00:00Sayın Aliyev, kürsüde Dünya Şehircilik Forumu'nda konuşuyor.
00:04Kulağımız Aliyev.
00:13Hanımefendiler, beyefendiler, kıymetli misafirler.
00:18Öncelikle bütün katılımcılara hoş geldiniz demek istiyorum.
00:22Bakü'de düzenlediğimiz 13. Dünya Şehircilik Forumu'na başarılı bir forum olmasını diliyorum.
00:31Rekor sayıda katılım sağlandı bu sene.
00:3645.000'den fazla kayıtlı katılımcımız olduğu bilgisi verildi bana bu sabah itibariyle 182 ülkeden.
00:49Bu bizim Azerbaycan'da COP29 sonrasında organize ettiğimiz ikinci en büyük uluslararası etkinlik.
00:59Bir sene önce bu gerçekleştirilmişti ve 13. Dünya Şehircilik Forumu'nun sonuçları da COP29'un sonuçları kadar başarılı olur diye
01:09umut ediyorum.
01:11Evet, ilk kez Bakü'yü bizi ziyaret eden misafirlerimiz önümüzdeki birkaç gün içerisinde ülkemizi ve şehrimizi daha iyi yakından tanıma
01:23imkanı bulacaklar.
01:24Ve kentsel gelişim ve şehir planlama alanında Azerbaycan'da yapılan gelişmeleri görme imkanı bulacaklar.
01:32Azerbaycan, Asya ve Avrupa arasında yer almakta. Doğunun batıyla buluştuğu bir konumda.
01:39Bu da elbette bizim ülkemizin mimarisine de yansımış bir durum.
01:47Bakü, eski kent merkezinin tarihi duvarları arasında yürüdüğünüzde, şehrin sokaklarını gezdiğinizde bunu göreceksiniz.
01:59Ve sonrasında Bakü bulvarının modern görünümüyle de karşılaşabileceksiniz tarihi kentin dışına çıktığınızda.
02:09Bir gezi, yürüyüş alanımız var. Bunun yanında da 19. yüzyıldan kalma Avrupalı mimarların tasarladığı binaları görebileceksiniz.
02:20Yani çok güzel doğal bir uyum var Bakü içerisinde. Eski ile yeni arasında.
02:25Tarihi mirasımızı koruma ve modernleşme ve şehir planlama arasındaki ihtiyaç arasında.
02:33Gerçekten çok güzel bir şekilde buradaki yeteneğin, atalarımızın yeteneğinin bir tezahürü.
02:42Ve biz de tarihi ve mimari mirasımızı nasıl koruyoruz? Bunun bir göstergesi.
02:50Şehir planlama sadece Bakü için değil ama Azerbaycan'ın pek çok şehri için bizim her gün üzerinde çalıştığımız çok önemli
03:00bir konu.
03:01Bu sene benim bir kararnamemle 2026 yılını şehir planlama ve mimari yılı ilan ettik.
03:09Bu vesileyle Birleşmiş Milletler Habitat programına da çok teşekkür etmek istiyorum.
03:14Bu etkinliğe verdikleri destekten ve iş birliğinden dolayı ve bizlere bu son derece önemli görevi verdikleri için.
03:272022 yılından beri bizler Birleşmiş Milletler Habitat programı ile birlikte 3 ulusal şehircilik forumu düzenledik Azerbaycan'da.
03:40Agdam'da, Zengilan'da ve Hankendi'de bu şehirlerin hepsi işgal altındaydı.
03:47Uzun yıllar işgal altındaydı ve bugün bizler küresel bir etkinliğe ev sahipliği yaparak bir kez daha güçlü taahhütümüzü yenilemiş oluyoruz.
04:02Kentsel planlama, şehir gelişimi ve halkımızın hayatını iyileştirme gündemimize dönük olarak
04:12ve nüfusumuza ihtiyaçları olan her şeyi sağlamak adına kendilerini rahat hissedebilecekleri bir ortam sunmak adına çalışmalarımızı pekiştiriyoruz.
04:24Azerbaycan'daki pek çok kadim şehir sadece Bakü değil hepsi mimarisiyle gurur duyabilir.
04:30Sadece birkaç tanesinden bahsedeyim.
04:32Şamahin bir zamanlar Şirvanşah başkentiydi.
04:4114. yüzyılda yaşamış büyük Azerbaycan şairi Nesimi'nin memleketidir ve dünyanın en eski camilerinden birine ev sahipliği yapmaktadır.
04:521743 yılında inşa edilmiş yine Nahçivan bizim büyük Acemi Nahçivani büyük mimarımızın memleketidir, doğum yeridir ve kendisinin bizzat inşa ettiği
05:11bir anıt bulunmaktadır.
05:1312. yüzyıldan kalma.
