Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 9 dakika önce
Dijital platformlara yönelik düzenleme dünyanın gündeminde. İngiltere tarihi bir adım attı. Türkiye’deki RTÜK benzeri "Ofcom" kurumu artık bu platformları denetleyecek. Tıpkı radyo ve televizyon kanalları gibi ceza sistemine tabi tutacak. Gözler artık Türkiye’nin bu konuda atması beklenen adımda. Adli bilişim uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık değerlendirdi.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:00Şimdi şöyle söyleyelim, Ofcom bir kere İngiltere'nin medya denetleyicisi kurumu, yani Türkiye'deki radyo-televizyon üst kuruluna muadil.
00:07Şimdi bakın, biz zaten defaatli yıllardır şunu söylüyoruz, dijital platformlar, bunun içerisinde işte dediğim gibi başta Netflix olmak üzere,
00:17biliyorsunuz özellikle sapkın içerikler, işte LGBT'nin çok ön plana çıkartılması, pedofili içerikler, enses ilişkiler, bunlar çok rahat ve aktif
00:28bir şekilde sunuluyordu.
00:29Hangi başlıkla sunuluyordu? Bunlar dijital platform, abonelik sistemi var. İsteyen parasını verir, izler, istemeyen izlemez.
00:39Hatta biliyorsunuz Amerikalı senatör de Netflix'i eleştirmiş, hatta onun yöneticisi Netflix yöneticisi demişti ki aileler çocuklarını izlettirmesin demişti.
00:49Fakat burada çifte bir standart oluşuyordu. Neden?
00:51Çünkü bu platformlar özgürlük kisvesi altında istedikleri gibi toplumu manipüle edebiliyorlardı, istedikleri gibi yönlendirebiliyorlardı.
00:59Hem bu işin ekonomik boyutu var, hem bu işin ahlaki boyutu vardı.
01:03Şimdi düşünün, biz yıllardır bunu söylememize rağmen bizden değil, yani radyo-televizyon üst kurulundan değil, ne hikmetse Ofcom'dan geldi.
01:11Yani İngiltere'den geldi.
01:13Bak, özgürlüklerin tırnak içerisinde, özgürlüklerin, medeniyetlerin beşiği diye ifade ettiğimiz bir yerden geldi.
01:18Şimdi Meltem Hanım, detaylar neler? Bunu iyi anlatalım ki, hani bizim yıllardır söylediğimiz...
01:23Örnek teşkileti.
01:24Evet, aynen öyle. Bir kere şu var.
01:27Geleneksel yayın kuruluşu neyse diyor, Jan Murray, bu İngiltere'nin medya bakanı.
01:32Artık diyor, her şey dijitale kaymaya başladı.
01:35Ve bu artık kontrolsüz, uçsuz, bucaksız bir derya haline gelmeye başladı.
01:40İstediği kadar dijitalde olsun bu platformlar, istedikleri kadar yayınlar, diziler, filmler buradan yayınlansın.
01:46Hayır, bizim yasalarımıza tabi olmak zorundalar dedi. Olması gereken odur.
01:51Yani küresel kisvesi altında aslında propaganda, manipülasyon, dezenformasyon ve yönlendirme etki ajanlığı gerçekleştiriyorlardı.
01:59Şimdi peki, bundan sonraki süreçte İngiltere'de ne olacak ve Türkiye'den beklentiler nelerdir?
02:05Yani Türkiye'nin radyo-televizyon üst kurulunun atması gereken adım nedir? Bunları anlatalım.
02:10Şimdi burada 500 bin izleyici kriteri var.
02:12Yani 500 binden fazla olan dijital platformları kapsayacak.
02:166?
02:166 olmayacak.
02:18Evet, yani onunla ilgili herhangi bir düzenleme.
02:20500 bin ve üzeri.
02:21500 bin ve üzeri.
02:22Yani gerçekten...
02:22Zaten yayılması için bu rakam.
02:24Yeterli zaten. Türkiye'de de zaten 3 aşağı 5 yukarı bu rakamların var olduğunu görüyorsun.
02:28Bu zaten yaygın, hepimizin bildiği tırnak içerisinde popüler dijital platformlar olarak karşımıza çıkıyor.
02:34Televizyonla aynı kurala.
02:36Ya televizyona uygulanan kural, ya burada CNN Türk var ya da başka bir kanal var diyelim.
02:42Diyor ki, hayır CNN Türk sen bunu gösteremezsin.
