- 6 saat önce
Doç. Dr. Abdul Vahap Korkmaz: Bölgedeki son durumu değerlendirdi 29.03.2026
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00İsrail ve Amerika'nın İran'a saldırıları devam ediyor, enerji savaşları aslında devam ediyor demek daha doğru olur mu olmaz
00:09mı?
00:10Bu konuyu enerji ve madencilik politikaları uzmanı doçent doktor Abdülvahap Korkmaz'a soracağız.
00:16Abdülvahap Bey hoş geldiniz.
00:18Hoş bulduk Resul Bey, iyi yayınlar.
00:20Teşekkürler. Amerika ve İsrail İran'a saldırmaya devam ediyor.
00:24Enerji savaşı mı demek lazım? Ülkelerin bir de nadir element arayışı var.
00:31Yani Amerika'nın nadir element arayışı devam ediyor.
00:36Nerede bir nadir element varsa oraya çöküyor demek doğru olur mu? Neler söylemek istersiniz?
00:44Resul Bey sizinle ilk yayınımızda yanlış hatırlamıyorsam enerji savaşları ile ilgili bir öngörüde bulunmuştuk.
00:51Bunun temel gerekçesini de nadir toprak elementlerine dayandırmıştık.
00:58Çünkü nadir toprak elementleri teknolojinin artık geleceğini belirliyor.
01:05Ve 20. yüzyılın nasıl ki petrol ile konuştuysak 21. yüzyılında enerji kaynağı ve geleceği nadir toprak elementleri diyebiliriz.
01:19Dolayısıyla da özellikle Amerika nadir toprak elementleri bakımından düşük bir rezerve sahip.
01:29Yok diyemeyiz ama 2 milyon tondan daha düşük.
01:331 milyon zannedersem 1.9 milyon tonluk bir rezerve sahip.
01:38Fakat bu rezervinin olmasına rağmen maalesef işleyemiyor.
01:44İşleyecek endüstrisi yok, teknolojisi yok.
01:48Dolayısıyla üretmiş olduğu nadir toprak elementlerini de Çin'e göndermek zorunda.
01:53Çünkü dünya üzerinde nadir toprak elementlerini işleyip uç ürüne dönüştüren, teknolojiye dönüştüren, kullanılabilir bir malzemeye dönüştüren tek ülke Çin Cumhuriyeti.
02:06Bu yüzden kendisi nadir toprak elementlerini de üretmiş olsa dahi Çin'e göndermek zorunda.
02:13Çin'in teknolojisini de kullanmak zorunda.
02:15Dolayısıyla burada Amerika gibi büyük bir güçten bahsediyoruz.
02:22Fakat nadir toprak elementleri kısmında da yine Çin'e bağım.
02:26Diğer taraftan düşünecek olursak petrol bakımından Orta Doğu'yu kontrol etmek istiyor.
02:33Biz aylardır Orta Doğu'yu petrol üzerinden değerlendiriyoruz.
02:38Ama sadece Hürmür Hürmür Boğazı'ndan petrol geçmiyor ya da doğal gaz elenciği geçmiyor.
02:42Kritik madenler de geçiyor bu boğaz.
02:46Fosfat geçiyor, değerli metaller geçiyor, nadir toprak elementleri geçiyor.
02:53Çünkü buradan geçtikten sonra Asya'yla buluşuyor bu mineraller.
02:58Ve daha sonrasında da Çin'e gidiyor.
03:02Ve Çin'de de Çin'in teknolojisiyle beraber bu değerli metaller, değerli madenler işleniyor.
03:08Ve tekrardan da Amerika'ya satılıyor.
03:12Bu yüzden burası çok yani Hürmür Boğazı sadece petrol bakımından önemli değil.
03:16Aynı zamanda değerli kritik madenler bakımından da önemli bir keşif işlemi noktası.
03:22Bunu bu şekilde okumak lazım.
03:24Yani sadece Amerika burada petrol bakımından ya da doğal gaz bakımından buraya kontrol etmek istemiyor.
03:30Bakın geçen yayınlarımızda ne demiştik?
03:34Hürmür Boğazı'ndan petrol doğal gaz geçiyor.
03:37Nereye gidiyor? Asya'ya ve Avrupa'ya dağılıyor demiştik.
03:40Bunun en büyük talebi de, en büyük tedarikçisi de Çin Cumhuriyeti'ydi.
