- 12 saat önce
Gece Haberleri, 24 saatin tüm gelişmelerini ekrana getiriyor.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:29İzlediğiniz için teşekkürler.
00:30Trump, Lübnan'daki gerilimi tırmandırdığı gerekçesiyle Netanyahu'ya çok sert sözlerle yüklendi.
00:36Trump, Netanyahu ben olmasaydım hapiste olurdun, seni ben kurtarıyorum, herkes senden nefret ediyor dedi.
00:45Amerika Birleşik Devletleri ile İsrail arasındaki ipler kopuyor mu tüm bunların yanında.
00:52Amerika Birleşik Devletleri, İran arasındaki müzakereler ne durumda?
00:56Hepsini konuşacağız.
00:58Kafkas Sam Başkanı Prof. Dr. Sayın Hasan Oktay ve siyaset bilimci yazar Sayın Adem Kılıç bizimle birlikte.
01:06Sayın Kılıç, Sayın Oktay hoş geldiniz.
01:10Hoş bulduk. İyi geceler. İyi yayınlar Tunç Bey.
01:12Teşekkür ederiz.
01:14Tunç Bey iyi geceler. İyi yayınlar.
01:16Sayın Kılıç sizinle başlayalım.
01:19Trump, İran'la ateşkes çabalarından bahsederken İsrail dışişlerinin Rubio'dan Lübnan'ı geniş çaplı vurmak için esneklik kopardığı iddia ediliyor.
01:29Bu iki zıt durum sahaya nasıl yansır?
01:32Amerika Birleşik Devletleri gerçekten İran'ı masada tutmaya çalışırken,
01:36bir yandan da İsrail'in Lübnan'ı yakıp yıkmasına göz yumuyor olabilir mi?
01:42Nasıl değerlendirmek lazım geldiğimiz son noktayı?
01:46İsrail'in Lübnan'ı ya da Suriye'yi ya da İran'la ilgili süreçteki tüm adımlarının tamamını kontrol altında tutmak
01:56istiyor diye yorumlamamız gerekiyor.
01:57Sadece Lübnan anlamında yorumlamamız gerekiyor.
02:01Çünkü çok ciddi bir problem var burada.
02:04Şimdi daha önceki yayınlarımızda Tunç Bey sizinle beraber yaptığımız değerlendirmelerde her zaman şu ifadeyi kullandım.
02:09İsrail'in olmadığı bir teklemde Amerika Birleşik Devletleri ve İran Savaşı'nı değerlendiremeyiz.
02:14Şimdi bugün gelen noktada da gerek aksiyorsa yansıyan bilgiler,
02:19gerekse de El-Arabiya'ya ya da politikoya yansıyan bilgiler bize net bir şekilde şunu gösterdi.
02:28Amerika Birleşik Devletleri bu savaşın net bir anlamda hakimi değil.
02:34İsrail bu savaşı yönlendiriyor.
02:37İsrail Trump'ı ve Amerika Birleşik Devletleri'ni yönlendiriyor.
02:40Ve onları gerek masada, gerekse de sahada net bir şekilde yönlendiren, net bir şekilde ne yapması gerektiğiyle ilgili mecburiyetlere,
02:50tırnak işlerini söylüyorum, mecburiyetlere bırakan bir rol üstleniyor.
02:54Biz bunu aslında ilk savaş döneminde, yani savaşın ilk başlığı döneminde, 28 Şubat'la itibaren görmeye başlamıştık.
03:03Fakat bu gelen noktada masaya oturuluyor.
03:07Masadaki görüşmelerin tamamında biz ne görüyoruz?
03:10İsrail Lübnan'a saldırıyor.
03:12İsrail, Suriye'deki, Kolan Tepeler ötesindeki adımlarını genişletiyor.
03:17İsrail, İran'la Hürmüz Boğazı çevresindeki, özellikle Birleşik Arap Emekleri'yle birlikte yaptığı,
03:25ayrından konuşulandırmasıyla beraber çok ciddi adımlar atıyor.
03:29Amerika Birleşik Devletleri kontrolü elinden kaçırmış durumda ve normal şartlarda savaşa başladığı günden itibaren söylediği,
03:40bu savaşı bitirmek istiyoruz, İran'ı yok etmek istiyoruz, işte radar sistemleri yok oldu, donanması yok oldu, askeri sistemleri yok
03:48oldu dediği noktada,
03:50İsrail'in istediği noktada, İsrail'in hedefleri doğrultusunda savaşı revize etmek zorunda kalıyor.
03:57Bu noktada değerlendirmemiz gerekiyor.
03:59O yüzden de bu geceki gelişmeyi de böyle değerlendirmemiz gerekiyor.
04:03Tunç Bey.
04:03Peki.
04:04Sayın Hasan Oktay, Amerika Birleşik Devletleri İsrail ilişkilerinde ilk kez bu kadar açık bir gerilim mi görüyoruz?
04:13Yoksa Trump döneminde ilk kez bu kadar gerilimli bir süreç mi gördük?
04:21Ne dersiniz buna?
04:23Evet, Trump ilginç bir Amerikan başkanı portresi çiziyor.
04:27Dolayısıyla dünyada tek hakim olmakla ilgili yürütmüş olduğu faaliyetlerinde önüne en çok Amerika'daki Yahudi lobisi,
04:35Amerika'daki Yahudi silah lobisi ve tabii ki Netanyahu çıktığı için Netanyahu ile Trump arasında bu gerginlik zaman zaman su yüzüne
04:45çıkıyor.
04:45Hatta bu 28 Şubat'taki savaşın başlangıcında da Trump'ın gerçek niyetini İran'a saldırmak değil ama İran gerekçesiyle Körfez'e
04:57büyük bir askeri güç yiyarak bunu öncelikle İran'a karşı caydırıcı bir unsur olarak kullanmak ve daha sonra da Çin
05:04'e karşı buradan bir harekatı yönetmekle ilgili Trump'ın kafasında bir fikir vardı.
05:10Hem Epstein adası hem de Netanyahu'nun kurnazlığı birden Trump kendini İran bataklığının içerisinde gördü.
05:17Durum böyle olunca zaman zaman Trump ile Netanyahu arasında yapılan görüşmelerde bu gerginlik kendini hissettirse de
05:26Fakat Trump'ın kıvrak zekası, esprili yaklaşımı ve Netanyahu ile ilgili kullanmış olduğu cümleler aralarındaki gerginliği çok fazla su önüne,
05:37bir perde önüne, su üstüne çıkarmadan durumu idare etmeye çalışıyordu.
05:41Fakat dediğim gibi Şubat ayının 28'inde gerçekleşen ikinci İran harekatında Trump'ın doğrudan İran'a karşı bir savaş ortaya
05:50koymaktansa bölgeye getirmiş olduğu ordunun caydırıcı unsurundan hareketle İran'ı bir anlamda anlaşmaya sevk ederek
05:58dediğim gibi Çin'e karşı büyük bir operasyon içerisinde olmak arzusundaydı.
06:03Fakat bir taraftan Netanyahu diğer taraftan Trump ve Çin, Putin ve Çin Trump'ı adeta İran'a karşı bu savaşa
06:12mecbur kıldı.
06:13Ve özellikle Pakistan'da görüşmeler başladıktan bu tarafa da Trump İran'a karşı doğrudan bir savaşın içine girmektense ateşkes söylem etrafında
06:26İran'da gerçekleştirecekleri barış anlaşmasını imzalayacak bir muhatap ve bir merci aramayla geçiştiriyor.
06:35Zaman zaman işte yaklaştık yarın imzalayacağız zaman zaman hayır bu imza yok uzadı belki de hiç imzalanmayacak gibi hereddütlü cümlelerle
06:44Trump'ın yapmış olduğu açıklamaların arkasında artık bu süreci Netanyahu'nu sabote ettiği özellikle Amerika ile İran arasında ortaya konan
06:55barış maddeleriyle ilgili süreçte İran'ın en fazla ileri sürmüş olduğu gerekçelerin başında
07:00Lübnan'daki ateşkesin de bu barış anlaşmasına ve ateşkes anlaşmasına dahil olduğu ile ilgili beklentisi vardı fakat Netanyahu bunu kesinlikle kabul
07:10etmedi ve Lübnan'da işte bugün en büyük probleme dönüşen saldırılarını gerçekleştirdi.
