- 2 days ago
Değerli takipçilerimiz bizi izleyip takip ettiğiniz için çok teşekkür ederiz.
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Dileriz izledikleriniz ilgi , alakanıza göre olup keyifli vakit geçirmenizi sağlar.
Yayınlarımızı;
https://www.youtube.com/live/kACSYjRFtGo
https://jintv.net/tr/
adreslerinden,
Twitter @jintvofficial_t
Instagram jintvofficialtr
Telegram JinTvOfficial
Bluesky @jintvofficialtr.bsky.social
Digital Medya hesaplarımızdan takip edebilirsiniz
Category
📺
TVTranscript
00:05Müzik
00:18Merhaba sevgili izleyenler, Bir Fikir Durağı programıyla daha sizlerle beraberiz.
00:24PKK'nin kendini feshi, daha sonra silah yakma töreniyle beraber Türkiye'de bugün silahsızlanmanın yasal çerçevesi konuşuluyor.
00:33Fakat dünya örneklerine de baktığımızda silahsızlanmanın bir son olmadığını, aslında bir safha olduğunu, daha sonrasında da bunun demokratik siyasete evrildiğini
00:45görüyoruz.
00:45Bugün de İspanya ETA örneğine tam da buradan bakacağız.
00:50Peki kiminle beraber bakacağız? Uzun yıllar İspanya'da yaşamış olan Bask meselesi üzerine de kitabı olan gazeteci Zekine, Türkiye'li bizimle
01:00birlikte.
01:00Hoş geldiniz Zekine.
01:01Merhaba, hoş bulduk.
01:04Şimdi söyleşimize geçeceğiz ama öncesinde 90'ların Özgür Gündem gazetecisisin, aynı zamanda Kürt bir kadınsın.
01:12Ve tarihi süreçler yaşanıyor, örgüt kendini feshediyor, yasalar çıkıyor. Bu süreçte nasılsın diyerek başlayayım.
01:22Pek çok Kürt gibi karmaşığım. Önce Kürt olarak cevap veriyorum.
01:28Gazeteci olarak da öyle. Endişeli bir sevincim var.
01:33Bu ikisi birbirine çok zıt ama galiba benim duygu durumumu en iyi bu ifade eder.
01:41Ben yıllardır silahlı mücadelenin döneminin bittiğini söyleyen, hemen her mecrada bunu söyleyen, savunan biriydim.
01:52Çok geç kaldık.
01:55Bu kadar acının bir kısmına hiç değilse engel olmabilirdi daha önce olmuş olsaydı.
02:03Bir de bir silahlı mücadelenin yüzlerce yan etkisi var.
02:11Bu biriken dertlerimiz, sorunlarımız, hep ertelediklerimiz.
02:17Mesela 2015'te olmuş olsaydı bambaşka bir şeyler konuşuyor olabilirdik şimdi.
02:292015'ten bu yana da zaten başka bir evreye girildi.
02:32Daha korkunç bir evre.
02:35Silahlı mücadele bazılarına uzaktan romantik gelebilir ama beni hep endişelendiren tarafları oldu.
02:46Endişelendirmeli de insanı silahlı mücadeleye.
02:49Her zaman bir solcu öyle bakmalı.
02:51Her zaman şöyle dendi son çare.
02:53Şimdi inşallah dağıtmıyorumdur ama silahlı mücadeleler böyle durumlarda zaten propaganda amaçlıdır.
03:04Kürtler de korkunç bir durumdaydı.
03:07Ve onun, hani o sorunu dünyanın, o ülkenin gözüne sokma aracıdır.
03:14Bir halka özgüven vermenin de aracı olabilir.
03:19Bunları dikkatli söylemeye çalışıyorum.
03:21Çünkü silahlı mücadele demek, ölmek ve öldürülmek demek.
03:26Kabaca böyle düşünüyorum ama bu kadar uzun olması çok dev sorunları da beraberinde getirmesi demektir.
03:36Ama hiç olmamasındansa şimdi olması iyi bir şey.
03:41Çok hırsakle tabii ki.
03:42Ben eminim son kararım yüzde yüz.
03:46Onun dışında da bir seçenek yok yani.
03:48Onun dışında da bir seçenek yok.
03:50Aslında biraz da İspanya ETA örneğini bu tarafıyla da konuşmak istedim.
03:55Yani ETA'da neredeyse 60 yıla yakın silahlı bir mücadele yürüttü.
03:59Burada da baktığımız zaman PKK'nin 50 yılı var.
04:04Ve oraya baktığımızda da tek bir barış sürecinden söz etmek mümkün değil.
04:09Müzakere denemeleri var, ateşkesler var.
04:12En sonunda ETA'nın silah bırakması var.
04:15Dolayısıyla buradan başlayalım istiyorum.
04:18Yani ETA ile İspanya arasında süreç nasıl yürüdü?
04:22İspanya'yı bu süreci yürütmeye zorlayan şey neydi?
04:26Bunu bölüm bölüm gidelim bence.
04:29Ben ister istemez burayla kıyaslara da kapam gidiyor.
04:33Şöyle bölüm bölüm gidelim bence bu çok önemli hiç unutulmaması gereken bir şey.
04:39Bir İspanya'yı süreci var.
04:42Diktatörlükten demokrasiye geçiş diye bir süreç var.
04:48O süreç şimdi tarih kitaplarında da aynı bu başlık altında okutuluyor çocuklara.
04:54Diktatörlükten demokrasiye geçiş.
04:56O da bir yasayla başladı.
05:00Oraya belki oraya gelmeden önce şu kıyası belki yapmak lazım.
05:05İkisi arasında şöyle bir kıyas yapmak lazım.
05:08İkisinde de evet silahlı örgütler vardı.
05:12Birinde ETA, burada PKK.
05:16O zamanla şimdinin koşullarını biraz kısmen şöyle benzetiyorum.
05:22Şimdi Franco öldüğünde, Franco ölmeden önceydi.
05:26Aslında Frankizm, onun kurduğu rejim can çekişiyordu.
05:30O zaman Avrupa ekonomik topluluğuydu.
05:33Avrupa Birliği değildi henüz.
05:35Biraz Avrupa Birliği'nin zorlamasıyla bu sürece girildi.
05:39Aslında biraz da şöyle bir taahhütte bulunuldu.
05:42Artık böyle bir rejimin, böyle bir dünyada, batı demokrasilerinde artık ucube duran bir rejimdi ve ondan yol alınmayacağı belliydi.
05:53Biraz İspanyollar oradan o dış destekle de Frankocularla tırnak içinde pazarlık yapıldı.
