- 17 dakika önce
Selam, ben Diamond. Bu kanalda, Diamond Tema başlıklı ana kanalımdaki videolarımdan kısa kesitler paylaşıyor ve ağırlıklı olarak canlı yayınlarımdaki gündeme dair konuşmalarımı derliyorum. İyi seyirler...
Ana Kanal: / diamondtema
Sosyal Medya:
Instagram: / diamondtema
Facebook Page: / diamondtemaofficial
/ diamond_tema
Destek olmak isteyenler için:
KATIL: / @diamondtema
Ana Kanal: / diamondtema
Sosyal Medya:
Instagram: / diamondtema
Facebook Page: / diamondtemaofficial
/ diamond_tema
Destek olmak isteyenler için:
KATIL: / @diamondtema
Kategori
🤖
TeknolojiDöküm
00:00Tevrat'a ve sonraki peygamberlere gelen diğer kitaplara bakıldığında yani Musa'dan itibaren bütün Yahudi metinleri incelendiğinde Yahve veya Yehova adıyla
00:10karşılaşıyoruz ve bu baş tanrıyı ifade ediyor tıpkı İslamiyet'teki Allah gibi ama o her şeyi gören her şeyi duyan her
00:18şeye kuvveti eten bir tanrı değildi daha ziyade yardımcı varlıklara muhtaçtı bu yüzden de Lut kavmini helak etmeden evvel bir
00:26takım varlıklar göndermek zorundaydı.
00:28Bunlar Eloh veya Elohim diye ifade edilirler.
00:32Ayrıca Yahudiler en başında şeytani varlıkların yani başka başka tanrısal ruhların da var olduğunu düşünmüşlerdir.
00:40Ama zamanla Yahudilik tek tanrıcı bir hal almıştır.
00:43Geçen birkaç asır esnasında bu yardımcı varlıklar melek haline gelmiş ve Yehova da tek başına bırakılmıştır.
00:51Ve Meymonides zamanında bir takım eklemelerle artık Yahudiliğin tek tanrıcı bir inanç olduğu fikri kanıksanmıştır.
00:58Özetle Yahudi kitapları öyle tevhidi savunan ve tam anlamıyla tek tanrıcı diyebileceğimiz bir yapıya sahip değillerdir.
01:06Yahve ya da Rab İsrail oğullarının tanrısı, Musa'nın tanrısı veya İbrahim'in tanrısı diye ifade ediliyor.
01:14Bu arada Yahve ile Elohim arasında bir farkın olduğundan tekrardan bahsetmem lazım.
01:20Aksi halde epey karıştırılıyor.
01:22Şimdi Elohim ilahlar demektir ve düşmüş melekler, cinler ya da başka başka tanrılar şeklinde yorumlanmıştır.
01:30Ama Yahve belli bir karakteri olan ayet gönderen gökten konuşan tanrıdır.
01:36Yani baş tanrıdır.
01:37Hatta bu yüzden Museviler İsa'nın gerçekten peygamber veya Rab olmadığından, bir sahtekar olduğundan veya bir mecnun olduğundan bahsederler.
01:46Zira İsa çarmıhta ölmeden evvel Eli Eli Lemaşevaktani demişti.
01:52Yani tanrım beni neden terk ettin?
01:54Ve burada Yahve veya Yehova kavramı yerine Eloh, ilah kavramını kullanmıştır.
02:00Demek ki İsa başka bir ilah tarafından veya karanlık kuvvetler tarafından kandırılmış olmalı.
02:06Ama tabi bir Musevi'nin veya Yahudi'nin böyle düşünmüş olması gayet normal.
02:11Zira İsa'yı idam ettiren kavim zaten bunlardı, hahamlardı.
02:16İsa zaten eğer yaşamışsa bu insanlara karşı mücadele etmişti.
02:20Ayrıca bugün Müslümanlar Tevrat'ın, Zebur'un, İncil'in tıpkı Kur'an gibi bir peygambere indirildiğini ve tanrının sözlerinin bir
02:29kitapta toplandığını zannederler.
02:31Lakin bu da yanlıştır.
02:33Zira en basitinden İncil öyle bir peygambere gökten indirilen bir kitap değildir.
