00:00Thank you, Dr. Philip Arnold Tuanyo, Dean ng Ateneo School of Government,
00:05one of our partners in election 2025.
00:08Thank you for your partnership, lalo sa mga academe.
00:15Thank you, mula nung nagsimula tayo sa debate,
00:19yung mga senatorial candidates.
00:22O Dean, yung study actually is interesting,
00:27at nabanggit nyo na rin kanina.
00:29Pero balikan ko lang yung mga numbers,
00:3140% basically na lang ng mga inyong poll ay merong strong feelings for democracy.
00:3920% authoritarianism, at halos 40%, 37% ang hindi sigurado.
00:46So ibig sabihin, hindi pa majority ng mga Pilipino ang nagtitiwala sa demokrasya.
00:51Iyon po ba ang takeaway doon?
00:53Sa tingin ko nga may inakikita namang maraming mamayan
00:56yung kakulangan nga ng demokrasya nga.
00:59Yung nabanggit nga natin off-air nga kanina.
01:02Halimbawa, kung paano ba talaga ay pinapatapad ng mga kandidato
01:06yung kanilang mapangako para sa mabotante.
01:09Diba, minsan maraming beses,
01:10na-disappoint nga ang mga ating mga mamayan
01:14na yung mga pinangako nga ng ating mga politiko ay hindi na patapad.
01:21Bagamat sigur, maraming pa rin naniniwala nga sa demokrasya.
01:24Nung tinanong nga rin namin sa aming survey na yun,
01:28ano bang sa tingin mo ang mahalagang sangkap o elemento ng demokrasya sa ating bansa?
01:33Yung nga, yung isa nga, binanggit yung pag-oboto.
01:36So, yun nga, nagagawa ng ating mga mamayan.
01:39At yung ikalaway at katlong sagot na binigay ng mga aming respondent ng pag-aaral na yun
01:45ay yung paniniwala sa karapatang pangkabuhayan.
01:51So, yung pagkakaroon ng trabaho,
01:52at pagkakaroon rin ng karapatang panlipunan,
01:56yung edukasyon, kalusugan.
01:58So, itong mga malahalagang sangkap na ng demokrasya.
02:03Bagamat nga, nakikita naman ng mamayan na kahit paano,
02:07meron tayong ilang mga batas tulad ng libre edukasyon sa koleyo,
02:13yung ating National Health Insurance Program.
02:18Marami pa rin mga pangailangan na kinakailangan ng mamayan.
02:23Na kaya nilang bagitin o dapat nilang i-express sa kanilang araw-araw nga na mga gawain.
02:33Kaya malaga-mangalaga nga talaga yung ano eh,
02:36paano ba natin pinapractice?
02:38Hindi lamang yung demokrasya, hindi lamang tuwing eleksyon,
02:40pero kahit pagkatapos ng eleksyon.
02:42Pero Dean, kung gusto ng pagbabago,
02:45kung disappointed yung mga tao sa demokrasya sa nakaraang mga taon,
02:52bakit parehong mga pangalan pa rin yung mga nananalo sa eleksyon,
02:56both on a national and local level?
02:58Parang walang chance yung mga bagong brand ng politics,
03:02kasi kahit na mixed yung nakikita natin dito sa senatorials,
03:07sila pa rin.
03:08Same names eh, same last names.
03:10Tama yan, Atom.
03:11Yung parang interpretation lang namin ng datos na yun ay,
03:15dahil yun nga, disappointed sila sa pangamalakad nga ng demokrasya,
03:20so very vulnerable talaga sila to yung issue na parang pagtanggap na lang
03:27kung sino-sino na lang ng mga kandidato na pumasok,
03:30kung sino yung pinala,
03:32o naging tamak-tama ka,
03:33yung naging sinikal na lang sa,
03:36at yun nga,
03:37dahil malaga nga talaga sa mga mayan yung kanilang karapatang panlipunan,
03:43yung how they accept services,
03:45so sino na lang siguro ang nakakapag-deliver ng servisyo sa kanila,
03:49di ba nakita nga natin itong nakarang mga taon,
03:52naging popular nga yung tinatawag na ayuda,
03:55kung sino na lang ang makakapagbigay talaga sa kanila ng ayuda,
03:58yun na lang i-obotone nila.
04:00Kasi yun na nakikita nilang parang expression,
04:03ng pagkalingan ng gobyerno,
04:05pagkalingan ng ating sistema ng politika sa kanila.
04:09Di na,
04:10nasa pag-aaral niyo ba?
04:11Kasi yung kakulangan,
04:14sa mga pangako,
04:15lumitaw ba na,
04:16baka naman kulang yung tatlong taon?
04:18Or looking forward,
04:21may mga ugong kasi na pagpaso ng 20th Congress,
04:25mukhang may magsusulong ng unicameral
04:27para mas matipid
04:28at mas mabilis ang aksyon ng mga batas.
04:31Yun nga,
04:31Sir Egan,
04:33ang nakapag,
04:36parang I think people are mistaking that
04:39yung kakulangan ng ating demokrasya ngayon
04:42o yung kakulangan ng responsiveness
04:44ng ating sistema ng politika,
04:48it is because of the political form.
04:53Pero ayon nga sa,
04:55pang tinanong-tinanong namin sa pag-aaral,
04:57ang kakulangan ay,
04:59ano ba nangyayari pagkatapos ng halalan?
05:01Mukhang yun yung atayong kailangan.
05:03So, more than the form of government,
05:06is what do the people,
05:08how do the people respond?
05:09So, paano ba sila tumutugon?
05:11Halimbawa,
05:12diba may tinanong namin,
05:14sumasama ba kayo sa tinatawag na
05:16balanggay assembly,
05:17diba?
05:17Nasa ating local government code
05:19na tuwing tatlong buwan,
05:21dapat sumama ang mga mga mga dito.
05:23So,
05:24marami pa rin korma.
05:26So, marami pa rin.
05:28Thank you, Dean.
05:28Thank you, Dean.
Comments