06:02Yumuşak, reformlu bir geçiş teşvik edildi.
06:07O dış güçler tarafından teşvik edildi.
06:12Bir de şöyle düşünelim, o zaman da şöyle bir dünya vardı.
06:16Henüz Berlin Duvarı vardı, henüz Sovyetler Birliği vardı.
06:20Bazıları bunu belki göremiyordu ama demek ki görenler görebilmiş.
06:25O süreci doğru zamanda yapmışlar, görenler görebilmiş.
06:28Birkaç sene sonra Gorbacov gelecekti.
06:31Berlin Duvarı gidecekti.
06:34Koskoca Sovyetler Birliği yerle bir olacaktı.
06:37Ve dünya tek kutuplu hale dönecekti.
06:41Onu o öngörü sahipleri bence büyük düşünmüş.
06:45Şimdi şeyde de ben öngöremiyorum Orta Doğu'da ne olacak.
06:50Dünya karmaşık bir dönemde ama şunu görebiliyoruz.
06:55İran'da korkunç bir savaş var.
06:58Suriye'nin nereye gittiğini göremiyoruz.
07:00İsrail var.
07:02İsrail var tabii.
07:03Gaze var.
07:04O apayrı bir program olacağı için belki söylemiyorum.
07:09Ama orada yaşanan korkunç şeyler var.
07:11Bütün dünyada da aslında yerine oturmamış bir şey var.
07:15Bir de Trump gibi bir adam var.
07:17Onun bir rejimi var.
07:20Bir başbakanı bir gecede evinden alıp götürebiliyor.
07:24Böyle müdahaleler olabiliyor.
07:26Bir de böyle bir dünyadayız.
07:28Çalkantılı, kırılan, dökülen bir dünyadayız.
07:32Bence belki İspanyollarınkinin üzerinden 50 sene geçti.
07:38Yarmazır.
07:39Bak Yarmazır sonra geldiğimiz dünya ve bölgede böyle biz şeyi de bilmiyoruz.
07:45Nedir?
07:45Suudi Arabistan'ın bu halde.
07:47Bu anti-insani rejimlerin ne kadar süreceğini bilmiyoruz.
07:53Hepsi zaten nedir?
07:55Hepsi sorun yumağı.
07:57Her yerimiz sorun yumağı.
07:59Burada bir tane Erdoğan rejimi var.
08:01Otorileştikçe otorileşiyor.
08:04Belki bu koşullar açısından bu adım çok kıymetli.
08:08Yani İspanya'nın da o zamanki mevcut konjöktür dolayısıyla bir demokratikleşme ihtiyacı vardı.
08:14Ve buraya baktığımızda da şimdi de Türkiye coğrafyasının etrafında her yer mayın tarlası ve devlet de demokratikleşmese de henüz bir
08:27takım akıl değişikliklerine gitmek zorunda mı kaldı?
08:30Bir akıl burada da var ama zaten hep şey de söyleniyordu.
08:34Yani bu dışarıdakiler de muhtemelen NATO dahil buna.
08:39Bu bölgeyi dizayn etmeye çalışan ABD dahil bizim bilmediğimiz o büyük daha değişik dış güçler dahil.
08:47Onların da zaten bu sürece teşvik ettiği söyleniyordu başından beri.
08:51Onun da önemi var ama başka bir yerde bir şey çok önemli.
08:56Bunu hiç kimse unutmamalı.
08:57Öyle ya da böyle bu dünya bu büyük güçler zaten tek bir silahlı mücadele tek bir silahlı örgüt bırakmayacaklarını söylediler.
09:10Ve bu yolda hızlı adımlarla ilerliyorlar.
09:13Ve bu şimdiki gelen düzende bu şimdiki gelen bir tarafıyla fırtınada da diyebiliriz.
09:25Burada artık zaten PKK o masaya otursun oturmasın bu devlet otursun oturmasın.
09:31Eğer bu olmazsa daha büyük bir kaosu kimse öngöremezdi.
09:36Bir de ben şöyle düşünüyorum Beste şimdi PKK evet bu 20-30 kişilik örgütler de var.
09:45PKK öyle bir örgüt olmuş olsaydı çok daha kolay olurdu.
09:49Ama bir halk hareketi aynı zamanda bunu ben hep böyle düşündüm böyle şimdi de böyle söylüyorum.
09:55Şimdi o kolay değil yani sen biraz şöyle de olabilir bazı insanlar ne umduk da ne bulduk da diyebilirler.
10:04Ama bu dünyanın koşullarında başka bir yol yok.
10:09Bunu bence devletin de bu devletin aklı olduğundan emin değilim ben.
10:14Değişik çalışıyor aklı çünkü.
10:15Bu devletin aklı bir kısmen görüyor bunu.
10:19Biz bunu o Bahçeli'den görüyoruz.
10:21Bunu biraz Erdoğan'ın o yer yer bazı şeylerinden görüyoruz.
10:26Orada zorunlu bir zorunluluk var.
10:30Herkesin kapısında önünde bir zorunluluk var.
10:34Ya o kapıyı açacaksınız ya o kapıyı havaya uçurularak açılacak.
10:39Ama havaya uçurularak açılan kapılarda biz o felaketleri kaybetmesi çok zor.
10:47Onun sonunu kestirmek çok zor.
10:52Biraz böyle belki biraz şeyden bahsetmek lazım.
10:57Oralardan her ülkenin koşulları farklı tabii.
11:01Kısmen benzeyen kısmen benzemeyen tarafları var.
11:06Şöyle mesela Frankocular yaptı.
11:10Franko 75 sonlarında öldü.
11:15Eceliyle öldü.
11:17Franko muhalefeti de Franko'nun eceliyle ölmesini istemezdi.
11:22Ama hayat bu.
11:2340 yıl sonra eceliyle öldü.
11:26Onun ölümünden önce de tasarlanmış bir şeydi.
11:30Oranın devlet aklı...
11:31Demokratikleşmesi mi?
11:32Tabii tabii.
11:33Oranın devlet aklı biraz öyleydi.
11:36Hemen sonra bir reform düzey dönemi başladı.
11:40Onda da bunu yapanlar Frankoculardı.
11:43Ben bazen teşvik etmek için şey diyorum.
11:47Frankocuların başardığını burası da başaramazsa yani...
11:52Ama buna rağmen yani o senin söylediğin Franko'nun ölümü, bir demokratikleşme hareketi,
11:58işte anayasa daha sonra devreye giriyor.
12:00Ama ETA hala silah bırakmış değil.
12:02Yok.
12:02ETA şöyle, ETA silah bırakmadı.
