00:00Kıymetli basın mensupları, saygıdeğer katılımcılar,
00:06öncelikle hoş geldiniz. Altı Şubat depremlerinin ikinci
00:11yılındayız. Kayıplarımızın acısını hala kalbimizde
00:15hissediyoruz. Konuşmama başlamadan önce yaşadığımız
00:19deprem felaketinde ve kısa süre önce Bolu Kartalkaya'da çıkan
00:23yangında hayatını kaybeden vatandaşlarımızı rahmetle
00:27anıyorum. Kıymetli ailelerine sabır ve başsağlığı diliyorum.
00:32Bugün enflasyon raporumuzun ana mesajlarını paylaşmak üzere
00:36buradayız. Dezenflasyon sürecimiz devam ediyor.
00:40Makroekonomik göstergeler de bu süreçle uyumlu şekilde
00:44ilerliyor. Iç talebin enflasyondaki düşüş
00:47enflasyondaki düşüşü destekleyici seviyelere geldiğini
00:50ve enflasyonun ana eğiliminin düşüş trendinde olduğunu
00:53değerlendiriyoruz. Para politikasındaki sıkı duruşumuzu
00:57dezenflasyonun devamını sağlayacak şekilde
01:00sürdüreceğiz. Konuşmamın ilerleyen bölümlerinde
01:03bahsettiğim tüm bu unsurlar hakkında detaylı
01:06değerlendirmelerde bulunacağım. Sunumumda ilk olarak küresel
01:13ekonomi, makroekonomik görünüm ve para politikası duruşumuza
01:16ilişkin değerlendirmelerimizi paylaşacağım. Daha sonra
01:20orta vadeli tahminlerimizi sunacağım. Sonrasında başkan
01:24yardımcılarımızla birlikte sizlerin sorularını
01:26yanıtlayacağız. Bu raporumuzda da yine öne çıkan konulara ve
01:31tematik analizlerimize kutu çalışmalarıyla yer veriyoruz. Bu
01:36rapordaki kutularımızda fiyatlama davranışlarını hizmet
01:41üreticiyle tüketici fiyatlarındaki ilişkiyi hane
01:44halkı varlıklarındaki değerleme etkisini ve euro dolar
01:48paritesindeki değişimin dış ticarete etkilerini detaylı
01:51olarak inceliyoruz. Değerli konuklar konuşmama son dönemde
01:58öne çıkan küresel ekonomik gelişmelerle başlıyorum.
02:02Küresel büyüme görünümünde önceki rapor dönemine paralel
02:05olarak kademeli toparlanma öngörümüzü koruyoruz. Imalat
02:10sanayi ve hizmetler sektörü arasında önceki rapor döneminde
02:14gözlenen farklılaşma da sürmekte. Önce göstergelerse
02:19imalat sanayinde aşağı yönlü risklerin arttığına işaret
02:22ediyor. Son dönemde küresel ticaret politikalarına dair
02:27belirsizliğin önemli ölçüde yükseldiğini görüyoruz.
02:31Korumacı eğilimlerin artması, küresel ekonomi politikalarına
02:35yönelik belirsizlikler ve jeopolitik riskler küresel
02:39ölçekte büyüme üzerinde aşağı yönlü enflasyon üzerinde ise
02:43yukarı yönlü riskleri artırıyor. Küresel talep
02:48görünümü, jeopolitik riskler ve arz yönlü faktörler emtia
02:52fiyatları üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor. Küresel
02:57gelişmeler son dönemde Brent petrol fiyatlarındaki
03:00oynaklığı artırdı. Enerji dışı emtia fiyatlarında ise sınırlı
03:04artışlar görüldü. Enflasyon görünümlerine bağlı olarak
03:09gelişmiş ülke merkez bankaları faiz indirimlerini sürdürüyor.
