00:00You're a liputan. What's your work on Elsa?
00:03Dati po nagtitinda ng isda.
00:06Ba't para tutumba kayo, Mami?
00:08Dati nagtitinda ng isda, ngayon hindi na kasi naprito na.
00:11Nabangkrap na.
00:13Nabangkrap!
00:15Bakit po?
00:16Eh, sa mahal mo ng isda eh, matumal.
00:19Ba't mo kasi binili yung binibenta mo? Eh, ang mahal ba siya?
00:22Siya din bumili.
00:24Oo, palakas lang yung mic, okay?
00:26So, mahal na yung pag-angkat?
00:29Pangangkat, mahal na.
00:31Eh...
00:32Kaya matumal ngayon.
00:34Kaya...
00:35Kaya...
00:36Matumal ngayon.
00:38Kaya...
00:39At dahil matumal ngayon, sabahin ka na lang muna.
00:43Kaya...
00:44Ilan ang anak mo?
00:45Labing dalawa. Labing lima yun. Eh, nakunan ako. Kaya labing dalawa.
00:50Dapat labing lima. Nakunan daw siya kaya naging labing dalawa.
00:54Labing dalawa.
00:55Labing lima po?
00:56Labing lima po.
00:57Labing lima po.
00:58Nabuo mo?
00:59Nabuo yun.
01:00Pero yung tatlo, nakunan.
01:01Kaya labing dalawa ang buhay.
01:03Oh...
01:04Ba't ang dami?
01:05Eh, hindi ako marunong mag-family planning eh.
01:10Basta nabuo.
01:11Lana, tuloy-tuloy na.
01:13Ano po yung ding-ding niyo dati?
01:15Ha?
01:16Ano po yung ding-ding niyo dati?
01:17Kisami lang po.
01:18Kisami lang po.
01:19Kisami lang po.
01:20Kisami lang po.
01:21Tignan mo.
01:22Tignan mo.
01:23Tignan mo ang talent ng mga Pilipino ha.
01:25Wala pang ding-ding yun.
01:26Nakakinas siya.
01:27Oo.
01:28Paano pa kung may takip yun?
01:29Oo.
01:30Kisami lang ang takip eh.
01:31Pero alam mo, pag pinag-usapan natin ito...
01:33Plywood lang po eh.
01:34Oo.
01:35Pag pinag-usapan natin ito, pinag-usapan natin ito ng mag-aan na tumatawa.
01:39Pero sa totoong buhay, ito ay nakakabahala.
01:42Hmm.
01:43Bakit sa puntong ito na 2025 na, diba, marami pa rin tao, hindi nakakaunawa sa family planning
01:50at hindi tinatanggap yan.
01:52Diba?
01:53Kasi malaking bahagi, nung kawalan niya ng pangunawa sa family planning,
01:58ang dahilan kung ba't siya nakabuo.
02:00At yung dami rin ang anak niya, dahilan kung bakit hirap na hirap kayo ngayon, tama po?
02:06Tama po.
02:07Kasi ang hirap bumuo ng pamilya, alam ko ang daming membro.
02:10Diba po?
02:11Kabisado mo pa ba ang mga pangalan ng mga anak mo?
02:14Opo.
02:15Kabisado mo pa yung oras na ginawa sila?
02:17Hindi, huwag na yung oras.
02:18Bakit kabisado?
02:19Ay, hindi pala ginawa yung pinanganak kasi sa birth certificate.
02:22Oo.
02:23Bakit mo naman kakabisadoin yung oras?
02:25Ay, pero kahit sa family planning, di ba alam nila yung araw kung kailan dapat gumawa.
02:29Diba?
02:30Yes.
02:31Diba?
02:32Ito yung safe na araw.
02:33Diba?
02:34Eh, dito sa...
02:35Kahit sa...
02:36Alam mo, hindi din naman tayo magtataka kung bakit ang dami nakakaunawa.
02:39Diba?
02:40Eh, parang hirap na hirap din naman ang lipunan na ipaunawa yan sa kapwa.
02:44Dito nga sa television, di ba?
02:46Hindi natin mapag-usapan.
02:47Kasi pag pinag-uusapan natin, pinapatawag tayo.
02:50Ibang iniisip.
02:51Diba?
02:52Yung last time na when I talked about condoms, may nagreklamo sa akin.
02:56Kaya, ah, 2025 na.
02:59Diba?
03:00So, how can we educate the society about things like this?
03:03Diba?
03:04So, ilang taon na po yung panganay niyo?
03:0646 po.
03:0746.
03:08O, yung sumunod po?
03:1045.
03:11Sumunod?
03:1243.
03:13Ay, nakuha!
03:14Bakit naman pa sa isang taon nakakalungkot yan?
03:1946, 45.
03:20O, tumalun eh, na isang taon.
03:22Anong nangyari?
03:23Ba't pumalya nun?
03:24Nagkatampuhan kayo, no?
03:26O.
03:27One year di nag-uusap.
03:28Katampuhan kayo?
03:29Hindi naman.