12:07ETA'yla da görüşmeler gayri resmi düzeyde devam etti.
12:14ETA bence tarihinin muhtemelen en büyük hatasını yaptı.
12:19O süreçte mi?
12:20Evet, evet, evet.
12:21Ya da hiç değilse kısa bir süre sonrasında.
12:23ETA o zaman zaten ondan önce kısmen bölünmüş gibiydi.
12:28ETA militer, askeri ve ETA politiko militer, siyasi ve askeri olarak bölünmüştü.
12:37Bu ETA politiko militer olan, aşağı yukarı anlaşıldığı için İspanyolcasını söylüyorum.
12:47Onlar bu süreci kabul etti.
12:50Onlar silahlı mücadeleyi 2-3 sene içinde bıraktılar.
12:55ETA silahlı mücadeleye devam kararı aldı.
12:59Bu belki kolay değildi ama bir de en başında şöyle bir şey söyleyeyim.
13:06Bir kere tam orada da bir yasa çıktı.
13:10O yasa da referanduma gitti.
13:13Frankucuların çıkardığı yasa ama bizimkiyle kıyaslarsa kıyas kabul edemeyecek bir yasa.
13:20Ben bizimkine fikrimi bir daha söyleyeyim.
13:22Kötü bir yasa, çok kötü bir yasa.
13:27Ama kabul edenlere bir şey demiyorum.
13:30Bir şekliyle olmalıydı bu Türkiye'de, bu iktidarla, bu devlet aklıyla demek ki bu kadar oluyor.
13:36Bunu bir kenara bırakıp söylüyorum.
13:39Frankucuların çıkardığı yasada şu vardı.
13:42Bağımsızlık dahil bütün görüşleri savunabilmenin öne açıldı.
13:49Yasada bu böyle geçti.
13:51Bağımsızlık dahil bütün siyasi görüşler serbestçe savunabilmeli.
13:57Bir de takdir edersiniz bu nedir?
13:59Diktatörlük olduğu için seçim yoktu.
14:01Kırk yıllık bir seçim şey, seçimler unutulmuştu.
14:08Serbest, özgür seçimler yapılsın.
14:12Bir de gene laf.
14:15Bence bunlar da önemliydi.
14:18O süreçte epey.
14:22Burayla kıyaslanmaz etha her zaman miktar olarak, sayı olarak daha azdı.
14:26Daha küçük bir örgüttü.
14:28Etallar da çıktı.
14:29Pek çok insan çıktı.
14:32Onlar da şeyi ayırdı ama belki bunda ETA'nın silahlı mücadeleye devam etmesinin de etkisi oldu.
14:39Nedir?
14:42Direkt kasten vurma, kasten adam vurma.
14:44Kasten adam öldürme.
14:45Evet, evet.
14:47Orada da bir kısmı dışında tutuldu.
14:50Ama bunların sayısı zaten çok çok çok azdı.
14:54Şimdi bir de o yasa referanduma gitti.
14:57O yasayı pek çok muhalif kesimler doğru bulmasa bile ama muhalefetin gücü yoktu.
15:03Bir de böyle kıyaslar yapabiliriz.
15:06Burada da Erdoğan rejimine karşı büyük bir güç yok.
15:08Erdoğan rejiminin, evet bu nedir?
15:12Şimdi zamandaki CHP'nin son iki yıllık mücadelesi var.
15:16Kürtlerin var.
15:17Küçük sol gruplarınki var ama bunlar bu rejimi belli ki sarsamıyor, yerinden edemiyor.
15:25Peki genel baktığımız zaman İspanyol...
15:28Pardon, bir şey daha çok önemli.
15:31Belki buradakiler için bilinmesi gerekiyor.
15:34Bir de yeni bir anayasa vaat ediyordu o yasa.
15:39Tertemiz, demokratik bir anayasa.
15:42İspanyol hükümetinin Katalanlar, Basklar kendi ülkesindeki diğer halklara bakışıyla
15:50Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin bakışı tarih içerisinde nasıldı?
15:54Neden bunu sormak istiyorum?
15:56Çünkü oradaki eksiklikleri, bugünkü yasadaki eksiklikleri belki biraz oradan da okumak lazım.
16:02Yani İspanya ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti farklı kodlar biraz.
16:07Şöyle biraz bazı benzerlikler var.
16:11Franco mesela şeyleri, Baskları, ETA'ları şeyden daha tehlikeli görüyordu.
16:19Komünistlerden daha tehlikeli görüyordu.
16:21Burada da Kürtler komünistlerden daha tehlikeli görüldü.
16:26PKK komünistlerden daha tehlikeli görüldü.
16:29Bu neredeyse yarım asır boyunca Franco için de bu öyleydi.
16:34Pek çok şey yasaklandı.
16:37Baskların dili neredeyse bitme noktasına geldi.
16:42Burada da çok dev bir yer aldı.
16:46Faciha koşullarda, Kürtler'in durumu çok korkunç koşullarda.
16:52Franco hiçbir zaman ama Bask ülkesi demeyi, Katalonya demeyi reddetmedi.
17:00Yani bu ülkelerin ismi, bu oralarda ayrı bir halk olduğunu Franco bile kabul ediyordu.
17:07Yoklar demeyordu.
17:09Yok, yoklar demeyordu.
17:10Ama ne yaptı?
17:11Gernika'yı bombaladı.
17:13Tarih bu nedir?
17:15Frankizm boyunca, 40 yıl boyunca kitaplarda, 40'a yakın yıl boyunca kitaplarda Basklı çocuklara da şunu okutturdu.
17:25Basklar kendi kendini bombalamış gibi okutturdu.
17:29Bu da diktatöryel sistemin elbette ki şeyin.
17:32Resmi tarih yazılımı böyle.
17:34Evet, resmi tarih yazılımı böyle.
17:38Bu belki oralardan böyle bir...
17:41Ben ama yine de o reformcu Frankocuları daha cesaretli olduğunu düşünüyorum.
17:47Mesela o Franco ölüyor, hemen arkasından sen çıkardın yasayla diyorsun ki,
17:53bağımsızlık dahil bu cümleye böyle geçiyor.
17:56Bütün görüşler savunulmalı diyorsun.
17:59Ve daha cesaretliydi.
18:01Önce bir Arias Navarro diye bir hükümet kuruldu.
18:08O birkaç kıytırık şeyle aşabileceğini zannetti.
18:11O da Frankocuydu.
18:12Bunlar Franco'nun ekibiydi.
18:14O beceremedi.
18:16Onun çıkaracağı yasa çok daha düşük seviyedeydi.
18:20Sonra Adolfo Suarez diye biri geldi.
