00:00Vatandaşın gıdaya pahalı ulaşması için bir takım mekanizmalar devreye girmiş ve fiyatları olağanın dışında pahalandırarak fahiş fiyat uygulaması yapmış.
00:12İşte bu noktada da Akın Gürlek Adalet Bakanı bir tweetle son dakika olarak paylaştı.
00:198 ayrı ilde eş zamanlı operasyon gerçekleştirildiğini ve 13 gıda şirketine kayyum ataması yapılacağını söyledi.
00:29Ve anladığımız ciddi bir çalışma yapılmış, ciddi bir araştırma yapılmış.
00:34Adalet Bakanlığı koordinasında Ticaret ve Hazine ve Maliye Bakanlığı artı İçişleri Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı eş güdümlü bir çalışma yapmış.
00:45Ve beyaz etli haksız fahiş fiyat artışı yapan firmalar tek tek tespit edilmiş ve operasyon için harekete geçilmiş.
00:55Ve bu sabah itibariyle 8 ilde eş zamanlı operasyon gerçekleştirilmiş.
01:01Meltem biz aslında bu konuyu uzun yıllardır üzerine duruyorduk.
01:05Çünkü neden biliyor musun?
01:07Piyasadaki, piyasadaki gıda fiyatlarındaki anlamsız fiyat artışlarını biz hep ekranımızda mercek altına almıştık.
01:16Ve demiştik ya burada ne oluyor, kim ne yapıyor demiştik.
01:19Ve bunun da izahını yapmıştık.
01:20Hatta biz en son muhabirlerimizle birlikte bir çalışma yapmıştık.
01:24Şimdi şöyle, Aralık'tan 5 aylık, 5 ay süreyle beyaz etteki fiyat artışını biz bir grafik yaptırdık.
01:33Ve dedik ki, bakın şimdi, Aralık ayında 80 lira olan beyaz etin kilosu Ocak'ta sistematik olarak artıyor.
01:41Ocak, Şubat, Mart derken 80 liradan 400 liraya 500 liraya çıkıyor.
01:45Şimdi, bir ürünün fiyatlandırılmasında temel unsurlar vardır, temel etkenler vardır.
01:51Üretim azlığı mı var, yoksa ihracat fazlalığı mı var, yoksa o ürüne ulaşımda bir soru mu var diye bir araştırma
02:00yaptık.
02:00Hayır, Türkiye'de beyaz ete ulaşım noktasında hiçbir sorun yok.
02:05Hatta Türkiye ihtiyacının kat kat fazlasını üretiyor ve beyaz eti ihraç ediyor.
02:12Ama 5 aylık grafiğe baktığımızda %400 oranında ciddi bir artış yaşandığını biz tespit etmiştik.
02:21Ve demiştik ki, ne oluyor demiştik.
02:22İşte bu noktada da Adalet Bakanlığı, yani Sayın Akın Gürley'in nezdinde, önderliğinde bir çalışma yürütülmüş.
02:29Maliye Bakanlığı, Hazine Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı koordinasyonunda çalışmalar devam etmiş.
02:38Ve 8 ilde eş zamanlı sabah itibariyle operasyon gerçekleştirildi.
02:4413 şirkete de, bunlar gıda, beyaz et üzerine faaliyet yürüten 13 şirkete de kayım atanmış.
02:51Yani oradaki haksız fiyatlandırmalar, anladığımız kadarıyla Adalet Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve Maliye Bakanlığı ve Ticaret Bakanlığı tarafından tek tek tespit
03:01edilmiş.
03:01Ve kayım ataması yapmış.
03:03Ve 13 şirkete ve 32 şüpheli hakkında da gözaltı, arama ve o el koyma işlemleri şu dakika itibariyle de gerçekleştiriyor.
03:13Şu grafiğe bir girelim arkadaşlarımız, buraya bir göstersinler.
03:16Akın Gürlek bu sabah itibariyle Meltem Bozbeyli'yi son dakika olarak paylaştı.
03:21Sanal Ahmetli'ye üzerindeki paylaşımı.