07:18Çünkü Netanyahu hükümeti Gazze'de ateşkes sözü vermiş olmasına rağmen yerine getirmemiş olması ve Trump'ın da bölgedeki hegemon mücadelesini istifade
07:30ederek ve Yahudi Lobis'in Trump üzerindeki baskısından istifade ederek
07:33İran meselesinde Trump'ı devrede tutarak Netanyahu bu problemi bir an önce çözmekle ilgili gayret içerisinde fakat saha gerçekliği yani
07:43İran'ın direnişi, körfez ülkelerinin bu savaşı daha fazla sürdürmek istemeyişi
07:48Trump'ı da bölgede ateşkese daha yakın bir pozisyonda durduruyor.
07:53Bunun sebepler arasında işte Kasım ayındaki seçimler Amerikan halkının tepkileri işte Amerika'daki petrol fiyatların artışında göz önünde bulundurduğunda Trump savaşmadan
08:05ama İran'a da bir şekilde bu ateşkes anlaşmasına mecbur ederken Netanyahu'nda tasfiye edilmesi süreci söz konusu.
08:12Daha önceki sizin televizyon programlarınıza katıldığımızda bizim en fazla üzerinde durduğumuz yerleri sürdüğümüz İran'ın Amerika ile sürdürdüğü müzakerelerde hiçbir
08:23şartı çok fazla öne çıkarmadan
08:25daha çok Netanyahu hükümetinin tasfiyesini gündeme getirmesi ve ondan sonra diğer maddelerin konuşulması gerektiğini ifade etmiştik.
08:33Çünkü Netanyahu Gazze'de Trump'ın önce İsrail'e gelişi sonra Mısır'a giderek büyük bir savaşı bitirdi.
08:41Ateşkes imzalıyoruz ifadesini kullanmasından bu tarafa ateşkesin hala uyulmamış olması Netanyahu'nun bölgede İran ile Amerika arasında bir anlaşma olursa
08:52buna da uymayacağı göz önünde bulundurulduğunda
08:54İran'ın özellikle Netanyahu hükümetinin tasfiye edilmesiyle ilgili Trump'la pazarlığını sürdürmesi lazım.
09:01Bir diğer konuda özellikle altını çizmek istiyorum sonra Tunç Bey sözü size bırakayım.
09:06Amerika'nın en büyük problemi İran'da sürdürülen bu ateşkesten muhataplık problemi yaşıyor.
09:11Yani bu ateşkes ve maddeler üzerindeki müzakereler neticesinde ortaya çıkacak metni imzalayacak bir merci şu anda İran'da söz konusu değil.
09:21Devrim muhafızları ve dini rehber Müşteva Hameney Amerika ile bir ateşkes barış anlaşmasının imzalanmasını şeytanla bir barış anlaşması imzalamak şeklinde
09:31gördükleri için sürekli bundan kaçınmaya çalışıyorlar.
09:35Mesut Feşikşi yani seçilmiş Cumhurbaşkanı'nın geçtiğimiz gün basına yansıyan istifa süreci de aslında bu imza meselesindeki dini rehberliğin ve
09:44devrim muhafızlarının dirençinden kaynaklanıyor.
09:47Çünkü İran'da gerçekten ciddi anlamda sıkıntıyla karşı karşıya bu savaşı bir an önce bitirmek, Hürmüz Boğazı'nın açılmasını ve normalleşmesini
09:55harcu ederken
09:55diğer taraftan Netanyahu belki varlığını devam ettirmesinden hareketle devrim muhafızları da şiddetini devam ettirerek bu barış anlaşmasını imzalanmasını geciktiriyorlar.
10:06Ve bu gerginlikte ister istemez İran halkına ekonomik olumsuzluk olarak yansımaktadır.
10:12Peki Sayın Oktay şeytanla anlaşma olmaz mantığı nihayetinde şeytanı yenemiyorsunuz da hem masada hem sahada.
10:22Peki bu süreç nereye kadar böyle devam eder?
10:26Aslında biz iki devlet arasındaki savaştan iki devlet arasındaki imzalanma olasılığı olan bir süreçten bahsediyoruz.
10:34Fakat burada İran'ı bizim uluslararası ilişkilerdeki devlet kavramı içerisinde değerlendirmektense devrim muhafızlarını ve işte belayeti fakül sistemini, dini rehberliği
10:44devlet mekanizmasından ayrı düşünmek gerekir.
10:47Şu anda İran'da bir İran devleti var ve bu İran devletinde postmodern bir darbeyle yönetimeyle geçirdiğini söyleyebileceğimiz yani teşbitte hata
10:56olmaz der kelam erbabı.
10:58Burada devrim muhafızları yetkili ama sorumsuz bir mekanizmanın başında bu süreci yani savaşı sürdürüyor.
11:08Fakat barış anlaşması imzalama konusunda sizin de ifade ettiğiniz gibi Amerika'yı şeytan olarak gördüklerinden dolayı şeytanla barış anlaşması imzalanmaz
11:17diyerek kenara çekilerek Amerika'yı İran'la savaştırıyorlar.
11:21Ama Amerika İran'la barış anlaşması imzalamak istediğinde bu sefer devrim muhafızları devreye girerek işte bu barış anlaşması imzalanmaz diyerek
11:30kendi içinde bir açmaza dilemmaya İran'ı sürüklüyor.
11:34Ve aslında Trump'un da işte Mark Rubion'un da anlamaya çalıştığı fakat anlayamadığı bu gerçek bu krizi biraz daha
11:43ileri seviyeye yetecek.
11:44İşte bundan dolayı İran seçilmiş Cumhurbaşkanı Pecik Siyani geçtiğimiz gün istifa sürecine karşı karşıya kaldı.
11:51Hatta Pakistan masası kurulduktan işte Meclis Başkanı Kalibaf İran'a döndüğü zaman iki günle yakın hem Meclis Başkanı Kalibaf hem
12:02Dışişleri Bakanı Arakçı hem de Cumhurbaşkanı'nın iki gün evinde gözetim altında tutulduğunu yine biz basında öğrendik.
12:09Dolayısıyla devrim muhafızları burada ciddi bir problem olarak İran'da varlığını sürdürüyor.
12:15Amerika İran'la savaşıyoruz diye aslında devrim muhafızlarının karagahlarını bombalıyor.
12:20Devrim muhafızları bu süreci Amerika'nın İran'a karşı bir savaşıymış gibi yansıtarak bir alan oluşturmaya çalışıyor.
12:28Neticede hem Haziran Savaşı'nda hem de bu Şubat'ın 28'inde başlayan savaşta Amerika İran'ı bombalıyorum diye devrim
12:36muhafızlarının karagahlarını onların iktisadi teşebbüslerini bombalayarak bu savaşı sürdürdü.
12:41Fakat Trump'ın özellikle Amerika'nın İran'a karşı büyük bir savaş gerçekleştirip orayı taş devrine çevireceğim dediğinde işte burada
12:51masum İran halkıyla karşı karşıya kalınıyor.
12:53Trump bunu gördüğü için tehditlerle süreci bir noktaya kadar getirmeye çalışıyor.
12:58Hatta geçtiğimiz gün yine sizin televizyonlarla çok açıktan tartışıldı.
13:02Amerika'nın bloke etmiş olduğu İran'ın paralarını serbest bırakmasıyla ilgili müzakereler Katar'da sürdürülüyordu.
13:10Bu aslında 12 milyar dolar civarında bahsedilen bu dondurulmuş varlığın serbest bırakılarak acilen Rusya'ya verilmesi.
13:18Dolayısıyla devrim muhafızlarının bir kısmının aynen Esad'ın Rusya'ya gitmesi gibi Rusya'ya giderek İran'dan çekileceğiyle ilgili de bir
13:27beklentiyi oluşturdu.
13:28Çünkü devrim muhafızları artık bu savaşı sürdüremeyeceği ve İran'da da aslında bizim kamuoyunda çok tartışılıyor ama İran'daki bizim kaynaklarımızdan elde
13:37etmiş olduğumuz bilgilerde
13:38halk artık bu savaşın, anlamsız savaşın halk üzerindeki olumsuz etkisine nasıl ki 28 Aralık'ta enflasyondan dolayı sokak isyanları söz konusu
13:50olmuştu.
13:51Buna benzer hareketler bugünlerde başlayabilir.
13:53Bu Netanyahu veya Trump'un başarısı değil.
13:56Devrim muhafızlarının inatçılığı ve sürdürülemeyen bu savaş, imzalanamayan ateşkesten dolayı
14:02halkın muazzam bir şekilde ekonomik baskı kıskaca altında artık isyan noktasına gelmesiyle ilgili karşı karşıya kalınacak.
