00:00Update sa presyo ng palay at sa mga binuksang warehouse para sa benteng bigas meron na program
00:06at ang planong pagtaas ng capacity utilization ng rice processing system
00:11ating pag-uusapan kasama si Administrator Larry Laxon ng National Food Authority.
00:17Admin Larry, magandang tanghali po.
00:20Magandang tanghali, magandang tanghali po sa ating lahat.
00:23Admin, recently po binuksan ang karagda ng 18 bodega ng NFA sa Gitna at Hilagang Luzon
00:30para po doon sa benteng bigas meron na program.
00:33So kamusta po ang programa ngayon?
00:37Ayun po, in-open natin sa region 2 and 3, including 3 sites sa may Cordillera, administrative region.
00:4718 po ang total yan. Yan po ay para sa ating magsasaka.
00:53na nakalista po sa RSVSA.
00:55So far, maganda naman po ang turnout.
00:58Yung first day, nakapagbenta.
01:0229 tons of rice para po sa ating magsasaka.
01:07At roughly, mga 7,000 magsasaka ang nakapagbenetisyon na.
01:13I understand din, Admin, na mayroong limitasyon yung pagbili ng mga qualified mula Agosto hanggang Desembre 2025.
01:23So ano po yung nailatag na mekanismo ng pamamahagi para matiyak po napatas po yung distribution sa mga qualified beneficiaries?
01:34Okay, no?
01:35Ang limit dyan ay 10 kilograms per month per RSVSA registered farmers na mayroon pong 2 hectares and below.
01:46Pero ang ginawa natin para at least hindi napabalik-balik ang ating mga magsasaka, makamenos sa pagka-tricycle o masasak yan,
01:57eh pwede na po nilang makuha yung alokasyon nila hanggang Desembre.
02:00Kanya po nung in-open po natin yan, marami po ang bumibili sa atin na sako-sako na.
02:06Kasi kinuha na nila yung 5 months allocation nila hanggang Desembre.
02:12So, a-registered farmers na mayroong 2 hectares and below na sinasaka.
02:20Admin, palagi po ang tanong simula pa nung mag-start yung P20 o yung Benteng Bigas Meron na program is,
02:27ang tanong palagi is, sapat po ba yung supply ng bigas sa mga bodega ng NFA,
02:33lalo na inaasahang 5 million po yung magsasaka at farm workers na maaring makinabang sa programang ito?
02:42Tama, no? Kung 5 million talaga yan at yan ay sabay-sabay, medyo challenging yan.
02:50Pero sa base sa datos namin at base sa eksperyensya, hindi naman po nag-sasabay-sabay yan.
02:57And in fact, kung tinitignan ko ang stock level natin, no?
03:01Kasa 250,000 metric tons kahit pa naglunsag na tayo ng maraming outlet ng kadiwa ng pang-urve,
03:08lase itong mga NFA warehouses para sa ating mga magsasaka.
03:12Eh, kaunti pa rin din po ang lumalabas. Hindi po ganung kasubstansyal.
03:18Meaning, hindi po dapat tayong mangamba.
03:22Dahil mukhang slowly naman ang paglalabas o pagbili ng ating mga magsasaka at mga recipients.
03:33Hindi naman siya yung bultuhan.
03:35Admin, unting-unting pinalalawak o pina-expand po itong programang ito para mas marami pa pong makinabang.
03:43So ano po yung plano ng NFA para sa nakatakdang pagpapalawak para makinabang din ang iba pang rehyon sa buong bansa?
03:51Well, ang National Food Authority, tuloy-tuloy po ang aming paggiling ng ating mga palay para mas marami tayong stocks ng bigas sa ating mga bodega.
04:04So far, okay po yung ating preparasyon dyan. Lahat ng ating bodega ay mayroong bigas na nakalaan dyan habang nero-roll out itong pagpapalawak na ito.
04:14Of course, mas gusto nga natin lumabas ang ating stocks. Mas maraming lumabas na stocks para magkaroon tayo ng espasyo.
04:21Pagdating nitong September-October na harvest, magpipik ang harvest, kailangan tayo mabili sa ating mga magsasaka. Kailangan natin taluwagi ng mga bodega.
04:33Admin, dumako naman tayo sa presyo ng palay. Ano po yung pinakahuling datos ng NFA tungkol sa galaw ng farm gate prices ng palay?
04:42Matapos po ipahayag ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr. yung dalawang buwang suspensyon ng rice importation simula po sa September 1.
04:53Well, actually, ang ganda nung naging efekto rin nung pag-suspend ng importation for 60 days kasi immediately nakita na namin na gumalawa.
05:04Sa walong region, nakita namin, tumaas na, ang pinakamataas na itinasay, 6% nung current level.
05:14So, inaasahan namin na patuloy itong magpapataas ng presyo ng palay para makabawi-bawi naman ang ating mga magsasaka.
