- 2 gün önce
Prof. Dr. Bahri Çakabay, Diyarbakır’da meme ve kolon kanserindeki artışın nedenleri arasında geleneksel toplum yapısı, kadınların çekingenliği ve tarama programlarına düşük katılımın bulunduğunu söyledi.
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00Herkesin duyarken korktuğu ve neredeyse köşe bucak kaçtığı bazı hastalıklar var.
00:06Allah korusun kanser bunlardan biri ve şu an içinde bulunduğumuz ay kanser haftası.
00:11Prof. Dr. Bahri Çakabey hocamla kanserin gelmişini geçmişini konuşacağız.
00:17Önce kendisini tanıyalım. Nasılsınız hocam?
00:18Teşekkürler, sağ olun, var olun.
00:20Prof. Dr. Bahri Çakabey, ben 1970 Bingöl doğumluyum.
00:24Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, Ankara Numune Genel Cerrahi İktisası, sonra da Ankara Üniversitesi Cerrahi Onkoloji, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Onkoloji Üst İktisası, şu an Cerrahi Onkoloji, aynı zamanda bir akademisyendim.
00:42Gazi Yaşergil Eğitim Araştırması arasında yaklaşık 10 yıl çalıştım.
00:47Orada bir eğitim görevlisi olarak birçok genel cerrahi yetişmesine de katkı sundum.
00:53Birçok genel cerrah öğrencimiz var, bölgede çalışan.
00:58Şu an bir özel hastanede yine cerrahi onkoloji olarak, kanser cerrahı olarak çalışıyorum.
01:04Cerrahi onkoloji demek genel cerrahinin üst iktisası, yani salt kanser ameliyatları yapan bölümü kanserle uğraşıyoruz.
01:13Yaklaşık 15 yıl oldu.
01:16İşimiz kanser, onun ameliyatları.
01:18Bütün kanserlerin ameliyatını yapabiliyorsunuz o zaman değil mi?
01:21Evet, onu açayım.
01:25Çoğunluğunu yapıyoruz ama bazı kanserler, mesela kalın doğum kanserleri, göğüs kanserleri, beyin cerrahi kanserleri var.
01:32Kendi özel bölümlerine ait.
01:34Bizim genel cerrahinin alanına giren, işte nasıl diyelim, yukarıdan başlayarak tiroid, yemek borusu, midde, bağırsak, rektum, karaciğer, pankras, ağırlıklı olarak meme kanseri.
01:48En çok yaptığımız kanser ameliyatları bunlar.
01:50Bu da iyi bir şey.
01:51Diyarbakır'da kanser cerrahisi malzemelerinin, takımlarının bulunması da bayağı iyi ve geçmişi uzun mu yani?
02:01Evet, güzel bir soru aslında.
02:02Cerrahi onkolojinin geçmişi çok uzun değil.
02:04Yani cerrahi onkoloji spesifik dalının ben ilk ifsaslarından birini yapmışım.
02:10Hatta iki kişiydik biz.
02:12O dönem Sağlık Bakanı beni Erzurum'a göndermek istemişti.
02:15Kendim memleketliydi.
02:16Ben Sağlık Bakanlığı'na giderek ben Diyarbakır'a dönmek istiyorum.
02:19Oradan gelmişim dedim.
02:21Onları da kabul ettiler.
02:222009'da bu ifsas açıldı.
02:25Resmi anlamda yani yandal olarak Ankara Üniversitesi'nde başladı.
02:30Ben ve bir arkadaş ilk mezunlarız.
02:34Sonra sayılar arttı.
02:35Şu an cerrahi onkoloji çok Türkiye'de bayağı var.
02:37Ama bunun sağladığı bir fayda var tabii.
02:41Çünkü bu bir disiplin.
02:43Yani kanserin kurallarına uygun ameliyatlarının, disipline uygun yapılmasının ihtiyacına binen doğmuş bir dal.
02:51Ve biz bunun ifsasını alarak kanseri kurallarına, onkolojik kurallara riayet ederek yapan bir dalız.
03:01Bu şu anlamda önemli.
03:04Çünkü kanser ameliyatları, kanser cerrahisinin kurallarına göre yapılmazsa ömür daha kısa olur.
03:12Beklenen sonuçlar alınamaz.
03:14Yani bunun bir disiplin olarak çok kuralları var.
03:18Yani bu ihtisas yapmak çok önemli.
03:21Eğer kanser yapıyorsanız bu ihtisas yabana atılacak bir ihtisas değil.
03:26Bütün genel cerrahlar yapabilir kanser ameliyatlarına.
03:29Ama onlar belli alanlarda belki diğer hastalıkları da, işte benim dediğimiz iyi huylu ameliyatları da yaptığı için burada enerjilerini daha az verebilirler.