03:44Ama bakın sadece petrol ve doğal gaz geçmiyor.
03:47Kritik madenler de buradan Çin'e gidiyor.
03:50Dolayısıyla buranın kontrolü Amerika'nın egomanyasında olmak zorunda ki Çin'i kontrol edebilsin Hürmür Boğazı üzerinde.
03:59Dolayısıyla da buradan Hürmür Boğazı'nı kontrol etmek istiyor.
04:04İran'ı kontrol etmek istiyor.
04:06Orta Doğu'yu kontrol etmek istiyor.
04:08Sadece İran üzerinden de okumamak lazım olayı.
04:11Çünkü İran'ın çevresinde de değerli madenlere sahip birçok ülke var.
04:15Kritik madenlere sahip.
04:17Bakın şimdi size kritik madenlerle ilgili dünya üzerindeki rezerve baktığımız zaman bunların çoğu İran ve çevresinde.
04:24Hindistan'da, Çin'de yine Amerika'nın istemek istediği en büyük yerlerden bir tanesi Brezilya ve çevresinde nadir toprak elementleri var.
04:35Geçenlerde yapmış olduğumuz yayınlarda Venezuela'dan bahsetmiştik.
04:40Çünkü en yüksek petrol rezervlerine sahip ülkelerden bir tanesiydi Venezuela'da.
04:45Dolayısıyla nerede gördük?
04:47Geçen aylarda Amerika'nın bu bölgeye operasyon düzenlediğini ve maduro indirdiğini ve oradaki maden şirketlerini Amerikan şirketlere verdiğini ve bunların
04:57kanalıyla ürettiğinin yapıldığını konuşmuştuk.
05:00Babacım sırada Küba var dedi ya Trump.
05:04Küba'da bir şey var mı?
05:05Yani enerji bakımından değerlendirdiğimizde Küba'da nadir toprak elementi veya enerji konusunda petrol vs. başka bir enerji kaynağı var da o
05:18yüzden mi sırada Trump diyor ki Küba var diyor yoksa başka nedenden dolayı mı sıraya Küba'yı koyuyor?
05:25Bakın şöyle değerlendirmek lazım.
05:29Petrol aslında petrol günümüzde yavaş yavaş azalan bir kaynağı.
05:35Buna alternatif olarak yeni arayışlar var.
05:38Petrolün zaten şurada 200 yıllık bir ömrü var.
05:42Ama bu 200 yıllık bir ömürde de en çok rezerve sahip İran.
05:49Yani yavaş yavaş Amerika bile bu kadar rezerve sahip değil.
05:52En yüksek rezerve sahip olan ülke İran.
05:54Ama eğer ki bu yakıtlar yani petrol tükendiği zaman alternatif bir enerji kaynağı yani alternatif bir şeyler lazım.
06:04Burada da nadir toprak elementleri devreye giriyor.
06:08Sadece nadir toprak elementleri de değil.
06:10Kritik minareller dediğimiz işte galyumdur, bakırdır, buna benzer daha birçok nikerdir, liçümdür, grafittir.
06:22Buna benzer daha birçok kritik minareller var.
06:24Bunlar da yavaş yavaş artık rezervleri tükeniyor.
06:27Dolayısıyla biz kritik minarelleri ve kritik madenleri artık füzelerde, uçaklarda, roketlerde, bakın hani savaş araçlarında, savaş enstrümanlarında artık görmeye başlıyoruz,
06:39kullanmaya başlıyoruz.
06:41Dolayısıyla bu minarelleri hakim olan ülkeler aynı zamanda da geleceğin teknolojisinde, savaş teknolojisinde de önde olmuş oluyorlar.
06:49Dolayısıyla hiç yapan atılacak bir mesele değil.
06:52Zaten nadir toprak elementlerinin en yüksek rezervi de dünyada ikinci ülke olarak Türkiye.
06:59Aslında bence biraz Amerika'dan, İran'dan, Çin'den ziyade Türkiye özellikle de bunu değerlendirmek gerekiyor.
07:06Düşünsenize.
07:07Bundan dolayı hedef olabilir miyiz İran gibi?
07:10Yani nadir toprak elementlerinin rezerv bakımından ikinci sırada yer aldığı Türkiye dediniz ya.
07:17Yani yarın bir gün ilerleyen zamanlarda Amerika bizi hedef tahtasına nadir toprak elementlerinden dolayı koyabilir mi?
