- 2 days ago
Category
🗞
NewsTranscript
00:00Music
00:00Babala, ang inyong mapapanood ay may sensitibong paksa, marahas na eksena at paggamit ng maselang pananalita.
00:21Ang mga eksena at salitang maririnig sa programa ito ay maaaring hindi angkop sa ibang maninood.
00:26Walang limang minuto, nawalan ako ng money, 200,000.
00:32Sinasabi nila, it's a legitimate transaction.
00:34It's a legitimate transaction galing sa BDO, hindi sa cell phone number, galing sa BDO.
00:40Itong mga telco, malalaking telephone companies dito, dapat kasi hindi nyo na pinapayagan itong mga basura ng mga text messages na pumapasok.
00:49Do not click, do not respond.
00:52Pag sumagot kayo, nagka-interest kayo, at clinic ninyo, hulog kayo sa bitag.
00:57Wala akong clinic na link.
00:58Then after nun, siguro few minutes lang or seconds lang, one-time transaction na yung 500,000.
01:04Na-transact na daw.
01:05Sasabihin lang sa'yo ng banko, sorry.
01:07Sa halagang ganong amount, sorry lang.
01:09Kung ganon sila kabilis, mabawa sa account, dapat ganon ka rin kabilis, mag-hold ng account ng pinapapadalhan, yung beneficiaryo.
01:17Utok sa buho mga banko kayo, mahina ka lang risk management, mahina yung sistema ng pagpapatupad, niloloko nyo ata kami.
01:25Apat sila, pinaguntog-untog mga ulo.
01:28Naintindihan ba ng mga banko itong afasa?
01:31Pag-iimbestiga si Erwin Cheng, ipapatawag yung banko niya.
01:33Si Vita lang ang tumulong sa amin sa kasi Kongresman Cheng.
01:37Sila ang nagbigay sa amin ng lakas ng loob para lang magkaroon ng boses na may paglaban namin yung karapatan namin.
01:55Sa Pilipinas, higit 6 na milyong scam texts at higit 600,000 scam calls ang naitala noong 2024.
02:03Kasabay nito, bilyon-bilyong piso ang nawawala taon-taon dahil sa bank at online fraud.
02:10Libo-libong Pilipino ang nabibiktima.
02:12Pera, ipon at kabuhayan ang napupunta sa mga sindikatong scammer.
02:17Sa kabila ng mga umiiral na batas, patuloy pa rin dumarami ang reklamong may kinalaman sa bank fraud.
02:23Si Christina Mendoza, isang small-time businesswoman, matagal nang itinuturing na valued client at depositor ng kanyang banko.
02:34Mahigit isang dekada na siyang nagtitiwala sa magandang serbisyong ipinangako ng kanyang banko.
02:39Ngunit ang tiwalang ito, biglang gumuho ng masangkot ang kanyang bank account sa isang online banking fraud.
02:45Noong January 20, nag-text sa akin, galing yun sa BDO talaga.
02:50So hindi lang siya number.
02:51So stating the text is parang nadedakan ako ng 900 something from BDO Live.
02:57Wala naman akong BDO Live.
02:58So to cancel the transaction, I have to press the link.
03:01Then after pressing the link, kinala, lumabas na yung online app na nandun, kailangan ko yung user ID ko and password.
03:07So nilagay ko.
03:08Walang limang minuto, nawalan ako ng money.
03:12200,000.
03:12Pag uyok sa bahay namin, ang dami ko pa rin na receive na text.
03:15Nag-a-attempt pa rin yung hacker na kumuha ng 150, 120, 90,000, 49,500.
03:24Siguro mga 12 initiates yun.
03:26Hindi na siya nakakapasok.
03:27Ayon kay Yusek Aboy Paraiso ng Cybercrime Investigation and Coordinating Center,
03:32ang pinindot na link de Christina ay isang uri ng phishing scam.
03:36Ang phishing scam po ay isang uri ng scam kusahan kinukuha ako yung mga detalya natin.
03:41Parang magkiklik kayo ng link.
03:42Kinukuha nito yung detalya natin.
03:44Pangalan, birthday, SSS number.
03:47Pag nakuha na nila yung database natin, ibinibenta ng guidance cambers, marketing, firms, PR firms.
03:53Nating unang-una, pag may nakita na tayong link, huwag huiklik yung link.