05:16Gence yine dünyanın en eski şehirlerinden bir tanesi, bir başka büyük Azerbaycan şairi Nizami Gencevi'nin memleketi, doğum yeri 12.
05:30yüzyılda yine gelişmekte olan bir şehrimiz ama tarihi dokusunu da koruyoruz.
05:37Yine başka şehirlerimiz ve Kafkasya'nın başkentlerinden bir tanesi, bu şehirlerimizde Şiki yanındaki Kiş köyü en eski kiliselerden bir tanesine
05:57de ev sahipliği yapmakta.
05:58Yine dünyanın en eski şehirlerinden, yerleşim yerlerinden bir tanesi, yine atalarımızın yeteneğini gösteren bir başka yerimiz Lahic köyü.
06:12Yüzlerce yıl önce bu köy inşa edildiğinde orada yaşayanlar bugün hala çalışmakta olan su borularını ve kanalizasyon sistemini inşa etmişlerdi.
06:24Yine Şuşa, bizim başımızın tacı biliyorsunuz 30 yıldır işgal altındaydı, neredeyse sıfırdan yeniden inşa edildi ve zarar gören kalesi yine
06:37restore edildi.
06:40Şimdi bütün bu bahsettiğim yerler ve elbette Bakü de bulunmakta, 6. yüzyıldan kalma kulesiyle bütün bu anıtlar, bütün bu yapılar,
06:51sadece atalarımız tarafından inşa edilmekle kalmadığı, işgalleri, yıkımı göğüsleyip yeniden inşa edilmekle kalmadığı farklı nesiller tarafından, halkımız tarafından.
07:05Ama bunlar aynı zamanda bugün de koruma altında ve bu bahsettiğim bütün yerleri gidip bizzat görebilirsiniz, içine girebilirsiniz, bu yapılara
07:16dokunabilirsiniz.
07:18Bence bu bizim tutumumuzun en güzel göstergesi.
07:23Tarihi mirasımıza olan verdiğimiz önemi gösteriyor.
07:30Biz tarihimizle gurur duyuyoruz, sadece müziğimizle, şiirlerimize yansımakla kalmıyor ama bu kültürümüz mimarimize de yansıyor ve bizim görevimiz gelecek nesiller
07:41için bunu korumak ve eminim yeni nesiller de aynı şeyi yaparak bir sonraki nesle devredecek.
07:46Bugün, kentsel gelişmenin önemini anlamaksızın özellikle büyük şehirlerde, başkentlerde çalışmalarımıza devam edemeyiz.
07:57Bunu yaparken cesur ama temkinli ve dikkatli olmamız gerekiyor.
08:02Formula 1 yarışları da Bakü'de, bundan bahsetmek istiyorum.
08:12Burada en yoğun caddemizdeki hız 300 km saatte ama sonrasında Formula 1 pilotları frene basıp 7 metre genişliğinde bir caddeden
08:30kadim şehir surlarının bir metre yanındaki başka bir caddeye geçmek zorundalar.
08:37Eğer pilotlar çok dikkatli sürüş yapmak durumunda, onlar da tıpkı biz liderler gibi hem temkinli ama hem de cesur davranmalı.
08:47Biz de liderler olarak daha iyi şehirlerin gelişmesi için cesur davranmalıyız.
08:53Halklarımıza daha iyi koşullar vermek için, modernize etmek için şehirlerimizi çalışmalıyız ama aynı zamanda tarihi mirasımızı da korumak için çalışmalıyız.
09:06Burada hükümetimizin en önemli görevlerinden bir tanesi Doğu Zengezur ve Karabağ'ın yeniden inşa edilmesi.
09:13Tabii ki Ermenistan'ın işgali altında olan bir bölgeden bahsediyoruz.
09:1730 yıl boyunca tamamen bir yıkım gördü bu bölgemiz.
09:24Uluslararası ziyaretçiler, Agdam'ı Hiroşima ile kıyaslıyorlar.
09:30Kafkasların Hiroşima'sı adını veriyorlar Agdam'a.
09:33Çünkü bu şehir tamamen yerle bir edildi.
09:39Haritadan silindi ve Hiroşima'nın aksine tek bir günde olmadı bu.
09:43Bir atom bombasıyla olmadı ama 30 yıl süren bir işgal sonucunda bu gerçekleşti.
09:50Binalar, tarihi binalar, kamu binaları, evler, konutlar yerle bir edildi.
09:56Tamamen yok edildi.
09:59Şimdi artık bu büyük geri dönüş programı uygulanmakta.
10:03Ve burada hem şehirler için hem köyler için master planlar hazırlanmakta.
10:12Pek çok rakamdan bahsedebilirim ama sadece iki tanesinden bahsedeyim.
10:17Buradaki tünellerin derinliği, uzunluğu, 5 yıldır inşa ettiğimiz tünellerden bahsediyorum.