14:10Bunun için devrim muhafızları belki bu riski yaşamamak adına Amerika ile dondurulmuş varlıkları konuşup
14:18bunların Rusya'ya nakli ve devrim muhafızlarının önemli bir kısmı Rusya'ya giderek
14:23Amerika'nın seçilmiş Cumhurbaşkanı ile muhatap olup bir barış anlaşması imzalanmanın zemini önümüzdeki günlerde gerçekleşecek.
14:31Yoksa bu barış anlaşmasının imzalanması pek mümkün gözükmüyor.
14:34Yani klasik devletler arası savaş ve devletler arası bir müzakere yapılıp imzalanması şeklinde olaya bakmamak lazım.
14:41Devrim muhafızlarının yapısını ve inandaki konumunu bu şekilde görmekte fayda var.
14:46Peki.
14:47Sayın Kılıç iki sorun var.
14:49Biri Netanyahu ve Trump arasındaki bu gerilim bu bir anlamda belki yol ayrımı da olabilir.
14:58Bunu fırsata çevirebilir mi?
15:01Diğeri de yine Trump ile Netanyahu arasındaki gerilim İsrail siyasetine nasıl yansır?
15:09Netanyahu'nun önümüzde bir de seçim var.
15:12Burada bir seçimi kaybetme koltuğu kaybetme olasılığını doğurur mu ne dersiniz?
15:21Şimdi Tunç Hocam öncelikle şunu belirteyim Hasan Hocam benim hocamdır ve büyüğümdür.
15:28Ama söylediği yaptığı değerlendirmeden belki ekranlarda bunu söylemek çok hoş değil ama hiçbirisine katılmıyorum.
15:36Hiçbirisine katılmıyorum.
15:37Yani burada İran'ın yapmış olduğu adımlar Amerika Birleşik Devletleri'nin yapmış olduğu atmış olduğu adımların hiçbirisi yani 40 günlük
15:49savaş.
15:50Ondan önceki 12 günlük savaşı saymıyorum bile 40 günlük savaş ve sonrasında 30-35 günlük süreç içerisinde, sözde ateşkesi süreç
15:58içerisinde yapılan hamleler
16:01Amerika Birleşik Devletleri'nin net bir şekilde acizliğini gösteriyor.
16:06Bakın bugün gelinen noktada biz neyi konuşuyoruz?
16:10Cenevri görüşmelerindeki maddelerin tamamının birebir yeniden değerlendirmesini konuşuyoruz.
16:17Şimdi normal şartlarda Amerika Birleşik Devletleri bu savaşı kazanmış olsaydı eğer bu savaş da üstün olsaydı bugün biz bir masada
16:24Amerika Birleşik Devletleri ve İran'ın ortaya koyduğu maddelerin karşılıklı tartışılmasını değerlendirmezdik.
16:32Derdik ki Amerika Birleşik Devletleri şartları ortaya koydu, İran kabul edecek mi etmeyecek mi derdik.
16:38Diğer yandan şimdi Trump yönetimindeki Amerika Birleşik Devletleri İsrail'in başında kim olursa olsun yani Netanyahu bugün konuşuyoruz ama İsrail
16:49'in başında kim olursa olsun
16:51Orta Doğu'da İsrail'in güvenliğini savunmakla ilgili bir misyonu üstlenmiş durumda.
16:57Bunu da göz ardı ederek değerlendiremez.
16:59İsimler değişebilir ama politika aynı.
17:03Değişmiyor, değişemez.
17:05Yani bunu Ulusal Güvenlik Doktorili'ne koymuş durumda olan bir Amerika Birleşik Devletleri'nden bahsediyoruz.
17:12Şimdi bunu göz ardı ederek efendim İsrail bunu yaptı, Netanyahu bunu yaptı, Trump bunu yaptı, İran şu adımı attı şeklinde
17:21değerlendirdiğimiz zaman gerçekten yanlış bir değerlendirme yapmış oluruz.
17:26Bunu ortaya koyduğumuz andan itibaren kendimizle çalışmış oluruz.
17:32Bakın dünyada bilinen en eski yazılı kurallar nedir?
17:35Hatırlamaya çalışıyorum milattan önce 2300'lerde civarında Sümerler döneminde ilan edilmişti.
17:44Oradaki tabletlerde mülkiyet hakkı diye bir madde vardı.
17:48Bakın milattan önce 2300'den bahsediyorum.
17:52Sayın Hasan Hocam daha iyi biliyordur, değerli hocam, mülkiyet hakkı maddesi vardı.
17:59Bugün Gazze'de, Batı Şeria'da, Lübnan'da evlerden mülkiyet hakkından bahsedebiliyor muyuz?
18:07Hayır, bahsedemiyoruz.
18:09Her yerde İsrail mülkiyet hakkını yok sayan saldırılar düzenliyor.
18:15Lübnan'da, Batı Şeria'da, Gazze'de, ki Gazze'yi zaten başka bir boyuta koyalım,
18:22her yerde milattan önceki 2300 yıllardaki Sümerler'in ortaya koyduğu maddeleri bile yok sayıyor.
18:30Şimdi biz geliyoruz milattan önceki 2300 yıl sonra tekrar gelmişiz 2026 yılına.
18:38Acaba İsrail'i dizginleyebilir miyiz?
18:43İsrail'in attığı adımlar Birleşmiş Milletler Hukukuna göre doğru mu?
18:46İsrail'in attığı adımlar ABD'nin attığı adımlarla eşleşebilir mi?
18:52Netanyahu doğru mu yapıyor?
18:54İran kendi haklarını koruyabiliyor mu?
18:57Buradan nasıl bir sonuç çıkar gibi birçok soruyu cevaplamaya çalışıyoruz.
19:02Nasıl bir kötü durumun içerisindeyiz?
19:07Nasıl bir krizin içerisindeyiz farkına varabiliyor muyuz?
19:12Bakın net bir şekilde bir şey ortaya koymamız lazım.
19:15ABD bölgede İsrail'in sözde güvenliği için her şeyi göze almış durumda.
19:21Bu dakikadan itibaren biz İran'la ABD'nin masada olduğu herhangi bir anlaşmayı
19:28çok özür diliyorum, net bir ifadeyle söylüyorum göremeyeceğiz, göremeyeceğiz.
19:34Şimdi önümüzde bir Dünya Kupası var.
19:40Önümüzde bir Türkiye'de düzenlenecek olan NATO zirvesi var.
19:46Evet bu iki zirveden dolayı, bu iki gelişmeden dolayı belki bu süreç ertelenebilir.
19:52Belki ABD İran'la olan süreci daha fazla sürüncemede bırakabilir.
19:58İsrail'e Netanyahu'ya Aksiyos'a yansıdığı gibi, sizin programın başında söylediğiniz gibi
20:04Aksiyos'a yansıdığı gibi biraz daha dizginlen, biraz daha dur diyebilir.
20:08Fakat bu iki gelişmenin ardından, 30 gün bir süre, Dünya Kupası çünkü 30 günden fazla,
20:17zaten 10 gün var, 42 süre, 45, bu süreçin sonunda savaş mutlaka ve mutlaka,
20:25bu süreç mutlaka ve mutlaka tekrar savaşa evlilir.
20:28Çünkü Hürmüz Boğazı'nda çok büyük bir kriz var ve bu kriz,
20:35Türkiye'de artık bir ülkünün polare edemeyeceği, tüm stoklarını kullandığı,
20:41hatta ABD'nin bile benim kendi stoklarım var.
20:45Ben kendi petrol rezervlerimi kullanarak bu süreci atlatırım diyebileceği bir açıklama yapmasına rağmen,
20:55onların bile bu işin altından kalkamayacağı bir nokta gelmişti.
20:58Verilerle konuşuyorum, bu veriler bize gösteriyor ki,
21:02en fazla, en fazla, Dünya Kupası sonradan bir tolare,
21:10fakat daha sonra her ne olursa olsun bu süreç Hürmüz'e savaş olmadan sonuçlanmaz.
21:17Kanaatindeyim.
21:18Evet.
21:18Tunç Hocam.
21:19Adem Bey çok iddialı olabilir belki ama,
21:22şimdi Dünya Kupası'nı dediğiniz için,
21:25hani kaygılanmamak da mümkündür.
21:26çünkü uluslararası bir organizasyon ve bir ayağı da ABD'de oynanacak maçlar var.
21:34Şimdi savaş ortamında acaba bir provokatif eylem ABD'de olabilir mi?
21:46Şimdi terör eylemleri konusunda düşündüğümüzde hiçbir zaman tahmin edemediğimiz noktalarda bu tür eylemleri gördük.
21:55Tarih boyunca gördük.
21:58Hatta yani 1. 2. Dünya Savaşı'ndaki örnekleri de verebilirim ama,
22:02şimdi konuyu daha geniş anlamda taşımamak için günümüz çerçevesine geleyim.