18:23O biraz daha yiğitçe yaklaştı.
18:25Mesela Frankocuların bir kısmı Adolfo Suarez'i teklif etti.
18:29Komünist Parti'yi yasallaştırma bari dedi.
18:32Asker ültimatom verdi.
18:33Peki hiç Katalanların silahının mücadelesi oldu mu?
18:37Yok, Katalanların hiç olmadı.
18:38Galisiyanların da hiç olmadı.
18:40Çünkü İspanyollar dışında 3 tane halk daha var.
18:44Bunların hiç olmadı.
18:45Bir baskılarının olduğu.
18:48Bir de şöyle, şunu da hiç unutmamak lazım.
18:53Bak PKK onlardan sonra çıktı ama
18:56bu Soğuk Savaş döneminin örgütleri bunlar.
19:01Tabii tabii.
19:033 tane örgüt bu kadar uzun sürdü.
19:07İran'ınki daha uzun belki.
19:09İran'ın daha geçmişinden de geliyor.
19:11Ama Kolombiya var.
19:13Kürtlere belki en yakın kıyas ETA olabilir.
19:16Çünkü ikisinde de hem sosyalist örgütlerdi bunlar
19:20hem de şeylerdi nedir?
19:22Başka bir halkı.
19:23Ulusal kimlik.
19:24Ulusal kimliği temsil ediyorlardı.
19:28Peki silah bırakmaya gelelim.
19:30Evet.
19:31Nasıl oldu da ETA nihayetinde silah bırakma kararı aldı
19:35ve sonrasında baskı siyasetine ne oldu?
19:40Acıklı oldu aslında.
19:42Acıklı oldu.
19:43ETA'yla uzun uzun belki o detaylara girmemek lazım.
19:50ETA bundan hepsini reddetti.
19:52Özetliği reddetti.
19:55Anayasayı reddetti.
19:57Bundan hepsini reddetti ve ETA için çok zor günler başladı.
20:03Bir de ondan sonra işte Avrupa Birliği'de yeni bir dünya.
20:07O yeni dünyada hele Avrupa'da silah sıkmanın ETA'ya maliyeti çok oldu.
20:13Bir o psikolojik maliyetinden bahsedeyim mesela sosyal ve psikolojik maliyetinden bahsedeyim.
20:19Bir tane bu ETA'nın yasal kolu diye bilinen basitçe böyle diyelim ki anlaşılsın.
20:27O zaman her Batasuna vardı.
20:29Onların ilk Avrupa parlamente su vekiliyle bir söyleşi yapmıştım.
20:35Şey demişti 90'ların sonu 98-99.
20:41Zekine Franco dönemi boyunca ETA'lılar geldiğinde pek çok sadece yurtsever aileler değil başkaları için de bir onurdu bir ETA
20:53'lıyı evinde saklamak, kapısını açmak.
20:55Ama sonra o demokrasiye geçişten sonra hele birkaç yıl içinde hızlıca o hale gelindi.
21:03Yurtseverler bile kapısını açarken tereddütle açtılar dedi.
21:08Kendi değerini aslında.
21:10Tabii ki.
21:11Çünkü artık silahlı mücadelenin aslında hiçbir koşulu yoktu.
21:15Senin çok geniş bir özelliğin vardı.
21:19İnsanlar bir dil için evet ölebilirler ama artık senin dilin okullarda resmen öğretiliyordu ve çift resmi dillilik vardı.
21:28Onun için baskalar artık ölmemesi gerektiğini, öbür türlü mücadele etmenin koşulları olduğunu söylediler.
21:37Zaten anayasada da bağımsızlığı sen savunabiliyorsun.
21:40Her ne kadar o kadar kolay olmasa bile ama savunuyorsun.
21:44Bazı ülkesinde en az 10 tane, Katalonya'da en az 10 tane bağımsızlık savunan parti var.
21:51Onun için ona gerek yoktu dediler.
21:54ETA gittikçe zorlandı.
21:56Zorlandıkça korkunç şeyler yaptı, sivillere yöneldi.
22:01Hiçbir yurtseverin savunamayacağı, o ETA'nın yakın sempatizan kitlesinin bile utanacağı eylemler oldu.
22:10Aslında silahlı mücadele örgütü de olsan, devlet de olsan, güç zehirlenmesi yaşadığın zaman belki bütün o ideolojini, her şeyini yerle
22:20bir ediyorsun.
22:21Biraz öyle, biraz da geç kalmışlık da bunu yaptırıyor.
22:24Evet.
22:25O geç kalmışlık, o uzunca süre içinde olmakta bazı şeyleri, ETA'nın bazı şeyleri görmesine engel oldu.
22:33O değişen dünyayı görmesine engel oldu.
22:35Bak bir darbede ETA'ya nereden geldi?
22:38Artık silahlı mücadelenin kesin kesin yeri olmadığına dair bir darbede şeyden geldi.
22:44Bu cihatçılar 2002 miydi?
22:512000'lerin başı diyelim.
22:55Madrid'de trenine bir havaya uçurdular.
22:58200'den fazla ölüm oldu.
23:00Yüzlerce yaralı oldu.
23:01Mesela şeyin o zamanki sağcı hükümetin işine geldi.
23:06İlk etapta ETA'nın üstüne attı onu.
23:09Bu BASK meselesini konuşmayı da zorlaştırdı.
23:14BASK'lar ETA'nın zamanında bırakmış olsaydı, BASK'lar çok daha kolay ilerleyebilirdi.
23:21Bir ölçü daha söyleyeyim.
23:23Ondan sonra pardon ETA panikledi.
23:26Çünkü koskoca bir devlet mekanizması var.
23:29Ve senin ona karşı o propagandaya karşı cihatçı örgütün yaptığını da senin üzerine yıkmayı deniyor.
23:35O koşullarda bunu deneyebiliyor.
23:38Bu korkunçtu.
23:39Artık son treni de taşayı da kaçırdı.
23:43Onu da hiçbir bastığı henüz anlamış değil.
23:462005'te o zaman şimdiki Pedro Sánchez'in partisi, İspanyol Sosyal İşçi Partisi Zapatero başındaydı.
23:55Parlamento kararıyla yiğitçe bir karar aldı.
23:58ETA'yla görüşme kararı aldı.
24:00ETA o görüşmelerde ETA'ya bir şey oluyordu herhalde.
24:03Birden son anda Vatikan'ın üstelik şeyinde garantörlüğünde vesaire en geç o zaman bırakmalıydı.
24:12O zaman bırakmamanın bedelini çok ağır ödedi.