02:38Tam tersi Hristiyanlar İsa'nın zaten Allah'ın ağzıyla konuştuğunu yani İsa ne söylüyorsa esasında bunun vahiy olduğunu iddia etmekteler.
02:48Ki onu da geçtim bugün İncil'i alan ve okuyan herhangi biri zaten İncil'in bir dogmatik kitaptan ziyade roman
02:55kitabı olduğunu anlar.
02:56Ayrıca İsa öldükten çok sonra Pavlus daha doğrusu Saul birçok mektup yazmış ve Hristiyanlığın itikadını tam anlamıyla belirlemiştir.
03:06Yani bugün bir İncil aldığınızda karşınızda bir tane kitap yoktur.
03:10Birçok kitap vardır ve bu kitaplardan hiçbiri tam anlamıyla İsa'nın ağzından yazılmış değillerdir.
03:17Zebur ise şu anda Kitab-ı Mukaddes'te yer alan ince bir kitaptır ve bir meleğin gökten Tanrı'nın doktrinlerini getirmesi
03:25veya vahiy vermesi gibi bir şey söz konusu değildir.
03:28Zebur okuyan herkesin göreceği gibi mezmurlar diye geçer ve tamamen şiir kitabıdır.
03:34Hatta tam anlamıyla uzun bir ilahidir.
03:37Elimizde bir tek Tevrat kaldı ve Tevrat Musa'ya verilen ilk beş kitaptan ibaret.
03:43Buna Pentatek yani beşli denmektedir.
03:47Ve Tevrat'ın genel adı Tora'dır yani yasa.
03:51Lakin Kitab-ı Mukaddes'te daha birçok kitap vardır.
03:54Ayrıntı vermek gerekiyorsa bugün Tevrat, Zebur ve İncil bir araya getirildiğinde karşımıza üç kitap değil toplam altmış altı kitap çıkmaktadır.
04:04Kitab-ı Mukaddes'te beş tane yasa kitabı, on iki tane tarih kitabı, beş tane şiir kitabı, on yedi tane de
04:12peygamberlik kitabı vardır.
04:13İncil de bunlar haricinde toplam yirmi yedi kitaptan oluşmaktadır.
04:18Dolayısıyla bugün Kutsal Kitap dendiğinde bütün bu kitapların ruhban kesimi tarafından tek bir ciltte düzenlenmiş versiyonundan bahsediliyor.
04:26Bu düzenleme ve bilgiyi aktarma usulü ise Kabalah diye ifade edilir.
04:31Zira Kabalah aktarılan demektir ve kutsal kitapta yazmayan ama başka çeşitli kitaplarca nakledilmiş ve korunmuş daha birçok hikaye vardır.
04:41Kabalah ilmi ana kaynak olarak Talmudları kullanmaktadır.
04:45Talmud dediğimiz metinler bütünü, M.Ö. 5. yüzyılda rahiplerin museviliği dünyevi bir inanç olmaktan çıkarıp,
04:53uhrevi bir hale getirmek istemeleri, yani yorumlama ihtiyacı duymaları ile oluşmuştur.
04:58Daha doğrusu oluşmaya başlamıştır.
05:01Zira Talmud, yaklaşık bin yıl boyunca yazılmaya devam edilen ve sürekli ekleme çıkarma yapılan bir külliyattan oluşmaktadır.
05:09Babil'e ve Yeruşalim'e ait iki büyük Talmud vardır ve Talmud, öğrenmek demektir.
05:15İçinde de Mişna, yani öğreti ve Gemara, yani tamamlanma gibi bölümler bulunmaktadır.
05:22Mişna'da Tevrat'tan çıkarılan bazı bölüm ve emirler vardır.
05:26Gemara ise bunların bir tefsiri, bir yorumudur.
05:30Bütün bunlarla beraber midraş, yani araştırma dediğimiz ayrı bir tefsir yöntemi vardır.
05:36Ve midraşlarda bir halaha, yani kabul gören anlamında hukuk bölümü,
05:41bir de haggada, yani söylence dediğimiz öyküler, efsaneler, destanlar ve mitoslar vardır.