22:07Bunu her zaman gördük.
22:09Orada görebilir miyiz?
22:10Evet görebiliriz.
22:11Fakat ben böyle bir şeyin olmaması kanaatindeyim ki,
22:17herkes bu kanaatte, herkes bu niyette olmaması kanaatindeyim.
22:22Ben Trump'ın özellikle önümüzdeki günlerde,
22:26Türkiye'de gerçekleşecek olan NATO zirvesinde,
22:29bunu biraz daha törpüleyecek açıklamalar yapacağını,
22:33bugün de Sayın Dışişleri Bakanımız Hakan Fidan buraya katılacağını söyledi.
22:39Ben hala katılmayacağı taraftarıyım.
22:42Yani şahsi fikrimi söyleyeyim.
22:44Ben Trump'ın Türkiye'deki NATO zirvesine bir şekilde hürmüz problemini çözmeden katılmayacağı taraftarıyım.
22:52Bunu başka yayınlarda da söyledim.
22:54Ama katılırsa,
22:56burada çok yumuşak bir dili kullanacağını
22:58ve bunu tövbeleyecek tüm dünyadaki
23:05biraz yumuşatacak bir açıklama yapması,
23:07açıklamalar yapmasını bekliyorum.
23:09Böyle bir şey olursa Tunç Bey beklemeyebiliriz.
23:12Aksi takdirde evet haklısınız, haklı haklısınız.
23:15Buyurun.
23:16Peki.
23:18Değerli Oktay Hocam, Sayın Oktay,
23:21Trump Netanyahu'ya artık rest çekti mi?
23:26Yoksa böyle iyi polis, kötü polis,
23:28ele güne karşı biz böyle olalım,
23:30hani böyle bir oyun mu sergileniyor?
23:35Gerçeklik payı olabilir mi ya?
23:37Ben olmasaydım hapiste olurdun,
23:38seni ben kurtardım,
23:40herkes senden nefret ediyor.
23:41Eee yani?
23:45Evet bunu İngiliz kralının Amerika seyahatinde de gördük.
23:49İşte biz olmasaydık Fransızca konuşurduğunuz cümlesini hatırlayalım.
23:52Dolayısıyla bu Amerikan toplumunda kendini ön plana çıkarabilmek adına kullanılan bir cümle olarak da değerlendirebilir.
23:59Fakat gerçekten Netanyahu'nun bölgede suyu ısındı.
24:02Çünkü Trump Gazze'de ateşkes ilan etti.
24:05İşte dediğim gibi önce Tel Aviv'e geldi, sonra Mısır'a gitti.
24:09Ve orada büyük bir tören gerçekleştirdi.
24:10İşte hatta bir heyet oluştuldu.
24:12Bu heyette Türkiye'de bulunacağı ifade edildi.
24:15Ve bundan sonraki süreçte de Netanyahu adeta Trump'ın sözünü yere düşürmüş oldu.
24:20Bundan sonraki süreçte Netanyahu'ya karşı İslam dünyası işte İran başta olmak üzere
24:26bir topyekun bir savaş ortaya koyarak Netanyahu'yu devirlemediği bir noktada
24:31diplomasiyi ve caydırıcı unsurlar harekete koyarak
24:34Trump ile Netanyahu arasındaki bu gerginliği biraz daha ön plana çıkartıp
24:39ve İran'ın bir ateşkes ve peşinden bir barış anlaşması imzalayacaksa
24:44bunu Netanyahu'nun şümetinin devrilmesi üzerinden bir kurgulamayla sürdürmek gerekir.
24:51Neticede insanlar arasında çok iyi dostluklar da olsa bunlar dönemseldir.
24:57Yarın bazı problemlerden dolayı aralar açılabilir.
25:00Çünkü Trump'un psikolojisi Amerikan liderleri arasında çok farklı bir yansıması olduğu için
25:07Netanyahu'nun baskılarıyla devam ettirme şansı söz konusu değil.
25:10Orta Doğu'da Netanyahu ile Amerika'nın bir düzen oluşturması da söz konusu değil.
25:14Çünkü Amerika Orta Doğu'da daha fazla kalarak dikkatlerini Orta Doğu'ya ve İran'a çevirerek
25:23adeta Rusya'nın Ukrayna bataklığında dört yıldan fazla kaldığı gibi
25:28Amerika İran'da ve Orta Doğu'da kalarak
25:30Çin ve Rusya'ya karşı yürütmüş olduğu hegomay mücadelesinden geri adım atmak istemiyor.
25:35Bu bağlamda Netanyahu feda edilecekse
25:39Trump'ın ilk etapta heba edeceği, feda edeceği bir lider olarak ortaya çıkıyor.
25:45Yoksa araları çok iyi işte efendim
25:48Trump'ın damadı, kuşlar işte Yahudi
25:50Yahudiler Amerika'da çok güçlüler bundan dolayı onlarla iyi geçirelim tamam bir noktaya kadar ama
25:55dünya siyaseti göz önünde bulundurulduğunda
25:57Trump'ın feda edemeyeceği hiç kimse yok.
26:00İlk etapta da Netanyahu heba edilmesi lazım.
26:03Yoksa Orta Doğu'da bu önüne alınamayacak savaşlar en fazla Amerika'yı rahatsız edecek.
26:09Amerika'nın Çin ve Rusya karşısındaki vermiş olduğu mücadele de Amerika'ya olumsuz yansıyacak.
26:14Bu da Trump'ın geçtiğimiz Nisan ayında o Grad Amerika dediği, Büyük Amerika dediği ve
26:20Çin'e karşı vergi paketlerini açıkladığı o atmosferde
26:24hedeflemiş olduğu Çin politikalarından vazgeçeceği anlamına gelir.
26:29Ki bu da zaten Rusya ve Çin'in Amerika'yı İran'da 3-4 yıl hasari oyalayarak
26:34bu politikalarından vazgeçmesini arzu ediyorlar.
26:37Trump bunu gördüğü için eğer burada İslam dünyasının da gönlünü hoş etmek istiyorsa ki
26:41bu noktada gerçekten Trump Orta Doğu'da kalarak Amerika'nın geleceğini karartmak istemiyor.
26:47Netanyahu'dan vazgeçecek.
26:48Yani bu uluslararası siyasetin kurallar içerisinde işleyen bir çark şeklinde değerlendirmek lazım.
26:56Yani ya Netanyahu ya Orta Doğu.
26:58Orta Doğu'da kalırsa Amerika bu batakta perişan olacak.
27:01Yani Rusya kim derdi ki Ukrayna'da 4 yıl büyük sıkıntıları yaşayacak.
27:05Bu şekilde olaya baktığımızda bizim şahsi kanaatimiz önümüzdeki günlerde belki Netanyahu
27:11olağan seçimlerle devre dışı kalacak Amerika direk Yahudi lobisinin de şimşeklerin üzerine çekmemek adına
27:17ama Netanyahu önümüzdeki dönemde yok.
27:20Onun için Trump işte seni ben hapisten kurtardım cümlesini kullanarak son ilk ağzını gerçekleştiriyor.
27:26Bizim şahsi kanaatimiz İsrail'de Netanyahu hükümeti İran'da da devrim muhafızları devre dışı kalarak
27:35Orta Doğu'yu doğrularını normalleştirmek gerekir.
27:37Adem Bey'in ifadesi çok güzel. NATO toplantısının gelip gelmeyeceği belli değil ama
27:42NATO toplantısı Orta Doğu'nun geleceği açısından da son derece önemli.
27:45Hatırlayalım ilk Şubat ayında savaş başladığında Türkiye'ye 4 İran'dan füze gönderilmişti.
27:52Bunu İranlı orta düzey yetkililer şu şekilde izah ediyordu.
27:56Türkiye'deki üslerin Amerikan üssü olarak gördükleri ve bunun için bir saldırı gerçekleşti ifade edildi.
28:01Oysa biz şu şekilde ifade ettik.
28:03Burası Amerikan üssü değil NATO üssü.
28:06Türkiye bir NATO ülkesi ve Türkiye NATO ülkesi olduğu için Trump'ın hemen Hürmüz Boğazı'nı kapatırken
28:13NATO ülkelerinden yardım ve destek istediğinde Türkiye'nin girişimiyle NATO'nun Trump'ın çağrısına kulak asmadı.
28:21Çünkü bu bir NATO savaşı değil.
28:23Dolayısıyla Türkiye NATO konusunda oldukça önemli bir kazanıma sahip.
28:29Belki Ankara'da gerçekleşecek Temmuz ayındaki toplantıda Türkiye daha fazla NATO'da görev olacak.