07:29Amerika dedik çıkarmış olduğu nadir toprak elementlerini Çin'e gönderiyor.
07:34Çin'de işleniyor çünkü işlenince tek teknolojiye Çin Cumhuriyeti sahip ve işledikten sonra da Amerika'yı tekrar da satıyor demiştik.
07:41Eğer ki siz güçlüyseniz politikalarınız, güçlü bir politikaya sahipseniz Amerika'yla beraber anlaşırsınız ve ortak projelerle bunu çıkartır kazan kazan
07:53noktasına gelirsiniz.
07:54Yani bizim petrol sondajlarında olduğu gibi Amerika şirketleriyle anlaştığımız bir takım petrol çalışmaları var.
08:03Çünkü yüksek teknolojiye bu şirketler sahip.
08:06Dolayısıyla da ülkemizde petrol çıkarımlarını bu şirketler vasıtasıyla yapıyoruz.
08:11Dolayısıyla da eğer kazan kazan noktasındaysa herhangi bir sıkıntı yok.
08:16Ama eğer güçlü bir politikanız yoksa bugün İran'da olabilirsiniz, yarın Çin'de olabilirsiniz.
08:23Yani hani mücadele noktasında Amerika'nın müttefiki değil de karşısında yer alabilirsiniz.
08:29Çünkü petrol bittiği zaman artık mineral savaşları başlayacak.
08:34Yani petrolü tükendikten sonra biz değerli mineral savaşlarında konuşacağız artık.
08:39Evet, peki İran'ın enerji sahalarını İsrail'in ve Amerika'nın vurması ne anlama geliyor?
08:49Neden enerji sahalarını vuruyorlar?
08:53Çünkü İran enerjiyle beslenen yani ekonomi olarak enerjiden beslenen bir ülke.
09:00Yüksek enerji rezervlerine sahip petrol dediğimiz gibi doğalgaz erenci.
09:05Ve sadece sahip olmakta da yetmiyor.
09:09Ciddi de bu Hark Adası'nda olan ciddi bir altyapı yapılandırması var.
09:14Dolayısıyla bu boğazdan aynı zamanda da Hark Adası ve Hürnüz Boğazı'ndan da Asya'yı ve Avrupa'yı besliyor enerji
09:23kaynağı olarak.
09:24Trump'ın özellikle İran'ı hedef alması gerek İran'ı gerekse de Çin'in burada kontrol altında tutmak istemesi.
09:34Çünkü sadece burada dediğim gibi petrol gitmiyor Çin'e.
09:39Değerli mineraller de gidiyor ama değerli mineral noktasına baktığımızda da yaklaşık 42 milyon tonla yani bunu işlenmiş olarak bahsediyorum.
09:47Rezerv bakımından çok daha yüksek ama Çin birinci sırayı çekiyor.
09:52Burada karşınızda hükmedemediğiniz Çin gibi bir devlet var.
09:58Teknolojisini bilmiyorsunuz, altyapısını bilmiyorsunuz.
10:00Bakın İran ve İsrail, Amerika savaşlarında Çin çok pasif kaldı.
10:06Kendini hiç ortaya atmadı.
10:08Sadece uydu bakımından çok düşük düzeylerde de olsa destek verdiğini konuşuyoruz ama filiyata baktığımız zaman hiç ortada yok.
10:17Ama petrol alımına, doğal gaz alımına devam ediyor Çin İran üzerinde.
10:21Bundan dolayı da burası Çin'in aslında çok beslendiği bir nokta.
10:29Amerika da bunu bildiğinden dolayı Çin'i baskı altında tutmak istiyor.
10:34Bundan dolayı diyor ki eğer benim kontrolümde bu ticareti gerçekleştirmezsem bugün altyapını ve çevresini vuruyorum ama yarın altyapının merkezini vururum
10:47ve ciddi derecede burada kriz çıkartır.
10:50Sen de buradan ekonomik anlamda zarar edersin ve artık maalesef ki İran olarak ciddi derecede belki de tahammülü zor ekonomik
11:04zararlara maruz kalırsın.
11:07Buradan ciddi derecede mesaj veriyor.
11:09Ama aslında mesaj verdiği yer İran değil, Çin ve Asya ülkeleri.
11:15Evet, peki bundan sonra şimdi enerji savaşlarından bahsettik ya, enerji savaşlarında yeni açılacak cephelerin olacağını diyelim ki İran'la savaş
11:28sona erdi, Amerika burada galip geldi.