03:13Küresel ölçekte enflasyondaki atalet zayıflamakla birlikte
03:17devam ediyor. Enflasyon görünümüyle maliye ve ticaret
03:22politikalarına ilişkin belirsizliklerin artması
03:25nedeniyle merkez bankaları enflasyonda yukarı yönlü
03:28risklere daha çok vurgu yapıyor. Bu görünüm altında piyasa
03:33fiyatlamaları da hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkelerde
03:37iki bin yirmi beşte faizlerin daha yavaş indirileceğine
03:40işaret ediyor. Değerli konuklar şimdi sizlerle yurt içi
03:46makroekonomik gelişmeleri ilişkin tespitlerimizi
03:49paylaşmak istiyorum. Iki bin yirmi dört yılının üçüncü
03:54çeyreğinde yurt içi talebin yıllık büyümeye katkısı eksi
03:58sıfır virgül bir puan ile sınırlı düzeyde negatif olurken
04:01net ihracatın büyümeye pozitif katkısı artarak iki virgül iki
04:06puan oldu. Böylece büyümenin kompozisyondaki dengeli seyir
04:11devam etti. Dördüncü çeyreğe ilişkin mevcut üretim
04:15göstergeleri iktisadi faaliyette ılımlı bir
04:18toparlanmaya işaret etmekte. Iki bin yirmi dört yılının
04:23ikinci ve üçüncü çeyreklerinde gerileyen sanayi üretimi kasım
04:27ayı verileriyle son çeyrekte yeniden artışa geçti. Hizmet
04:31üretim endeksi ise sanayi üretimine kıyasla çeyreklik
04:35bazda daha düşük bir artış gösterdi. Bildiğiniz gibi bu
04:40endeks aynı zamanda hizmet sektöründeki talep ile
04:42doğrudan ilişkili. Endeks iki bin yirmi dört yılı boyunca
04:47hizmet talebinde yatay bir seyre işaret etti. Mal talebine
04:53ilişkin göstergelerde yurt içi talepte ılımlı seyrin devam
04:56ettiğini gösteriyor. Bu dönemde perakende satış hacim endeksi
05:01çeyreklik olarak artış kaydetti. Bununla birlikte altın
05:05hariç artışın daha sınırlı olduğunu görüyoruz. Son dönem
05:10verileri kartla yapılan real harcamalar da ivme kaybına
05:14işaret ediyor. Bu göstergelerin yanı sıra firma görüşmelerinden
05:18elde ettiğimiz saha gözlemleri de iç talepteki ılımlı seyri
05:22teyit etmekte. Bu çerçevede mal ve hizmet talebine ilişkin
05:28veriler bir bütün olarak talep koşullarının enflasyondaki
05:32düşüşü destekleyici seviyelerde olduğuna işaret ediyor. Farklı
05:38yöntemlerle hesapladığımız ve grafikte açık renklerle
05:42belirtilen göstergeler çıktığı açığının iki bin yirmi dört
05:46yılının üç çeyre üçüncü çeyreğinden itibaren negatif
05:49bölgedeki seyrini sürdürdüğünü gösteriyor. Bu noktada altını
05:54çizmek isterim ki sıkı para politikamız sonucunda iç
05:57talepteki dengeli seyir sürecek. Çıktığı açığı
06:01önümüzdeki dönemde negatif bölgede seyrederek dezenflasyon
06:05sürecinin önemli bir bileşeni olmaya devam edecek. Iç
06:10talepteki dengelenmeyle uyumlu olarak cari işlemler hesabında
06:14belirgin bir iyileşme gerçekleşti. Iki bin yirmi dört
06:18yılının üçüncü çeyreğinde cari açığın milli geliri oranı yüzde
06:22sıfır virgül yedi seviyesine geriledi. Dördüncü çeyrekte de
06:26birikimli cari açığın benzer seviyelerde seyretmiş olduğunu
06:30tahmin ediyoruz. Önceki sunumlarda da belirttiğimiz