03:24Diyor ki Akın Gürlek, vatandaşlarımızın temel gıda ürünlerine adil, güvenli ve makul koşullarda ulaşılabilmesiyle tükeci haklarının korunması en hassas olduğumuz
03:37konuların başına gelmektedir.
03:38Adalet, içişleri, ticaret ile hazine ve maliye bakanlıklarımız bu hedef doğrultusuna koordinasyon ve eş güdüm içinde hareket etmektedir.
03:47Beyaz et sektöründe piyasa işleyişini bozarak haksız fiyat artışlarına ve tüketici madde üretlerine yol açtığı değerlendirilen eylemlere yönelik İstanbul Cumhuriyet
03:58Başsavcılığımız koordinasında 8 yılda eş zamanlı adli operasyon gerçekleştirilmiştir.
04:04Milletimizin temel gıda tedarik zincirinin kesintiye uğramaması ve ticari faaliyetlerin hukuka uygun şeffaf ve denetli bir şekilde sürdürebilmesi amacıyla soruşturma
04:16kapsamındaki 13 şirkete denetim kayyımı atanmıştır.
04:20Yürütülen soruşturma kapsamında serbest rekabet ortamını ihlal ederek fiyatları tüketici aleyhine yönlendirdiği değerlendirilen 32 şüpheli hakkında gözaltı, arama ve el
04:33koyma işlemleri uygulanmıştır.
04:35Hukuk devleti ilkeleri çerçevesinde vatandaşlarımızın ekonomik haklarını zedeleyen, piyasa düzenini bozmaya teşebbüs eden ve haksız kazanç sağlamaya yönelik hiçbir hususü
04:45diye müsamaha gösterilmeyecektir.
04:47Soruşturmayı titizlikle yürütülen İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığımıza, operasyonları gerçekleştiren İstanbul İl Emniyet Müdürlüğümüze ve bu süreçteki değerli katkılarından ötürü rekabet kurumu,
04:59piyasa gözetimi ve denetimi genel müdürlüğü ile Masak yetkililerine teşekkür ediyorum.
05:04Yani kamunun hangi birimlerinde çalışma yürütülüğünü buradan anlıyoruz.
05:07Demek ki Masak bir çalışma yapmış ve bunun ekonomik değerlerini, haksız kazanç boyutlarını ortaya koymuş.
05:13Buradan bunu anlatıyoruz.
05:14Ve yine piyasa gözetimi ve denetim genel müdürlüğü de buradaki hususları, kusurları ortaya koymuş.
05:21Onu anlıyoruz ve yürütülen soruşturmada 32 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilmişti.
05:26Yani Meltem biz anlıyorduk, vatandaş anlıyordu diyordu ki ya piyasada bir şeyler var, piyasada bir şeyler oluyor.
05:34Çünkü bugün 50 TL olan bir ürünün fiyatı bir bakıyorsunuz 100 TL çıkmış, bir bakıyorsunuz 200 TL.
05:40Peki şimdi bak fiyat artışında biz hani ekonomist olarak bunu söylemiyorum, bir gazeteci olarak bunu söylüyorum.
05:46Fiyat artışında baz kabul edilen, baz olarak alınan bazı değerler vardır.
05:51Mesela nedir?
05:52Üretim azlığı bir etkendir fiyatın artışında.
05:55Bakıyorsun ürünlere hayır üretim çok fazla.
05:57Bak çok fazla üretim var.
05:58E peki arzda sorun yok.
06:01Tamam bunu anladık.
06:02Peki ulaşımda bir sorun var mı?
06:04Hayır ulaşım noktasında bir sorun yok.
06:06Hatta bütün dünyaya ürünleri biz üretip ihraç ediyoruz.
06:10Orada bir sorun yok.
06:11Peki diyoruz ki o zaman peki döviz kuru artışın var?
06:14Hayır.
06:15Mesela bizim çalıştığımız dönemde Aralık, Ocak döneminde mesela Meltem tavuğa %400 oranında faç bir fiyatlandırma yapılmış.
06:25Bak %400.
06:26Peki diyoruz, Akareka'da ne kadar gelmiş?
06:29%20.
06:30Peki döviz artışı ne kadar?
06:32%15.
06:33E enflasyon ne kadar?
