00:00Pinag-aaralan po ng gobyerno ang paghahain ng ikalawang arbitration case laban sa China
00:05ang isang maritime expert.
00:07Bunsod pa rin ito na agawan sa Bajo de Masinloc na ngayon ay may floating platform ng China
00:13na para raw sa pananaliksik.
00:15Nakatutok si Jonathan Nandaal.
00:21Isang dekada mula ng manalo ang Pilipinas sa arbitration case laban sa China,
00:26kaugnay sa idwaan sa West Philippine Sea.
00:29Pusibling maulit ang paghabla ng Pilipinas.
00:32Ayon kay Dr. J. Batongbacal ng UP Institute for Maritime Affairs and Law of the Seas.
00:36Sila sa akadem ay nagbibigay ng mga pag-aaral at rekomendasyon sa pamahalaan ng mga hakbang sa pagtugon sa territorial
00:43dispute.
00:44Pinag-aaralan din po ng mga alam ko natin at mga ahensya kung ano pang ibang paraan para pwede silang
00:52madala sa isang tribunal.
00:53If you're going to pursue an international case, you better be sure that you will win, which is what we
01:02did with the first arbitration case.
01:04Sinabihan ni Batongbacal matapos mabisto ng Pilipinas na kalahating buwan ng nasa Bajo de Masinloc ang isang floating platform ng
01:11China, kanilang boya at antena.
01:14As of yesterday, the movable floating platform remains to be inside the shoal and its current location, umakyat lang siya
01:24sa northernmost part ng shoal.
01:27The two Chinese research vessels remain to be in the vicinity of Bajo de Masinloc.
01:32119 nautical miles lang ang layo ng Bahura sa Zambales. 500 nautical miles naman mula Hainan, China.
01:39Dati pang ginigit ng Chinese Embassy na teritoryo nila ang Bajo de Masinloc na tinatawag nilang Huangian Dao.
01:46Sabi ng China, scientific research ang isa sa ginagawa nila roon.
01:50Pero ayon kay Batongbacal, ganyan din ang sabi ng China noon bago nila ginawang artificial islands at batse militar ang
01:57mga Bahura sa West Philippine Sea.
01:58Yung nang nangyari sa Mischief Reef, panganriban reef, noong 1992 ay nakita rin nga natin na tinayuan nila ng struktura.
02:08Noong unang sabi nila ay civilian and fisherman shelter lang yun daw.
02:13Pero alam natin na after several decades, ngayon ay yun ang pinakamalaking base militar ng China sa ating West Philippine
02:22Sea.
02:22Within a year, matatakpan nila yung Scarborough Shoal at is magiging isla na yun.
02:29Sabi ni Batongbacal, kung maritime research kasi ang ginagawa nila, kailangan ng permit mula sa Pilipinas.
02:35At nasa batas natin na pwedeng kumpis kahin ang Pilipinas ang struktura roon ng China.
02:39Pero gagawin ba ito ng ating Coast Guard at Navy?
02:42Admiral, to need that and I won't respond to that because those are operational details.
02:47Nagbabala ang Philippine Navy sa anilay creeping invasion ng China na hindi lang sa karagatan ng Pilipinas,
02:53kundi pati sa lupa, ekonomiya, politika at pang-e-espia.
02:58Dahan-dahan, napakasimple na hindi mo mahalata.
03:02Bago tayo umabot sa physical invasion, may mga invasion ang ginawa sa atin through settlements.
03:09Isa sa mga minomonitor ang impormasyong mabilis ang bentahan ng mga beach property sa Palawan na nakaharap sa West Philippine
03:16Sea.
03:16At nung una, ang concern natin ay yung sa Palawan, parang may nahahala tayata tayo na mabilis ang bentahan,
03:25lalo sa coastal area dyan sa West Philippine Sea.
03:28Pero kumalat din ito sa mga ibang lugar, dito sa Luzon.
03:34Jonathan Andal, nakatutok 24 oras.
03:41Nasa sorpresa mga divers sa Mediterranean Sea na makita nila sa kanilang pagsisid ang pinakamalaking predatory fish sa mundo,
03:49ang Great White Shark.
03:51Bakit kaya tinuturing nila itong pambihira?
03:53Kuya Kim, ano na?
03:59Sa underwater footage na ito, namataang palanguy-languy sa puso ng Mediterranean Sea,
04:04ang grupo ng mga striped pilot fish.
04:06Kasama ang isang banyang predator, isang Great White Shark.
04:10Ang naturang shark sighting, kinamanghan mga eksperto.