03:37Ama bizim bütün enerjimiz kanserle ilgili.
03:40Yani onun üzerine birikmiş bir tecrübe oluyor.
03:43Ve bazı ameliyatlarda mesela bazı kanser hastalıklarında tek çare ameliyat.
03:49Hala da öyle.
03:50Yani başka çareler bulunamamış.
03:52Yani kemoterapi var, radyoterapi var.
03:54Onlar yardımcı, acıvan diyoruz.
03:56Tek çarenin hala ameliyat olduğu ve ameliyatın da kurallarına göre salt bir amputasyon, koparma, çıkarma değil.
04:06Onun lenf nodlarıyla birlikte bölgesel olarak temizlenmesi, yönetilmesi, sonrası bununla ilgili bir önemli disiplin.
04:14Cerrah onkoloji.
04:15Türkiye'nin ve bölgenin bir kanser haritasını çıkarırsak ne durumdayız?
04:20Yani kanser tabii 50 yıl öncesine göre çok korkulacak bir hastalık değil.
04:2850 yıl, 100 yıl öncesine göre çok ilerleme var.
04:30Ama hala kanseri yenilmiş değiliz.
04:33Yani öyle bir zafer sarhoşluğu falan yanlış olur.
04:38Çok ilerleme var.
04:40Çok başarı var.
04:42Birçok kanser yenilmiş de diyebiliriz.
04:44Mesela meme kanseri çok yayılır bizim ülkede ve Türkiye'de de ve dünyada da.
04:49Ama meme kanserinde neredeyse onu bir kronik hastalığa dönüşmüş durumdayız.
04:53Neredeyse artık kanser olmayacak derecede çok ilerleme var.
04:56Teknolojik gelişmeden dolayı değil mi?
04:57Kesinlikle teknolojik, bilimsel ilaç, kemoterapi, imunoterapi ve ameliyatlar.
05:04Ameliyatlarda da çok ciddi gelişmeler var.
05:06Çünkü önceden mesela her meme alınırdı kanser olunca.
05:10Şimdi 20 yıl, 30 yıldır neredeyse bütün memeleri, kanseri memeleri koruyoruz.
05:16Tabii ki.
05:17Meme korucu cerrah yapıyoruz.
05:19Orada büyük bir gelişme var.
05:21Rektum kanseri eskiden çok korkutucu bir kanserdi.
05:24Orada çok iyi gelişmeler var işte.
05:27Hem öncesindeki tedaviden hem ameliyatlarından hem teknolojik hem de bilimsel.
05:31Orada da ciddi gelişmeler var.
05:35Başka kanserlerde de var.
05:37Yani çok eskiye göre çok kötü noktada değiliz.
05:39Ama kanser öyle dünden yarına ya da işte hemen bitecek.
05:45Ve insanlık bir gün kansersiz bir dünya girecek diye bir ütopya olamaz.
05:50Kanser her zaman hayatımızda olacak.
05:52Önemli olan onu yenmek değil, onu kontrol altına almaktır.
05:56Öyle yenme bir gün işte o şehir efsaneleri olur.
05:58Onu belki bu ayda o mesajı vermek gerek.
06:01Böyle çok yanlış, abartılı beklentiler.
06:04İşte bir gün bir ilaç çıkacak, kanseri yenecek.
06:06Öyle bir şey olmayacak.
06:08Olmaz yani kanser.
06:09Çünkü bir tek hastalık değil.
06:11Neredeyse yüze yakın hastalığın belki bir sendromun birleşimi olan bir hastalık olduğu için bir de çok çeşidi var.
06:17Yani yüze yakın kanser mesela size sayabilirim.
06:21Onun için hepsini böyle bir anda çözecek bir ilaç falan olmaz.
06:26Bir yöntem olmaz ama gelişmeler toplu şekilde bir araya geldiğinde birçok kanserde çok ciddi ilerlemeler var.
06:35İyi noktadayız.
06:36Ama bunların daha da ilerlemesi gerekir.
06:39Diyarbakır'da en çok sık rastladığınız kanser şeyleri nedir, hastalıkları?
06:46Çeşitleri, evet.
06:47Kadın kanserinde dediğim gibi meme.
06:50Ama erkekte daha çok kolon, rektum, prostat tabii benim alanım değil.
06:54Prostat çok görülüyor.
06:55Daha çok uroloji ilgileniyor.
06:58Kolon, rektal kanserleri, kolon ve rektum kanserleri de çok.
07:01Mesela hem kadında hem erkekte.
07:03Üçüncü sırada.
07:04Ama meme kadında çok.
07:06Biz en çok karşılaştığımız kanser, meme kanseri.
