00:00Halk arasındaki bir deyim bu. Kimisi buna atom diyor. Kimisi buna detoksiferim diyor. Hatta bu
00:08ülkemizde sınırı değil. Amerika'da, İngiltere'de, pek çok dünyanın pek çok bölgesinde işte kimisi
00:15buna hangover diyor. Kimisi buna jet lag diyor. Kimisi Myers kokteyl diyor. Kimisi banana bag diyor.
00:21Bir şekilde içerisinde B vitamini, C vitamini, bazı kompleks minerallerin olması hatta bazıları
00:29magnezyumu, kalsiyumu ekliyor. Bazı uygulamalarda içerisine ağrı kesiciler eklenmiş oluyor.
00:38Pek çok içeriğin özelliğine göre, hastanın durumuna göre eklendiği bir takım protokoller. Sarı
00:44serumumu bu kadar popüler yapan ise aslında biraz da sosyal medya. Bizim hastanelerde sıklıkla
00:52kullandığımız bir uygulama değil. Sadece sıklıkla ısrarcı taleplerle karşılaştığımız bir uygulama.
00:58Öyle ki Türkiye'de 140-150 milyon acil servis başvurusu oluyor her yıl ve bu hasta gruplarının da çok
01:06büyük kısmı yeşil alanlarda izlenmekte. Yeşil alan polikliniklerimizle bu ısrarcı talepleri çoğu
01:13zaman görürüz. Öyle ki bunu izleyen bir sözel veyahut da fiziksel şiddete dahi uğrayan meslektaşlarımız
01:20olabilmekte. Biz bu uygulamaları bu tip durumlar için yapmıyoruz. Bizim uygulamalarımızda daha çok
01:26terlenme yetersizliğinin net olduğu, kan sonuçlarıyla değerleriyle minerallerin, elektrolütlerin
01:32eksikliğinin tam olarak gördüğümüz, aşırı sıvı kaybı olanlarda veyahut da kısa zamanda çok miktarda
01:42terleme kusma yoluyla oluşturan mineral elektrolüt bozukluğunun tedavisini de kullanıyoruz.
01:48Yine kronik hastalıklardan mesela kronik alkol alamında yine yoğun bakım ortamlarında da mikrobesin
01:57uygulamalar mikrobesinin damardan uygulamaları pek hala görülebilmekte. Yani aslında acil
02:03servislerimize yansıyan, hastalar tarafından yansıtılan kullanımı ile hastane ortamındaki
02:08kullanımı tam birbiriyle örtüşüyor diyemeyiz. Bu konuda hastalarımıza aslında iş düşüyor. Piyasa
02:15diliyle oluşturulan reklamatöz konuşmalardan, sosyal medya içeriğinden, arkadaş çevresindeki
02:24etkilerden oluşturdukları bu sarı sarım veya benzeri uygulamaların bize ısrar edilmemesi
02:31gerekiyor. Neden? Çünkü sarı sarım görüldüğü kadar masum bir uygulama değil. İçerisindeki
02:38vitaminler, içerisindeki bazı mikrobesin parçacıkları alerjik reaksiyona çok elverişli.
02:44Özellikle baktığımızda 40 yaş üzerinde %20 oranında kalp yetersizliği riskimiz var. 65
02:51yaş üzerinde her 100 hastadan 2 ila 3'ün de kalp yetmezliği garanti neredeyse ve bu açıkçası
03:01serum içi maddelerin alerjik olduğunu varsaysak ve bu maddelerin hiçbirini serum uygulamasının
03:09içerisine yer almasa dahi tek başına serum uygulaması kalp yetmezliği için kalp etersizliğine
03:15bulguları olan hastalarda ciddi anlamda hayati risk unsuru. Dolayısıyla doktorun bu kararı alması
03:24alabilecek olabilecek endikasyonları sağlık çalışanlarının kendisine bırakmak özellikle
03:31tabii ki doktor buradaki sağlık çalışanı doktor olmak zorunda. Doktorun inisiyatifini bırakmak
03:36halkımız için yapabilecek en doğru davranış modeli olacaktır diye düşünüyorum. Aslında tıp fakültesi
03:42gençlerine veya doktorlara sarılırsanız sarı serum nedir diye onlar bilmezler. Çünkü sarı
03:47sarıyım diye bir ifade bizim literatürümüzde yok. Nedir bu sarı serum? Aslında son zamanlarda
03:54artmasının nedeni de şu biz Aralık Ocak aylarında hep grip piki yaşıyoruz. Bu Şubat'a da sarkıyor ve
04:02bu grip durumunda insanlar işte böyle sarı serum ile daha çabuk iyileşeceğini düşünüyorlar. Oysa
04:09bir tıbbi gereklilik olmadığı gibi tıbbi bir kanıtı yok. Mesela hastanın tetkiklerini yapmışız.
04:16Örneğin tetkikleri yapılmış ve bu hastanın vücut direnci düşük. Hastalığı bir şekilde atlatamayacağını
04:23düşünüyoruz. Mesela oral almadığını görüyoruz. Sıvı alamadığını azaldığını görüyoruz. Vücut
04:28direncinin düşük olduğunu görüyoruz. Bu durumlarda eğer ağızdan alamadığı şeyler yerine damardan
04:35sıvı verebiliyoruz. Damardan sıvı verirken vücut direncini arttıracak bazı ilaçlar katabiliriz.
04:42Mesela ağrısı varsa ağrısını kesebiliriz veya ateş düşürücüyü oradan yapabiliriz. Ama bu hastane
04:50koşullarında ve bazı özel durumlarda yaptığımız bir tedavi. Dolayısıyla bu şu anda gündemde olduğu
04:57gibi evde tetkik tahlil yapmadan işte grip tedavisinde kullanılacak bir tedavi değil. Hepimiz
05:03grip oluyoruz. Ben de bu yıl grip geçirdim. Siz de geçirmişsinizdir. Gribi nasıl geçirdim? Biz sarı
05:07serum takmadık. Evde yattık, dinlendik, ilaç aldık. Veya ayakta geçirdik. Mesela genç, sağlıklı bir
05:14hastanın serum takmasına asla gerek yok. Biz bunu tedavide kullanmıyoruz da, önermiyoruz da. Serumun
05:20birçok çeşidi var. Bazılarında potasyum var. Bazılarında glikoz var. Bazılarında işte sodyum
05:26kloril dediğimiz başka tuz içeriği var. Şimdi tansiyonu yüksek olan bir hastaya, tansiyon
05:32yükseltmesine, eğer sodyum kloril içeren bir serum verirseniz tansiyonu yükselerek beyin kanamasına
05:37sebep olabilir. Şimdi potasyumu yüksek olan bir serumu belli bir hızla verirseniz kalpte ritim
05:44bozukluklarına sebep olur.
Yorumlar