04:14Ito kasi marahil ang kauna-unang pagkakataon na may navityo ang adult Great White Shark sa Mediterranean Sea.
04:19Ang napakapambihirang pagkakataon ito, nakuha na ng mga diver na namumutol noon ng mga abandoned fishing nets
04:26mula sa isang shipwreck sa pagitan ng Sicily at Tunisia.
04:29Ang mga Great White Shark ang pinakamalaking predatory fish sa planeta.
04:33Maari silang humaba ng hanggang 6 na metro.
04:36Sila rin ay warm-blooded.
04:38Ibig sabihin, kaya nilang paratilihin ang kanilang internal body temperature
04:42ditulad ng ibang cold-blooded ng mga pating.
04:44Ang mga Great White Shark, makikita sa halos lahat ng katubigan sa ating planeta.
04:48Pero ayon sa isang pag-aaral ng mga U.S. scientists,
04:51napag-alaman na nanganganib ng mawala ang mga pating na ito sa Mediterranean Sea
04:56dahil sa illegal fishing.
04:57Lahat ng dagat meron siya, pero may preference kasi sila sa temperature
05:01so hindi sila pwede talaga dun sa malalamig na lugar.
05:05Kung worldwide yung distribution nila, kasama dun yung Mediterranean Sea,
05:10including nga dito sa Philippines, isa siya sa confirmed species natin.
05:14Yung concentration ng population kasi ng Great White,
05:19depende dun sa areas kung saan nila ni-utilize yung habitat.
05:24Usually nagko-concentrate ito sa areas kung saan meron mga sea lion or seal populations
05:31kasi yun yung pinakain ng adult na Great White.
05:34Laging tandaan, kimportante ang may alam.
05:36Ito po si Kuya Kim, at sagot ko kayo 24 oras.
05:40Sinalakay ng NBI ang isang sabungan sa Paranaque.
05:43Aresado mahigit limampung inabutang nagsasabong
05:46na kayo sa motoridad ay bawal sa batas tuwing araw ng kalayaan.
05:50Nakatutok si John Consulta, exclusive.
05:55Nasa kalagitnaan ng pagtalpak ang mga sabongerong ito sa Paranaque City
06:00ng salakay ng mga ahente ng NBI.
06:08Huli sa akto ang mga nasa loob habang nasa gitna ng sabong.
06:16Sinubukan pa ng isang ito na tumakas, pero sa huli ay ineresto pa rin.
06:20Ayon sa NBI Special Task Group,
06:23mayigpit na pinibabawal ng batas ang sabong kada June 12 araw ng kalayaan.
06:27Na nakalagay pa doon mismo sa kanilang advertisement na 80 quality fights
06:32at nag-iimbita ng mga sasali at mga mamumusta doon sa pasabong.
06:37Meron pong presidential decree number 449
06:39kung saan itinalaga yung mga araw kung kailan bawal po yung sabong.
06:44This is a brace and disregard of law.
06:46Limampot-limang tango ang arestado na inabutan sa loob ng sabongan.
06:50Kumpiskado rin ang kanilang mga equipment na ginamit sa sabong.
06:53Yung mga nahuli po natin dito, yung general manager, yung mga nag-ooperate, mga cashier,
06:58at mga ilan po na mananaya.
07:00Ito ay mensahe natin sa ating mga kababayan na huwag tayong lumabag sa anumang batas
07:05at sapagkat kung anumang pong paglabag ay aming pong tutugusin.
07:08Wala pang pahayag ang mga ineresto na naalab sa patong-patong na reklamo.
07:12John Consulta, Nakatutok 24 Aras.
07:21Sabay sa pagdiriwang ng araw ng kalayaan, rumampa kagabi ang ilang kapuso stars and personalities
07:27sa Megaball 2026.
07:29Sentro ng pagdiriwang ang pagbubugay para sa larangan ng malikhaing industriya
07:33at pelikulang Pilipino.
07:35Narito ang aking sika.
07:40Elegant in white si Kapuso Global fashion icon at The People Have Spoken host,
07:45Hearty Evangelista, as she graced the red carpet ng Megaball 2026.
07:51Itlinex pa niya ang jewelry na mismo siya ang nag-design.
07:56It's super nice because especially when you have all these madams that appreciate your hard work,
08:01that acknowledge the detail and the quality of gems and jewels that I've been, you know,
08:07really like I'm very hands-on.
08:08Fresh from her vacation abroad naman si Shubi Etrata,
08:12na mas lumalim daw ang pagkilala sa kanyang TDH na si Anthony Constantino.