03:56Pinagbawal na ako ng ating National Talent Communications Commission ang pagkakaroon ng anuman link sa mga text messages natin.
04:03Matapos mawala ng 200,000 pesos, agad dumaretsya si Christina sa kanyang bangko.
04:08Nung pagpunta ko rin sa branch, sabi rin nung teller doon,
04:11shit ma'am, oo, nakuha na nila yung money ko.
04:14They were trying to contact the customer service.
04:16Pati sila nagkotry na sila doon sa kanilang app, hindi ma-open.
04:19And nalaman namin na that time po, naka-down ang system ng BDO.
04:23I have three accounts kasi.
04:25So ang ginuma naman nila, hinold nila lahat ng account ko.
04:28Ang pagkadismayan ni Christina, nadagdagan pa.
04:31Patapos malaman ang resulta ng investigasyon na ginawa ng kanyang bangko.
04:35After four to five days na kareceive ako ng investigation letter sa email,
04:39sinasabi nila, it's a legitimate transaction.
04:42It's a legitimate transaction?
04:44Sabi ko nga, kahit mag-backload kayo way-way back doon sa mga accounts na pinandadalahan ko,
04:48tingnan niyo kung may makikita kayong ganyang account number.
04:51Ang nakakalungkot lang mo dito, at kaya kami nakikipag-usap sa BSP,
04:54our current system and our current laws and procedures,
04:57medyo maluwag sila pagdating dyan sa mga bangko, yung liability ho ng bangko.
05:02Ang sinasabi ko nila, pag may participation ka, pag halimbawa,
05:05clinic yung link, that act alone, parang na-absolve na yung bangko.
05:09Kaya sinasabi ng bangko, legitimate transaction.
05:11Dahil pinayaga mo, ikaw mismo yung nag-enter ng details, ikaw yung mismo nag-enter ng OTP.
05:15Alam mo, aware naman dyan ko dyan sa phishing eh.
05:17If it's coming from a strange number,
05:19pero coming from BDO and already deducted,
05:22siyempre matataranta ka.
05:23Galing sa BDO, hindi sa cellphone number.
05:26Galing sa BDO.
05:28Yun ang masakit doon.
05:29Ipiniliwanag ng CICC ang estilo at teknolohiyang gamit ng mga sindikatong scammer
05:34para mapasok ang mga lehitimong numero ng bangko.
05:37So, at yatawag natin dito yung thread hijacking.
05:39Nagagawa ito sa pamamagitan ng isang international mobile subscribers identification catcher
05:45o yung INC catcher.
05:46Ang gagawa nito sa isang lugar, for example, within a 500 meter radius,
05:51may isang device na ibablock niya yung signal ng mga cell providers natin
05:56at papalitan niya ng signal niya.
05:58Tapos nun, siya mismo yung magsasend doon sa mga official links or official threads.
06:02Pero ang pinaka-detail sa inyan,
06:05merong hyperlink na kailangan mo i-click para pumunta ka doon sa scam website nila.
06:09Kailangan at intandaan,
06:11pag nakakita na kayo ng hyperlink na pwede niyong i-click,
06:14scam na ho yan.
06:14Dahil sa kawalan ng sapat na aksyon ng kanyang bangko,
06:17si Christina Mendoza sa bitag na tumakbo.
06:20Do not respond.
06:22Do not click.
06:23Pag sumagot kayo,
06:24nagka-interest kayo at clinic ninyo,
06:27hulog kayo sa bitag.
06:28Itong mga telco,
06:29malalaking telephone companies dito,
06:32dapat kasi hindi nyo na pinapayagan itong mga basura na mga text messages na pumapasok.
06:38Pati mga bangko,
06:39niloloko nyo ata kami.
06:40Dapat sila pinaguntog-untog mga ulo.
06:42Kung gano'n sila kabilis mabawa sa account,
06:45dapat gano'n ka rin kabilis mag-hold ng account
06:48ng papadalhan yung beneficyaryo.
06:50Utok sa buho mga bangko kayo,
06:52na parang mahina ka lang risk management,
06:55mahina yung sistema ng pagpapatupad,
06:57na intindihan ba ng mga bangko itong afasa?
07:01Pag i-investiga si Erwin Cheng,
07:02ipapatawag yung bangko niya.
07:04Ang kasa ni Christina Mendoza ay hindi na bago sa bitag.