28:35Hatta biz televizyonumuz vasıtasıyla şunu açık bir şekilde söyleyelim.
28:38bir NATO genel sekreterinin Türk olma ihtimalinde Örnümüzdeki günlerde ummamız, beklememiz gerekiyor.
28:47Çünkü Türkiye 70 yıldır NATO üyesi ama bir Türk NATO genel sekreteri olmadı.
28:51Dolayısıyla Orta Doğu'daki gelişmeler, Netanyahu'nun pozisyonu, İran'ın gelecek perspektifinde ve Türkiye'nin bölgeyle ilgili planlarına baktığımızda
29:00artık Netanyahu'nun bu denklemde devre dışı kalması yoksa bu toplamda Amerika'nın bölgedeki faaliyetleri ve bölgedeki sıkıntılarına yansıyacağı için
29:12Amerika'da bu durumu görüyor.
29:13Zaten Türkiye etkililerle de bunlar zaman zaman görüşülüyor, istişare ediliyor, müzakere ediliyor.
29:19Körfez ülkeleri bu konuda Trump'a gerekli ikazlarında bulunuyor.
29:23Ve Trump dikkat ederseniz İran her ne kadar ateşkesi bozmaya çalışıyorsa da ateşkesi bozma konusunda
29:31onların bu hamlelerine savaş da cevap vermiyor.
29:36Ama İran'da bir değişim dönüşüm olacak.
29:38Bu kaçınılmaz çünkü bu İran'daki sosyal hareketliliği yakından takip ettiğinizde de
29:43önümüzdeki günlerde buna benzer bir hareketlilik olacak.
29:46Bu olmaması için devrim muhafızları belki de bir karar aşamasına gelmiş durumdalar.
29:52Ya savaşarak kendilerini bölgede aynen akreptasında olduğu gibi devre dışı bırakacaklar
29:58veya Esad örneğinde olduğu gibi Moskova'ya çekilecekler.
30:04Zaten bu konuda da din rehberleri müştebi hameneğinde Moskova'da olduğu iddiaları göz önünde bulundurulursa
30:10önümüzdeki günlerde devrim muhafızlarının bir kısmının Moskova'ya çekileceği
30:14ama buna karşılık da Netanyahu hükümetinin belki seçim yoluyla, belki Trump'ın baskılarıyla,
30:20belki sağlık gerekçesi gösterilerek devre dışı kalacak ve Orta Doğu'da barış imzalanacak zemin olacak.
30:27Biz hep İran'da bir sistem değişikliği olması gerektiğini ve burada gerçekleşirse ancak
30:32Amerika ile İran arasında bir müzakerelerin sonuçlanıp bir barış maddesine dönüşeceğini ifade ediyoruz.
30:40Belki Hürmüz meselesi, nükleer müktesebat meselesi ve diğer konular uzun müzakerelerle görüşerek
30:47belki bu Rubio'nun dediği gibi 60 günlük, 70 günlük bir zamana ihtiyaç ortaya koyacak.
30:53Bu zaman zarfında da bu değişimler olur ve Amerika ile İran bir barış anlaşması imzalayabilir
30:59ama Netanyahu'nun önümüzdeki günlerde iktidardan gideceğini artık bir sürpriz olarak değerlendirmemek,
31:05bir gerçek olarak bakmak gerekir.
31:07Bu da oluşturan zaten Orta Doğu'da barışın dediğim gibi şekli şemali belirlenecek
31:12ve bir barış anlaşması imzalar noktasına gelecek.
31:15Evet.
31:16Sayın Oktay az önce Sayın Kılıcı'nın da parantez açtığı gibi
31:21Türkiye'de gerçekleşecek olan NATO toplantısına Trump'ın gelmeme olasılığını siz nasıl görürsünüz?
31:29Velev ki planlandığı gibi geldi.
31:33Başta Gazze konusu olmak üzere Trump'a yönelik protesto eylemleri olabilir mi?
31:43Yani tabii Türkiye'de demokratik bir ülke.
31:46Bazı grupların Trump'ı protesto etmesi oldukça normal.
31:49Bu aşırı uç kutuplar da olur.
31:51Normal vatandaşın da tepkisi şeklinde yansıyabilir.
31:54Fakat Ankara'da o gün devlet memurlarının izni ayrıldığı ve büyük güvenlik tedbirleri
31:58alınacağı göz önünde bulundurulursa Ankara'da olmasa da belki İstanbul'da ve diğer illerde
32:03Trump'ın Türkiye'ye gelmesiyle ilgili bir gösteri gerçekleşebilir.
32:08Bu Türkiye'nin demokratik bir ülke olması hasebiyle oldukça normal karşılanması gerekir.
32:13Fakat Trump'ın gelmesi şu açıdan son derece önemli.
32:16NATO ile ilgili Trump'ın ortaya koymuş olduğu itirazlar bir tartışma ortamında karşılıklı fikir alışverişiyle
32:24NATO'nun şekillenmesi lazım.
32:26Yoksa Trump'un ben çekildim NATO'dan çıkıyorum demesiyle Amerika'nın NATO'dan çıkması çok mümkün gözükmüyor.
32:32Ama Türkiye'de şu da tartışılıyor.
32:34İşte İsrail Amerika üzerindeki baskısını kullanarak Amerika'nın NATO'dan çıkmasını
32:39ve dolayısıyla Amerika-İsrail ittifakıyla İsrail'in Türkiye'ye karşı bir harekata geçeceği tartışmaları konuşuluyor.
32:46Bu mümkün gözükmüyor.
32:47Çünkü Türkiye hem Amerika'nın NATO'da kalması konusunda ısrarın devam edecek
32:51hem de Türkiye'nin daha fazla NATO'da bir görev alarak, sorumluluk alarak
32:57biz bunu bir Türk Genel Sekreter, NATO Genel Sekreter'in neden olmasın sorusuyla buna yaklaşıyoruz.
33:03Çünkü Avrupa'da biliyorsunuz hep Amerika ile ve Amerika'nın savunma ve güvenlik şemsiyesi altında
33:10konforunu devam ettiriyordu.
33:12Artık Avrupa Birliği de yeni savunma ihtiyacı gündeme gelecek.
33:18Bu noktada Türkiye'nin varlığı zaten hemen hemen her bir Avrupa devleti tarafından sürekli gündeme getiriliyor.
33:25NATO'nun yeni konsepti, yeni alanlarla ilgili yapacakları bu toplantıda ortaya çıkacak sonuçlarda
33:33gerçekten önemli kararlar alınacak.
33:36Ve bu kararlar da Türkiye'nin NATO'daki fonksiyonlarını daha da artıracak.
33:40Belki Türkiye'ye NATO'da daha fazla etkili olmasının şu faydası da olacak.
33:45Avrupa ile Rusya arasındaki gerginlikte Türkiye'nin gerçekten ara buluculuk rolü son derece önemli.
33:51Çünkü hatırlayalım İsveç ve Finlandiya'nın NATO'ya girme sürecini biz sürekli terör gerekçesiyle ertelemiştik.
33:58Fakat bunu ancak işte 1,5 yıl kadar erteleyebildik.
34:03Hem Rusya'nın gönlünü hoş etmek hem de NATO'nun gönlünü hoş edebilmek için
34:06Türkiye ciddi anlamda bir mekit diplomasi sürdürmüş.
34:09Ve neticede de belki Rusya'nın da onayıyla İsveç ve Finlandiya'nın NATO'ya girme süreci gerçekleşmişti.
34:16Ama NATO'nun Rusya'ya karşı doğrudan hedef almasının önündeki engelin Türkiye olduğunu Rusya'ya da açık bir şekilde ifade
34:23etmek gerekir.
34:24Türkiye bölgede öncelikle barışın tesis edilmesi konusunda önemli fonksiyonlar icra edecek.
34:31Ama Avrupa Birliği'nde güvenlik ve savunma noktasında ihtiyaçlarını NATO kapsamında Türkiye'ye yeteri kadar sorumluluk alarak Avrupa'nın güvenliğini
34:40sağlama konusunda bir mesafe katleyecek.
34:43Bu Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne girmesinin de belki önünü açacak.
34:47Mesela bugünlerde Yunanistan üzerinden Türkiye ile bir gerginlik oluşturmaya çalışılmasının sebebi de
34:52Türkiye'nin NATO'daki etkinliğinin önünü alabilmek adına yapılan bir operasyon veyahut da provokasyon diyelim.
