• 9 ay önce
Türkiye’nin dört bir yanındaki eşsiz yerel zenginlikler, Ülke TV’nin “Değerlerin Daveti” programıyla hafta sonları ekranlara taşınıyor.

Zonguldak'ın Çaycuma ilçesinin yeşil meralarında otlayan ve yetişen mandalardan sağılan süt ile yapılan manda yoğurdu, 2018 yılında coğrafi işaret ile tescillendi. Geleneksel yöntemlerle üretimi devam eden Çaycuma manda yoğurdu, lezzeti ile kendine hayran bırakıyor.

Kategori

🏖
Seyahat
Döküm
00:00Halkbank değerlerin davetini sunar.
00:02Halk ister Halkbank yapar Halkbank.
00:40Çaycuma ilçemiz Zonguldak ilimizde tarım ve hayvancılık yönünden en ileri diyebileceğimiz potansiyeli sahip bir ilçemizdir.
00:48Çünkü coğrafyamız bizim başta bahsettiğim gibi Karadeniz coğrafyasına sahip.
00:53Haliyle üretim alanlarımız dar, engebeli ve çok parçalı.
00:58Ancak Çaycuma'mızda bu diğer ilçemizden uzanan kısmen daha iyi.
01:19Şimdi Manda, yani sığır türleri içerisinde şöyle söyleyeyim size, en dayanıklı türlerden bir tanesi.
01:28Sığır'a göre söylüyorum tabii ki, en dayanık türlerden bir tanesi ve çok hisli bir hayvan.
01:34Yani az önce sizler de gördünüz, çok hisli bir hayvan sizi çok dikkatli süzer, böyle sizi tanımaya çalışır.
01:40Çok güzel bakışlara sahip, çok güzel bir hayvan. Az önce birlikte tecrübe ettik zaten bunu.
01:49Ben Manda'lardan çok korkuyordum ama gayunvalidem bana bir boğru işte, Manda'nın altını sağlamı altı tuttu.
01:57O anımı hiç unutmuyorum.
01:59Ben evleninceye kadar hiç Manda görmedim.
02:02Buraya geldim, evlendim.
02:04Manda'lar şey, böyle arkamdan bile koşuyordumlar.
02:07Kırmızı giyindiydim.
02:08Kırmızıya düşmanla, Manda'lar.
02:11Eve zarıp koştum, kaçtım eve.
02:21Çaycuma, Manda yordunun en önde gelen özelliklerinden bir tanesi,
02:25kaymağının iki parmak kalınlığında olması.
02:28İkinci özelliği, su oranının çok küçük olması ve kuru olması.
02:35Kaşığı batırdığınızda, sert bir tabakayla karşılaşırsınız.
02:40ve yemesi de böyle, ağzınıza böyle bir katılı hissedersiniz.
02:45Ve kaymağın tadını hissederek o şekilde tüketirsiniz.
02:54Şimdi Manda ahırda bakmakla olmaz.
02:57Manda merada gezecek.
02:59O çamura yatacak.
03:01O çamurun çiğini alacak.
03:05Manda rahatsız olan bir hayvan değildir.
03:21Çaycuma Manda yoğurduğunu diğer yerlerinden ayıran,
03:25örneğin komşu il ve ilçelerimizde de var Manda yoğurdu.
03:28Ama Çaycuma Manda yoğurduğunu diğer yerlerinden ayıran en büyük özellik,
03:31geleneksel üretim metotları.
03:37Evzü Besmeli'yi çekip hayvanlarımı temizliyorum.
03:40Ondan sonra malağını katıp savuyorum.
03:43Sağma işlemini yapıyorum.
03:44Önce temizliğini yapıyorum tabii.
03:47Ondan sonra memelerini falan yıkıyorum.
03:50Havla kurutuyorum.
03:51Ondan sonra sağma işlemini yapıyorum.
03:53Sağdıktan sonra eve götürüp süzüyorum.
03:57Süzdükten sonra da tencereyi burada yapacağım şimdi.
04:03Tencerenin içine taş koyuyorum.
04:06Süzdük taşırmasın diye.