08:18I've learned a lot of their culture, especially Anthony's.
08:22So, happy ako.
08:23Busy man sa preps ng kanyang upcoming kapuso medical drama series na Code Grace si Alden Richards.
08:29Hindi pa rin nawawala ang oras niya para sa cycling.
08:33It's really more about time management.
08:35Yung age ko ngayon na I think ito yung tamang moment na to seize the moment
08:40and take every opportunity that presents itself.
08:43Dumating din para makipagdiwang si na first Vice President for Sparkle GMA Artist Center, Joy Marcelo,
08:49at Sparkle Stars kay Lynn Alcantara,
08:52Cassie Ligaspi, Ashley Ortega, Dustin Yu, Bianca King, Michelle D,
09:00Dennis Trillo and Jeneline Mercado,
09:03Glyza De Castro at ang husband niyan si David Rainey,
09:06Jillian Ward, at the Master Cutter Leading Lady Max Collins.
09:11Busy ko po kasi ng timeless lang na piece,
09:14tailored lang, something simple na comfortable.
09:17I feel so privileged to be here and to celebrate Independence Day.
09:22I'm so excited to see what everyone's wearing.
09:24Kinilala naman ang magazine ang mga naging ambag ni Barbie Forteza
09:28at Bianca Umali para sa industriya ng pelikula.
09:32Lubos na pasasalamat and gratitude from the bottom of my heart
09:37for recognizing my hard work all these years.
09:41I'm just honored to be acknowledged as one of this generation's women in movies.
09:49Nandito po ako dahil sa pagmamahal ko para sa sining ng pelikula.
09:55Matapos ang 7.8 magnitude na lindol sa Mindanao noong lunes,
09:59naobserbahan sa ilang bahagi ng Sarangani at Davao Occidental
10:02ang pag-angat ng lupang dating nakalubog sa dagat.
10:06Ang paliwanag po ng FIVOX sa pagtutok ni Katrina Son.
10:16Sunod-sunod pa rin ang mga aftershock sa Mindanao,
10:19gaya ng magnitude 5.3 na pagyanig kaninang umaga.
10:25Na nagdulot ulit ng taco sa ilang taga-General Santos City.
10:31Nagarino guys.
10:33Gayun din sa Coronadal, South Cotabato.
10:38Ang aftershock, sinundan pa ng malakas na ulan at baha sa ilang bahagi ng lungsod.
10:49Kulay putik na baha naman ang rumagasa
10:52nang umapaw ang isang sapa bunsod ng pag-ulan sa Tiburi, South Cotabato.
10:57Kasabay nito, puspusan ang paghahanap sa isang lalaking mag-uuling
11:01na pinaniniwala ang natabunan ng lupa kasunod ng lindol noong lunes.
11:0761 na ang kinitil ng lindol nitong lunes.
11:11Ayon sa Office of Civil Defense, 33 pa ang nawawala.
11:16Patuloy ang paghahatid ng tulong sa mga nilindol na lugar.
11:20Nag-inspeksyon naman si DSWD Secretary Rex Gatchalian sa Malita, Davao Occidental
11:26kung saan nakaimbak at pinoproseso ang relief packs.
11:30Nakipagpulong din siya sa mga lokal na opisyal.
11:32Food-wise, they're okay.
11:34Bagamat merong mga isolated reports na hindi pa naabot,
11:37but those na aabot na dahan-dahan kasi their roads are clearing up already.
11:42Pinamang madali na rin ang pagproseso ng mga listahan ng napinsala ang tahanan
11:47para umuumpisahan na ang emergency cash transfer.
11:51Buhay rin ang bayanihan.
11:52Ang ilang college students sa Jensen dumayo sa barangay Kablalan sa Glan Sarangani
11:58para mamahagi ng pagkain.
12:00Inoobserbahan naman ang FIVOX,
12:02ang mga natuklasan nilang co-seismic shift o pag-angat ng lupa matapos ang lindol noong lunes.
12:08Sa baybayin ng barangay Pangyan, Glan Sarangani,
12:11ang dating lubog sa tubig na lalakaran nila.
12:15Kita ang dating coral reef.
12:17May ganyang ding nangyari sa Jose Abad Santos, Davao Occidental.
12:21May posibilidad pa rin na baka may mga iba pang area,
12:26kapag napunta na ng mga field personnel natin yung ibang area,
12:30so pwedeng madagdagan pa yung area na nagkaroon ng coastal afflict.
12:37Katrina Son, nakatutok, 24 oras.