34:58Türkiye bu süreci yakından takip ettiği için Yunanistan'ın konumunu da çok iyi gördüğünden dolayı doğrudan Yunanistan'ı muhatap almadan
35:05süreci yürütmeye çalışıyor.
35:07Güney Kıbrıs'ın Avrupa Birliği dönem başkanlığı bittikten sonra belki Güney Kıbrıs'ın statüsü, adaların statüsü yeniden gündeme gelecek.
35:15Ve Türkiye'nin NATO'daki etkinliği arttıkça Yunanistan'da ister istemez Türkiye'ye karşı iddialarından vazgeçecek ve normalleşecek.
35:22Çünkü Türkiye bölgede büyümeye doğru gidiyor.
35:25Büyüme derken sınırlarını genişletmek anlamında bakmamak lazım.
35:29Etki alanı gerçekten çok önemli.
35:32Çünkü Körfez ülkeleri Amerika'nın onları koruyamamasından kaynaklanan yeni güvenlik ihtiyaçları olacak.
35:37İşte buna Pakistan, Türkiye, Mısır, Suudi Arabistan ittifakı şekillenecek.
35:42Bu arada İran'ın geleceği son derece önemli.
35:45Çünkü Türkiye İran'ın toprak bütünlüğünü kesinlikle koruyarak devlet olarak varlığını sürdürmesini arzu ediyor.
35:51Bunun için de İran'da bir değişim şart.
35:53Bu noktada Türkiye belki İran yetkililerle yapmış olduğu görüşmelerde devrim muhafızlarının artık sivil otoriteye tabi olmasıyla ilgili sürecin hızlanmasını sağlayacak.
36:04Ve İran'da normalleştiğinde Amerika ile bakın Trump'ın İran'dan istediği çok fazla bir şey değil.
36:09Ateşkes Antlaşması, kalıcı barış ve Hürmüz Boğazı'nın açılması bu yani İran'ın egemenlik haklarına bir saldırı şeklinde değerlendirmemek gerekir.
36:19İran normalleşecek biz milli mücadeleyi yedi düvelle karşı verdik.
36:23Bizim olumsuz tecrübelerimizden veyahut da o zor süreçte yaşadığımız tecrübelerden İran bu sıkıntıları yaşamadan istifade ederek değişim dönüşünü sağlaması gerekir.
36:33Bu da zaten İran toplumunda tartışılıyor.
36:35İran toplumunda yapılan anketlerde ki biz Kafkaslam olarak da sürekli İran'da ciddi çalışmalar gerçekleştiriyoruz.
36:41İran'daki her bir etni sitenin Türkiye'yi yakından takip ettiğini ve Türkiye modelinin İran'a uygulanmasıyla ilgili bir beklentileri söz
36:49konusu.
36:50Biliyorsunuz biz genişerliliği kaldırdık.
36:53İran'da devrim muhafızlarını kaldıracak.
36:55Biz halifeli Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin muhtevasına bir nemiç kıldık.
37:00İran'da belki Hümeyn'in iştahı ile oluşan bu velati fakir sistemini Cumhurbaşkanlığı muhtevasına bir nemiç kılıp seçilmiş Cumhurbaşkanlığı'yla dünyayla
37:09muhatap olma süreci başlayabilir.
37:11Önümüzdeki NATO toplantısı ve ondan sonraki süreçte bunları daha fazla konuşacağız.
37:16Ama parantez içerisinde gönlümüz olmasını istememesine rağmen Adem Bey'in savaş beklentisinde göz önünde bulundurmak lazım.
37:26Ama bu savaşı Amerika ne kadar sürdürebilir?
37:28Bu savaşın devam etmesi Rusya ve Çin'in ne kadar menfaatine olur?
37:34Trump bu süreci görerek savaşın tarafı olacak mı?
37:38Bunlar önümüzdeki günlerde kendini biraz daha gösterecek.
37:41Ama bizim şahsi kanaatimiz İran'da bir değişim dönüşüm olacak ve Amerika ile bir barış anlaşmasını imzalayacak merci ortaya çıktığında ki
37:49bu seçilmiş Cumhurbaşkanlığı olmasını bize tavsiye ediyoruz.
37:53İran'ın da kendi içinde bir değişim dönüşüm sağlayacak.
37:56Çünkü bu bir bayrak yarışı devrim muhafızları bir noktaya kadar sistemi korumaya çalıştı.
38:02İşte Lübnan'ı koruyamadı, Suriye'de Esad'ı koruyamadı, Irak'tan çekilmek zorunda kaldı.
38:07Devrim muhafızları aslında 1979'da kendine atfedilen görevi yerine getiremedi.
38:13Hatta dini rehberlerini bile koruyamadıkları için Alameney şehit edildi.
38:18Bu bağlamda devrim muhafızları miadını doldurdu, görevlerini yetkililerini merkezi oraya devredecek ve seçilmiş Cumhurbaşkanlığı ile İran yoluna devam edecek.
38:26Bu İran için de son derece önemli bir formül.
38:30Biz buna Türkiye modeli diyoruz.
38:31Türkiye modelinin İran'a, Irak'a, Suriye'ye, Lübnan'a hatta İsrail'e bile rol model olacak.
38:36Bunlar artık o bölgelerde de konuşuluyor.
38:39Yalnızca Türkiye'de konuşulan konular değil bunlar.
38:42Çünkü her bir ülke devletleşme ve milletleşme sürecini Mustafa Kemal Atatürk'ün ortaya koymuş olduğu sistemi kendilerine uydurarak varlıklarını sürdürmek
38:52istiyorlar.
38:53Bu da İran için de gerçekten son derece faydalı bir süreç olacak.
38:57Ama dediğim gibi burada olmazsa olmaz Netanyahu hükümetinin tasfiye olması.
39:02Yani Netanyahu şu anda günah keçisi kelimesini kullanmak istemiyorum ama şu anda Orta Doğu'nun günah keçisi ve Trump'ın
39:09da bir an önce tasfiye edeceği bir lider olarak göz önünde bulundurmakta fayda var.
39:14Netanyahu'nun tasfiyesinden sonra Orta Doğu'da barışı çok daha rahat konuşma imkanı oluşacak.
39:19Evet yani bilemedim Netanyahu için sadece günah keçisi demek yeterli olur mu?
39:24Çok daha fazlasını hak ediyor sonuçta.
39:28Binlerce insanın ölümüne sebep olmuş, emrini vermiş bir insan olduğu için biraz hafif kalır gibi değerlendirdim.
39:36Yani evet biraz hafif kalıyor.
39:38Gecenin belki bu ilerleyen saatlerinde daha naif bir cümle kullanmak ihtiyacı hissettik.
39:42Fakat yani burada hedefimiz İsrail devleti ve İsrail halkı değil ama İsrail halkını da bir kıyamete sevk etmeye çalışan Netanyahu
39:51'ya bu cümlelerimiz.
39:52Yoksa İsrail halkı ve İsrail devleti Birleşmiş Milletler'in sınırların tanıdığı ve bağımsız bir devlet.
39:59Dolayısıyla İsrail halkı da bu Netanyahu'nun tutumundan son derece rahatsız ve son derece tedirginler.
40:05Güvenlik gerekçesiyle etrafına yapmış olduğu bu saldırılar topyekun toplamda İsrail halkına olumsuz yansıyacak.
40:12Biz İsrail halkının da bölgede güvenlik içerisinde yaşaması taraftarıyız.
40:16Onun için önümüzdeki günlerde Netanyahu hükümetinin bu arka eksiği niyetinin tasfiye olmasıyla İsrail'in de normalleşmesi bölge için son derece
40:25önemli.
40:25Önemli, doğru.
40:26Adem Hocam peki Netanyahu gider, başkası gelir, politika değişmedikten sonra isimler de çok önemli değil de konuştuk yayının başında.
40:35Peki savaş bittikten sonra İran'da değerli hocam Sayın Oktay'ın dediği gibi bir değişim, dönüşüm mümkün mü?
40:44Dini lider makamının bu kadar önemli olduğu bir ülkede evet kamuoyu farklılıklar istiyor olabilir ama o makamın bertaraf edilip de
40:54sadece Cumhuriyet, Cumhurbaşkanlığı yönetimiyle devam etmesi gerçekten mümkün mü?
41:03Kesinlikle mümkün değil.
41:05Ben hocamı dinlerken Sayın Hasan hocamın, onun ne kadar sevdiğimi, ona ne kadar saygı duyduğumu kendisi biliyor.
41:11Fakat net bir şekilde söylüyorum.
41:15Bu tezler kesinlikle mümkün değil.
41:17İran'da 1979-2022 devrimden itibaren ortaya konulan bir tez var.
41:23Ortaya konulan bir süreç var.