02:46Bu 6.112 sayılı kanuna çocukların zihinsel fiziksel gelişimine aykırı.
02:50Sen yapma, dijital platform.
02:52Sen istediğini yayınla, istediğini anlat, istediğini aktar.
02:56Anne ile oğul arasındaki enses ilişkiyi de anlat.
02:59Ya da aynı cinsin sapkın ilişkilerini de anlat.
03:03Bunun müstehcen görüntülerini de yayınla.
03:04Böyle bir şey olur mu?
03:05Netflix'in kurucusu da diyor ki mesela, duyduğumda şaşırdım.
03:11Şöyle bir ifade kullandı, izletmeyin o zaman.
03:14Evet, işte Amerikalı senatör diyor ki, ya bu içerikler nedir?
03:20Ahlaki olarak çocukları çöküntüyesi.
03:22Bak Amerika'da, Amerika'da bunu söylüyor.
03:24O da diyor ki, aileler izlettirmesin.
03:26Ne yapalım, bizim her noktada, her görüşe, insana saygımız var.
03:31İşte o saygı kitlesi altında yönlendirme yapıyor.
03:34Bunların arkasında lobi var.
03:35O dizilerin hepsinde mutlaka sapkın bir karakter var.
03:39Ve en masum, başrol, ana karakter, hikaye onun üzerine kuruluyor.
03:43Onu çocuk genç izledikten sonra ne oluyor?
03:45Yavaş yavaş, üçüncü cins diye ifade ettiğimiz bir noktaya doğru kaymaya başladı.
03:50Bunu Amerika'da, buna İngiltere'de artık bakıyor ki bu işe dur diyecek.
03:53Bir de şu var, doğruluk ve tarafsız, siz az önce söylediniz.
03:56Şimdi siz burada bir dezenformasyon yayın.
03:58Yanlış bilgi verin, haber verin.
04:00Tak, hemen gelir sana tekstik sunarlar.
04:02Gelir sana tazminat davası açarlar.
04:04Bu dijital plafonlar, geliyorsun.
04:06Karşında zaten doğru düştü değil, muhatap bile söz konusu değil.
04:10En büyük sorunlardan bir tanesi var.
04:11Bir de hassas grupları, çocukları, gençleri koruman lazım.
04:14Sen tam tersi çocukları, sapkınlıkların içerisine çok güç oluyorsun.
04:17Cezayi yaptırımı da yok.
04:18Geçen sene hatırlayacaksınız işte.
04:21Yok işte, ekonomi bakanı istifa etti, edecek.
04:24Pazartesi günü böyle olacak deyip yalan yanlış bir haber yayıldı.
04:27Ve binlerce de etkileşimi aldı.
04:30Onu diyorum.
04:31Alakası bile yoktu mesela yani.
04:33Ceza kesiliyor, devede kulak mısali.
04:36Adamların cirosunun 10 binde, 1 milyonda biri.
04:38Bu onun için bir ceza değil ki zaten yani.
04:41Adam diyor ki zaten ben bunu kazanıyorum diyor.
04:43O lobilerden aldığım para bana zaten yetiyor diyor.
04:46Ondan kaynak onu yapıyor.
04:47Ve artık şikayet hakkı var.
04:49Yani bugün hani nasıl Ritük hakkı var yapıyor?
04:53Ofcom'a diyeceksin ki bu içerik çocukları zehirliyor.
04:56Bu içerik işte yanlış bilgiler.
04:57İnceleyecek onlarda.
04:58Ritük, Ofcom tarafından inceleyecek ve ağır para cezaları var.
05:02Bu da çok ceza vereceksen bunu vereceksin.
05:04İhlal başına 250 bin.
05:05250 bin, sterlin.
05:07Bir de yıllık gelinin %5'ine kadar ceza.
05:08Sen bunu yap, ondan sonra bak bakalım.
05:10Bir daha yapabiliyor mu?
05:11Yapabiliyor mu?
05:12Aynen öyle.
05:12Bir de şu var.
05:13Özellikle engelli vatandaşlar içinde diyor ki bütün platformlarda diyor %80 alt yazılı içerik olacak.
05:21%10 sesli betimleme olacak.
05:23Ve %5'te işaret dil desteği sağlanacak.
05:25Bu Ofcom'un yaptığı İngiltere'de uygulanacak plan.
05:28Peki Ritük ne yapmalı?
05:30Yani Radyo Televizyon Üst Kurulu bunu ki zaten bugün baktığınızda yayıncılık açısından değerlendirdiğimizi bizdeki kamu hizmeti yayıncılığı da İngiltere'de BBC
05:39'yi model olarak oluşturulmuş bir sistemdir.