07:08Sa bitag official YouTube channel na mahigit 11,000 uploaded videos,
07:12makikita ang ibang-ibang reklamo na may kinalaman sa online banking fraud.
07:17Taong 2019,
07:19nalimas ang P250,000 na retirement pay ni Erlinda Moreno
07:23matapos niyang pindutin ang isang link na ipinadla sa kanyang email.
07:27Nakita ko kaagad sa aking mailback,
07:30mayroon na kaagad naka-email si Union Bank na,
07:33nag-login daw ako.
07:34Bakit may ganito akong message?
07:36Hindi man ako nag-login.
07:37Pero napindot ko na kasi, Sir.
07:40Naklick ko na yung email.
07:42So, nagtuloy-tuloy na,
07:44wala na kaming nagawa.
07:45Na nakatransfer na daw ako ng 200,000.
07:48So, wala na kaming nagawa,
07:50Sir, kasi nalipat na.
07:51After that, Sir, nag-try kami contact sa Union Bank.
07:55Basta matagal silang sumagot sa kanilang hotlines.
07:58May kasabihan, mga boss,
07:59think before you click.
08:01Dahil posibling ito ay isang uring patibong
08:04o di kaya pitag
08:06na mga mandarambong magnanakaw sa online.
08:09Alam mo, yung nangyari sa'yo
08:11ay magiging ito ay gabay.
08:14Yan ay makakatulong para doon sa iba na huwag mabiktima.
08:18Alright?
08:18Madaling sabihin sa akin ito,
08:19alam ko masakit sa'yo.
08:20Pero, focus doon sa sasabihin ko.
08:24Ito ang trabaho ko.
08:25Ako yung facilitator
08:27na para huwag madami mabiktima.
08:30Ang kalaban natin dito ay mandarambong.
08:32Ang kalaban natin dito ay mga siraulot,
08:34mga sinasabi natin,
08:35mga magnanakaw sa cyberspace.
08:38Taong 2022,
08:39ang account executive naman na si Micah
08:41hindi napakinabangan ng sahod
08:43matapos makulimbat ng scammer
08:45ang kanyang pera sa banko
08:47habang siya ay natutulog.
08:48Anong meron dito sa bankong ito
08:51na bakit paborito sila ng sindikato
08:52at marami nang lumapit sa amin,
08:54hindi lang ikaw.
08:55Kasi nung nangyari yung transaction,
08:57hindi ko hawak yung phone ko
08:58dahil natutulog na ako.
09:00So,
09:01nakareceive na lang ako ng message
09:02from Union Bank
09:03na
09:04nag-transfer daw ako ng amount
09:06to IG Cash account.
09:07Wala po akong nak-click,
09:09wala rin akong nareceive na link.
09:11Kasi aware ako dyan sa phishing eh.
09:13Actually,
09:13yung Union Bank app ko po,
09:15dalawa yung security.
09:17It's either you type the password
09:18and you will receive the OTT
09:20before mag-punch through
09:21yung opening ng app
09:22or via biometrics.
09:25Paano nagkaroon ng transaction?
09:28Nung wala akong nareceive na OTT,
09:30hindi lang ako yung victim.
09:32Iba-ibas po talaga yung amount
09:34na nakuha sa amin.
09:35Merong maternity benefits
09:37yung nakuha sa kanya.
09:38Meron naman,
09:393,000 lang yung laman ng account niya
09:41pero talagang kinuha pa din.
09:43Ngayon,
09:43ang tanong,
09:44ano ang ginawa ng Union Bank
09:46dito sa reklamo mo?
09:48Ikaw ba'y pinapunta sa opisina
09:50para pag-usapan,
09:52para investigahan,
09:53ang mga bagay na dapat investigahan
09:55at para makita nila?
09:56Actually, sir Ben,
09:57to be honest,
09:58wala pong ginawa.
09:59Lahat po kami is
10:00gumagawa ng way.
10:02Kasi puro customer service lang po
10:03yung sumatagot sa amin eh.
10:04Hindi kami binitigyan ng
10:06sagot na matino ng Union Bank.
10:09Parang sinasabi mo,
10:10pinabayaan ka,
10:10liwan ka sa ere
10:11na umihingi ka ng tulong
10:14para investigation
10:15kung ano-ano ang sinasabi.
10:16Ngayon,
10:16finance simple.
10:17Una,
10:18abugado.