05:48Talmud, en başında sözlü gelenekle, yani rahibin öğrenciye aktardığı hikayelerle,
05:54nesilden nesle aktarılan bir yönteme sahipti ve bin yıllık bir süreç esnasında bu sözlü gelenek bütün bir coğrafyaya hakim oldu.
06:02Ve ancak bin yıl sonra bütün hikayelerin toplanmasıyla metin halini aldı.
06:07Burada karşımıza önemli bir şahsiyet olarak Ezra çıkar.
06:11Ezra, yani Üzeyir peygamber, Pers imparatorluğu devrinde 1. Artakserkses zamanında önemli yetkiler almış bir din adamıydı.
06:20Ve daha sonradan diktatörlük seviyesine kadar yükselecek olan Nehemia ile beraber,
06:25hem kutsal kitabı tek bir kitap haline getirdi, yani Tevrat'ı ve diğer kitapları tek bir ciltte toplattırdı,
06:31hem de Talmudlarla alakalı önemli çalışmalar yaptırdı.
06:35Bakın eğer Musa gerçekten yaşamışsa muhtemelen M.Ö. 1200'lerde falan yaşamış olması lazım.
06:42Ki bence yaşamadı ayrı konu.
06:43Ama eğer yaşamışsa bile Ezra ve Musa arasında 800 yıl var.
06:48Yani Tevrat 800 yıl boyunca tam anlamıyla korunmamış.
06:52Bu esnada birçok kitap yazılmış, birçok yorum yapılmış ve zaten bu yüzden az önce saydığım 30 küsur kitap meydana gelmiş.
06:59Bu arada kitaplar İbranice dilinde derlendiği için İbranice'den de biraz bahsetmem lazım.
07:06İbranice bir orta Sami dilidir ve tıpkı Arapça gibi sağdan sola doğru yazılmaktadır.
07:12Ayrıca tamamen sessiz harflerden oluşmaktadır ki Arapça da aynı şekilde bu türden bir yapıya sahiptir.
07:19Mesela kalem dendiğinde esas olan KLM'dir ve buradan kelam da çıkar.
07:25Aynı şekilde İbranice'ye baktığımızda bir kelimenin birçok anlama gelmesi en azından birçok anlamda okunması mümkündür.
07:33Bir örnek vermek gerekiyorsa eğer İbranice'de Kadoş kutsal demektir ama Kadeş dendiğinde kutsanmış olan anlamına geliyor.
07:42Ya da Kodeş dediğinde kutsal yer, Kadaş dediğinde ise o kutsaldı demiş oluyorsun.
07:47Lakin bu okunduğunda birçok anlamda okunabilir.
07:51Zira O yok, A yok, E yok yazarken K, D, S ve C kullanıyorsun veya H kullanıyorsun.
07:58Bir önceki kelimeye bir sonraki kelimeye bakıp ha galiba burada bunu söylemek istiyor diyorsun ama bir önceki kelimeyi de bir
08:05sonrakine ve bir öncekine bakarak yazdığından her daim başka bir şekilde yorum yapmak mümkün hale geliyor.
08:11Ama İbranice özellikle Roma devrinden itibaren artık halk dili olmaktan uzaklaştı.
08:17Daha ziyade rahipler tarafından konuşulan ve bir tek alimlerin öğrendiği ender bir dil haline gelmiştir.
08:24Zaten bu yüzden kaynaklarda İbranice için laşon hahamim ifadesi kullanılmaktadır.
08:30Ayrıyeten İbranice pek felsefeye yatkın bir dil olmadığından dolayı genelde kutsal metinlerde dahi hep tekrarlar, şiirler veya tekerlemeler bulunmaktadır.
08:41Yani ilk öğe, ikinci öğe de başka sözlerle tekrarlanmaktadır.
08:46Bir örnek vermek gerekiyorsa eğer, insan nedir ki onu anıyorsun ve insanoğlu nedir ki ona sahip çıkıyorsun?
08:54Bu bazen bir nakarat halini alabilir.
08:56Mesela büyük kralları yenen Tanrı'ya şükredin.
08:59Çünkü onun lütfu sonsuza kadar sürer.
09:02Ve o çok güçlü kralları yendi.
09:04Çünkü onun lütfu sonsuza kadar sürer.
09:07Bu türden ayetler okuyanların da göreceği gibi Kur'an'da da vardır.