11:31Enerji savaşlarında yeni cephelerin açılacağı noktaların olduğunu düşünüyor musunuz?
11:37Şu şekilde ben İran'la savaşın bir on günlük diplomasi arası verilmişti.
11:47Zaten üç dört güne kadar bu pencerede artık yavaş yavaş kapanacak.
11:52Ben yeni cephelerin şöyle açılacağı düşüncesindeyim.
11:58Bugün biz nadir toprak elementlerini üç beş ay öncesine kadar konuşmuyorduk.
12:05Ve dünya maalesef ki böyle bir mineralerin varlığını çok geri planda tutuyordu.
12:12Bunu Trump'ın dillendirmesiyle birlikte insanlar gözlerine kritik madenlere çevirdi ve böyle bir şey varmış ve çok ciddi bir şeymiş
12:21diye farkındalığını oluşturmaya başladı.
12:25Yarın yeni madenlerin çıkması ile birlikte, yeni teknolojilerin üretilmesi ile birlikte ihtiyaç duyulan madenler ortaya çıktıkça
12:34ve eğer ki bu madenlerin de rezervleri güçlü ülkelerin tekelinde ya da bünyesinde bulunmadığı sürece ben yeni cephelerin açılacağını düşünüyorum.
12:47Özellikle ben lityum noktasına geçen yayınlarımızda dikkat çekmiştim.
12:52Bu Venezuela ve çevresindeki ülkelerle, Portekiz ve çevresindeki ülkelerle özellikle Güney Afrika'ya, ülkelerine, o bölgeye dikkat çekmiştik.
13:03Dolayısıyla ben yeni savaşların bu bölgelerde de yaşanabileceği kanaatindeyim.
13:09Evet, peki son olarak neler söylemek istersiniz?
13:13Bu durumla ilgili yani İran, İsrail, Amerika arasında devam eden savaş büyüyerek devam mı eder?
13:23Yoksa yakın zamanda sonlandırılır mı?
13:26Biraz önce yakın zamanda sonlandırılır dediniz ama yakın zamanda sonlandırılacaksa enerji konusunda anlaşıp mı sonlandırırlar?
13:36Yoksa biz işte mühimmatlarımızı tükettik, enerjimizi tükettik, artık bir duralım diye mi sonlandırırlar?
13:44Bir anlaşma gerçekleşir mi?
13:46Mesela Hürmüz'ü artık bundan sonra biz birlikte kontrol edelim diye bir taraflar arasında anlaşma söz konusu olur mu?
13:57Şimdi şöyle değerlendirebiliriz bunu.
14:01Bu savaş uzadıkça kime yarar?
14:05Yani genelde savaşların aslında kısa sürmesi tercihidir.
14:10Çünkü savaş uzadıkça savaşan ülkeler daha çok yıpranmaya başlar.
14:14Hem ekonomik anlamda yıpranırlar.
14:17Halkın motivasyonu açısından bir yıpranma, psikolojisi açısından bir yıpranma ortaya çıkar.
14:22Dolayısıyla savaşın uzanmasından ziyade kısa tutulması daha elzemdir.
14:27Ve bunu Avrupa açısından da düşünecek olursak, Kürmüz boğazını kapalı tutuldukça Avrupa petrole ve doğalgaza erişemeyeceği takdirde ciddi derecede bir
14:43baskı kuracaktır.
14:44Savaşan ülkeler üzerinde, özellikle İran ve Amerika üzerinde.
14:47Dolayısıyla da bu Avrupa'nın baskısıyla birlikte ben Amerika'nın da İran'ın da bu savaşı sürdüreceğini düşünmüyorum.
14:56Çünkü böyle bir küresel krize hiçbir ülkenin destek vereceğini düşünmüyorum.
15:03Ve bu küresel krizin bir an önce baskılanması gerektiği kanaatindeyim.
15:09Dolayısıyla bu ülke savaş uzadıkça her iki ülkede zarar edecektir bu işten.
15:14Dolayısıyla kısa bir zaman süreci içerisinde özellikle Hürmüz boğazı üzerinden anlaşabileceklerini düşünüyorum.
15:22Evet.
15:22Vah Bey çok teşekkürler yayınımıza katkı sağladınız.
15:27Çok sağ olun.
15:28Ben teşekkür ediyorum.
15:29İyi yayınlar diliyorum.
15:30Sağ olun.
Yorumlar