10:19Para ganon,
10:20ay sila'y habulin.
10:21Para na ganon,
10:22may demand letter na sila'y
10:24sasagot sa'yo
10:25dahil kay customer.
10:26Hindi po pwedeng
10:27ang makikipag-usap sa'yo
10:29mga teller
10:30kung sino man yung mga
10:31esta,
10:32si Huda,
10:32si Barabas,
10:33si Inocente,
10:34si Tanga,
10:35si Kolokoy,
10:36si Kolokay.
10:37Kaya kung sinasabi yan,
10:39unless you're represented by somebody,
10:41then the bank will start to listen.
10:44Samantala,
10:45taong 2023,
10:46tumatak sa publiko
10:47ang online bank fraud case
10:49ni Ann Maxwell.
10:51Bagamat dalawang taon na ang nakalipas,
10:53hindi pa rin makalimutan ni Maxwell
10:55ang araw na nawalan siya
10:56ng kalahating milyong piso.
10:58Actually,
10:58hindi ko talaga siya makakalimutan
10:59kasi February 14,
11:01Valentine yun,
11:02ng umaga,
11:03may nareceive akong email.
11:05Minuksan ko kagad yung email ko,
11:06pero wala akong kilik na link.
11:08So, yung habang nag-login ako,
11:10medyo nag-error na yung password.
11:11Doon na po mapasok
11:12lahat ng mga one-time PIN.
11:15Then after nun,
11:15siguro few minutes lang
11:16or seconds lang,
11:17one-time transaction na,
11:19yung 500,000.
11:20Na-transact na daw.
11:21Damaretso ako sa banko,
11:23same day.
11:24Ang sagot lang nila sa akin is,
11:26wala na po.
11:26Kumbaga, talagang nawala na.
11:29Wala ka na magagawa,
11:30kundi maiyak.
11:31Walang nangyari.
11:32So, puro process lang
11:33sasabihin lang sa'yo ng banko,
11:35sorry.
11:35Sa halagang ganong amount,
11:37sorry lang.
11:38Ayon kay Maxwell,
11:39na-trace ng banko
11:40kung kaninong pumasok
11:42ang kanyang 500,000 piso.
11:44Ngunit,
11:44hindi ito binigay ng banko
11:46dahil sa bank secrecy law.
11:48Hindi na namin pwedeng makuha
11:49kung kayo napunta
11:50because of the bank secrecy
11:51hindi pwedeng ilabas.
11:53Siyempre,
11:53medyo masakit na parang
11:55kailangan mo mag-file
11:56ng legal
11:57para lang malaman mo
11:58kung kayo napunta
11:59even though na nakita nila
12:01saan pumasok yung account.
12:03Pero ang sagot nila
12:04bawal talaga ilabas.
12:05Dahil dismayado
12:06sa resulta ng investigasyon
12:08ng banko,
12:09si Ann Maxwell
12:09sa bitag na dumiretsyo.
12:11Hindi ko kayang tanggapin
12:12na wala na akong gagawin.
12:13Kasi parang alam ko
12:14wala na ang taga akong kasalanan.
12:16So,
12:16I decided na
12:17humingi ng tulong
12:19kay bitag.
12:20Kahit na
12:20mahabang pila,
12:23sobrang daming pao
12:24at init,
12:25pero hinarap niya kami
12:26na mailagay sa TV to.
12:28Kasi kung wala yung platform na to,
12:30puro investigasyon lang
12:31yung mangyayari.
12:32Inilapit ng bitag
12:33ang kaso ni Maxwell
12:34sa tanggapan
12:35ni Congressman Erwin Cheng.
12:37Si Congressman Cheng
12:38ay ang chairman
12:39ng House Committee
12:40on Banks
12:40and Financial Intermediaries.
12:42Dahil saklaw
12:43ng kanyang komite
12:44ang bankong inireklamo,
12:45agad itong ipinatawag
12:47ni Congressman Cheng.
12:48Sa huli,
12:49naibalik ang perang
12:50nawala
12:50sa bank account
12:51ni Maxwell.
12:52Si Bitag lang
12:53ang tumulong sa amin
12:54sa kasi
12:54Congressman Cheng.
12:55Sila ang nagbigay sa amin
12:56ng lakas ng loob
12:57para lang magkaroon ng boses
12:59na may paglaban namin
13:00yung karapatan namin.
