00:00KALAANG LAGUNA
00:06KILALAANG LAGUNA SA MGA WATERFALLS
00:09PERO DITO SA CAVINTI, HINDI LANG YAN ANANG MAKIKITA NATIN.
00:12MAS MAPAPAHUWAW KAYO SA ISANG NAKATAGONG NATURAL LANDSCAPE
00:15NA BIHIRAM MAKITA IN REAL LIFE NANG MGA TURISTA.
00:18ANO BA ITONG HIDDEN GEM NANG CAVINTI LAGUNA? SILIPIN NATIN.
00:25YAN ANG ENTRANCE PAPUNTA SA LOOB NANG CAVINTI UNDERGROUND RIVER AND CAVES COMPLEX.
00:29Isang pasyalan para sa mga naghahanap ng kakaibang adventure.
00:34Ang mga kuweba at ilog na dumadaloy sa ilalim ng lupa ay nabuo sa loob ng mahabang panahon
00:41dahil sa pagguho ng mga pato at pagdaloy ng tubig.
00:45Meron din ito mga daang-daang stalactites at stalagmites na makikita sa loob ng kuweba.
00:51Ang stalactite ay ang rock formation na nakadikit sa kisame ng mga kuweba at madalas hugispangil ang mga ito.
00:59Ang stalagmite naman ay ang rock formation na nabubuo mula sa sahig ng kuweba dahil sa minerals na tumutulo mula
01:07sa taas.
01:08Big birds diba?
01:09Para mas matandaan nyo ang pagkakaiba ng dalawang klase ng bato, ito ang tip ko.
01:15Yung may letter C, stalactite, ay para sa batong nasa ceiling o kisame.
01:21Ibig sabihin makikita dun sa taas.
01:24At yung may letter G naman, stalagmite, ay para sa ground o sa hig.
01:30Ibig sabihin makikita sa baba.
01:50Pagkagaling ko sa pandan farm, nako, kumulan, pero buti na lang may napara akong triscale para mapuntahan ko yung pagdadalaan
01:57ko ng mga daong ito.
01:58Yan, maraming salamat to, kuya.
02:04Okay, explorers.
02:05Kailangan natin malaman kung paano natin gagamitin itong mga pandan na nakuha natin para gawin ganito, sambalino.
02:12Pero ang problema natin, hindi ko alam kung saan kaya magtatanong tayo.
02:17Magandang araw po, ate. Pwede kong magtanong?
02:20Sige po, ano po yan?
02:22Anong favorite color nila?
02:28Naku, seryoso si ate.
02:30Kailangan ko kasing mahanap kung saan ko dadalhin yung mga dahon para gawing sambalino.
02:37Ah, dun po sa may baba.
02:39Anong tawag dun?
02:41Iluhan po.
02:42Dyan lang po sa may pangatlong bahay po.
02:44Pangatlong bahay po. Thank you.
02:47Kuya, dun daw po tayo sa may pangatlong bahay.
02:50Sige, ah.
02:51Tara.
02:57Mukhang ito na yun.
02:59Magandang araw, ho.
03:01Doctor, yun po.
03:02Ito ba yung Iluhan?
03:04Opo.
03:04Meron po akong dalang mga pandan kasi.
03:07Gusto ko sanang magpaturo kung paano gumawa ng ganito.
03:11Ano pong pangalan nila pala?
03:13Marisol.
03:14Siya si ate Marisol Miras.
03:16Dati siya nagtatrabaho sa isang bus company.
03:18Pero ngayon, isa na siyang weaver o maglalala.
03:22Yun ang tawag ng mga tagalaguna sa mga naghahabi ng iba't ibang produkto gawa sa pandan.
03:28Dito sa barangay Sisilmin, may samahan ng mga kababaihang maglalala.
03:33At dito sila gumagawa sa magkatabing kubo.
03:36Mula sa gubat, ang mga dahon ng pandan ay dinadala dito sa Iluhan.
03:41Kung saan ginagawa ang susunod na steps para yung mga dahon ng pandan ay maging sambalilo.
03:46Gawa ito sa kahoy, tapos sa gulong ng trap?
03:50Yung bigat nito ang magpapalamod dito.
03:53Sige.
03:53Kailangan mo na ito yung pandan.
03:55Ah, hindi pa po ito.
03:56Hindi, kailangan pa natin tuyuin niya.
03:58Kaya pala may mga bahay dito na nakasampay ang mga dahon.
04:02Nagpapatuyo.
04:03Ngayon, alam ko na.
04:04Ready na ako para sa demo ni Ate Sol.
04:07Hawakan mo ito, isusubo mo siyang ganyan.
04:10Sige, hawakan ko po.
04:11Tapos, medyo mabigat ba?
04:13Isang tao lang, kaya na to.
04:15Sige nga po, subukan ko nga po yan.
04:17Sige, sige.
04:18Okay, sige.
04:22Full, push.
04:23Full, pull.
04:25Ah, ayos.
04:27Ang tao dyan, pag-uuga.
04:28Pag-uuga.
04:29Kasi inuuga ang may kahoy.
04:31Pero teka, paano ko malalaman kung okay na to?
04:35Pakiramdaman na lang kung malambot na.
04:37At habang tuloy-tuloy ako sa pag-uuga, tuloy-tuloy din ang kwentuhan.
04:41Nalaman ko, na solid pala talaga ang samahan ng mga kababaihingang maglalala dito.
04:46Dito kasi, ang grupo dito ng mga maglala, may mga kanya-kanyang ganito iluhan.
04:51So, nag-aambagan para makatayo ng iluhan.
04:57Okay, susubo na natin ang kabilang side.
04:59Sige, tulak.
05:01Parang ang tagal ko nang inuuga ang mga dahon ha.