06:34O dönem için o bazı söylüyorum.
06:36%15-20.
06:37Yani her şey %15-20 oranında artış olurken nasıl oluyor da %400 artabiliyor?
06:44Yani bunun ekonomik koşullar izahına yeterli kalmıyordu ve mantıksız geliyordu.
06:49İşte İslamo Cumhuriyet Başsavcılığı koordinatisinden yürütülen bu soruşturmada bu anlamsız fahiş fiyatlandırmalarının nedeni de bu şekilde ortaya konulmuş.
07:00Ve 32 şüpheli gözaltı işlem kararı verilmiş.
07:05Bunların birçoğu şirket yöneticisi, üçlü yönetici.
07:08Onlar hakkında arama, el koyma kararları var.
07:11Ve 13 şirkete denetim kayyımı atanmış.
07:14Yani diyor ki artık devlet burayı biz bir denetleyeceğiz, biz yöneteceğiz diyor.
07:17Kayyımı atanmış.
07:19Ve şu an 8 yılda eş zamanlı operasyonlar devam ediyor.
07:22Şimdi bu operasyon çok önemli, çok kıymetli.
07:25Neden biliyor musun?
07:27Kimsenin, bak kimsenin vatandaşın mutfağına, tenceresine göz dikmemesi gerekiyor.
07:34Çünkü vatandaşın, çünkü vatandaşın çoluğunun, çocuğunun karnının doymasının önüne geçmemesi gerekiyor.
07:41Şimdi aynı noktada, şimdi bu beyaz etle ilgili muazzam bir çalışma.
07:46Evet, bunun sonuna kadar da takip edeceğiz.
07:48Yani tüketiciler adına, vatandaşımız adına, kamu adına bu soruşturmanın takipçisi olacağız.
07:54Ama sadece bu noktada değil, diğer noktalara da girilmesi gerekiyor.
07:58Meyve sebzeye girilmesi gerekiyor, gıdaya girilmesi gerekiyor.
08:01Mesela geçtiğimiz yılda biz bunu da biz kendi imkanlarımızla tespit ettik.
08:06Limonun kilosunu 2 liraya üreticiden aldılar.
08:10Bak Meltem, bak olayın boyutunu anlatmaya çalışıyorum.
08:132 TL'ye kilosunu, hatta limon üreticisi dedi ki ya ben bedava vermek istiyorum, gelin alın dedi ya.
08:18Gelsin birileri alsın dedi limonu.
08:20Ve o 2 liraya üreticiden alınmayan limonu sokladılar.
08:25Soğuk hava deposuna koydular.
08:26Bak soğuk hava deposuna koydular.
08:28Ve 2 ay sonra limonlar dalında kuruduktan sonra, bittikten sonra piyasaya 200 liraya sürdüler.
08:35Bakın şimdi, 2 liraya alınmayan limon vatandaşa 200 TL'ye satıldı.
08:42Satıldı.
08:43Yani bunun hiçbir ekonomik verilerle, kayıtlarla, sistemlerle izahının mümkünü yok.
08:49Mesela domates diyoruz değil mi?
08:52Domates örneğini alıyoruz.
08:53Şimdi domates de, domatesin üreticisi Türkiye, Antalya, Mersin.
08:58Yani Anadolu'nun topraklarında yetişiyor domates değil mi?
09:00Ve bol miktarda yetişiyor.
09:02Şimdi Adana'da yetişen domatesin kilosunu biz burada 100 TL yiyorsak, Almanya'ya giden o domatesi 80 TL yiyor.
09:09Yani yurt dışında bizim domatesimizi daha az yiyen bir mekanizme bir sistem var.
09:14Ben bunun, bu sistemin sadece ekonomik fahiş kar amaçlı olduğunu düşünmüyorum.
09:20Bir psikolojik harp, toplumsal bir operasyon olduğunu da düşünüyorum.
09:23Çünkü kimsenin vatandaşımızı, devletimizi, ülkemizi, milletimizi fahiş fiyatlarla terbiye etmesine izin verilmemesi gerekiyor.
09:33Bu noktada bu operasyonu çok değerli ve kıymetli buluyorum.
Yorumlar