03:30O, bakit?
03:31Sadya sigurong ganun.
03:32O, 46, 45, 43.
03:35Ano po yung sumunod?
03:3642.
03:37Ha?
03:3842.
03:3943, tapos 42 na.
03:4042.
03:41Tapos?
03:4240.
03:43Ay, nakuha!
03:44Dalawang taon na naman!
03:45Lumaktao!
03:46Bakit?
03:47Nasunog ng katuloy yung kulambu nyo, no?
03:49Fili ko napagod.
03:50Ha?
03:51Napagod.
03:52Napagod?
03:53Ano, magkakasunod kasi.
03:54O, 40 na po.
03:5639.
03:58O, isang taon lang ulit.
03:5939.
04:00Sumunod po?
04:0137.
04:02Hindi ka nakaranas ng postpartum, no?
04:05Di ba sa mga babae, nakakaranas sila ng postpartum?
04:08Yung pagkapanganak, di ba?
04:09Parang nawawalan sila ng gana, nalulungkot sila.
04:12Correct.
04:13Nati-depressed.
04:14Saka paano mga alagaan nyo?
04:15Sa dami na eh.
04:16May hirap eh.
04:17Correct.
04:18At saka yung healing period, mag-aalaga ka, papadedi ka.
04:21Yes.
04:22Hindi ka pa tapos yun sa isa-isa ulit, no?
04:24Grabe ang braso mo.
04:25Ang lakas.
04:26Yes.
04:27Di ba?
04:28Mahihiyasay si Buda.
04:29Di ba si Buda madaming anak mo?
04:31Saka dami.
04:32Yung gano'n.
04:33Anong edad ng pinakabunso mo?
04:3524.
04:3624.
04:37Anong pangalan ng pangwalo?
04:41Ay!
04:42Angel Burgos.
04:43Ay!
04:45Alam niya!
04:47Oo!
04:48Yung ano?
04:49Yung pang-dose?
04:51Angelo Burgos.
04:53Yung bunso yun, yung bunso.
04:55Oo.
04:56Yung pang-anim sa panganay?
04:58Pang-anim sa panganay, Evangeline Burgos.
05:03Alam niya yung pangalan, pero yung apelido.
05:05Hindi kakamalipapelido.
05:06Pinabahan ka pa sa apelido nung anak mo, ha?
05:09Mag-aaway kayo ng mister mo niyang pag-uwi.
05:11Di ba lahat Burgos yun?
05:12Oo.
05:13Anong birthday ni Evangeline?
05:15Ano?
05:16April 6, 1985.
05:19O!
05:20Kapisado ni Nani Els.
05:21Ang guli.
05:22Anong pangalan ng asawa nyo?
05:23Rodolfo, Senior, Junior.
05:25Ay, Senior Burgos.
05:31Nako, ginawa mo yung magkapatid, ha?
05:34Si Rodolfo, Senior at si Rodolfo, Junior.
05:37Nako, masama yun ate, ha?
05:39Hindi po.
05:40Ano sa sino talaga asawa mo?
05:41Yung Senior o yung Junior?
05:43Yung Senior.
05:44Oo, Senior.
05:45May anak ka bang Junior?
05:46Meron.
05:47Ah!
05:48May deterred pa?
05:49Wala.
05:50Wala.
05:51Ano ni Elsa?
05:52Paano po yung bunso nyo?
05:53Humingi pa ng kasunod?
05:54Pagbibigay niya po ba?
05:55Paano pag sinabi?
05:56Gusto kong kapatid kalaro.
05:57Kasi po nanay eh.
05:58Ay.
05:59Vice.
06:00Ano sa 39 years old ko,
06:02hindi na ako nag-anak.
06:04Kahit anong mangyari,
06:05hindi na ako nag-anak talaga.
06:06Ibinigay sa akin ng labindalawang buhay.
06:09Tinanggap ko kaya biyaya ng Panginoon.
06:12Hindi na talaga ako nagka-anak kahit na sabihin.
06:15Ah, gusto nyo pa po?
06:16Hindi.
06:17Kung saan lang talaga huminto siya.
06:19Ah, kung saan huminto.
06:21Ba't ang late nga huminto?
06:22Sana tinanong ba't ang late mo naman huminto?
06:25Oo.
06:26Pero, so kamusta po ang, kamusta ang pamilya nyo?
06:29Okay naman po.
06:30Huminsan naman eh.
06:32Malungkot.
06:33That's eh.
06:35So makabilang bahay yung mister ko.
06:38Maliliit pa mga anak ko.
06:39Nakakinsin na siya.
06:40Kung makabilang bahay pa siya.
06:42So mag-isa nyo tinaguyod po yun?
06:44Opo.
06:45May katuwang ako yung panganay kong babae.
06:48Uy.
06:49Eh, siyempre talagang ganon.
06:52Binigay sa akin.
06:53Tanggapin natin lahat.
06:54Kasi kaya naman natin yun eh.
06:56Kaya binigay sa atin ni Lord.
06:58Binigay sa akin lahat.