05:03Teka, may naisip ako.
05:05Ba't hindi na lang po natin ilaga?
05:07Hindi siya po pwede, kasi mabubulok ang dahon.
05:11Pero yung mga kinukulayan namin, pwedeng iluhan.
05:13Ay, oo nga, ito nakita ko, may mga kulay.
05:16Pwede na to?
05:18Okay na to?
05:18Okay na to.
05:20Sa wakas, natapos din ang workout ko.
05:23Kunti na lang, mabubuo ko ng mission.
05:25Ang susunod na step ay ang paglalala, o weaving.
05:29At para mas mabilis akong matuto, dinala ako ni Ate Marisol sa dayuhan,
05:33ang kubo na dinadayo ng mga maglalala.
05:36Ngadang araw po ako po si Miguel.
05:39Dito ko nakilala ang mga nanay na part ng kanilang samahan.
05:43Pero bago ako sumabak sa huling part ng mission, may warm up muna kami.
05:48Pinakita nila sa akin ang pagbubulay o paghahati sa dahon ng pandan
05:52para maging mas manipis na strips ito.
05:55Ayan na, magiging ganyan sa manipis.
05:57Mukhang chill na chill lang sila, no?
06:00Pero tingnan nyo yung mga daliri nila.
06:02Parang speedrunner sa bilis.
06:04Ang bilis nyo po gumawa.
06:05Ano kaya ang speed record din nanay sa paggawa ng isang sambalilo?
06:09Pag po yung mga gano'n, mga 45 minutes.
06:1245 minutes?
06:13Hanip!
06:14Astig!
06:15Kaya naman tutok na tutoko ako sa paggawa ng sarili kong sambalilo.
06:18Ang aastig kasi ng mga nanay dito eh.
06:21Mahirap nang mapahiya.
06:22Partida ha, doble-doble pa nagtuturo sa akin.
06:35Sa kanila ko nakita na iba talaga ang nabibigay ng real life experience.
06:40At kung exp lang din ang pinag-uusapan,
06:43nakasama ko rin ang isang OG ng kanilang samahan.
06:46Ang pinakamatandang gumagawa ng sambalilo dito sa lugar nila.
06:50Si Nanay Vicenta, 86 years old na yan.
06:53So, since 10 years old daw si Nanay, gumagawa na siya sambalilo.
06:57Anong natutulong nito sa community nyo?
07:01Tulad ng mga nanay natin,
07:03yung mga yari nila, yung nang product,
07:05yung nagawa nila ng ganito, ibebenta ka na bukasan.
07:08Maghapon ngayon, lalalahin nila ka na bukasan bibenta
07:11parang merong pambangon at pamasahin ng bata papuntang school.
07:15Meron ako ba napagtapos yung...
07:18May mga anak na ako kayo napagtapos nyo dahil sa...
07:21Tulad ng nanay, may teacher.
07:24Ah, talaga po.
07:25Dahil inspired ako sa mga kwento nila,
07:28nagtsaga akong matapos ang mission ko na makabuo ng sambalilo.
07:32Last one.
07:36Yay!
07:39Mission 2 completed.
07:41Akala nyo malaki gagawin ko ng maliit lang.
07:44Kasi di pa masyado magaling.
07:46Di katulad nila nanay ni Ate Sol.
07:48Maraming maraming salamat po Ate Sol, nai, sa pagtuturo sa akin.
07:52Sana nag-enjoy po kayo kahit na medyo matigas yung kamay ko.
07:56Maraming maraming salamat po.
07:58Nag-enjoy po ako.
07:58Thank you po.
08:00Salamat po.
08:05Yo!
08:07Mission accomplished.
08:08Ibig sabihin, two missions down, one more to go.
08:11Makakapag-relax na tayo para sa ating third mission.
08:14Let's go!
08:20Share ko lang, pagdating sa disenyo ng sambalilo,
08:23iba't ibang design ang makikita ninyo.
08:26May simple na pang araw-araw,
08:28meron din namang makulay na pamporma.
08:30At meron ding sambalilo na pampiesta.
08:33Laging dinadayo ang Sambalilo Festival sa Cavinti, Laguna.
08:36Isang taonang selebrasyon tuwing August na nagpaparangal sa Sombrerong Pride of Laguna.
08:42Lahil dyan, ang sombrer rin nakikilala sa ibang bayan o ibang sa ibabasa.
08:48Kaya naman proud ang mga taga rito na ipakita ang produktong pinagmamalaki nila.
08:53Sa pamamagitan ng kanilang piyesta,
08:55ay papakita nila ang husay ng mga taga rito sa pagdisenyo at pagkawa ng sambalilo.
09:00Bukod sa parada at sayawan sa kalye,
09:02meron din silang cultural shows kung saan bida ang mga barangay at eskwelahan.
09:06Pero ang pinakamalaki at pinaka inaabangan taon-taon
09:10ay latest design ng pinakamalaking sambalilo sa buong mundo.
09:15Noong 2016,
09:16opisyal na'y dineklara sa Cavinti ng Guinness World Records
09:19ang pagkakaroon ng pinakamalaking sambalilo sa buong mundo.
09:23At tuwing piyesta, may iba't ibang versyon nito ang dinidisplay.
09:27Dahil pinapangalagaan ng mga taga Cavinti ang likas na yama nila,
09:31pinibigyan naman sila ng kalikasan ng produkto
09:34ang nagbibigay sa kanila ng kabuhayan at pag-asa.
09:38PEMBICARA
09:40PEMBICARA
09:40PEMBICARA
09:40PEMBICARA
09:42PEMBICARA
09:43PEMBICARA
09:46PEMBICARA
09:48PEMBICARA
09:48PEMBICARA
Comments