04:08Onun taşını koyup ondan sonra sobanın üstüne koyuyorum.
04:11Sobayı yakıp da.
04:18Şimdi Çaycuma Manda yordunun aslında doğuşu kırsalımızdaki köylülerin kendi imkanlarıyla
04:25bunu yıllardan beri tarihsel boyutunda üretebilmelerinden kaynaklanmıştır.
04:30Ve biz bunun paralelinde Çaycuma Ticaret ve Sanayi Dostu olarak Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'nin teşvikiyle
04:37coğrafi işaret başvurusu talebinde bulunduk.
04:40Bundaki amacımız da buradaki derme çatma parçalanmış bir şekilde üreticilerimizi aslında bir disiplin altına almak.
04:53Çaycuma Manda Yoğurdu Mayıs ayı itibariyle coğrafi işaret aldı.
04:58Yaklaşık bir iki yıllık süreçten sonra aldı bunu.
05:002018'in başlarında Çaycuma Ticaret ve Sanayi Dostu başvurusunu yapmıştı.
05:07Gelişmelerleri takip ederek tabii ki tescillenmesi için bir süreç gerekiyordu.
05:12Bu sürecin sonunda Mayıs 2020 yani yaklaşık olarak bir ay önce coğrafi işaret aldı.
05:18Çaycuma Manda Yoğurdu ismi tescillendi.
05:28Ticaret ve Sanayi Odası'ndan böyle abim orada çalışıyor benim.
05:32Dedi ki böyle böyle tarifini isteyenler şey yapılacak dediler.
05:36Ondan sonra ben de nasıl yapıldığını mektube güzel gelen yazdım.
05:41Sağma işleminden, yapma işlemine, mayılım işlemine.
05:44Ondan sonra böyle yeme işlemine kadar hepsini mektube yazdım.
05:49Abimler gönderdi Ankara'ya.
05:52Orada da onaylamışlar herhalde.
06:00Manda demiştim en önemli özelliklerinden bir tanesi dayanıklı olması.
06:04Özellikle doğal koşullara karşı, soğuk havaya çok ciddi bir direnci var.
06:11Daha da hani toparlayacak olursak insanoğlunun evcilleştirmiş olduğu en ilkel sığır türü diyelim manda için.
06:20En ilkel tür ve hastalık noktasında da özellikle hastalıklara direnci de çok yüksek bir sığır türü manda.
06:28Buna karşılık da az önce de söylediğim gibi çok da kıymetli bir ürünü olan manda sütünü elde ediyoruz mandalardan.
06:41Mayalama süresi bunu normalde biz parmağıyla bakıyorduk da ben kursa gittim.
06:47İlçe tarım müdürlüğü sağ olsun kurslar yaptıydım.
06:50Kursa gittim orada Nazlı hocamız vardı.
06:54Nazlı hocamız bize dereceyle yapmamızı öğretti.
06:56Yazlı 40 dereceyle mayalıyorum.
06:59Kışlı 45 dereceyle böyle 100 derecem var.
07:04Ondan şeyli mayalıyorum.
07:06Ondan sonra mayaladıktan sonra yazlı 3,5 saatte tutuyor.
07:11Kışlı da 4 saatte tutuyor.
07:13Tuttuktan sonra biraz böyle şeysi gidiyor açıyorum kenarlarını.
07:17Böyle sıcaklığı gitti mi buzdolabını koyuyorum.
07:21Ondan sonra yarınki güne kadar kıvamına geliyor.
07:24Bir gün sonra yemeği yemeği yemeği yemeği yemeği yemeği yemeği.
07:42Manda yoğurdu, çaycuma manda yoğurdu maalesef soğuk zincir kanalıyla uzak noktalara taşınabilecek diyorum.
07:50Bu konuda da zaten biz bunu şu anda köylerde yöresel üreticilerimiz pazarlara taşıyarak yerinde satış yapıyorlar.
07:59Veyahut da dışarıdan gelen misafirlerimize ikram ediyoruz.
08:03Mutlaka dışarıdan gelen misafirlerimize yanına bir bakraç yoğurt vererek gönderiyoruz.