41:25Bu süreç bize şunu gösteriyor.
41:27Diyorlar ki biz teolojik, özür dilerim, totaliter bir rejim var burada fakat biz bunu sistematik hale getirdik diyor.
41:37Ben bunu daha önceki yayınlarımıza, hatta iki gün önce Tunc hocam sizle olan yayınlarımızda.
41:41Dört madde şeklinde alttan üstte nasıl şekillendi ne anlattım?
41:46Tekrar düşünmemek için anlatmayayım.
41:48Fakat bu totaliter rejimin nasıl ayakta kaldığı ile ilgili süreç ortada.
41:55Bakın dünyanın en güçlü ordusu olarak gözüküyor.
41:59Yani Global Power Power, SIPC gibi kurumların net bir şekilde ortaya koyduğu verile göre dünyanın en güçlü ordusunun, dünyanın en
42:08güçlü ordular sıralamasında yaptırımlara uğramaz hasebiyle sıralamaya bile girmeyen bir ordusuna karşı çok ciddi bir şekilde 40 günlük saldırısını gördük.
42:21Amerika Birleşik Devletleri dünyanın en güçlü birinci ordusu bu iki saydığım kuruma göre.
42:27İsrail ise nükleeri çıkarırsak yani nükleer denklemi çıkarırsak 16. 17. sırada.
42:33Şimdi bu iki ülkenin saldırdığı 40 gün boyunca adarlıksız olarak saldırdığı bir savaş gördük.
42:39Ve bu savaş sonucunda İran'ın hala ayakta olduğunu, hala müzakere masasında, hala müzakere masasında 42'lük savaş ve 32
42:49-33 gün müzakere süreci, ateşkes anlaşmasının sonunda 72 günün sonunda aynı maddeleri, aynı tezleri ortaya koyduğunu görüyoruz.
43:02Şimdi biz bunları bir kenara bırakıp ne diyeceğiz? Nasıl bir tez ortaya koyacağız?
43:10Yani bugün Amerika Birleşik Devletleri Başkanı, Dışişleri Bakanı, özür dilerim, Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanı Rubio, kongrede bir konuşma yaptı.
43:19CNN'de bunun ayrıntılarını verdi. Dedi ki biz İran'la anlaşma için yalvarmıyoruz.
43:26Fakat, fakat dedi İran dedi çok hızlı sayıda, çok hızlı sayıda İHA üretiyor.
43:33Çünkü bunları dedi üretmek çok kolay.
43:36Ama bu İHA meselesi dedi artık gördük ki dedi sadece İran'ın meydan okuma meselesi değil.
43:42Bu küresel bir mesele dedi.
43:45Yani aslında İHA meselesi üzerinden şunu ortaya koydu Rubio.
43:51Dedi ki biz orada galip gelemedik.
43:54Biz orada istediğimiz sonuca varamadık.
43:57Şimdi açıklamaları, resmi açıklamaları, Dışişleri Bakanı'nın açıklamasını, Trump'ın açıklamasını ya da sahadaki verileri yok sayıp sadece dersek ki
44:11İran'daki mesele değişmeli.
44:16Hadi hadi değiştirelim.
44:18Hadi değiştirelim.
44:19Buyurun.
44:20Değiştiremeyiz.
44:21Değiştiremeyiz.
44:22Orada kabul etse de dünya, kabul etmese de bir totaliter rejim olarak tanımlasak da bir yapı var.
44:33Ve bu yapı daha savaşın 48. saatinde liderleri, dini liderleri Hümeyn'i öldürülse bile net bir şekilde ayakta durdu ve
44:45ayakta durmaya devam ediyor.
44:46Hatta daha ötesine gitti.
44:48Az önce Hasan hocamın tanımladığı ifadeyle İran ordusuna alternatif bir ordu, hatta kaçak ordu ifadesini kullandı Hasan hocam.
44:59Kaçak bir ordu, yani İran devrimi muhafızları olursa da onlar şu anda ne yapıyorlar?
45:08Hürmüz Boğazı'nda kapatma uyguluyorlar.
45:11Ve savaşın sonucu Hürmüz Boğazı'nda kilitlenmiş durumda.
45:15Şimdi biz bunların hepsini yok sayarak nasıl değerlendirme yapacağız?
45:19Hamasi olarak değerlendirme yapamayız.
45:23Hamasi değerlendirmeler bizi sadece sadece kağıt üzerindeki zaferlere götürür ki az önce söyledim.
45:31Amerika Birleşik Devletleri, Sipri gibi, Global Power Power gibi uluslararası kurumların raporlarında en güçlü ordu gösteriyor.
45:41İran'ı da özür dilerim İsrail'de 17. 18. sırada gösteriyor.
45:48İran ise sıralamalarda bile göstermiyor.
45:50Bakın bugün dünya bu iki devletin saldırısı altındaki İran karşısında kilitlenmiş durumda.
45:59Biz tüm bu gerçekleri yok sayarak, tüm bu gerçekleri bir kenara koyarak hareket etmeye çalışırsak sadece hamasak yaparız.
46:06Sadece deriz ki böyle olmalı, böyle olmalı.
46:11İran'ın yapısı değişmeli, İran'daki düzen değişmeli gibi hamasi söylemleri ortaya koyarız.
46:20Fakat gerçeğe gelemeyiz.
46:22Gerçek net bir şekilde budur.
46:23Artık dünyada Hürmüz Boğazı ile ilgili ve Amerika Birleşik Devletleri'nin İran'a saldırısından sonra ortaya çıkan bir gerçeklik var.
46:35Bu gerçeklik kabul edip buna göre hareket etmemiz gerekiyor.
46:40Hasan Hocam'a da katılmadığım için lütfen kusura bakmasın.
46:44Böyle özetlemiş olayım.
46:45Estağfurullah kusurum.
46:46Peki.
46:48Sayın Oktay.
46:49Adem Bey kusur değil, kusur değil lütfen.
46:51Bunlar önemli tartışmalar.
46:54Evet evet yani burada elbette bir kusur söz konusu değil.
46:59Nihayetinde tartışıyoruz.
47:01Önünü arkasını sağını solunu konuşmaya gayret ediyoruz.
47:04Yeni yeni pencereler açılıyor.
47:06Bu da izleyicilerimiz için bizim için de gayet kıymetli.
47:09Çok teşekkür ederiz bu vesileyle bir kez daha.
47:12Sayın Oktay şimdi Trump'ın Netanyahu'ya hani o sinirlenmesi, bu Lübnan konusundaki sert sözlerle eleştirmesi
47:23Netanyahu da karşılık bulur mu?
47:26Yani eyvah tamam ben geri dönüyorum.
47:28Lübnan'da o kadar da ilerlemiştik oysa ki filan deyip döner mi yoksa ben buraya kadar geldim bundan sonra da devam
47:36ederim.
47:36Buna da kimse mani olamaz siyasetimi izler.
47:42Netanyahu özellikle Lübnan'daki Hizbullah yapısını tasfiye edene kadar yani devrede çıprana kadar bu mücadelesini sürdürecek.
47:51Ama Hizbullah'a da hem İran hem Rusya el altından desteklerini vererek Amerika-İsrail ittifakını Lübnan'da ciddi sıkıntıyla karşı karşıya
48:03bırakmak isteyecek.
48:03Böyle olunca da İran her fırsatta Lübnan meselesini gündeme getirerek Trump'la Netanyahu'un arasını açmaya çalışıyor.
48:11Bu da mantıklı bir strateji ama şunu söylemekte fayda var.
48:15Netanyahu özellikle Hasan Nasrallah'ı öldürdükten sonra ona karşı büyük operasyon gerçekleştirdikten sonra İran Hizbullah'la irtibatlarını adeta kesmişti.
48:24Hizbullah'ı tamamen Rusya'ya sipariş etmişti.
48:27Çünkü İran Suriye'yi kaybettikten sonra doğrudan Hizbullah'a destek olamıyordu ama Rusya üzerinden veyahut da Rusya Hizbullah'a yeniden
48:37tahkim ederek İsrail'e karşı bu direnişi sağlamasını organize ettiler.
48:42Netanyahu bunu gördüğü için Hizbullah'ın elindeki Lübnan'da bütün noktaları vurduktan sonra belki Trump Netanyahu'nun tasfiye sürecini başlatabilir.
48:51Çünkü İsrail halkının Netanyahu sonrasında da güvenliğini sağlanabilmesi açısından İsrail etrafındaki İsrail iddiasına göre örgütlerin tasfiye süreci olması lazım.