07:00Dahil kaya kong lahat yun.
07:02Nagampanan ko lahat bilang mag-ula.
07:05Lahat po bilang.
07:06Binigay ko lahat sa mga anak ko.
07:09Huwag lang nila maranasan yung hirap.
07:11Pero hindi baling ako na mag-hirap.
07:14Sa totoo lang po yun.
07:16Sinasabi ko.
07:17Hirap na hirap po ako talaga.
07:20Magpahag ka ngayon kasi.
07:22Talagang wala eh.
07:24Talagang ganon eh.
07:25Yung napinigay sa akin eh.
07:26Tanggapin natin.
07:27Pero malakas pa rin ako Lord.
07:29Thank you Lord.
07:32Pero Nani Elsa.
07:33Doon po sa labing dalawa.
07:35Ilang pa po ang umaasa sa inyo?
07:37May asawa na yung limay.
07:39Kaya wala namang umaasa.
07:41Kasi kumisang nagtatrabaho yung dalawa.
07:44Misan tatlong nagkakasabay.
07:46Bibigyan ka lang.
07:47Pambibigyan sa ula.
07:48Misan sumasalat talaga kasi.
07:51Saan ba makakarating ang tatlong daan?
07:53Eh, eh bakit sabi nito sa ano?
07:55500 daw ang pangot.
07:56Tiyo ba eh na?
07:57Oh.
07:58Thank you po.
08:00Yung ang iniisip mo.
08:01Saan makakarating ang tatlong daan?
08:03Kaya nga po eh.
08:04Kaya nga po eh.
08:06Yan po kasi yung ano.
08:07Yan yung kapalit ng mga desisyon natin sa buhay.
08:11Kasi yung 15 mong anak, yung 12 na natitira sa'yo.
08:16Opo, biyaya yan sa may kapal.
08:18Pero decision nyo po yan.
08:20Opo, kayo po yung nagdesisyon na,
08:22magkakaroon ako ng labing limang anak.
08:24Diba?
08:25Decision nyo po.
08:26Kaya, mahirap nga lang po talaga ang haharapin natin.
08:29Apo.
08:30Ganon po yun.
08:31Kung nag-decide tayo ng labing lima o 12 yung magiging anak natin,
08:34talagang mahihirapan tayo.
08:35Eh, may mapahin talaga.
08:36Diba?
08:37Kaya nga, yun ang mensahe natin sa mga kabataang nanonood ngayon na,
08:40kung alam nyong mahihirapan,
08:42Diba?
08:43Huwag nating abusuhin ang ating kakayahan sa paggawa ng bata.
08:46Diba?
08:47Kasi mahihirapan kayo.
08:48Mahihirapan din ang lipunan.
08:50At yung mga bata, mahihirapan din.
08:51Yun ang pinakamahihirapan.
08:53Patulad sabi mo nga ilang taong ka na po, Ate Elsa.
08:5563.
08:56Diba? Hanggang ngayon, dinadanas mo pa rin yung hirap.
08:59Totoo po yun.
09:00Diba?
09:01Tatlong daan, hindi mo alam kung paano mo magkakasya yun.
09:04Diba?
09:05Siyempre po.
09:06So, paano ngayon yung...
09:08Paano mo nga pinagkakasya ang tatlong daan?
09:11Eh, konti-konti.
09:13Salo-salo na lang para magkasya.
09:16Ngayon kung walang kasya,
09:18nisan, totoo ang matila.
09:21Inalang sinatyaga ako kasi
09:23para mga anak ko na lang mauna.
09:25Diba?
09:26Aling ako wala na.
09:27Kasi,
09:28maligaya na kasi ako doon eh.
09:30Iyon ang kaligaya ako.
09:32Sila unahing ko at pakainin.
09:34Dahil sila ang pinili ko.
09:37At yun ang binigay sa akin.
09:39Kaya tinatanggap ko kahit ano.
09:42Yung mga bigay-bigay.
09:44Bigay ng hipag ko.
09:46Parang ganun eh.
09:47Pagkakasyahin mo na eh.
09:49Bigay ng kumarik ko.
09:52Halamat ko sa...
09:54Pagkakasyahin magalatong langaw,
09:56hindi namin bigay sa'yo.
09:57Oo.
09:58Kasi kahit kami,
09:59pinapalayas namin itong langaw na to eh.
10:01Pero si Mr. Ho ba,
10:02hindi nagbibigay ng sustento sa mga bata?
10:04Ay,
10:05nung una kasi wala siyang trabaho pero...
10:07Oo, ba't hindi ka nagbibigay?
10:08Iba kasi nga,
10:09siyempre walang trabaho.
10:10Parang bibigay ko.
10:12Pero...
10:13Trinabaho mo,
10:14tapos yun wala kang trabaho.
10:15Eh,
10:16napakagod din ako eh.
10:17Di ba?
10:19Yung...
10:20Hindi ko talaga lubos mawari,
10:21lubos maisip kung paano yun...
10:25Kasi kawawa talaga yung mga bata.
