00:00Dahil po sa mahal ng petrolyo, hanggang 30,000 pribadong sasakyan ang nabawas sa mga pangunahing kalsada sa Metro Manila.
00:07Ayon po yan sa MMDA.
00:09Saksi, si Darlene Cai.
00:15Isang araw matapos bombahin ng Israel ang pinakamalaking gas field ng Iran,
00:20ang oil refinery naman ng Israel ang binomba ng Iran.
00:23Dahil dito, pansamantalang nawalan ng kuryente ang ilang bahagi ng Israel.
00:26Inako na ng Israel ang pag-atake sa South Park's gas field ng Iran na naging mitsa ng pag-atake
00:32ng Iran
00:32sa mga oil facilities sa Saudi Arabia, Kuwait at UAE.
00:36Sa gitna ng patuloy na airstrikes,
00:42naglabas ng joint statement ng UK, France, Germany, Italy, the Netherlands, Japan at Canada
00:47na naghahayag ng kahandaang tumulong para matiyak na ligtas sa makakadaan ng mga barko sa Strait of Hormuz,
00:53isa sa pangunahing daanan ng langis sa mundo.
00:55Bagamat, di i-denetalye kung paano sila tutulong.
00:59Isa sa dahilan ng pagsipan ng presyo ng langis sa world market
01:02ang pagkaipit ng mga biyahe ng barko,
01:04sa gitna ng nagpapatuloy na sigalot.
01:07Sa Pilipinas, ramdam na sa traffic ang epekto ng mahal na petrolyo.
01:11Pansin ang MMDA hanggang 30,000 pribadong sasakyan
01:15ang nabawas sa mga pangunahing kalsada sa Metro Manila.
01:18Pinag-aaralan ng pamahalaan kung paano mahihikayat ang carpooling
01:21o pagsabay na lang sa sasakyan ng iba imbes na kanya-kanya.
01:24Sige na natin kung mas mapaganda, kung mapaganda natin ang baseline,
01:28isang sabay na hindi naman sila tatamahan ng kolorong long.
01:31Inaasahan ding darami ang nagbibisikleta.
01:34Lahat man ay apektado ng pagtaas ng presyo ng mga bilihin,
01:37iba-iba pa rin daw ang itsura ng epektong yan,
01:40depende sa antas sa lipunan.
01:42Sabi ng isang ekonomista,
01:43posibli raw na mas marami ang maging mahirap na Pilipino
01:47kapag tuloy-tuloy ang krisis na ito.
01:49At ang mga dati ng bahirap, budget sa pagkain na ang tatamaan.
01:53At yung mga pamilya, ano man ang pagpipilit nila,
01:56wala nang sila ma-adjust.
01:57Kung hindi magbigay ng sapat na suporto yung pamalan
02:00na marendahan at pagtasang presyo ng bilihin,
02:03baka ilang daang libo, ilang milyon din sa lower middle class
02:07ay matulak sa ilalim ng bilya ng kahirapan.
02:12Ayon din sa ekonomistang si Professor Emanuel Leco,
02:16kung magtuloy-tuloy ang epekto ng sigalot sa gitnang silangan
02:18sa presyo ng laris sa world market,
02:21posibleng tuloy-tuloy rin ang paghina ng piso kontra dolyar.
02:24Hindi naman gumagalaw ang supply ng dolyar sa merkado,
02:28so mapipilitan kang bumili ng dolyar sa mas mataas.
02:33Kasi market nga eh,
02:36bidding war yan.
02:37I need $100, sabi ni Company A.
02:41Sabi ni Company B, I also need $100.
02:45So, naging $200 na ang demand.
02:48Pero ang supply mo ay nasa $150 lang.
02:52So, parang kung ikaw ang nagbebenta ng dolyar,
02:55ay, teka muna,
02:57hindi ko inibibenta ng,
02:58hindi ko pa kakawalan ng dolyar ko
03:00nang basta-basta ganyan.
03:01Kailangan kumita rin ako.
03:03Okay.
03:03So, yan yung petroleum price pressure sa world market.
03:10May mga paraan daw ang Banko Sentral ng Pilipinas
03:13para alalayan ang halaga ng piso.
03:15Isa rito kung magre-release ang BSP ng dolyar sa merkado
03:18para dumami ang supply.
03:19Pagka hindi siya nag-release ng dolyar sa merkado,
03:25talagang tataas yan.
03:26Pero, gagawin ba ng BSP yan?
03:29Yan ang speculation.
03:30Sa April 23 pa ang monetary policy meeting ng Banko Sentral
03:34pero binabantayan na raw nito ang epekto ng gera sa Middle East,
03:37sa inflation at ating ekonomiya.
03:39Sabi ng BSP,
03:40nasa higit $113 billion US dollars
03:43ang kanilang Gross International Reserve
03:45as of February 2026.
03:47Tinitiyak daw ng reserbang ito
03:49na may sapat na dollar liquidity
03:50para sa mga pangangailangan
03:52sa pag-angkat ng produkto
03:53at pambayad sa mga utang ng bansa.
03:55Katumbas daw ng dollar reserve
03:57ang mahigit-pitong buwang halaga
03:59ng inaangkat na produkto at serbisyo.
04:01Ayon pa sa pamahalaan,
04:03hindi natatapos sa gumugulong ng ayuda
04:05para sa public transport ang tulong nito.
04:07Mali yung pag-iisip na kailangan,
04:09mahirap ka bago ka pwede lumapit sa DSWB.
04:12Kung dati-dati,
04:13nakakakain sila ng 3 pw. sa isang araw.
04:15Pero dahil sa nangyayaring pagtaas ng presyo na bilhin,
04:19nakakaranas na ng kagutuman.
04:21Then, alam mo,
04:22pwede sila magtungo sa aming tanggapan.
04:24I-assess pa rin sila ng DSWB
04:26para malaman kung ano
04:27o magkanong tulong
04:28ang pwedeng matanggap.
04:30Ang dalangin ng marami,
04:32hindi na sila dumagdag
04:33sa mga kailangang alalayan,
04:34lalot may nakaambana namang
04:36mega oil price hike
04:38sa susunod na linggo.
04:39Di ako makabiyahe
04:40kasi nga sobrang taas ng gas.
04:42Parang naglilibro rin sa kayo na lang kami.
04:44Every night naman,
04:45nagdadasal kami
04:46na sana matapos itong ano na to.
04:48Para sa GMA Integrated News,
04:50ako si Darlene Kay,
04:51ay ang inyong saksi.
Comments