretmesiydi.
05:31Bu çalışma, yalnızca iki kardeşin birlikte yaptığı zarif bir sanat buluşması değil,
05:37kadın deneyimini resim ve metin arasında dolaştıran güçlü bir feminist jestti.
05:43Helen bu çalışmanın, bir kadının zihnini resimsel olarak çevirmeye çalışırken,
05:48kurduğu yakınlık sayesinde kendisinden yeni bir farkındalık yarattığını da söylemişti.
05:541968 Mayıs'ı geldiğinde, Helen'in sanatı daha açık biçimde politik bir dile büründü.
06:01Fransa'yı sarsan toplumsal hareketler, onun için yalnızca haber değil, resmin konusu oldu.
06:08Gençliği, öfkeyi, umudu ve sokakların değişen enerjisini anlatan,
06:1330'dan fazla tablodan oluşan seri, onun gündelik hayatla bağını güçlendirdi.
06:19Ardından 1971'de Simon gibi o da 343 kadın manifestosunu imzaladı.
06:27Kürtaj yaptırdıklarını açıklayan kadınların cesur çıkışına katıldı.
06:311980'lerde ise eşinden şiddet gören bir kadının davasında tanıklık etti.
06:37Böylece Helen'in sanatındaki kadın bedeni, kırılganlık, dayanışma ve özgürleşme temaları yalnızca tüvelde kalmadı.
06:46Kamusal alanda da karşılık buldu.
07:011970'lerden itibaren uluslararası sergilerle görünürlüğü artsa da,
07:06Helen de Beauvoir uzun süre ünlü ablanın kardeşi olarak anılmaya devam etti.
07:12Oysa kendi üretimi 3000'in üzerinde eseriyle başlı başına bir evren kuruyordu.
07:181987'de anılarını yayımladı.
07:211991'de çalışmaları üzerine bir kitap çıktı.
07:252018'de ilk büyük retrospektifi düzenlendi.
07:291 Temmuz 2001'de hayatının son 30 yılını geçirdiği ve en huzurlu üretimlerini yaptığı
07:35Gox Biller da 91 yaşında hayatını kaybetti.
07:39Helen'in 2025'de Londra'da açılan sergiyle yeniden gündeme gelmesi,
07:44yalnızca geç kalmış bir iade-i itibar değil,
07:48aynı zamanda kadın sanat tarihinin nasıl eksik yazıldığını hatırlatan bir işaret oldu.
07:54Helen de Beauvoir sonunda yalnızca Simon'un kardeşi değil,
07:59kendi ışığını, kendi yalnızlığını, kendi direncini resme dönüştüren bir sanatçı olarak yeniden okunuyor.
08:06Onun hikayesi bir kadının hem aile içinde hem sanat tarihinde görünür olmak için
08:12nasıl iki kez mücadele etmek zorunda kaldığının da hikayesi.
Comments