24:15Son anda Fransa'yla bizi birleştirin gibi bir şeyle çıktı.
24:19Hiç olmayacak bir talepti.
24:21Ve sonra ne oldu?
24:252005'ten sonra, 2005-2006 sürdü.
24:272011'de ETA bir basın açıklaması yaptı.
24:32Tek taraflı hiçbir şey isteyemeden, hiçbir şey konuşamadan içerideki siyasi tutukları bari onların durumunu konuşabilecekken
24:44onu bile yapamayacak hale geldi ve silahları bıraktı.
24:48O yüzden bunun bu kadar geç kalınmış bir karar olduğunu zaten en başında da ifade ettim.
24:53Evet çok geç.
24:54Belki de şimdi bugün tekrar buraya dönersek buradaki sürece, tüm eksiklerine rağmen, yasanın tüm yetersizliklerine rağmen,
25:02az önce söylediğin yani bu mücadele uzadıkça, silahlı mücadele uzadıkça her şey çok daha zorlaşıyor.
25:09Belki de örgütün kendisi bunu görüp bugün tüm eksikliklerine rağmen bu adımı attı.
25:14Belki de böyle görmek gerekiyor.
25:15Çok zor şimdi 50 yıllık silahlı mücadele, oradan dünya nasıl görülüyor, öbürü nasıl.
25:21Ben Kürt hareketinin bu pragmatist tarafını doğru buluyorum.
25:27Bu pragmatizm her zaman kötü değil.
25:30Pratik adımlar atabiliyor.
25:34Ben de pek çok Kürt gibi keşke, keşke, keşke Kürtler de, Kürt hareketi de 2015'de ısrar etseydi diyorum.
25:43Elbette ki devleti gece gündüz eleştirebiliriz.
25:46Devletin de niyeti olsaydı o süreç devam ederdi.
25:50Ama bu korkunç şeyler önlenirdi.
25:53O zaman Kürt hareketi de herkes daha avantajlı bir durumdaydı.
25:58O dediğin küçük örgütler, sol örgütler de o zaman daha güçlüydü.
26:02Küçük büyüklü daha güçlülerdi.
26:04Biz son 10 yıldır Frankizm'den farklı koşullarda mı yaşıyoruz?
26:08Son 10 yıldır bu ülke tek adam rejimi otorileştikçe otoriterleşiyor.
26:15Ama Kürt hareketi şunu yapamaz.
26:20Şimdi bütün dünya düzeni zaten pekike ya bırakacak ya bırakacak demiş.
26:26Kürt hareketinin tek başına NATO'ya kapa atması mümkün mü?
26:32Bu intihar olur.
26:34Ben Kürt hareketinin orada akıllı davrandığını düşünüyorum.
26:37Kürt hareketi bir de dediğimiz orada 10 bin gerilavilmem ne değil çok daha karmaşık.
26:44ETA'dan daha büyük bir harp desteği, altyapısı var.
26:49Tabii ki bu daha karmaşık, daha şey.
26:53Bu koşullarda orada da tabii ki diretmişlerdir.
27:00Bence o İmralı heyeti de öyle.
27:03Ama demek ki bu Türkiye'de ancak bu kadar olabiliyor.
27:06Aslında bunu da o yüzden belki birazcık daha işte stratejik bir adıma evriltme hali.
27:11Yani o siyasete geçiş, siyasete katılım süreçlerini hızlandırma yasa da belki birazcık bunlarla ilgili de çok olumsuz şeyler yok.
27:19Yani gerillanın siyasete katılımı, Avrupa'dan gelecekler, cezaevinden çıkacaklar.
27:26Yurt dışında da yani daha doğrusu İspanya'daki örneği konuştuğumuzda da
27:29zaten ETA'nın kendisinin bir bölümünün politikaya kendiliğinden yöneldiğini söyledin.
27:35Katalanların hep yine aynı şekilde parlamentoda yer aldığını.
27:40Siyasi kazanımlar neler oldu?
27:42Aslında bunu sormak istiyorum.
27:43Belki burada da siyasi kazanımların olması için bir referans olacak şeyler var mı?
27:49Orada dev kazanımları oldu ama biz Türkiye'de o Türkiye'den çok uzağız.
27:54Yani o bir kere özellik dev bir kazanım.
27:57Ama ben bir şey demem.
28:00Şimdi ben bu süreç için şey demiştim.
28:03Kürt özgürlük hareketi ne derse ben bir Kürt olarak okey derim.
28:10Benim gibi düşünen pek çok Kürt olduğunu düşünüyorum.
28:14Kimsenin işi kolay değil.
28:17PKK daha fazlasını istemeyi bilmiyor mu?
28:20Bunun için çocuk olmak lazım.
28:23Kürtler statü talebinden vaz mı geçecek?
28:27Şimdilik dillendirmemek ayrı bir şey.
28:31Senin ona gücün olmayabilir.
28:33Şu anda önceliklerin başka olabilir.
28:36Orta Doğu kaosunda.
28:39Öyle ya da böyle bir adım atalım bir şey yapılsın.
28:43Bak o kadar kötü bir yasak ediyorum buna ona rağmen Türkiye koşullarında kocaman bir şey.
28:51Ona rağmen benim tarafım için çok kötü evet ama Türkiye için de dev bir yerden başlanmalıydı.
29:04Bir de bazı şeyler belli ki konuşuluyor.
29:06Belli ki şey ediliyor ama bu onu da zamanla göreceğiz.
29:10Şimdi en büyük eksiği nerede?
29:13Elbette ki MGK'ye vermesi bilmem şeye vermesi bu nedir?
29:18İki Erdoğan ve ekibinin uygulanması iki durağı şeyinin Erdoğan ve ekibinin iki dudağı arasında.
29:26Yani bu yasa bile öyle bağımsızlık uygulanacak bir yasa değil.
29:30Şimdi bize düşen mecburen o yasanın uygulanması için mücadele etmek.
29:34Komik ama halbuki bir yasa çıktığında uygulanmalı.
29:38Ama şimdi bu Türkiye'de bize düşen, muhalefete düşen sadece Kürtlere değil hepsine düşen biraz o yasanın uygulanmasını, o yasanın ileride
29:48çerçevesinin belki daha büyütülmesi için mücadele etmek lazım.
29:51İspanyol şeyi nedir?
29:55Yani yasası demokratikleşmeyi de öngörüyordu.
29:58Bizimki öngörmüyor.
29:59Bizimki de böyle bir ülkedeyiz ama demokrasisiz olmayacağını biliyoruz.