13:02Kasi kung kaming
13:03ordinary yung tao lang,
13:04hindi kami kayang pakinggan.
13:06Kahit
13:07hingin namin,
13:08lumapit na kami
13:08sa bangko,
13:10still,
13:11hindi pa rin kami
13:11pinapansin.
13:13Dahil sa platform
13:14ni Bitag
13:14sa kanyang
13:15Congressman Cheng,
13:17natulungan niya
13:17kaming lahat.
13:19And pasalamat ako
13:20na balik ng banko
13:22yung pera ko
13:22dahil sa tulong
13:24din ng Bitag.
13:25Marami pang kaparehong
13:26reklamo
13:27ang dinala ng Bitag
13:28sa tanggapan
13:28ni Congressman Cheng.
13:30Mga reklamo
13:31na biglaang
13:31pagkawala ng pera
13:32at mga depositor
13:34na iniwan
13:34ng walang malino
13:35na paliwanag
13:36ng kanilang mga banko.
13:37Isa sa mga
13:38naging problema
13:39na kikita natin
13:40is marami pong
13:42nasa-scam
13:43sa banks.
13:44Pero
13:45sa totoo lang
13:46wala kaming
13:47complainant
13:48na diretsyong
13:49pumunta
13:50sa ating tanggapan.
13:51Sa totoo lang
13:51gusto ko magpasalamat
13:52kay Sir Ben
13:53ng Bitag
13:54kasi
13:54siya yung unang
13:55nagdala
13:56ng isang
13:57biktiman.
13:58Pagkatapos nun
13:58nagtuloy-tuloy
13:59yung mga complainant.
14:00Isa lang yung
14:01common denominator
14:02with everything.
14:03Kinuha yung pera nila
14:04through online means.
14:06Ibig sabihin
14:07yung pera nila
14:07galing sa account nila
14:08nalipat sa ibang bank account
14:10tas hindi na nila
14:11mahabol.
14:11Ang mga kasong
14:12inilapit ng Bitag
14:13kay Congressman Cheng
14:14ay hindi lang
14:15nagtapos
14:16sa pag-iimbestiga.
14:17Nagsilbi itong
14:18mahalagang batayan
14:19at research material
14:20sa pagbuo
14:21ng isang batas
14:22na layuning
14:22palakasi ng
14:23proteksyon
14:23ng mga bank
14:24depositor
14:24laban sa iba't-ibang
14:26financial account
14:26scamming.
14:27Together with
14:28the Department of Finance,
14:30Banko Central
14:31at of course
14:31ng Bitag,
14:32nag-draft tayo
14:33ng isang batas
14:34na talagang
14:35magbibigay
14:36ng lakas
14:37para sa Banko Central
14:39ng Pilipinas
14:40at ng mga banko
14:41para habulin
14:41itong mga tinatawag
14:42na money mule.
14:43Kakagandahan naman po dyan,
14:45isa rin pala ito
14:45sa mga priority agenda
14:47ng ating presidente.
14:49Hindi ganun kadali
14:49magpasa ng batas
14:50sa Kongres
14:51so naging batas siya
14:53in a span
14:53of less than
14:54two years.
14:55Abente ng Julio
14:56taong 2024
14:57nilagdaan
14:59at naisa batas
15:00ni Pangulong
15:00Ferdinand Bongbong
15:01Marcos Jr.
15:02ang Republic Act
15:0312010.
15:06Ang Republic Act
15:0712010
15:08o ang Anti-Financial
15:10Account Scamming Act
15:11ay batas na ginawa
15:12upang protektahan
15:13ang pera
15:14ng mga bank depositor
15:15laban sa mga
15:16scam at online
15:17o electronic
15:17bank fraud.
15:19Sa ilalim
15:19ng afasa,
15:20inaatasan ng mga banko
15:21na agad kumilos
15:23kapag may kahinahinalang
15:24transaksyon.
15:26Pinapalakas ng afasa
15:27ang kapangyarihin
15:28ng Banko Sentral
15:29ng Pilipinas
15:29upang bantayan
15:30ng mga banko
15:31at siguraduhin
15:32sumusunod sila
15:33sa batas.
15:35Si BSP
15:36ay binigan ng mandato
15:37upang mag-issue
15:38nitong implementing
15:39rules and regulations
15:40ng afasa.