08:09veya kendimiz şehir dışına gittiğimizde değerimiz olan çaycuma manda yoğurdunu büyük şehirlerde gittiğimiz yerlerde hediye olarak getiriyoruz.
08:22Müzik
08:23Şimdi benim daim müşterilerim var.
08:26Zaten arıyorlar, sipariş veriyorlar.
08:28Onları veriyorum.
08:29Artında pazarda tezgahında satıyorum.
08:31Sıcak havalarda şey alacağım şimdi.
08:34Böyle soğutucu şeyler var.
08:36Onlardan alacağım inşallah nasip olursa.
08:39Ona daha önceden şey yapıyordum.
08:41Böyle dondurucularda su donduruyordum.
08:43Şişenin içine koyuyordum.
08:45Böyle selenin içine su koyuyordum.
08:47Bakra içine gitmeyecek şekilde.
08:48O buzu da koyuyorum.
08:50Yani ekşimemesi için.
08:51Öyle yapıyordum.
08:57Müzik
08:58Tabii ki kenara atamayacağımız bir konu da manda yoğurdunun yapım metodu.
09:04Yani özellikle yöremizde bayanlar yapıyorlar bunu.
09:08Hanım çiftçilerimiz diyeceğim biz onlara.
09:11Çünkü bizim çiftçilerimiz de diyeceğiz onlar.
09:12Bunların yaptığı metotlar da geleneksel metot.
09:15Yani özel bir içine katkı maddesi katılmıyor.
09:18Ve tamamen sadece ve sadece manda sütü ve manda yoğurdu mayasından yapılan bir ürün.
09:23Geleneksel metotlar da yapılması da lezzet ve aromasının farklılığını oluşturuyor.
09:31Müzik
09:32Manda sütünü muhallebisi çok güzel olur.
09:35Hiç şeker atmaya gerek yok.
09:36Zaten sütünü içerken hiç şeker atmaya gerek yok.
09:39Çünkü çok tatlı.
09:40Bir de koyu.
09:42Ondan sonra ayranı da çok güzel oluyor.
09:44Ben içmeyim ama yapıp eriyorum evdekiler içiyor.
09:48Ondan sonra işte peynir de güzel oluyor.
09:51Ama tereyağını da hiç yapmadım denemedim.
09:54Tere yapmasını bilmiyorum daha onu öğreneceğim inşallah.
09:58Tereyağını yapmasını.
10:04Manda yoğurdu yani çok büyük rahatsızlıkları olanlara bile romatizmadan başlayın yani insan vücudunda çok büyük etkinlikler var.
10:17Tabii bu şey de çok geç kalınmış.
10:21Bu marker alınmakta çok geç kalınmış bir olay diye düşünüyorum.
10:26Ama inşallah sağ olsun ticaret odasımız Allah razı olsun çok büyük başarılarla bu tescillemeyi aldı.
10:35Biz de burada bununla gurur duyuyoruz.
10:41Müzik
10:43Doğrusunu söyleyeyim mi?
10:45Ben hiç yoğurt yiyemiyorum.
10:47Yapıyorum ama süt, yoğurt yiyemiyorum.
10:50Ailem yiyor ama
10:53Süt, yoğurt yiyemiyorum.
10:54Teral içinde olduğum için demek ki
10:56çok olduğu için bıkkınlık mı geldi ne bileyim.
10:59Ben önceden yiyordum.
11:0020 seneden beri yiyemiyorum.
11:13Manda sütünü inek sütüne göre değerlendirecek olursak
11:17Manda sütü inek sütüne göre yaklaşık %60 daha fazla kalsiyum içerir.
11:21Kuru maddesi inek sütüne göre yine 2 kat daha fazla.
11:26Özellikle sütün en değerli kısmı süt yağı kısmı da yine inek sütüne göre 2-2,5 kat daha fazla.
11:34Bu yönleriyle manda sütü insanların beslenmesinde çok çok daha önemli bir rol oynuyor.
11:41Hatta şunu da unuttum ekstra söyleyeyim.
11:44Manda sütünün protein oranı da inek sütüne göre yaklaşık %11 daha fazla.
11:53Müzik
11:54Yine yapan insanlarımızın da yaş sınırı var.