30:05Peki İspanya'da yürüt, yani burada dedin ya Cumhurbaşkanı'nın iki dudağının arasında İspanya'da peki o açıdan baktığımızda nasıldı?
30:13Yok düz yasa çıktı, siyasi af dendi, bir ayda cezaevleri boşaltıldı.
30:20Denetleyenler peki bu süreci yürütenler kimlerdi?
30:23Yani hükümetin kendisi mi, uluslararası güçler mi?
30:26Hayır, hayır ona bağlamadılar.
30:28Burası çok acayip bir yasa yaptı.
30:30Ona bağlamadılar, sen yasa çıkarırsın, insanlar çıkar, ona bağlanmadı.
30:37Burada yok, yani düz düz insanlar çıktı.
30:43O çıkan insanlar politika yapabildi.
30:46Öyle engeller de konulmadı.
30:49Buradakinin çok çok zorluğu var.
30:51Şimdi ama işte şimdi bir de o zorluklarla, başka bir seçenek yok.
30:58O zorluklarla mücadele edilecek, onu aşmanın yolu aranacak.
31:02Kürtlerin talebi var, mesela şimdi konuşalım mı konuşmayalım mı deniyor.
31:06Ama bu işin sonu ben eminim.
31:09Oraya gidecek.
31:11Sadece Türkiye'deki 20 yıllık bir halkın birazcık olsun memnun olması için Kürtçe'den vazgeçmem diyor.
31:19Ben stadüden de vazgeçmem diyor.
31:21Benim boyum ne, cürmüm ne bilmiyorum ama bu yüzyılda bu kadar büyük bir halkın statütsüz uzun vadede yaşamasını namümkün görüyorum.
31:31Bu bütün bunlardan deste alınmalı.
31:35Şimdi yüzyıl boyunca Kürtlere bir tane Cumhuriyet bir elbise giydirdi.
31:39O kadar dardı ki boğuyordu.
31:42Kürtler yer yer o elbisenin içinde boğuldu, yer yerde isyanlarla o elbiseyi yırttılar, yırttılar.
31:49Biz şimdi yırtılmış Kürtlerin üstünde hiçbir tarafı yama tutmayacak yırtılmış bir elbise duruyor.
31:56Bu elbiseyle şimdi bütün sen siyasi tutukları bıraksan bile hiçbir şey değişmemesi mümkün olabilir mi?
32:03Kürtler herkes gibi içinde rahat edebilecekleri bir elbise istiyorlar.
32:09Öyle ya da böyle bütün onurlu halklar gibi dillerinden kim vazgeçebilir?
32:15Bu yüzyılda bunu dayatmak, bundan hiçbir Kürt'ün vazgeçeceğini zannetmiyorum.
32:22Ama bunlar da mücadeleyle ve adım adım olacak şeyler.
32:26Bu belki şey için de bir fırsat.
32:29Bu ülkenin demokratikleşmesi için, bu Cumhuriyet'in o eksiklerinin giderilmesi için.
32:36Onun için de bir fırsat.
32:40Ve bu fırsatı herkes değerlendirmek durumunda.
32:43Nasıl peki o fırsat görülüp bu güçlendirilmeli o zaman?
32:50Şimdi hiç kolay değil böyle bir rejimle, hiç kolay değil böyle bir rejim tuzaklarla dolu.
32:56Ben o muhalefetin endişelerini anlayabiliyorum.
32:59Ama endişeyle de nedir?
33:01Peynir gemisi yürümüyor.
33:03Öyle yürüseydi herkes endişeli zaten.
33:05Gece gündüz endişeliyiz.
33:08Bunun yolu da tek mücadeleden geçiyor.
33:10Bence ben şey de hatta yasayı eleştirenlere, kızanlara da kızıyorum.
33:17Bu yasayı herkes sonuna kadar istediği gibi eleştirmeli.
33:20Ama bir şey de söyleyebilmeli.
33:23Mesela buna gelen eleştirilerin bir kısmı şey diyor, o sosyalist cepheden kısmen şey deniyor.
33:29Aman ne elde ettiniz?
33:31Bu soru bir kere bence etik bir soru değil.
33:37Beste dünya tarihi boyunca insan evladı mücadele etmiştir.
33:43Biz o zaman ona göre şey de diyebiliriz.
33:45Ç Bolivya'da boşuna mı öldü?
33:49Şimdiki Bolivya'ya bakar mısın?
33:51Şimdi biz Ç'yi bu Ç'yi büyük devrimci olmaktan çıkarır mı?
33:55Bu o şeyci cepheye gelince o yeni parti muhalefet cephesine onların kaygılarını da anlıyorum.
34:04Endişelerini de bize bunlar yapılırken diyor.
34:07Ama lütfen Kürtlere de 100 yıl size yapılanın 100 katı yapıldı.
34:12Ve Kürtler size yapılana hayır diyor.
34:15Şimdi mecburen orada bir dayanışma bloğu oluşacak.
34:20Her yerde birbirlerine katılmaları gerekmiyor.
34:23Ama bence Kürtlerin de bir kısmı şeyi rahat bırakmalı.
34:26Bu yasa tamam evet başlangıç vesaire diyoruz.
34:29Bu yasayı evet aklı başında eleştirenler de var.
34:32Mesela ben şeyi çok beğeniyorum.
34:34İki kişi çok iyi savunuyor bu yasayı.
34:36Bir Ayşegül Doğan.
34:38İyi ki şey de nedir?
34:40Demin sözcüsü o.
34:42Bir de Yüksel Genç.
34:44Daha önce bir barış grubuyla gelip cezaevi yapmış olan.
34:48İyi bir bunlar iyi iletişimci de.
34:52Ama onun dışında yer yer mesela bazı Kürtlerin alınganlık yaptığını düşünüyorum.
34:58Buna abanmak da doğru bir şey değil.
35:01İnsanların endişelerini anlamak.
35:03Bir tek şeydir nedir?
35:07Şeyi unutmamak lazım.
35:08Daha iyisi olabilseydi bence Kürt hareketi onun için yeterince bedel ödedi.
35:15Olurdu herhalde düşünüyorum.
35:18Ve belki de bundan sonra daha iyisinin olması için senin de dediğin gibi o çerçevenin genişlemesi için ne yapılacak?
35:24Belki artık biraz buna yani sürekli olarak bir şeyi tukaka etmektense belki biraz buna da kafa yormak gerekiyor.
35:30İnşallah güç olur.
35:31Ben ne diyeyim mesela ben şeyin de güçlenmesini beklerim.
35:35Öyle bir muhalefete ihtiyaç var.
35:36Yeni partinin inşallah şeyi becerebiliriz.