49:02Yani İsrail'e karşı vekalet savaşı yürüten örgütlere karşı İsrail'in vermiş olduğu güvenlik gerekçesiyle bu sert tavrı bir noktaya
49:11kadar Netanyahu kabullendi ama bir noktadan sonra da bunun sürdürülmemesi gerektiğiyle ilgili ikazlarını yapıyor.
49:17Çünkü Lübnan Cumhurbaşkanı da bu konuda zaman zaman İsrail aleyhine açıklamalar gerçekleştiriyor.
49:23Ama özellikle o Netanyahu nehrinin güney bölgesinde güvenlik gerekçesiyle İsrail'e yürütmüş olduğu hem hava hem de kara saldırıları bir
49:32noktada duracak.
49:32Çünkü Hizbullah'ın varlık sebebi ortadan kaldıktan sonra yani envanter silahları ve mühimmatları tasfiye olduktan sonra ister istemez İsrail bölgeden
49:44çekinmek zorunda.
49:44Çünkü Lübnan egemen bir devlet Hizbullah ise orada bir siyasi parti ve siyasi partiye karşı yürütmüş olduğu bu harekatın ilahi
49:53niyahi devam etmesi mümkün değil.
49:54Bu bağlamda da Lübnan zaman zaman bu itirazlarını gerçekleştiriyor.
49:58İsrail bölgeden çekinmek zorunda ama İsrail, İsrail halkının en büyük endişesi bölgesindeki...
50:05Hasan Hocam, İsrail hangi girdiği noktadan çekildi?
50:11Bana bir örnek verebilir misiniz?
50:13Yani dediniz ki Lübnan nehri kenarından çekilecek.
50:17İsrail bugüne kadar hangi girdiği noktadan Suriye'den mi çekildi?
50:24Yani daha geniş anlamda Gazze'den mi çekildi?
50:28Son savaş anlamında daha geniş diyorum.
50:31Gazze'den mi çekildi?
50:32Ya da girmiş olduğu bu savaşlar içerisinde sözde sınırını genişletmek anlamında Lübnan nehri ne kadar olan bir lübnan mı çekildi?
50:41Nereden çekilecek hocam?
50:43Hayır, şimdiye kadar çekinmemiş olması bundan sonra çekinmeyici anlamına gelmez.
50:48Yani öğrenilme çaresizlikle süreci anlama ve anlatmaya çalışmayalım.
50:53Yani İsrail evet buraya kadar geldi ama bu geri çekilmesi de söz konusu olacak.
50:58Yani bunu o şekilde değerlendirmek lazım.
51:00Dedikleriniz doğru.
51:01Gazze'de, özellikle 1947'den bu tarafa ortaya koymuş olduğu genişlemeye baktığınızda dedikleriniz doğru.
51:07Ama bunun da bir neticede sonu olacak.
51:10Ve İsrail'in bu sona yaklaştığını herkes biliyor.
51:14Onun için İsrail çekilecek.
51:16Yani o konuda rahat ol Adem Bey.
51:18Onun garantisini ben veriyorum.
51:20Biraz da gece esprisi yapalım.
51:25Müzakerelerin bir başka önemli ismi de anladığım kadarıyla Sayın Hasan Oktay.
51:30O kadar da değil ama süreci yakından takip etmek lazım.
51:34Bakın İsrail'in genel çerçeve çizdiğinizde Adem Bey'in dedikleri doğru.
51:39Ama şimdi İsrail 7 Ekim 2023 saldırısından önce hatırlayalım New York'ta Türkiye evinde Sayın Erdoğan'la Netanyahu'nun bir görüşmesi
51:50olmuştu.
51:51Yani bizim ilişkilerimizi en üst noktaya çıkarıyorduk.
51:54Ve özellikle One Minute olayından sonra Türkiye-İsrail ilişkileri gerçekten çok iyi bir noktaya oturuyordu.
52:00Bu İsrail'in bölgeden çekilmesinin ayak sesleriydi.
52:05Fakat İran ve Rusya Hamas'ı 7 Ekim'de Türkiye-İsrail ilişkilerini bozmakla ilgili yapmış olduğu operasyonun biz şu anda yansımalarıyla
52:14karşı karşıyayız.
52:15Bu neye mal oldu?
52:16Rusya ve İran'a Suriye'nin kaybına mal oldu.
52:20Neye mal oldu?
52:21Suriye'de bir iktidar değişikliğine mal oldu.
52:23Ama bundan sonraki süreçte bunu Hakan Fida'nın dün sanırım bir dış televizyona vermiş olduğu demeçte de altını çizdi.
52:32İsrail normalleşirse, Türkiye-İsrail ilişkileri normalleşirse, İsrail'in bölgedeki güvenlik garantisi de Türkiye olacağı için İsrail normal topraklarına çekilecek.
52:43Çünkü İsrail'in bu yayılma stratejisinin devam ettirme şansı yok.
52:48Buna nüfusu mu uygun değil, dünya jeopiletiği uygun değil.
52:50İsrail halkı da bunu çok iyi gördüğü için bunu Netanyahu'nun şahsına indirgeyerek onun tasfiyesiyle İsrail normalleşecek.
53:00Nasıl ki Almanya bütün suçu Hitler'e mal ederek Hitler sonrası dünyaya ayak uydurduğu gibi İsrail'de Netanyahu'ya bütün günah
53:08keçisi olarak ifade ettiniz ya Tunç Bey.
53:11O şekilde ona atfederek İsrail bölgede normalleşecek.
53:15Yoksa İsrail'in bu güvenlik gerekçesiyle sağa sola saldırması yani gözü bağlı boksör güvenlikte yumruk sallamasının toplamda İsrail'e çok
53:24ciddi anlamda olumsuz yansıması olacak.
53:26İsrail'de bunlar konuşuluyor.
53:28İsrail'de özellikle Rus Yahudileri ve Türkiye'den giden Yahudiler İsrail'in bu şekilde devam edemeyeceğini dolayısıyla Netanyahu hükümetinin de tasfiye edilmesi
53:37gerektiği artık İsrail kamuoyunda konuşuluyor.
53:39Bunu bu şekilde değerlendirip biz müzakere masasında değiliz ama en azından müzakerelerin nereye giderse barışın daha yakın olacağını söylemek gerekir.
53:50Biz bunu devrim muhafızları için de söylüyoruz.
53:52Devrim muhafızları devrimi korumakla ilgili görevleri vardı ama şu anda İran üzerinde Karabasan gibi adeta bir baskı politikası uyguluyor.
54:00Ve İran'da yani Norveç ve İsveç'teki ateizm oranı İran'da neredeyse yakalamış durumda.
54:06Bu da dini bir devlet olan bir mekanizmada halkının sistemle bu kadar arasında uçurum oluşması, dinle bu kadar uçurumla karşı
54:16karşıya kalmasının bir sorumlusu olması lazım.
54:19Bu da devrim muhafızlarının tutumundan kaynaklanıyor.
54:21İran toplumu bunu görüyor ve kendi aralarında tartışıyor.
54:24Özellikle İran'a gittiğinizde bunlar 10 yıl önce 15 yıl önce gittiğinizde ki ben sık sık gittiğim bir coğrafya.
54:30Sokakta siyah sarıklı bir sürü molla görüyordunuz ama son zamanlarda İran'da siyah sarıklı molla göremiyoruz.
54:37Çünkü toplumun tepkisini çektikleri için mollalar artık sokağa sarıklı çıkamaz hale geldiler.
54:42Toplumda bir değişim olacak.
54:43Yani toplumsal sosyolojinin kaderi bu.
54:46İran'da da değişim olacak bunun.
54:47Kaçınılmaz bunlar.
54:48Önünde sonunda olacak diyorsunuz.
54:50Peki.
54:51Valla zaman ne kadar çabuk geçti ben anlamadım.
54:53Çok teşekkür ederiz katkılarınız için.
54:55Adem Bey naifliğinden kaynaklanıldı Turç Bey.
54:58Ayrıca tartışmaları dediğiniz gibi son derece düzeyli ve saygı çerçevesinde gerçekleştirdiniz.
55:06Bu da ayrıca bizim için kıymetliydi.
55:08Çok teşekkür ederiz.
55:09Güzel bir gece.
55:10Keyifli bir yarın diliyoruz size.
55:12Efendim bir teşekkür ederiz hocam.
55:15Sağ olacağım saygılar sunuyorum.
55:17Ve sevgili izleyiciler bir teşekkür ederiz.
55:19Elbette her zaman olduğu gibi size bizimleydiniz.
55:22Güzel bir gece.
55:23Keyifli bir sabah diliyoruz.
55:25Hoşçakalın.
Yorumlar