15:41Nag-issue ng tatlong
15:42circulars ang BSP
15:43para i-implement
15:44ng afasa.
15:45Ang mga ito
15:46ay naging effective
15:47noong June 25,
15:482025.
15:49Sa ilalim
15:50ng afasa
15:50at alinsunod
15:51sa BSP
15:52circular
15:52number
15:531215,
15:54may kapangyarihan
15:55ng mga banko
15:56na pansamantalang
15:57ifreeze
15:58ang mga bank account
15:58na ginagamit
15:59sa panluloko.
16:00Within 24 hours,
16:02pag nag-complain
16:03ho yung
16:03kliyente
16:04ng banko
16:05yung na biktima,
16:06dapat hinu-hold
16:07na nila
16:07yung bank account.
16:08I-hold nila yun,
16:09i-advise nila
16:10yung banko
16:11na recipient
16:12ng funds,
16:13ho-hold nila yun.
16:14Kahit tatlong
16:15bank account pa
16:16yung pinasukad
16:16ng pera na yun,
16:17kailangan i-hold lahat yun.
16:19Ngunit sa kabila
16:20ng malinaw na otos
16:21ng afasa,
16:22sa kaso
16:22ni Christina Mendoza,
16:24hindi pinairil
16:24ng banko
16:25ang pag-hold
16:26sa bank account
16:27kung saan pumasok
16:28ang kanyang
16:28200,000 pesos.
16:30Hindi ko narinig sa kanya
16:31na sa kanila
16:32na hinu-hold nila yun.
16:33Basta ang alam ko lang
16:33hinu-hold nila
16:34yung mga accounts ko.
16:35Hinu-hold nila ba
16:36yung account
16:37nung kumuha?
16:37I mean,
16:38yung beneficiary?
16:39Mumula kasi kami
16:39nung ganun,
16:40hindi pwede yun
16:41sa amin.
16:42Sabi niya,
16:42hindi namin
16:43hold yun.
16:44Hindi na ako nagsalita.
16:45Sabi ko kasi
16:45yun yung dapat
16:46na ginawa.
16:46Mam,
16:47hindi kasi namin
16:47hold yun.
16:48Ang hinu-hold namin
16:49yung accounts nyo.
16:50Dahil dito,
16:52ipapatawag
16:52ni Congressman Cheng
16:53sa Kongreso
16:54ang inireklamong
16:55banko at ang BSP
16:57upang alamin
16:58kung bakit hindi nila
16:59na ipapatupad
17:00ng tama
17:00ang AFASA.
17:01Ako po yung
17:02principal author
17:03ng anti-financial
17:04accounts kami.
17:05Siyempre,
17:06responsibilidad ko rin to.
17:07Dahil sa nangyari kay ma'am,
17:09isa sa unang gagawin natin
17:10is magkakaroon tayo
17:11ng inquiry
17:12as to bakit
17:13isolated ba to
17:14sa banko lang,
17:15isang branch lang ba
17:16may hindi alam
17:17o lahat ng banko
17:18hindi alam.
17:19Kasi kung ganyan,
17:20kailangan natin
17:20i-require ang
17:21Banko Sentral ng Pilipinas
17:22na umikot sa buong
17:23Pilipinas
17:24at kausapin lahat
17:25ng banko
17:26para magkaroon ng
17:27information dissemination
17:28campaign.
17:30At syempre,
17:30ako naman,
17:31as congressman,
17:32siguro ang gagawin ko
17:33naman trabaho ngayon
17:34is gagawa kami ng paraan
17:35para mas ma-inform
17:36lahat ng tao
17:36tungkol sa
17:37bagong batas
17:39at sa mga karapatan
17:40mo bilang depositor.
17:41Aminado si
17:42Christina Mendoza
17:43na hindi alam
17:44na may bagong batas
17:45na dapat tumuprotekta
17:46sa kanyang karapatan
17:47bilang bank depositor.
17:49Sa kabila nito,
17:50umaasa siya
17:51na magkakaroon
17:52ng aksyon
17:53sa problemang
17:53kanyang kinakaharap.
17:55Afasalo.
17:56Ngayon ko lang siya narinig.
17:57Hindi ko kasi alam
17:58kung ano ibig sabihin
17:58na afasalo,
17:59di ba?
17:59Hindi ko talaga siya alam.
18:01Nung nagnig ko lang
18:02yung explanation mo,
18:02yun siya gumaan ng konti,
18:04nung narinig ko yun
18:04at nung pumunta ko dito,
18:06nakakangiti na ako.
18:07Meron akong naramdaman
18:08na kakaiba
18:08na hoping,
18:10hoping,
18:11hoping.
18:12Wala akong kalaban-laban
18:13na wala yung money ko.
18:14So siguro alam ni Lord
18:15na kabalik ko yan,
18:16wala ka namang,
18:17nawala lang yan sa'yo eh.
18:18So hindi mo yan deserve
18:19na mawala.
18:20Sa mga lahat
18:21na mga ibang
18:21nawalan pa ng pera,
18:23huwag kayong mahiyang
18:24lumapit
18:25or lumabas
18:25para ipaglaban niyo
18:27yung karapatan ninyo.
18:28Huwag kayong mawalan
18:29ng pag-as.
18:29Kung alam niyo naman talagang
18:31wala kayong kasalanan,
18:32paglaban natin.
18:33Kahit meron na tayong
18:34afasalo,
18:35lumabas pa din kayo,
18:36pumunta kayo kay Bitag
18:37dahil malaking bagay talaga
18:38na makakatulong sila
18:40at malaman ng gobyerno
18:41kung ano yung nangyayari sa atin.
18:43Ang CICC
18:44nag-iwan ng malinaw
18:45na anti-modus tips
18:46bilang gabay ng publiko
18:48laban sa online bank fraud.
18:50Sa ating mga kababayan,
18:51pinapaalalaan na sila na
18:53magkaroon ng apat na
18:54pag-uugali.
18:55Dapat,
18:55dapat naging maalam tayo.
18:57Keep yourself informed
18:58ano yung mga
18:59types na scam na nandyan,
19:01ano yung mga red flag.
19:02Maging mapanuri tayo
19:03ganyang binabanggit natin kanina
19:05whenever you
19:06come up with a text
19:07or message
19:07or even yung mga
19:08lumalabas sa feeds natin
19:10na too good to be true.
19:11Tingnan natin mabuti
19:12saan ba tayo dinadala na ito.
19:13Pangatlo,
19:14okay lang mga snob.
19:15Pwede tayo maging snobbish.
19:16Pag haliba,
19:16nakareceive tayo ng text
19:17na may hyperlink na,
19:19kahit hindi na natin
19:20pansinin
19:20o kaya
19:21nanghihingi sa atin
19:22ng mga information natin,
19:23pwede natin hindi pansinin.
19:24At pang-apat,
19:25ang pinaka-importante,
19:26hugalayin natin mag-report.
19:27Kahit hindi kayo
19:28na biktima ng isang scam,
19:30importante na mag-report kayo
19:31sa CICC,
19:31sa 1326
19:32hotline ho natin
19:33para naman o
19:34ma-block natin
19:35yung number na yun,
19:36matakedown natin
19:42Laging paalala ng bitag,
19:44lamang ang may alam,
19:46maging listo,
19:47mapanuri
19:47at matalino
19:48sa paghawak ng perang
19:49nakadeposito sa banko
19:50lalo na sa mga
19:52online bank account.
19:54Sa usaping panluloko,
19:55palaging una
19:56ng ilang hakbang
19:57ang mga sindikato.
19:59Umaasa ang bitag
20:00na sa bagong pasang batas
20:01ng AFASA,
20:02diliit ang bilang
20:03ng mga biktima
20:04at mapapanagot
20:05ang mga mapapatunayang
20:07nasa likod ng panluloko.
20:09Patuloy na makikipagtulungan
20:11ng bitag
20:11sa Committee on Banks
20:12and Financial Intermediaries
20:14ng Kongreso,
20:15sa Cybercrime Investigation
20:16and Coordination Center
20:18at sa iba pang ahensya
20:19ng gobyerno
20:20upang masiguro
20:21na ganap
20:22na naipapatupad
20:23ang AFASA.
20:24Kung kayo ay biktima
20:25at nahulog sa patibong
20:27ng mga sindikato
20:28ng bank fraud,
20:29huwag magkatubiling
20:30lumapit sa bitag.
20:31Sa bitag,
20:32ilalaban ka,
20:34di ka iiwan.
20:35If you like this video,
20:37give us a thumbs up,
20:38click like
20:39and subscribe
20:39to be notified.
20:40Outro Music
20:53I don't know.