35:42Bu tuzaklarla dolu seçim süreçlerinde vesaire.
35:46Bir kere inşallah Erdoğan'ı gönderebiliriz.
35:50Ama ondan sonra ne olacak?
35:53Ben şeyin de CHP'nin ve devamındaki yeni partinin de hiç değilse Özgür Özel ekibinin biraz ders aldığını,
36:03bunun böyle olmayacağına dair bir şeyler öğrendiğini düşünüyorum.
36:06Ama bu ülkede herkesin durumu şey.
36:09Şimdi o bir kısım itiraz yükseltenler de aslında Kürtlere sanki hiçbir hattan yana değiller.
36:15Bu da namümkün.
36:18Bunun bir yolunu biraz pragmatist bakacaklar.
36:24Ya hep ya için çok kötü olduğunu görecekler.
36:31Bu çok zor bu koşullarda hayal kurmak.
36:33Vaktimiz var mı bilmiyorum ben bir hayal mi söylemek istiyorum.
36:38Şöyle düşünüyorum.
36:40Şimdi ben o ETA için çok zor olan, bas yurtseverleri için çok zor olan ETA'nın savunmasının da zor olduğu
36:49yıllarda boğulmuşlardı.
36:51Yani o yakın bir siyasi parti vardı.
36:56Çok boğulmuşlardı onlar.
36:59Zaten ateşkes dönemlerinde o partinin kısmen oyları yükseliyordu.
37:04Ateşkesten sonra ETA silahlara döndüğünde yine düşüyordu.
37:08Mesela bir gün öyle bir duruma gelebilir miyiz?
37:14ETA'yı yıllarca desteklemiş, savunmuş olan o siyasi parti şu anda bas ülkesinde birinci parti.
37:23Milliyetçi bas partisiyle birlikte.
37:26İkisi de tuhaf bir şey oluştu.
37:30Aslında birinci parti yok ama ikisinin de arasında parmakla sayacağın oy, sandalye sayıları aynı parlamentoda.
37:37İkisinin de oy oranı eşitlendi.
37:40Yüzde otuzlar.
37:41Peki buraya uygulasana o iki parti hangi iki parti olurdu?
37:47Şimdi şeyi de göreceğiz.
37:49Kürtler içinde bence başka görüşleri savunan siyasi partiler de olacaktır.
37:55Onu bu ülkede şimdilik hayal bile edemiyoruz.
37:58Galiba var da öyle partiler ama onlar da ciddi bir şey yapsa devlet üstlerine binecek.
38:04Ama Kürtlerin de tek partisi olamaz.
38:08Yani başka partiler doğası gereği biraz şey ilerlendiğinde başka fikirler de savunulabileceğini düşünüyorum.
38:15Öyleleri de çıkacaktır.
38:16Ama bir gün mesela demin yüzde on değil de bu iş mesela demin yüzde yirmi niye bulmaz?
38:28Bunu Türkiye geneli için söylüyorum.
38:31Her halükarda biz de şundan eminiz.
38:34Bu kötü yazanın kimseye zararı yok.
38:39Faydaları az bile olsa bundan yüzde beş yüz eminiz.
38:42Bu yasa hiç olmayaydı.
38:45Daha iyi olur muydu diye bir seçenek yok.
38:47Daha iyi olmayacak.
38:48Zaten onu da gördük yani.
38:50Evet evet onu yaşadık.
38:51Yaşıyoruz yani.
38:52Öyle bir seçenek yok.
38:54Öyle bir seçenek yok.
38:55Bizim çok bir şey seçme seçeneğimiz yok.
38:59Bu koskoca devlet mekanizmasının iyi kötü muhatap alması, Kürt hareketinin muhatap alması.
39:09Öcalan da bilmiyorum ne olur, sonuç ne olur bilmiyorum.
39:12Ama Öcalan gibi bir figür de bazı dönemlerde bunu kolaylaştırıyor.
39:17Aslında ben tam bunu da sormak istiyordum.
39:20ETA'yı çok konuştuk ama ETA'nın böyle bir liderlik, o liderin işte tecritte olması,
39:27böyle bir şey de söz konusu değil.
39:29Burada birazcık bunlar da başka denklemleri yaratıyor mu?
39:33Tabii ki tabii ki.
39:34Ama burası Orta Doğu'du.
39:35Doğu ETA'da lider yoktu.
39:38ETA bir Avrupa örgütü.
39:39Bence bu da soğuk savaş döneminden kalma bir, kimse alınan alınsın oradan gelme bir kültür.
39:47Bence artık biraz demokratikleşme olursa o dönemde kapanacak.
39:56Öyle diyeyim.
39:58Ama biz şey biliyoruz.
39:59Mandela'yı.
40:00O dönemde kapandı.
40:02Mandela dönemi kapandı.
40:03Ama yine de şunun için söylemek istedim.
40:05Mandela döneminde de en azından orada bir süreç yürütüldüğünde
40:08Mandela'nın bir noktadan sonra eşit iletişim koşulları vardı.
40:12Şu anda biz oraya da gelemedik.
40:14Şöyle bunlar zaten geçen yüzyıldan gelen büyük, dev bagajlar.
40:21Yani bu bagajlar bir şekliyle kapatılacak.
40:24Yok buradaki yasa da şeyden daha geri, o Mandela'yla yapılandan daha geri.
40:31Ama biz manipülasyonla yürüyemeyiz.
40:35Ben bir kısım Kürt tarafında şöyle şeyler de görüyorum.
40:40Yani yok sanki dev şeyler, sözler alınmış bilmem ne.
40:44Şey dediğinde ben saçımı başımı yolasım geliyor.
40:48Ama işte Basiklarınki de eksikti.
40:51Ama İran'ınki de eksikti.
40:53Onu demeyin lütfen arkadaşlar.
40:55Bu şeylere girmeyelim.
40:56Ama işte İspanyolların da nedir?
41:00Unutma yasası vardı.
41:02Bir kere o yazılı bir yasa değil.
41:05Hani Franco dönemindekiler yargılanmadı.
41:07Ama bunların hiçbirinde devrim de olmadı.
41:10O 60'lar, 70'ler devrim dönemi zaten 60-70 sene önce kapanmış bir dönem.
41:17Onlara ihtiyacımız yok.
41:19Biz sık sık birini getirdiğimizde diyoruz.
41:22Hani oraya sanki bak onlarınki de eksik.
41:25İşte bir bastı demiş ki bu yol uzun.
41:28Onlar öyle de onların elinde bir özellik var.
41:32Şeyinde öyle.
41:33İran.
41:34İrlanda'nın da öyle tabii ki.
