- 3 ay önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00MÜZİK
00:30İstanbul'da başlayan sanat hayatı, Anadolu'nun pek çok kentinde, Çorum'da, Kastamonu'da, Edirne'de devam etti.
00:55Yaptığı resimler Amerika'da, Fransa'da, Japonya'da, Romanya'da sergilendi.
01:02Gün geldi Time dergisi onun eserlerine yer verdi.
01:06Resmin yanı sıra gravürle, seramikle, heykelle, yazma sanatıyla ve baskıyla ilgilendi.
01:14Sadece görsel sanatlarla uğraşan bir sanatçı değildi.
01:19Yazdığı şiirlerle okurlarının gözünde de büyük bir şairdi aynı zamanda.
01:23Bugün bir ülkenin geçmişte yaşadığı kayıplarının simgesi olan Yiğidim Aslanım onun kaleminden çıkmıştı.
01:32Bugün Türkiye'nin yıldızlarında Bedri Rahmi Eyüboğlu var.
01:36Şair, ressam ve uluslararası bir sanatçı olan Bedri Rahmi.
01:41Giresun'da doğdu ama Trabzon'da büyüdü Bedri Rahmi Eyüboğlu.
01:53Milletvekili bir baba ve beş çocuklu bir ailenin mensubuydu.
01:56Henüz çok gençti ama kendi tabiriyle lise yılları çok sıkıntılı geçiyordu.
02:01Sonra yardımına iki şey koştu.
02:03Resim ve edebiyat.
02:04Resim öğretmeni, ondaki yeteneği ilk keşfeden kişi olmuştu.
02:08O da hem yazarak hem de çizerek yaşadığını hissetmiş, kendini kalem ve kağıtların dünyasının içinde bulmuştu.
02:19Sanata olan ilgisi ve eğilimi onu İstanbul'a yöneltti.
02:231929 yılında Mimar Sinan Güzel Sanatlar Akademisi'ne girdi.
02:27İbrahim Çallı'dan resim dersleri aldı.
02:30Akademide mitoloji dersleri veren Ahmet Haşim, onun sanatında özellikle kaleme alacağı şiirlerinde önemli izler bırakan ilk hocalarından olacaktı.
02:40Diploma projesi olarak yaptığı Hamam adlı eseri birincilik kazandı.
02:47Güzel Sanatlar Akademisi'nde okurken, abisi Sabahattin Eyüboğlu'nun kazandığı bursun yarısıyla o da Fransa'ya gitti.
02:54Bir süre Paris'te Fransız heykeltıraş ressam, André Lu'nun atölyesinde eğitim gördü.
03:00Van Gogh, Gauguin, Cézanne gibi sanatçıların eserlerinden etkileniyor, hem de Türk kilim motiflerini inceliyordu.
03:07Van Gogh için ilk büyük ustam diyecekti.
03:13Fransa yılları ona hem hayat hem de sanat arkadaşı verdi.
03:17Paris'te tanıştığı ressam Eren Eyüboğlu ile evlendiler.
03:21İleride Mehmet adlı bir oğulları olacak olan sanatçı çift, 1936'da Türkiye'ye döndü.
03:27Bedri Rahmi, Yeni Adam dergisinde ressam olarak çalışmaya başladı.
03:31İlk karma sergisi D grubu olarak adlandırılan ve aralarında Zeki Faik İzer,
03:37Nurullah Berk, Elif Naci, Cemal Tollu, Abidin Dino ve Zühtü Müridoğlu'nun bulunduğu sanatçılar grubunun sergisiydi.
03:44Anadolu kentlerini dolaşıp yöresel motifleri inceleyen, doğa resimleri yapan,
03:51duvar resimlerine de yönelen Bedri Rahmi Eyüboğlu, ilk kişisel sergisini Romanya'nın Bükreş kentinde açtı.
03:58Bu, onun sanatındaki ilk büyük bireysel adım olacaktı.
04:02Bir yandan sergiler açarken, aynı zamanda Tan gazetesinde yazılar yazmaya başlıyor ve yeni şiirler kaleme almaya devam ediyordu.
04:13İlk şiir kitabı Yaradana Mektuplar 1946 yılında yayınlandı.
04:18Çok sevilen şiirlerinden olan sitemi de yine o yıllarda yazdı.
04:21Önde zeytin ağaçları, arkasında yar.
04:25Sene 1946, mevsim sonbahar.
04:29Önde zeytin ağaçları, neyleyim neyleyim, dalları neyleyim, yar yollarına dökülmedik dilleri neyleyim.
04:37Yar, yar, seni kara saplı bir bıçak gibi sineme sapladılar.
04:42Değirmen misali döner başım, sevda değil bu bir hışım.
04:46Gel gör beni darmadağın, tel tel çözülüp kalmışım.
04:50Yar, yar, canımın çekirdeğinde diken, gözümün bebeğinde sitem var.
04:58Bedri Rahmi ve Eren Eyüboğlu çifti İstanbul Fındıklı'daki ilk evlerinde kedileriyle birlikte yaşamaya başladılar.