07:08Bizim bölgenin özelliği biz meme kanseri biraz daha ileri evrelerde görüyoruz.
07:15Daha erken teşhis daha az.
07:17Var mı bir sebebi?
07:18Çok önemli sebepleri var.
07:20Onu hemen belirtmek gerek.
07:22Çok önemli bir mesaj da olur bu.
07:24Meme kanseri mesela doğurganlık, emzirmeyle azalan bir kanser.
07:29Onun için bizim bölgede aslında az görülmesi gerekir.
07:31Az da görülüyor.
07:32Ama batıya göre az görülmesine rağmen teşhiste, erken teşhiste biz biraz gerideyiz.
07:38Bunun da nedeni kadınlarımızın biraz daha utangaç, geleneksel toplum olmamızdan, tarama programlarına katılamamasından, ketemler var falan.
07:54Utangaçlık, geleneksellik, hatta bu koronoskopi, endoskopi içindeki çelik, koron konserinde de bu da önemli.
08:00Diyarbakırlı yurttaşlarımıza yahut izleyeceklere yılda bir, iki yılda bir, altı ayda bir şunu şunu yapmaları olası bir problemde erken teşhisin yolunu açabilecektir diyebileceğimiz bir trafik sunabilir miyiz?
08:14Tabii ki zaten onun kuralları var.
08:16Yani onlar aynı bu sorumuzun net yazılmış dokümenti halleri var.
08:20Mesela mamografi 40 yaşından sonra yılda bir kere.
08:23Net.
08:23Evet, her yılda bir. Kolonoskopi 5 yılda bir.
08:26Diyarbakır'da kanser onkolojisi noktasında neredeyiz Türkiye mi?
08:34Evet, cerrahi onkoloji.
08:36Cerrahi onkoloji, evet.
08:38Yani bence çok iyiyiz eskiye göre.
08:41Yani koşullarımız da iyi.
08:43Mesela bizim hastanemde kendi hastanemde robotik cerrahi böyle yapıyoruz.
08:46Çok ekstrem bir şey, evet.
08:47Robotla mı öyle şeye?
08:49Yani robotik cerrahi de bir, yani bir propaganda olsun diye söyleyeyim mi?
08:524-5 aydır, tabii tabii 4-5 aydır bunu da kanser cerrahisini robotikte yapıyoruz.
08:57İlk defa, var mı başka?
08:58Var mı ilk?
08:59Evet, ilk.
09:00Diyarbakır'da ilk.
09:01Evet, ilk.
09:02Yani robotik cerrahi bütün kanserleri yener anlamında söylemiyorum.
09:06Yani teknolojik ilerlemeye bir örnek olsun diye söyleyeyim mi?
09:09Mesela bazı kanserler de önemli.
09:11Rektum kanserinde, erkek hastalarda falan sıkıntılı, zor ameliyatları daha da kolaylaştırıyor.
09:18Laparoscopik cerrahi kapalı.
09:19Cerrahi zaten 10-15 yıldır yapıyoruz.
09:22Biz Gazya Şargil Eğitim Araştırma Hastanesi'nde başlamıştık.
09:26Birçok arkadaşımız da yapıyor, oturdu.
09:28Yani kanser cerrahisinin ameliyatlarında biz büyük şehirlerden tabii geri değiliz.
09:34Çok iyi durumdayız.
09:34Yani kesinlikle hiçbir şekilde yani başka bir büyük merkeze gitme ihtiyacımız yok.
09:42Net söyleyeyim yani bunu bir şey için söyleyeyim ama yine sosyal şey oluyor.
09:46Tabii tabii yani şöyle oluyor, mahalle baskıları falan oluyor.
09:49Ben niye başka yere gitmedim falan.
09:50Orada anlıyorum insanlarımız bazen.
09:52İstanbul'a gideyim, Ankara'ya gideyim.
09:54Evet, yani o tamamen bir mahalle baskısı.
09:56İnanın hiç yani ben de Ankara ihsasıyım zaten.
09:59Ankara Üniversitesi'nde cerrahon kurucuda oldum.
10:01Çok iyi bir merkezdi, çok güzel bir merkez.
10:04Ama aynı koşulları biz burada şu an kendi bir hastanemde hepsi var.
10:08Bizim ilimizde Pet City'lerimiz var, Gazıya Şergil'de var, başka bir özel hastanede var, üniversitede var.
10:16Pet City'de önemli.
10:17Yani herhalde ilk Yerbakır'a gelmişti.
10:19Ben Dağkapı Hastanesi'ndeyken o zaman adı öyleydi, Devlet Hastanesi.
10:24Yani çok iyi, mesela orada da iyiyiz.
10:26Radyo terapi veren yerlerimiz de var.
