00:00Pinag-aaralan ng Department of Health na i-declarabilang Public Health Emergency
00:04ang pagdami ng mga nagkakaroon ng Human Immuno Deficiency Virus o HIV.
00:10May unang balita si Katrina Son.
00:1420 anyos pa lang daw ang HIV community organizer na si Kael Mata
00:19nang magpositibo siya sa Human Immuno Deficiency Virus o HIV.
00:24Nakuha ko po yung HIV sa pakikipagtalik ng walang proteksyon.
00:28Ayon sa World Health Organization, isa ang unprotected sex sa factors kaya na ipapasa ang HIV.
00:36Maari raw maipasa ang HIV sa pamamagitan ng palitan ng mga likido ng katawan mula sa mga taong may HIV.
00:43Base sa datos ng Department of Health, mula 21 kaso ng HIV kada araw noong 2014.
00:50Dumoble ito sa 48 bagong kaso kada araw noong nakarang taon.
00:55Sa datos natin, tayo na ang pinakamataas na new cases dito sa Western Pacific Region.
01:02At ang nakakaalarma ayon sa DOH, pabata ng pabata ang nagpositibo sa naturang sakit.
01:09500% daw ang itinaas ng mga kaso ng HIV sa mga edad 15 hanggang 25.
01:14Pinakabatang na italang Pilipino na nagpositibo.
01:19Labing dalawang taong gulang mula sa Palawan.
01:22Isa sa tinitingnang dahilan ng pagdami ng HIV cases sa mga kabataan
01:26ay ang social media dating apps at chat rooms
01:29dahil pinadadali raw nito ang pakikipag-meet up para sa sex.
01:34Pero giit ni Kael, hindi ang mga ito ang problema,
01:38kundi access ng kabataan sa proteksyon tulad ng kondom.
01:41If they go to health center, they ask, pwede mo makingi ng kondom?
01:45Ang sagot sa kanila, saan mo gagamitin? Bakit mo kailangan?
01:48Dahil sa paglobo ng mga kaso, pinag-aaralan ng DOH na ideklarang public health emergency ang HIV.
01:55Maganda magkaroon tayo ng public health emergency, national emergency for HIV
02:00dahil magtutulong-tulong ang buong lipunan.
02:03Pag ito ay na-declare as a national emergency,
02:06I think mau obliga na yung mga LGUs na, you know, gumawa ng mas komprehensibong programa.
02:14Ayon sa DOH, bukas ang testing kahit sa minor de edad na walang parental consent.
02:20Libre ito pati ang anti-retroviral na gamot.
02:23HIV is not a death sentence.
02:26Hinahawig nga namin yan parang high blood.
02:28Is it the end of your life? No, it's not.
02:29You just have to take maintenance.
02:31PhilHealth even has an HIV package.
02:33Maaari rin daw tingnan ang QR code na ito para sa directory ng mga HIV treatment hubs at testing facilities sa buong bansa.
02:41Pwede rin magtanong sa mga health centers at mga pampublikong ospital.
02:45Meron din sa mga pribadong ospital at non-government organization.
02:49Bukod sa kondom, may mga bagong gamot na rin tulad ng prep o pre-exposure prophylaxis
02:54na iniinom para pigilan ng HIV kung nakikipagtalik ng walang proteksyon.
02:59Ito ang unang balita.
03:01Katrina Son para sa GMA Integrated News.
03:06Igan, mauna ka sa mga balita.
03:08Mag-subscribe na sa GMA Integrated News sa YouTube para sa iba-ibang ulak sa ating bansa.
Comments