06:34gibi parasal sıkılaştırma dönemlerinde cari dengede
06:37düzelme oluyor. Önümüzdeki dönemde ise cari açıkta bir
06:42artış bekliyoruz. Ancak söz konusu artış sıkı parasal
06:47duruşumuzun etkisiyle sınırlı olacak. Milli geliri oranla
06:52cari açığın iki bin yirmi beş yılında tarihsel ortalamasının
06:55altında seyretmeye devam edeceğini öngörüyoruz. Saygı
07:01değer katılımcılar. Şimdi de bu makro ekonomik gelişmeler
07:04çerçevesinde şekillenen enflasyon görünümüne ilişkin
07:07değerlendirmelerimizi sizlerle paylaşmak istiyorum. Haziran
07:13ayında başlayan dezenflasyon süreci devam etmekte. Tüketici
07:17enflasyonu Ocak ayında yüzde kırk iki virgül bir oranına
07:20gerileyerek Mayıs ayındaki tepe noktasına kıyasla önemli bir
07:24düşüş gösterdi. Son rapor döneminden bu yana enflasyon
07:28gelişmeleri öngörülerimizle uyumlu gerçekleşti. Enflasyonun
07:34ana eğilimindeki düşüş son çeyrekte de devam etti. Dönemsel
07:39gelişmelere göre ana eğilim göstergeleri birbirinden
07:41farklılaşabiliyor. Bu durum ana eğilimi farklı göstergeler
07:47üzerinden takip etmenin önemini ortaya kayıyor. Takip ettiğimiz
07:52tüm göstergeler ana eğilimde kademeli bir yavaşlamaya işaret
07:56etti. Bu dönemde dağılım bazlı göstergeler B ve C gibi
08:01dışlamaya dayalı göstergeleri kıyasla daha düşük değerler
08:05aldılar. Ana eğilim Ocak ayında ise öngörülerimizle uyumlu
08:11olarak yükseldi. Bu gelişmede zamana bağlı fiyat belirleme ve
08:16geçmiş enflasyona indeksleme eğilimi yüksek hizmet kalemleri
08:20öne çıktı. Ocak ayında tüketici enflasyonu üzerinde ücret,
08:25enerji fiyatları yönetilen yönlendirilen fiyat ve vergi
08:30ayarlamalarının yansımaları görüldü. Ocak ayında
08:34yıllıklandırılmış ana eğilim ise aralık ayındaki yaklaşık
08:38yüzde otuz seviyesinden yüzde otuz dörde yükseldi ve yıllık
08:42enflasyonun altında kalmaya devam etti. Enflasyonun ana
08:46eğiliminin birinci çeyrekteki artışı sonrasında ikinci
08:49çeyrekte tekrar yavaşlayacağını öngörüyoruz. Ocak ayı
08:54dinamiklerini daha iyi anlamak adına tüfedeki kalemleri duruma
08:58ve zamana bağlı fiyatlama gösteren gruplar olarak ikiye
09:02ayırdık. Eğitim hizmetleri gibi fiyatlamaları yılın belirli
09:07dönemlerinde yapılan zamana bağlı gruplar dayanıklı mallar
09:11gibi fiyatlama zamanlaması ekonomik koşullara göre yapılan
09:15duruma bağlı gruplardan ayrışmaktadır. Ocak ayında
09:20zamana bağlı fiyatlama yapan grupta daha yüksek bir fiyat
09:23artışı gerçekleşti. Nitekim bu grubu yakından incelediğimizde
09:28yıl içinde en yüksek artışın yönetilen ve yönlendirilen
09:32kalemlerin de etkisiyle Ocak aylarında gerçekleştiğini
09:35görüyoruz. Izleyen dönemlerde ise fiyat artışları daha zayıf
09:40oluyor. Duruma bağlı fiyat belirleyen kalemlerde ise fiyat
09:44artışı oranı geçmiş yıla kıyasla daha düşük seyrediyor.
09:48Bu konudaki kutu çalışmamıza bakmanızı tavsiye ediyorum. Iki
09:55bin yirmi dört yılının son çeyreğinde hizmet enflasyonunun
09:58yavaşladığını
Yorumlar