10:28Biraz sıkıntılar orada var.
10:30Koşullar, hastalar biraz.
10:31Randa o da falan şey oluyor.
10:33Belki oraya bir el atması gerekiyor.
10:35Sağlık.
10:35Evet, yani sağlık otoritelerinin.
10:38Kemoterapi de yani tıbbi onkoloji kısmında da.
10:40Çünkü bu bir multidisipliner bir şey.
10:44Yani tek sadece ameliyatta bu işler çözülmüyor.
10:45Sadece patoloğu da önemli, radyoğu da önemli.
10:50Hepsi önemli.
10:51Günde kaç kanser hastası size geliyor?
10:55Ve kanser ayı olması münasebetiyle kanserden korkulup korkulmaması gerektiği,
11:01kansere yakalanma riskinin olduğu şeylerle onlardan uzak durulması konusunda.
11:06Mesajınızı alırsak çok kıymetli sohbeti bitireceğim.
11:09Çok biraz hızlı konuşuyoruz.
11:11Yavaş yürüyorum.
11:12Teşekkürler.
11:13Bu da çok önemli bir soru.
11:15Yani kanser artıyor maalesef.
11:17Yani bunu söylemek hoş olmayabilir.
11:19Kanser geçmişe göre çok artmış durumda.
11:22Hem sayı olarak artmış durumda hem de yaş olarak da erken yaşlara kaymış durumda.
11:27Normalde kanser bir yaşlılık hastalığı olarak biliriz.
11:29Tabii yani 55 yaşından sonra pik yapan.
11:32Çünkü bir şöyle kanser temel paradigma, temel mekanizması genetik bir hastalık olduğu söylenir.
11:40Yani öyle biliriz.
11:41Öyleydi de bir takım yeni bir şeyler de var artık.
11:44Yeni yaklaşımlar da var.
11:45O da işte hücresel yenilenmenin çok fazla olduğu yaşla birlikte hataların işte dena yenilenmesinden genetik yenilenmede bir takım hatalar sonucu oluşan bir hastalık olarak gördüğümüz için yaşlılık hastalığı olarak bilinir.
12:02Bilinir öyledir de ama artık gençlere de inmiş durumda trajik boyutu o.
12:07Yani çok görüyoruz bana eskisinden daha çok kanser hastası geliyor maalesef belki de nüfusun artışı belki teşhis sayısının artmasının da bunda etkisi var.
12:15Kanser yani hiç korkulmayacak bir hastalık dersek yalan olur.
12:20Öyle bir mesaj verbilirim ama korkulacak bir şey de değil kanser.
12:25Yani kanser...
12:25Korkunç ama korkulacak değil.
12:27Evet korkulacak değil.
12:28Yani eskisi gibi değiliz.
12:30Şöyle yani kanser yeni bir hastalık da değil.
12:34Antik bir hastalık yani insanlık canlılık var olduğu çok hücreli geçişle birlikte kanser hep vardı.
12:42Yani kanserle birlikte yaşamayı öğrenmemiz gerekiyor.
12:44Gerekiyor.
12:44Ona yenilelim.
12:46Onu kabullerim anlamında söylemiyorum.
12:47Bu bizim parçamız bir felaket falan değil.
12:50Yani kanser her gün belki kanser oluyor.
12:52Vücudumuz onu kanser hücreleri yeniyor.
12:53Yani bir şekilde direncimizi yüksek tutarak daha az stresli doğaya natürel bir doğa koşullar işte çevre kirliliği dahil edelim.
13:04Buna beslenme dahil edelim.
13:07Spor daha sedenter olmayan daha hareketli bir hayat.
13:11Yeme içme.
13:11Yeme içme zaten dedim yani en azından doğal yani mümkün mertebe yeme içme ye daha sağlıklı şeyler yiyerek dengeli beslenerek bunları yenebiliriz.
13:24Şey yani en azından kanser olmayabiliriz.
13:27Bunu yani şöyle bir zaten hep başkalarına kondururuz sanki biz hiç bizde olmaz gibi böyle bir şeyde yanılgılı olur.
13:36Yani en önemlisi kanser olmamak en ilali kansere yakalanmamak onun için zaten medya çağındayız.
13:47Dijital çağ bilginin her yere yayıldığı bilgiye rahat ulaşılan bir dünyadayız.
13:52Onları okuyarak daha sağlam bilgilerle kendimize bunu karşı koruyabiliriz.
13:57İnsanımız da bunu karşı koruyabilir.
14:06İzlediğiniz için teşekkür ederim.
14:07Hoşçakalın.
14:08Hoşçakalın.
14:09Hoşçakalın.
14:10Hoşçakalın.
14:11Hoşçakalın.
Yorumlar