05:06Ancak şiirler ve resimler karın doyurmuyordu.
05:09Bedri Rahmi, tekerin yayın bölümünde çalışmaya başladı.
05:13Yazdığı yazılardan 250 kuruş kazanırken yaptığı resimler neredeyse hiç para etmiyordu.
05:18Sonrasında Güzel Sanatlar Akademisi'ne asistan olarak girecekti.
05:23İleride yetiştireceği öğrencilerine göre hayatta en çok hocalığı sevmişti.
05:27Bizde bugün ressamın hocalık yapması olavandır.
05:32Fakat Avrupa'da büyük isimler söylemeyin fakat isimleri dünyaca tanınmış ressamların hoca olduğu çok az eşine rastlanan bir şeydir, bir olaydır.
05:43Bunun bize hem faydaları oldu hem zararları oldu.
05:45Faydaları şu mesleğimizin içinde kaldık.
05:49Yani hocalık bizi mesleğimizden uzak düşürmedi.
05:53Kötü bir de şu oldu.
05:55Bir adam hoca olduğumu çocuğa diyorsun ki oğlum çocuk diyelim ki bir yaprak çiziyor.
06:01Oğlum o yaprak öyle değil böyle çizdi.
06:04Oturup çocuğa yaprağa çizeceksin.
06:07Çocuk bir yüz çiziyor, çocuk bir kulak çiziyor, çocuk bir el çiziyor, ayak çiziyor.
06:11Hicabında hocasına saygısı olabilmesi için oturup hiç canınız istemediği halde bir el etüdü, bir ayak etüdü, bir yaprak etüdü, bir ağac etüdü yapıyordunuz.
06:21Halbuki sizin o aralık meslek sizi o etütlerden çok uzak yerlere sürüklüyor.
06:26Ama siz hocalığı ciddiye aldığınız için mecbur olduğunuz çocuğa el, ayak, yaprak, bulut çizmeyi öğretmeye.
06:34O bakımdan belki meslek hayatımızdan çalınmış seneler vardır.
06:38Fakat onlara katiyen üzülmüyorum.
06:42Ben nasıl Anadolu'dan gelmişsem hala gelen çocuklar var.
06:45Onlara faydalı olmak, onlara biraz yeni bir ufuklar açmak büyük bir keyif tabii.
06:51Genç Cumhuriyet'in ayağa kalkmaya ve güçlenmeye çalıştığı yıllardı.
06:55Ressamlar kültür programları çerçevesinde Cumhuriyet Halk Partisi tarafından Anadolu'ya gönderiliyor.
07:01Anadolu'nun ve insanının resimlerle anlatılması isteniyordu.
07:04Gönderilen ressamlar arasında Bedri Rahmi Eyüboğlu da vardı.
07:09Tuvallerine Anadolu'da gördüğü insanları, evleri, ağaçları, faytonları, yaşanan hayatları resmediyor, resmedemediği hislerini şiirle anlatıyordu.
07:19O artık hem ressam hem de şairdi.
07:21Kirazın derisinin altında kiraz, narın içinde nar.
07:25Benim yüreğimde boylu boyunca memleketim var.
07:29Canıma ciğerime dek işlemiş, canıma ciğerime sapına kadar.
07:34Elma dalından uzağa düşmez, ne yana gitsem nafile.
07:37Memleketin hali gözümden gitmez, binbir yerimden bağlanmışım, bundan ötesine aklım ermez.
07:44İlk duvar resimlerini İstanbul Ortaköy'de yaptı Bedri Rahmi Eyüboğlu.
07:49Hem Güzel Sanatlar Akademisi'nde hocalık yapıyor, hem de sanat çevreleriyle bir arada oluyordu.
07:54Ressam ve heykeltıraş dostlarının yanı sıra Orhan Veli Kanık, Melih Cevdet Anday, Sabahattin Ali, Oktay Rıfat gibi edebiyatçılarla da yakın dost olmuştu.
08:04Bursa cezaevinde yatan ve açlık grevine başlayan Nazım Hikmet için de bir şiir kaleme aldı.
08:10Adını zindanı taştan oyarlar koydu.
08:13Bugün efkarlıyım açmasın güller, yiğidinden kötü haber verirler.
08:18Demirden döşeyi taştan sedirler, yatak diken diken yastık batıyor.
08:24Yiğidim aslanım aman burada yatıyor.
08:27Ne bir haram yedin ne bir cana kıydın, ekmek kadar temiz su gibi aydın.
08:32Hiç kimse duymadan hükümler giydin.
08:35Yiğidim aslanım aman burada yatıyor.
08:38Döşek melil mahzun, yastık batıyor.
08:42Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun Nazım Hikmet için yazdığı
08:45Zindanı taştan oyarlar şiiri yıllar sonra Zülfü Livaneli tarafından bestelendi.
08:52Adı Yiğidim Aslanım oldu.
08:54Yiğidim Aslanım şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:00Nesillerden nesillere aktarıldı.
09:04Anmalarda, mitinglerde, konserlerde, anıt kabirde yüz binlerce kişi tarafından hep birlikte söylendi.
