00:00Deprem konusunda çalışmalar hızlanmışken artık beklenen İstanbul depremi buydu, bundan sonra olmayacak, rahat olun demek çok tehlikeli.
00:10Ben işte bu soruyu merak ediyordum.
00:12Çünkü böyle bir yaklaşım içinde olan da akademisyenlerimiz, benim insanlarımız var.
00:16Siz bu görüşte değilsiniz, öyle mi?
00:18Değilim.
00:19Yani bir taraf olmam da gerekmiyor.
00:20Ben kendi görüşümü ifade ediyorum.
00:22Ama hiç mi tarih okumuyorsunuz?
00:26Tarihte müthiş büyük depremler, geniş bir alanda hissedilmiş, yıkılmış.
00:32Bizim şansımız burada medeniyetler olduğu için bunlar hep yazılmış, çizilmiş bir sürü şeyler var.
00:38Sağlam kayıtlar var değil mi geçmişteki depremlerle ilgili?
00:41O 1500'lerdeki, şunu çok merak ediyorum hocam.
00:45Mesela o 1500'lerde, 1700'lerde depremler var ya, efendim deniyor ki mesela 7 büyüklüğünde oldu o deprem.
00:51Biz onun o büyüklüğünü nereden, o zamanlardaki ölçüler bu kadar, yani elbette cihaz, teknoloji yokken nasıl tespit ediliyor, nasıl kaydediliyor onu ben çok merak ediyorum.
01:02O 7.7'yi biz çıkarıyoruz.
01:06Aslında...
01:07Bir çıkarım mı yapıyoruz?
01:08Bir çıkarım yapıyoruz.
01:09Yıkımdan mı anlıyoruz?
01:10Yıkımdan anlıyoruz.
01:10Yıkım ne kadar büyük, ne kadar geniş bir alandaysa bir ölçüye dayanlıyor.
01:14Bir şiddet veriyoruz.
01:16Diyoruz ki bu şiddette, bu zarar derecesindeki karşılığı bu olmalıdır diye bir yaklaşım var.
01:22Bu genelde de doğrudur.
01:24Birazcık şaşabilir ama genelde doğrudur.
01:27Dolayısıyla bu tarihi gerçeklerden bakarak deprem gerçeğini küçümsemek, artı iyimser senaryolarla sırf halka sempatik gözükmek için böyle bir söylem geliştirmek bence çok doğru değil.
01:46Elbette farklı fikirlerimiz olabilir.
01:47Bir tanesi 7.5 der, bir tanesi 7.2 der.
01:51Kendi içinde gerekçeleri olabilir.
01:52Ama bakın tekrar ediyorum altını çizerek söylüyorum.
01:576.2 İstanbul'un depremiydi, artık yaşandı, bitti demek çok çok çok tehlikeli bir şey.
02:04Hocam o zaman iki şey daha aklıma geliyor.
02:08Bir tanesi şu somut olarak İstanbul'da o zaman ve Marmara bölgesini etkileyecek nitelikte 7 ve üzerinde 7.0, 7.2, 7.4'lere varan oranda
02:18bir deprem yaşanması riski ve tehlikesi hala söz konusudur.
02:23Hala söz konusu.
02:24Peki bir de şeyi merak ediyorum.
02:26Ben normalde 6.2 büyüklüğündeki bir deprem İstanbul gibi yapısı da onun çok kötü olduğu bir şehirde çok şükür böyle bir şey yaşamadık.
02:36Büyük bir şey sevindirici bir tarafıdır, memnuniyet verici bir yanıdır.
02:40Üzücü olayın en azından daha kötü o bir yere yönelmemesi bakımından.
02:46Büyük bir yıkıma neden olmamış olması hangi teknik açıdan neyle izah edilir?
02:52Çünkü 6.2 büyük bir deprem değil midir?
02:54Evet.
02:55Türkiye açısından söylüyorum.
02:57Doğru.
02:57Değil mi?
02:58Japonya'da mühim bir deprem değil belki bu büyüklük.
03:00Ben size aynı örneği şeyden veririm.
03:041998'de Ceyhan'da bir deprem olmuştu hatırlarsınız.
03:08Evet.
03:08Ama Çukurova'da oldu.
03:09Yine küçüktü.
03:106 küsürdü.
03:11Ama yüzlerce insan öldü ve evler yıkıldı.
03:15Bu biraz zeminsel faktörlerle başka iğme değerlerine bağlı.
03:20Depremin uzaklığına bağlı.
03:22Buradaki iğme değeri 6.2'de küçükmüş.
03:25AFAD açıkladı.
03:26Yani yıkıma yol açmaması büyük oranda ondan mı kaynaklanmış?
03:31Evet.
03:315 şiddetinde etkilemiş.
03:34Kabaca 5 şiddetinde etkilemiş.
03:36İğme değerlerinden bunu böyle çıkardı.
03:38Halbuki düşünün 2023 depremleri 10 şiddetinde 11 şiddetinde etkiledi şeyi.
03:45Kahramanmaraş merkezi depremler.
03:477'nin üzerindeydi zaten.
03:487.7'ydi evet.
03:49Bir depremin yıkım etkisindeki en önemli birinci derece faktör yerleşim alanlarına yakınlığı ve derinliği midir depremin?
03:58Yoksa ortaya çıkan iğme değeri midir az önce bahsettiğimiz?
04:02İğme çok önemli.
04:03İğme çok önemli.
04:04Bir de zemisel faktörler var.
04:06Zeminin jeolojik durumu onun deprem dalgalarının daha etkili olmasını sağlayabilir.
04:12Söz gelimi bir alüvyon zemin var.
04:15Bir ovadasınız.
04:16Üzerindeki bir yerleşim yerindesiniz.
04:19Ovanın zemini deprem dalgalarını yavaşlatır.
04:23Yavaşlatınca geçemediği için deprem dalgaları büyümeye başlar.
04:28Olağından daha etkili olmaya başlar.
04:31Mesela 2023'te bu etkili oldu zaten.
04:34Çoğu ovalardaki yerleşim yerleri yıkıldı.
04:37Yani yönetmeliğe uygun da olsa o binayı zorlayıp hasar vermesine neden oldu.
04:43Dolayısıyla sadece depremin büyüklüğü etkili olur demek yanlış olur.
Yorumlar