05:24May namomonitor na tayo ngayon sa fresh, sa Southern Mindanao, 1620.
05:29So, mataas na yun. Sa bandang farm naman, mga 18 pesos na ang fresh.
05:36Unlike nung mga nakakaraan, mayroon tayong na-monitors, lalo na bandang Central Luzon, nag-8, nag-9, nag-10 pesos.
05:46So, ngayon sa Nueva Isiya kung saan na-monitor yung mga ganun presyo, ngayon 14 pesos na ron.
05:53So, maganda na ang presyo. Pampanga, na-monitor din yung 8 pesos, 13 pesos na ngayon.
05:59So, mayroon din naman ang mga lugar na hindi pa rin gumagalang.
06:05Like sa Aurora, mababa pa rin ang presyo, nasa 9 pesos pa rin.
06:09Kasi nga naman, walang masyadong rice milling facilities doon, of which mayroon tinitignan natin na magawa ng paraan.
06:17Admin, bakit po...
06:23Ayan po.
06:24Meriginig niyo po ako, Admin Larry?
06:26Apo, apo.
06:27Apo.
06:27Direction lang, apo.
06:29Apo.
06:30Meron naman pong mga rehyon na bumaba yung presyo ng palay.
06:34Ano po yung nakikitan dahilan ng NFA dito?
06:38Ah, ganito kasi yan. Ano, ah, by history talaga namang, ang presyo ng palay, kunwari, ah, the start of harvest, maganda, habang nagpipik, bumababa.
06:52So, ang opinion namin dyan, baka doon sa mga rehyon na yun, baka nagpipik, so meaning dumadami na ang inaani.
07:02At isang isa pang theory namin dyan, of course, kailangan i-verify, baka sa mga area na yun ay marami pa rin ng imported, no?
07:11Kanya, walang ita nga, yung ating mga millers doon, eh, nagpipigil pa rin na bumili ng palay kasi nga baka marami pang stocks.
07:24So, yun yung mga ating mga tinitignan na posibleng dahilan nito.
07:28Ano naman po yung masasabi, Admin, ng NFA sa planong pagtaas ng DA sa capacity utilization ng rice processing systems sa ating bansa?
07:38Ah, kung ang tinutukoy ninyo yung mga rice processing system na itinayo under ng Rice Competitiveness Enhancement Fund o yung RCEF,
07:49kasi yung karamihan dito ay, ah, I think mga 145 mga ganon ang naipamil, mahagi na rito, no?
07:58At tinitignan yung utilization noon. Medyo mababa ang utilization ng karamihan dyan.
08:03In fact, some of them are idle.
08:05So, iso yan sa tinitignan na sa mapapaas ang utilization rate nila para at least yung mga kooperatiba na maging viable, no?
08:16Yung operation nila.
08:18Sa kasalukuyan, Admin, ano po ba yung role ng NFA sa pagpapatakbo o yung pakikipag-ugnayan sa rice processing systems na ito?
08:28Sa ngayon kasi yung sa rice processing system under the RCEF, wala kaming kaugnayan doon, ano?
08:36That's totally Department of Agriculture program na pinamahagi nila.
08:41So, yun, that's the short answer for that.
08:45Wala kaming masyadong role doon sa mga rice processing center na yan.
08:51But, alam namin ang problema na yan, doon naman sa panukala na baguhin ang RTL,
08:58pinasok na namin yan, pinupost na namin yan na sana pwede kaming mag-meal sa kanila
09:04o mag-dry dito sa mga rice processing recipients na parang hindi na kami nakipag-bid
09:12o parang itrato na parang government entity sila since sila ay mga recipient ng ating mga programa.
09:20Sa ibang usapin naman po, Admin Larry, may tanong po ang ating kasamahan dito sa PTV na si Vell Custodio.
09:28May post po raw kayo sa social media page nyo na kung saan sinabi nyo na
09:32NFA is not your playground at ang nilatag nyo po ang listahan ng preventive suspensions,
09:39show cost orders at iba pa po.
09:41So, ano daw po yung ibig sabihin nyo po rito sa post na ito?
09:45Well, ganito yan. Since we assumed official NFA noong 2024, March,
09:53talagang pinaintensify natin yung mga audits.
09:56Kasi nga, alam naman natin, hindi natin may pagkakaila
09:58na maraming mga usap-usapin sa ganyan nung mga nakaraan.
10:02That's why, pinatutukan natin yan.
10:04And since I assumed yan na yung datos ng ating mga ginawa
10:09para mapigilan yung mga katiwalian.
10:14Of which yan na nga, preventively suspended ko, total na 25.
10:18And then meron na...
10:20Ayan po, nawala po sa ating linya si NFA Administrator Larry Laxon.
10:31Sinasabi niya po yung patungkol po sa kanyang post sa social media.
10:35Ang pinatutungkulan po ay ang ongoing audits po since he assumed office.