12:41Lumabas sa Facebook page ng New Zealand-based lawyer na si Tudor Klee,
12:45ang pahayag ng asawa ni Ateneo Blue Eagles head coach, Tab Baldwin, na si Effie.
12:50Si Klee ang nagpakilala abogado ni Effie.
12:53Ang sabi ni Effie sa video,
12:54nagbabala siya sa Ateneo de Manila University
12:57na hindi anya ligtas sa mga bata sa paligid ng kanyang mister.
13:01Inimok daw niya ang universidad na alisin sa kanilang campus si Baldwin.
13:04Pero sabi ni Effie, sinubukan niya siyang patahimikin ng Ateneo.
13:09Legally married pa rin daw sila pero iniwan niya si Baldwin noong 2020.
13:14Nagsalita raw siya para tiyaking hindi may uugnay ang kanyang pamilya kay Baldwin.
13:45Nakausap ng GMA News sa kabugadong si Klee mula sa New Zealand.
13:49Kinumpirma niyang kasal pa rin daw sina Baldwin at Effie.
13:53Sa isa namang post sa ex,
13:54nagbigay ng saloobin ang pinakilalang stepdaughter ni Baldwin na si Giotta Kalogiru.
14:00Sa pakipag-usap ng GMA News kay Klee,
14:03kinumpirma niyang si Giotta ay isa sa apat na anak ni Effie mula sa nauna nitong asawa.
14:09Hindi anya nagkaanak si na Coach Tab at si Effie.
14:12Si Tutor Klee ay nakumpirma ng GMA News sa barrister at solicitor sa New Zealand.
14:18Sinusubukan ko rin ng GMA News ang panig ni Coach Tab at ng Ateneo.
14:22Bukas po ang GMA News sa kanilang panig.
14:33Tila tumigil po ang mundo ng mga netizen na ang log-down kagabi
14:37ang meta-platforms gaya ng Facebook at Messenger.
14:41What you think, mga kapuso? Ikaw ba apektado?
14:45Nakatutok si Bea Pinlang.
14:49O, kaba-dubente ka ba nang bigla kang na-logout sa Facebook, Messenger o Instagram pasadwalas 9 kagabi?
14:57Si Famela, dalawang oras na stress.
15:00Di pa man din niya nahaalala ang password niya.
15:02Kaya pati love life daw niya, damay.
15:05Sobrang hassle po kasi sobrang tagal po na wala.
15:09Disappointed kasi di ko po makontak yung boyfriend ko.
15:12Si Yolanda, nahinto ang online maritesan.
15:17Siyempre, habang nakahiga, nagdutut-dot.
15:23Para maoo, biglang nawala.
15:26Paano ako makapag-chat?
15:28Eh, wala ang mga pangalan niya.
15:31Inulit-ulit ko, pinipindot ko ulit.
15:33Balik na naman ako, imbak ko na naman.
15:35Ayon sa website na Down Detector, sa buong mundo, umabot sa lagpas isang daang libo ang mga ulat na may
15:42problema sa kanilang Facebook at nasa sampung libo naman sa Instagram.
15:47Na-restore matapos ang ilang oras ang services ng meta-apps.
15:50Pag bigla ito nangyari, tapos may mga tao nang-monetize nito, especially for their business, affected talaga sila.
15:57Especially pag tumagal pa ito ng 24 hours, sometimes that's the only way to connect to other people.
16:02May impact yan sa emotionally and psychologically sa ibang tao.
16:06Hindi lang mga personal account ang apektado sa aberyan ng meta-apps.
16:10Apektado, maging mga empleyadong ginagamit ang meta-apps sa trabaho at transaksyon.
16:16Delay sa mga clients, kaya yung mga workload namin sa prod ngayon is tumataas ang tumataas.
16:24Kailangan namin mag-time-in, time-out sa GC namin.
16:27Tapos di po ako nakapag-time yung parang nakapag-time-in sa GC namin kasi importante po sa amin.
16:34May economic loss din sa kanila yan, sigurado.
16:37So, kasi especially kung malaki yung damage sa network nila, malaki gastos nila for that.
16:44Wala pang pahayag ang meta sa dahilan ng panibagong outage.
16:47Kaya kung magkaaberya ulit ang mga app nito, ang mainam daw gawin.
16:52Chill lang muna, huwag huwag pa panik.
16:53May different social media pa naman. Marami pa pong options for that.
16:59Hindi wala na. Mag-ano na lang ako dyan sa likod. Upo-upo na lang. Magtingin-tingin lang.
17:04Money, money.
17:05Beya Pinlak, nakatutok 24 oras.
Comments