09:12Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şiiri, bir şarkıyla bir toplumun hem geçmişe hem de geçmişte yitirdiklerine duyduğu özlemin simgesi haline geldi.
09:22Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:35Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:37Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:39Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:40Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişten kaybedilenler için bir ağıda dönüştü.
09:45Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu şarkısı da yıllar içinde, geçmişte kaybedilenler için, açıklamayı kendi bulundiasa robustur.
09:46Evet, her fedelenler için bir ağıda dönüştılanarial, AVS'in yıllar içinde yaşarında bulunanın internet ponto viy popular aslan Wrestle' longtime one day penetrationi godd���ık.
09:55Bir Bedri Rahmi Eyüboğlu'n'e çocuklarımız şarkısı da yıllar içinde, BETS'nin shooting men ne ?"
10:04In Fall reflect tan proceeds, butlet scales 종 olamöl.
10:36Yazma sanatı ve resimler artık bir aradaydı.
10:38Aynı yıllarda duvarlara yöneldi.
10:41Brüksel Uluslararası Sanat Fuarında duvara yaptığı 227 metrelik eser büyük ödül kazandı.
10:47Yine Bedri Rahmi imzalı mozaik Brüksel'deki NATO binasında sergilendi.
10:52Time dergisi sanatçıya ve eserlerine iki sayfa ayırdı.
10:56Artık dünya sanat çevrelerinin dikkatini çeken bir ressamdı.
10:59Görsel sanatlar tüm hızıyla devam ederken yazmaya da hiç ara vermeden devam etti Bedri Rahmi Eyüboğlu.
11:09Sabah ve Cumhuriyet gazetelerinde yazılar yazarken şiirler kaleme almayı da ihmal etmedi.
11:14Zaman içinde Karadut, üçü birden ve dördü birden kitaplarını çıkardı.
11:18Kimi şiirlerini kendi seslendirdi.
11:20Karadutum, çatal karam, çingenem, nar tanem, nur tanem, bir tanem.
11:27Ağaçsam dalımsın, salkım saçak, peteksem balımsın avlum, günahımsın, vebalimsin.
11:36Dili mercan, dizi mercan, dişi mercan, yoluna bir can koyduğum, gökte ararken yerde bulduğum.
11:43Karadutum, çatal karam, çingenem, daha ne mi olacaktım bir tanem, gülen hayvam, ağlayan larımsın.
11:50Kadınım, kısrağım, karımsın.
11:521961 yılında Amerika'ya gitti Bedri Rahmi.
11:56Kaliforniya ve Berkeley'de iki yıl misafir profesör olarak dersler verdi.
12:00New York Modern Sanat Müzesi Zincir adlı eserini alarak müzede sergiledi.
12:05Amerika dönüşü yine sokakları, insanları, gece konduları çizmeye devam etti.
12:101972 yılında düzenlenen Devlet Resim ve Heykel Sergisi'nde birincilik ödülüne uzanacaktı.
12:161975 yılında hayata veda etti Bedri Rahmi Eyüboğlu.
12:20Ancak vefatından sonra da eserleri yaşamaya devam etti.
12:24Sanatçı dostları ve hep çizip anlattığı Anadolu'da onun ruhunun izleri vardı.
12:29Anısına yaşayan Bedri Rahmi, her dönemden Bedri Rahmi sergileri, Kastamonu'da Bedri Rahmi Eyüboğlu Müzesi açıldı.
12:36Bu topraklardan bir cumhuriyet sanatçısı geçip gitmişti.
12:40Ve bir gün hayat, bir müzisyenle bir ressamın yollarının bir okulda kesişmesini sağlar.
12:47Erol Evgin, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Akademisi'nde mimarlık bölümünde öğrencidir.
12:53Bir gün okulda hoca olan Bedri Rahmi ile tanışır.
12:56Eserlerini görür, şiirlerini okur, bayılır.
13:00Aradan zaman geçer, Bedri Rahmi hayata veda eder.
13:03Artık müzisyen olan Erol Evgin de bir gün oturur şairin Sitem adlı şiirini besteler.
13:101940'lı yıllarda yazılmış bir şiir, o şarkıyla bugünlere ve daha geniş kitlelere ulaşır.
13:17Sanat, edebiyat, resimler, şiirler ne olursa olsun bir yerlerde hiç durmadan nefes almaya devam eder.
13:25Hoşçakalın.
13:33Önde zeytin ağaçları arkasından yar
13:42Önde zeytin ağaçları arkasından yar
13:51Sene 946, nefsim son bahar
13:58Nefsim son bahar
14:01Nefsim son bahar
14:03Yar, yar, seni kara saplı bıçak gibi sineme sapladılar
14:11Yar, yar, seni kara saplı bıçak gibi sineme sapladılar
14:20Bir ben misali döner başım
14:25Sevda değil bu bir hoşum
14:28Gel gör beni parmadan
14:30Tel tel çözülüp kalmışım
14:33Bir ben misali döner başım
14:36Sevda değil bu bir hoşum
14:39Gel gör beni parmadan
14:41Tel tel çözülüp kalmışım
Yorumlar