09:13Hatta Kur'an'da bazen bütün bir surenin ard arda tekrarlardan oluştuğu dahi görülmektedir.
09:19Bu hem akılda kalıcılığı kolaylaştırır hem de okurken bir şiir hissiyatı uyandırır.
09:25Bu sebeple İbranice veya Arapça bir dua dinlendiğinde kulağa hitap eder.
09:30Zira melodiktir.
09:32İbrani hikayelerine bakıldığı zaman hep bir göç var.
09:36Ki bunlardan en meşhuru Musa peygamber devrinde olandır.
09:40Musa peygamber inanca göre 40 bin köle ile 40 yıl boyunca bir yurt aramıştır.
09:45Çölde, dağlarda, etrafta sürekli yerleşecek bir yer bakınmıştır.
09:51Yani İsrail'de aynı şey, İsmail'de aynı şey, Musa'da aynı şey veya Kabil'de aynı şey.
09:57Şu yer yurt bulamama bir türlü adam akıllı bir yere yerleşememe hep 50 yılda 100 yılda bir göç etme problemi
10:04adamlarda ciddi bir kompleks yaratmış.
10:06Ki Musa peygamber devrindeki göç de esasen ne kadar doğru Allah bilir.
10:11Yani İslami kaynaklarda Musa'nın mücadele ettiği firavun için 2. Ramses ifadesi kullanılmaktadır.
10:18Ama 2. Ramses 66 yıl boyunca başta kalmış ve en sonunda yaşlanmaktan ölmüş bir adamdır.
10:24Ayrıyeten Musa'nın hayat hikayesi de daha önce yaşamış olan Kral Sargon'un hayat hikayesiyle birebir benziyor.
10:31Yani daha bebekken sepete koymalar, nehirde yüzdürmeler, sonra bir kraliçe tarafından bulunmalar.
10:37Bakıldığında bu durumda İsrailoğulları zaten meşhur ve eski olan bir hikayeyi kendi tarihlerine entegre etmiş olabilirler.
10:46Ayrıyeten Mısır'dan çıkış da eğer yaşanmışsa dahi öyle 40 yıl falan sürmedi.
10:51Tam tersi Yahudiler M.Ö. 900'lere kadar tam anlamıyla bir yeryurt sahibi olamamışlardı.
10:57Ve eğer bu hikaye gerçekse bu durumda 1200'lerden 900'lere kadar yani 200 yıldan fazla bir süre bu adamlar
11:04hep göçebe yaşamışlar.
11:06Görüldüğü kadarıyla İsrailoğulları bu 200 yıllık süreç esnasında başka imparatorluklarda, başka kavimlerde yaşamışlar.
11:14Ya sığınmışlar ya gündelik işçi olarak çalışmışlar ya da herhangi bir tarafları olmadığı için yeri geldiğinde yargıç yapılmışlar.
11:22Hatta o dönemlerle alakalı Yahudi kaynakları zaten bu sebeple hakimler başlığında toplanmıştır.
11:29Ama görüldüğü kadarıyla İsrailoğulları bu 200 yıllık sığınma esnasında içinde bulundukları kavimlerden pek de haz etmemişler.
11:37Hatta en çok Filistin bölgesinde yaşamış olduklarından Filistin kavmine oradaki hakim güruha nefret duymuşlar.
11:44Ve Filisti kavramını bir küfür anlamında kullanmışlar.
11:48Filistin Kenan diyarı diye ifade edilir ve Kudüs Kenan'a ithaf edilen bir isimdir.
11:55Ayrıca Kudüs'ün diğer bir adı da Ariel'dir.
11:58Ve bu isim İşaya peygamber tarafından verilmiştir.
12:01Anlamı da Tanrı'nın aslanıdır.
12:04İbraniler için önemli olan diğer bir bölge ise Lübnan'dır.
12:08Ve Lübnan kar dağı demektir.
12:10Zira Filistin çevresinde kar yağın tek bölge orasıdır.
12:14İsrailoğulları için bölgeler önemli.
12:17Zira onlar ahiretin bu dünyada kurulacağına inanmışlardır.
12:21Mesela Yosafat Vadisi epey geniş ve büyük bir vadiymiş.