05:41Şimdi ne yapılacak?
05:422011 yılında Radyo Televizyon Üst Kurulu yasamız güncellendi.
05:462011 yılında.
05:47Kaç sene geçmiş bunun üzerinden?
05:50Top tamı tamına yaklaşık 15-14 sene geçmiş.
05:54Bunun üstünden artık gelmiş bu noktaya gelmiş.
05:56Şimdi Mertem Hanım üstüne dijital platformlar geldi.
06:00Sosyal medya mecraları, sanal medya mecraları açıldı.
06:03Dijital platformlar artış gösterdi.
06:05Video paylaşım siteleri arttı.
06:0615 koca yıl içerisinde yapay zeka gelişim gösterdi.
06:10Bu yasanın niye güncellenmesi gerçekleşmedi?
06:14Bakın en büyük sorunlardan bir tanesi de bu.
06:15Bununla ilgili dijital platformlar sadece internet üzerinden yayın hizmeti sağlayan platform adı altında bir yapı var.
06:22Ama o da tıpkı televizyon gibi.
06:25Yani diyor ki CNN diyor yayınını yapıyor diyelim.
06:27İnternet ortamından yapsın.
06:29Buradaki gibi işte isteğe bağlı video on demand dediğimiz.
06:32İşte ben gelirim istediğimi seçerim istediğimi seçmem gibi bir yapı söz konusu değil.
06:36O zaman ne yapmak lazım?
06:37Burada da Ofcom'un yapmış olduğunu aynı şekilde Türkiye'ye de uygulamak lazım.
06:42Çünkü burada asıl en büyük muzdarip olan ülkelerden biri bu platformlardan hem maddi olarak hem de ideolojik olarak baskı altında
06:51kalan biziz yani.
06:52Çocuklarımız gençlerimiz.
06:54Oradaki saplı da almışız.
06:55Kaç tane çocuk intihara sürüklendi.
06:57Oradaki bir dizi sebebiyle.
06:58Kore menşeili bir dizi sebebiyle geldi okullarda akran zorbalığı arttı.
07:03Bunların hepsi korkunç ve yönlendirme yapıyor.
07:05O zaman ne yapacağız Meltem Hanım?
07:07Bu yasanın ivedi mi şekilde?
07:09Daha lamıcimi yok.
07:10Ofcom hatta bizim şimdiden buna başlamamız lazım.
07:13Aslında bu belli.
07:14Yani sorun belli.
07:16Çözüm de belli.
07:17Yani ne olacağı belli.
07:18Bir tek harekete geçmek lazım.
07:19Harekete eyleme geçmen lazım.
07:21Çünkü bak diyor ki adam ya artık dijital platformlar tamamen hayatımıza girmeye başladı.
07:26Bunun önüne bizim dur dememiz lazım.
07:27Yoksa bu ne olacak?
07:28Amerikan sistemi ve onların güdümlediği yapılar gelecek ülkemiz içerisinde de bu iç karışıklıklara da sebebiyet verecek.
07:36Yavaş yavaş medya üzerinden bunu yapıyorlar.
07:38Kimse de farkına varmıyor.
07:40Çünkü bunu yanlış anlamayın fonlayan insanlar da var.
07:43Yani Türkiye'de özellikle o dijital platform güzellemesi yapıp kamuoyunda bunu...
07:48Hayır kardeşim bu giderse yayın biter.
07:51Bu giderse diziler biter.
07:53Ya kardeşim bir tane ya Meltem Hanım bir tane bana densin ki bu gerçekten çocukları, gençleri eğiten, çocuklara, gençleri ahlaki
08:00olarak doğru bilgi sunan, onları gerçekten topluma hazırlayan bir içerik olsun diye.
08:05Bana desin ki bir tanesi o dijital platformu hepsi için söylüyorum.
08:09Desin ki bu hepsinde nerede sapkınlık var, nerede pedofili var, nerede enses ilişkiler var.
08:14Bu aile yapısında zarar verir, ivedilikle lamı cimi yok, bu işin bir an önce tıpkı Ofcom'daki bir ritüünde taşın altına
08:21elini koyması lazım.
08:22Bizler buradayız Meltem Hanım.
08:24Bizden de bir şey istenirse gelsinler yapalım.
08:26Çünkü bu Türkiye'yi korumaktır.
Yorumlar

Önerilen