10:2472 kilometre tünel hali hazırda inşa edildi.
10:275 kilometre daha gelecek.
10:29435 köprü yeniden inşa edildi.
10:34500 olacak toplam sayı.
10:38Bununla birlikte tabii ki su depolama, konut, evler, hastaneler, okullar,
10:443 tane uluslararası havalimanı, demir yolları inşa edildi.
10:48Bakın bütün bunlar sadece 5 yıl içerisinde gerçekleştirildi.
10:56Ve toprak sahiplerinin de nasıl davrandığı burada çok önemli.
11:02Yani bizler burada 85 binden fazla Azerbaycan vatandaşının daha önce işgal altında olan topraklarda yaşadığını, çalıştığını,
11:18buralara geri döndüğünü biliyoruz.
11:23Ve bu binaların, özel evlerin, konutların, okulların, hastanelerin inşa edilmesinden önce tabii ki bölgenin mayınlardan temizlenmesi gerekiyordu.
11:35Ama istihdamı da düşünmemiz gerekiyordu.
11:37Çok farklı sanayi bölgeleri burada inşa edildi.
11:44Önümüzdeki dönemde de inşa edilmeye devam edilecek.
11:47Ve bütün bu çalışmalar tabii ki hızlı bir şekilde halkımızın buraya geri dönmesini teşvik edecek.
11:55Yüz binlerce toprağından edilmiş kişi bu sayede geri dönebilecek.
12:01Birkaç hususa daha değinmek isterim.
12:04Çevreyle ilgili de çok fazla çalışma yapmak durumundayız.
12:07Ama petrolün üretildiği ilk şehir 1845 yılında Bakü'ydü.
12:19Ve üzerinden geçen neredeyse 200 yıla yakın süre boyunca çevreye hiç hassas davranılmadı.
12:30Yani Bakü gerçekten çok kirletildi.
12:33Karaşehir, siyah şehir olarak adlandırılıyordu.
12:37Belki yabancılarımıza çok bir şey ifade etmez ama bu bölgeleri gidip ziyaret ederseniz, yani petrol çıkartılan yerleri ziyaret ederseniz, 20
12:47yıl önce nasıl göründüklerinin resimlerini, videolarını izlerseniz ve şimdi nasıl göründüğünü görürseniz ve nasıl bir çevreye dost, çevre dostu ortam
12:59yarattığımızı görürseniz anlayacaksınız.
13:01Siyah şehir, siyah şehir deniliyordu.
13:03Şimdi artık beyaz şehir modelimiz var.
13:06Böyle bir kentsel gelişim modelimiz var.
13:09Şehir içinde adeta başka bir şehir.
13:11Ve bu da kentsel gelişimin önemini bizlere gösteriyor.
13:19Başka kentlerimize de gitmenizi öneriyorum.
13:22Özellikle soğuk suda yüzmek isteyenler ki var aramızda bunu sevenler farklı yerlere de gidebilir.
13:29Başka örneklerini görmek için modern kentsel gelişimin farklı örnekleri ülkemizin farklı yerlerinde bulunmakta.
13:35Son 20 yıl içerisinde 100 adet park ve meydan ve bahçe yaptık Bakü içerisinde.
13:4419 tanesini de tamamen yeniledik.
13:47Çevre dostu kentler, toplu taşımaya hızlı erişimin olması, metro olması, modern otobüs sistemleri, elektrikle çalışan otobüsler, bütün bunlar bütüncül bir
14:08kavram çerçevesinde başkentimizde yürürlüğe girdi.
14:13Sadece başkentimizde de değil, söylediğim gibi Azerbaycan'ın farklı yerlerinde kentsel gelişim çok hızlı bir şekilde ilerlemekte.
14:21Ve bu bizim Birleşmiş Milletler'den gelen dostlarımızın bilgi birikimi ve deneyimi sayesinde olmakta.
14:29Onlar bizi ziyaret ediyorlar ve onların sayesinde daha fazla birbirimizden olumlu deneyimleri öğrenebiliyoruz.
14:37Birbirimizle hatalarımızı da paylaşabiliyoruz.
14:39Çünkü geçmişte bu süreçler içerisinde, kalkınma süreçleri içerisinde yapılmış hatalar var.
14:44Ama artık bunlar geçmişte kalmıştır diye düşünüyorum.
14:48Çok fazla da zamanınızı almak istemiyorum.
14:51Bakü rehberi olarak da konuşabilirim sizlerle.
14:54Ama zaten her şeyi kendi gözlerinizle görmeniz en güzeli olur.
14:58Bütün misafirlerimize Bakü'de güzel vakit geçirmelerini ve Dünya Şehircilik Forumu'na da başarılı bir forum diliyorum.
15:06İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar