Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 6 hafta önce
Amerikan haber sitesi Bloomberg, Türkiye’nin F-35 sürecini yeniden canlandırmak amacıyla S-400 hava savunma sistemlerini Rusya’ya iade etmek istediğini ileri sürdü. Haberde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, 12 Aralık’ta Türkmenistan’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yaptığı görüşmede S-400’lerin iadesini talep ettiği belirtildi.
Peki bu iddianın arka planında ne var? Olası senaryolar neler? Medipol Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Faik Tanrıkulu ve Kırıkkale Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Merve Suna Özcan konuyu değerlendirdi.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:00Bu tür ilişkilerde en temelinde özellikle dezenformasyon oluşturarak bir şekilde kendi kanadına veya kendi bloğuna çekme çabası olduğunu görüyoruz.
00:11Bunu geçmişte de hatırlarsanız petroid füzeleri Türkiye'ye bataryaların verilmesi konusunda da benzer durum yaşanmıştı.
00:18Birçok Avrupa ülkesi o zamanki Esad rejimi tehdidi karşısında Türkiye'ye bu bataryaları verme konusunda tereddüt geçirmişti.
00:27Ve hatırlanacağı üzere Türkiye Rus savaş uçağını da düşürdüğünde batıda da bir yönüyle Türkiye'yi tamamen yanında çekerek Rusya'yı bir karşıt rol, aktif rol olarak oynamaya çalıştığını görüyoruz.
00:41Ancak 15 Temmuz'dan sonra batının orada oynadığı Türkiye karşısındaki oynadığı rol bir daha Türkiye'yi çok kutuplu ve tek bloklu bir ilişkinin ne kadar zafiyet oluştuğunu doğrudan görmüş oldu.
00:57Dolayısıyla S-400 meselesiyle temelindeki 15 Temmuz'da saldırıda en önemli eksikliklerinden bir tanesi hava savunma sistemleri.
01:07Nihayetinde bildiğimiz üzere petroid füzeleri batı tarafından NATO ittifakı olmamıza rağmen Türkiye'ye verme konusunda bir hayli diretmişlerdi.
01:15Dolayısıyla Türkiye bölgedeki bu tehditlere karşı çok kutuplu, çok eksenli bir dış politika izlemeye takip etti.
01:25En nihayetinde S-400'leri almak zorunda kaldığını aleni bir şekilde görmüş olduk.
01:32Ancak ardı ardına batıda eksen kayması ve Türkiye'yi Rusya ile yakınlaşma gibi tek taraflı bir blok içerisinde görme çabasının olduğunu gördük.
01:43Bu süreçte değerlendirdiğimiz vakit Türkiye S-400 seçeneği elindeki mevcutlar içerisinde en yegane alternatiflerinden biriydi.
01:53Şimdi dikkat ederseniz geçtiğimiz günlerde Sayın Cumhurbaşkanı da özellikle ifade etti, Türkiye'yi belli bir eksene veya belli bir bloğa karşı bir cephe oluşturma yönünde yoğun bir dezenformasyon var.
02:06Ve bu yönde olacak olan adımlara Türkiye'nin çizgisi net.
02:10Dolayısıyla Karadeniz'de dronların Türkiye tarafından vuruluyor, oluyor olması bu yönüyle daha önce de benzer bir tahrik oldu.
02:20Bildiği üzere tanker, Türk tankerleri vuruldu.
02:24Bu aşamadan sonra Türkiye artık yeri geldiği zaman hangi cepheden olursa olsun bizim deniz sağ bölümünde olan herhangi bir cisimi vurmakta tereddüt etmediğini bir defa dünyaya deklara etmiş oldu.
02:40Peki, Sayın Özcan sizin görüşlerinizde merak ediyorum.
02:43Şimdi Bloomberg'in bu S-400 ihalet iddiası, neden tam da Karadeniz'deki İHA olayı ve Türkmenistan zirvesi sonrasına denk getirildi diye soranlar var.
02:51Var mı yanıtınız?
02:54Büşra Hanım, şimdi sürece baktığımızda Karadeniz konusunda zaten son birkaç haftadır gerilimin artması eş zamanlı olarak Türkiye'nin uyarılarında arttırdığı bir dönemi çıkardı.
03:04Karadeniz dediğimiz zaman sadece tarihsel bağlam ve işte bir su havzası değil, aynı zamanda pek çok imparatorluğun güç mücadelesinin yaşandığı, ticaret artarlarının, bölgesel denge arayışlarının, büyük stratejik kırılmaların yaşandığı bir bölgeden bahsediyoruz.
03:18Ve Türkiye 2022 Şubat ayından bu yana yani savaş başladığından bu yana Montre kapsamında üzerine düşen bütün görevleri yerine getirerek bölgede seyri sefer güvenliğini sağlarken aynı zamanda çatışma alanının ortaya çıkmasını da mümkün mertebe egale etmeye aslında hiçbir şekilde süreç içerisinde çatışmanın yayılmamasını sağlamaya uğraşıyor.
03:38Son derece kırılgan bir alandan bahsediyoruz.
03:41Şimdi burada son dönemdeki gelişmeler zaten bizim karşımıza hareketlenmenin ya da çatışma bölgelerinin gittikçe yayılmaya başladığını göstermişti.
03:50Ben şunu düşünüyorum, uluslararası ilişkilerde esasında bu kadar arka arkaya gelen durumlar tesadüf olmayacaktır.
03:56Ama bir yandan hocam da dediği gibi hani dezenformasyona da hiç gerek yok bu bağlamda baktığımızda.
04:01Fakat S-400'ler konusu devreye girdiği an itibariyle bizim bu konu üzerinde çok daha detaylı düşünmemiz gerekiyor diye düşünüyorum.
04:08Ben bu haber çıktıktan sonra Rus kaynaklarını doğrudan takip etmeye başladım ve bir anda 2019 yılındaki Trump'ın açıklamaları karşıma çıktı.
04:17Trump 2019 yılında da S-400 uçak savar füze sistemlerini satın alınmasını son derece eleştiriyordu ilk başkanlık döneminde.
04:25Ve hatta o dönemde Rusya'dan aldığımız S-400 sistemi için Barack Obama'yı sorumlu istiyordu.
04:31Çok ilginç gelişmeler.
04:31Hani şimdi biz zaman zaman Trump'tan bu açıklamaları görüyoruz zaten hep Obama dönemi üzerinden bir Biden dönemi üzerinden söylemi var.
04:40Ama günün sonundaki sahadaki gerçeklere bakacak olursak S-400 sistemin bize 10 yıl gibi bir süredir bölge içerisinde bir güvenlik alanı sağlıyor.
04:49Çünkü biz F-35 programından çıkarıldık.
04:51Çünkü bize katsa yaptırımları uygulanıyor.
04:53Bu noktada şimdi bunların her birini bir araya geçirdiğimizde Türkiye'nin uluslararası alanda NATO üyesi olunmasına rağmen F-35 programından çıkarıldığı katsa yaptırımların uygulandığı bir gerçek varsa kendi güvenlik alanını sağlama konusunda da son derece çok vektörlü ve çok aktörlü bir savunma alanı oluşturma politikası da aynı zamanda meşru hakkı haline geliyor.
05:15Burada hemen şunu belirtmek istiyorum.
05:17Sayın Cumhurbaşkanı daha öncesinde S-400 konusuyla ilgili olarak Trump'la Oble Ofis'te bir araya geldiğinde demişti ki o mevzu gündeme gelmeyecek demişti.
05:26Gerçekten de S-400'ler üzerinden devam ettirilen bu süreç Türkiye'nin dış politikasında ve aynı zamanda savunma politikasında son derece önemli bir yere sahip.
05:35F-35 programına biz hala tam anlamıyla dönemedik.
05:39Katsa yaptırımlarını kaldırma sözü veren bir Amerika Birleşik Devletleri var.
05:43Buna ilişkinde hala net bir adım atmadılar.
05:45Dolayısıyla bunlar biraz böyle spekülasyon yaratma ve güvenlik denklemlerinin değiştiği bugünlerde ki Amerika'nın çok yeni güvenlik stratejisini açıkladığını da unutmamak gerekiyor.
05:54Transatlantik ilişkilerdeki kırılmalı yeni bir denge arayışıyla Türkiye'nin acaba süreç içerisinde farklı noktalarda bir güvenlik eksenine kaydırılmasına ilişkin açıklamalar ve gelişmeler olarak mı okumak gerekiyor?
06:08Ben bu noktada belki biraz böyle komplovari geliyor ama çok dikkatli düşünmemiz gereken bir güvenlik alanında olduğumuzu düşünüyorum.
06:14Kaldı ki Milli Savunma Bakanlığımızla yapmış olduğu açıklamaya bakacak olursak özellikle burada düşürülen İHA ile ilgili takip süreci ve meskun mahal dışında bunun gerçekleştirmesi yani emniyetli bir bölgenin arayış içerisinde olması son derece önemli.
06:30Alam reaksiyon göreviyle yapıldı zaten bu süreç.
06:32Ve önümüzdeki günlerde de büyük ihtimalle İHA parçalarıyla birlikte buradaki durumun ne olduğunu daha net anlayacağız.
06:39Ama biz iki haftada uyarı verdik Sayın Cumhurbaşkanı'nın da açıklamalarıyla.
06:42Bir tanesi Rusya bir tanesi Ukrayna.
06:44Çünkü çatışma alanının genişlemesi demek sadece bölgede kalmayacak bir süreç.
06:49Afro-Avrasya içerisinde farklı alanlarda farklı sonuçlar doğurabilecek bir gerçeklik ortaya çıkaracak.
06:54İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar

Önerilen