41:37Evet bunlar yılları alır.
41:39Bizimkinde olan en büyük fark, Orta Doğu versiyonu ve en acı ve acıklı olanı.
41:45Bunların hepsi mücadeleye kalmış.
41:48Bizimkinde hepsi onlar için tekrar tekrar tekrar tekrar mücadele etmek gerekiyor.
41:54Ama onlarınkinde zaten bir anlaşmayla bunların hepsi yapıldı.
41:59Özellikle dahil şeyde de İrlanda'nın da öyle isterse nedir referanduma gidip bağımsızlık ilan edebilir.
42:06Eğer kendini o güçte görürse.
42:08Biz oralardan çok çok çok uzağız.
42:11Ve elbette şey ayıptır tabii.
42:14Ben yine de görüşümü söyleyeyim.
42:16Pardon dağıtıyorum.
42:17Bir şu sıralardaki görüşüm bir Ertuğrul Kürtçü'ye yakın.
42:22Ertuğrul Kürtçü'nün şu sözünü de çok sevdim.
42:25Öcalan'ın yaptığı başka bir şey diyor.
42:27O yol açıyor diyor.
42:28Bir kayayı kaldırıyor gibi bir şey söylüyor.
42:31Ama o yolu yapmak lazım o yola.
42:33Ray döşeyeceksin bilmem ne diyeceksin.
42:35Taş döşeyeceksin.
42:35Taş döşeyeceksin.
42:36Temizleyeceksin.
42:38Öcalan detaylara takılmayan diyebilir.
42:42Ama biz detaylara takılmalı istiyoruz.
42:44Doğru söylüyor.
42:46Bir şeye daha katılıyorum.
42:48Bizim Kürt vekillerden biri.
42:51Ben onun gibi de statüsüz bu olmaz diyorum.
42:56Bu iki görüş arasında gidip geliyorum.
42:59Ama şimdiki koşullarda olabilecek en doğru yol da bu.
43:04statü için de o mücadelenin yine yolunu, rayını zaten döşemek gerekiyor.
43:09Tabii ki tabii ki.
43:10İstenilen belki diğer bütün halklar için.
43:12Sonuçta şu an Türkiye'nin de, Cumhuriyet'in de bir demokratikleşmeye ihtiyacı oldu.
43:18Bunun da elzem olduğu aşikar.
43:20Bunu isteyen kim varsa senin de ifade ettiğin gibi o taşları, o yolları döşemek için mücadele etmek zorunda.
43:27Ama mücadelenin de tek biçime silahlı mücadele değil.
43:32Belki bugün gelinen koşulda bunu daha çok vurgulamak ve dünyada bunlara biraz daha bakmak gerekiyor.
43:38Bu hiç kimse savunamaz.
43:41Kürtler de savunamıyordu.
43:43Savunmuyordu.
43:44PKK kendisi de savunmuyordu.
43:46Öcalan da diyor, PKK de diyor.
43:48Biz 90'ların ortasından beri bırakmak için uğraşıyoruz, uğraşıyoruz, uğraşıyoruz diye.
43:53Ama bu yüzyılda hele silahlı mücadeleyle gidilebilecek bir yol yok.
43:58Bir yol yok ve bu bitmeliydi.
44:01Bir de yeter.
44:02Biz o 10 bin kaç tane hayat gitti.
44:07Biz o 10 bin gence dünyayı kurtarma yükünü nasıl vaat edebiliriz, yükleyebiliriz.
44:14Bu etik bile değil.
44:16Bu olabilecek bir şey değil yani.
44:19Herkesin bir de bu yasa ve mücadeleyle herkese iyi gelecek bir şey olacak.
44:26Bir nefes çarptı.
44:27Bir nefes alınacak işte ise.
44:29O bir nefesi iyi ciğere çekmeli ve o yolları mecburen bize de bu düşmüş.
44:35Ölene kadar mücadele ise öyle.
44:37Belki bizden sonraki nesiller daha iyi günler görecekler.
44:43Ama bu coğrafya düşmüş ve bu coğrafyada mücadele düşmüş ama silahlı mücadele artık.
44:51Namümkün.
44:52Namümkün ve bu gün gelmeliydi, geç bile geldi.
44:57Bundan sonrasını mecburen bundan sonrasını düşüneceğiz.
45:01Gelecek olanları düşüneceğiz.
45:04Bunların hepsi dev dev dev sorunlar.
45:07Nasıl gelecekler?
45:08Hangi koşulda gelecekler?
45:10Mesela onların siyaset yapmasının önünü açacak mücadelenin bir boyutu da bu olacak.
45:21Ben yarı illegal yarı legal o dönemin kapanması için de bu olmalı.
45:29Herkes fikrini, herkesin fikrini söyleyebilmesinin yolunu da açmak lazım.
45:34O insanlar boşuna oraya gitmediler.
45:38Şimdi evine gelip ne edecek?
45:41Hasret mi giderecek?
45:43Elbette ki hasretle giderecekler.
45:46İnsanlar ölmeyecek.
45:48Bunlar şey gibi görünüyor, düz laflar gibi görünüyor ama bunlar dev laflar.
45:54Önce insan hayatı ama ondan sonra Kürtler siyaset yapmak istiyor.
45:59Kürtler siyaset yoluyla mücadeleye devam etmek istiyor.
46:03Herhalde hiçbir Kürt ay biz geldik bitti bak her şeyi elde ettik demiyor.
46:08Ve o mücadele de herkesin hakkı.
46:10Bu demokratik yollarla mücadelenin yollarını zorlamak lazım.
46:15Onu bu rejimin yapmayacağını biliyoruz.
46:18O görev muhalefete düşüyor.
46:20Yani biz de...
46:23Hepimize düşüyor.
46:25Sevgili Zekine yine söyleyeceğim.
46:27Aynı zamanda Mamos Tamsin.
46:28Çok teşekkür ediyorum.
46:29Bugün yine bizimle beraber olduğun için.
46:31Hem İspanya örneğini hem de aslında burada PKK'yi ve bundan sonraki sürecini nasıl demokratik siyaset yollarıyla birlikte yürüneceğini birlikte
46:40değerlendirdik.
46:41Çok sağ ol katkıların için.
46:43Ben teşekkür ederim.
46:45Zor bitti.
46:46Daha zor günler geliyor.
46:48Mecburen bir şeyler yapacağız.
46:50Herkes bir şeyler yapacak.
46:52Teşekkürler.
46:54Sevgili izleyenler bu haftalık da programımızın sonuna geldik.
46:57Haftaya görüşmek üzere.
46:59Hoşçakalın.
Comments