12:25Bu yüzden de mahşerin orada toplanacağı yani öldükten sonra herkesin orada diriltileceğine inanmışlar.
12:31Ayrıca çöplerin ve leşlerin yakıldığı ateşli vadi yani Gehinnom daha sonra cehennem haline gelmiş.
12:38Benzer daha birçok şey İslamiyet'e kadar yansımıştır.
12:42Örneğin kan içmek veya kanlı bir şey yemek haramdır.
12:45Zira kan can demektir, ruh demektir.
12:48Bu ifade Kutsal Kitap'ta birçok defa vurgulanmıştır.
12:52Ayrıca Yahudilerde çizimler, putlar, heykeller haramdır, yasaktır, şirk koşmakla eşdeğerdir.
12:59Bu yüzden de örneğin Roma esareti altındayken Roma paralarını kullanmamışlardır.
13:04Zira paranın üstünde Sezar'ın resmi vardır.
13:07Ya da Roma bayrağında kartal figürü olduğundan dolayı Roma bayrağı ile Yahudi bölgesine girmek yasaktır.
13:14Ayrıca bir gün Yahudiler Herodas'ın sarayını yakmaya kalkmışlardır.
13:19Zira sarayda hemen her duvarda geyikler, köpekler veya kartallar gibi semboller bulunmaktadır.
13:26Yine Kutsal Kitap'ta heykellerden, putlardan, nefretle bahsedilmektedir.
13:31Ve bu türden kayıtlar nispeten gençtir.
13:33Zira en başında anlattığım üzere eskilerde Yahudiler de putperest gibi yaşıyorlardı.
13:39Ama zamanla tek tanrıcı veya tevhide yakın bir tavra geçtiler ve öncü haline geldiler.
13:45Yine Yahudiler köpeği pis bir hayvan adletmişlerdir ve evlerine köpek sokmazlar.
13:51Ki bu da İslamiyet'te Şafii mezhebinde görülebilir.
13:55Ve kesinlikle Allah ve Yahve arasında bir ayrım yapmak lazımdır.
14:00Zaten Yahve adı esmek kelimesinden türetilmiştir.
14:03Zira Yahve Tevrat'ta yazdığına göre hem Firavun'un ordularını hem de birçok düşmanını esen rüzgarlarla, kasırgalarla yok etmiştir.
14:12Bununla beraber Yahve gök gürültüleriyle konuşan, şimşekler gönderen ya da bir bulut içinde gökyüzünden yeryüzüne inen ve daha sonra tekrardan
14:22bulutların üstüne çıkan bir varlıktır.
14:24Bu yüzden gökte gezen tanrı diye de tercüme edilmiştir.
14:28Yahve genelde Sina dağında, Kenan diyarında ve belli başlı bir takım kutsal mekanlarda bulunduğundan dolayı ve sadece İsrailoğulları ile konuştuğundan
14:38dolayı mahalli bir tanrı halini almıştır.
14:40Ve Yahve kesinlikle Hristiyanlık'taki baba tanrı ile uyuşmaz.
14:44Tevrat'ta buna dair hiçbir işaret yoktur.
14:47Hatta genellikle Yahve katliam yapmayı, adam öldürmeyi, yeri geldiğinde bütün bir toplumu katletmeyi ve oraya yerleşmeyi yani gasp etmeyi öğütler.
14:57Yahve'ye baktığımızda peygamberleriyle dahi bir şiddet halinde konuştuğuna rastlıyoruz.
15:02Yani ya şimşek çaktırıyor, ya yanan bir çalılıktan bağırıp çağırıyor, ya gökyüzünden yanında iki tane keruvla yani melekle ya da
15:11alevli bir bulut içinde enteresan bir vaziyette iniyor veya dediğim gibi gök gürültüleriyle, volkan patlamalarıyla, şimşeklerle derdini anlatıyor.
15:20Hatta bu yüzden Herman Gunkel eğer antik Yunan Yahve ile tanışsaydı onu Ares'e benzetirdi gibi bir ifade kullanmıştır.
15:28Ve Tevrat'ı okuyan herkes de bunları görebilir.
15:31O yüzden şimdilik bu kadar.
15:33Ben Diamond, diğer videolarda görüşmek üzere.
Yorumlar