11:57Yani gençlerimiz bunu çok yapmıyor.
11:59Maalesef yani ondan da üzülüyoruz.
12:01Devlet olarak biz eğitimle veya devletimizin sağladığı desteklemelerle sürekli destekliyoruz.
12:09Ancak ne kadar biz desteklesek de kısıtlı kalıyor.
12:13Yani bir anda ısıçlama yapamıyor.
12:15Yine de biz ısrarla ve sabırla bunu devam ettirmeyi düşünüyoruz.
12:20Müzik
12:21Ya onlar okudukları için pek merak etmeyolar.
12:24Hayvandır önceden çok hoşlanıyordumlar.
12:26Şimdi hiç hayvandan kaçıyorlar.
12:29Aslında alıştıracağım sınavlar bitsin de.
12:32İkisini de alıştıracağım sınavları bitince.
12:35Müzik
12:43Şimdi coğrafi işaret ve tescil almış Çaycuma manda yoğurdu gerçekten biz efsane diyoruz.
12:51Yani gerçekten özellikle bizim bu yoğurdumuzu efsaneleştiğimiz kendimiz değiliz.
12:56Bunu tadanlar.
12:57Şimdi yapan insanlarımız evet geleneksel yapıyorlar.
13:01Hakikaten hiçbir hile hurda katmadan sadece sadece manda sütünden ve ondan elde ettikleri yaptıkları yoğurdu mayasından yapıyorlar tekrardan.
13:10Yıllardır mayalarını aynı maya kullanıyorlar.
13:12Yani haliyle başka bir ürün katmaksızın doğal saf manda yoğurdu.
13:20Müzik
13:22Ben şimdi bu işi kayınvalidemden öğrendim.
13:25Kayınvalidimi ta babaannesi, anneannesi zamanından yüz yıldan beri bu böyle devam ediyormuş.
13:31Kayınvalidem de o geleneği hiç bırakmamış.
13:35Annesinden götürmüş mandaları.
13:36Burada da bakmaya devam etmiş.
13:38Ondan sonra ben evlenince de bana devretti.
13:42Yapmayı öğretti işte böyle boğura çoğura.
13:46İlk baştan korka korka alıştım ama şimdi daha çok seviyorum.
13:49Kendim çok seve seve yapıyorum bu işi.
14:03Müzik
14:05Ya bizim bu topraklarımızla atılacak bir toprak değil yani.
14:08Bu insanlar ya bu toprağı işlersen.
14:12Ya toprak anadır ya.
14:13Anadır.
14:14Bunun üstü yok yani.
14:15Ben bu kadar biliyorum.
14:19Müzik
14:212018'de manda yoğurt yarışması olduydum.
14:24Bu sefer 20 seneden beri ilk defa yoğurt yarışmasında birinci oldu.
14:29Daha önce oldum aslında da bu pazar arkadaşları yani yoğurt yapan arkadaşlar beni hep kandırıyordunlar.
14:36Akşam mayalaca sabah kötülce ediyordunlar.
14:38Ben de hep öyle yapıyordum.
14:40O da tabii katım olduğundan dereceye giremeyordum.
14:44O yüzden hep kaybediyordum.
14:45Aslında ilçi tarım üdüllüğündeki bir veteriner arkadaşa tanıştım.
14:50İki gün önceden mayalaca ediyordu bana.
14:53Ben de öyle yaptım.
14:54Onu sözüyle yaptım.
14:55Ondan sonra dereceye girdik.
14:57Birinci olduk manda yoğurt yarışmasında.
15:02Otlaklarımızın kalitesini bozmadan ama otlaklardan da mandalarımızı ayırmadan bir süt elde etmemiz lazım.
15:09Ben yoğurt yapmayı yani mandaları görmeyi, salmayı, yoğurt yapmayı kayınvalidemden öğrendim.
15:16İlk yoğurdumda yaptığımda kayınvalidem benimkinden daha güzel olmuş dedi.
15:20Daha çok beğendi.
15:46Halk Bank değerlerin davetini sundu.
15:48Halk ister Halk Bank yapar Halk Bank.

Önerilen