00:00Hazır mıyız?
00:06Çok değerli basın mensupları kamuoyunda dokuzuncu yargı
00:13paketi olarak da bilinen bazı kanunlarda değişiklik
00:17yapılmasına dair kanun teklifimizi biraz sonra
00:21inşallah meclis başkanlığımıza arz edeceğiz. Kanun teklifimiz
00:27toplamda yirmi farklı kanunda değişiklik içeriyor. Yürütme ve
00:34yürürlük maddesiyle birlikte otuz sekiz maddeden oluşuyor.
00:39Ayrıca bir tane de geçici maddemiz kanun teklifimizde
00:44yer almaktadır. Değerli basın mensupları, temel hak ve
00:50özgürlüklerin daha etkin korunması, yargı bağımsızlığı
00:55ve tarafsızlığının daha da nitelikte hale getirilmesi,
00:59hukuki güvenliğin güçlendirilmesi, adalete
01:04erişiminin kolaylaştırılması, makul sürede yargılanma hakkının
01:09gözetilmesi, yargıya güvenin arttırılması ve insan odaklı
01:15hizmet anlayışının geliştirilmesi günümüzde ana
01:18ilke ve değerler olarak kabul edilmektedir. Ülkemizde iki bin
01:24iki yılından günümüze kadar aralıksız bir şekilde süre
01:28gelen reform irademiz bu ilke ve değerlerin geliştirilmesinin
01:33somut bir tezahürü olarak ortaya çıkmaktadır. Adalet
01:39Bakanlığımızca hazırlanan ve sayın cumhurbaşkanımızın otuz
01:45Mayıs iki bin on dokuz tarihinde açıklamış olduğu
01:49yargı reform strateji belgesinde vizyon olarak
01:53güvenmeyen ve erişilebilir bir adalet sistemi vurgulanırken iki
01:59Mart iki bin yirmi bir tarihinde açıklanan insan hakları eylem
02:02planında özgür birey güçlü toplum ve daha demokratik bir
02:07Türkiye vizyonu ön plana çıkarılmıştı. Yargı reformu
02:11strateji belgesi kapsamında bugüne kadar çok önemli
02:16reformlar hayata geçirilmiş. Iki bin on dokuz tarihinde
02:21yirmi yedinci yasama döneminde birinci yargı paketiyle ifade
02:26özgürlüğü genişletilmiş, hak arama yolları genişletilmiş,
02:31soruşturma evresinde tutuklama süresi sınırlandırılmış ve seri
02:36muhakeme, basit yargılama, ed oluşma gibi yeni ve etkili
02:41usuller ihdas edilmişti. Ayrıca şüpheli ve sanık hakların
02:45yanında mağdur haklarında güçlendiren önemli
02:49düzenlemeleri hayata geçirmiştik. Yine iki bin
02:53yirmi tarihinde infaz paketiyle infaz alanında çok önemli
02:57düzenlemelerimizi de hayata geçmişti. Bu kanunumuzla
03:01hazırlanmış olan bu kanunumuzla yargılama sonunda hükmedilen
03:05ceza ve güvenlik tedbirlerinin yerine getirilmesi sırasında
03:08alınca kararların infaz hakimliği tarafından verilme
03:11verilmesi düzenlenerek infaz işlemlerinin tek bir yargı
03:15toplanması bu işlemlerde ihtisaslaşmaya gidilmek
03:19suretiyle infaz hizmetlerinin etkinliğinin kalitesinin
03:22arttırılması da yirmi yedinci yasama döneminde infaz
03:26paketimizle düzenlenmişti. Ayrıca insan hakları eylem
03:30planda belirtilen amaç ve hedefler doğrusunda da
03:33faaliyetler yürütülmüş ve bu kapsamda da birçok reform hukuk
03:38sistemimize kazandırılmıştı. En son seçimlerden önce iki Mart
03:43iki bin yirmi dört tarihli sekizinci yargı paketi ile de
03:48ceza hukuku kapsamındaki soruşturma ve kovuşturmalar ile
03:52özel hukuk ve idari hukuku kapsamındaki yargımların makul
03:56sürede sonuçlandırılmadığı iddiasıyla yapılacak manevi
03:59tazminat taleplerinin ise idari başvuru yoluyla hızlı bir
04:03biçimde sonuçlandırılmasının sağlanması amacıyla da
04:06tazminat komisyonunu oluşturulması için de bir kanun
04:10düzenlemeyi hayata geçirmiştik. Ayrıca ceza
04:13muhakimesi kanunu çerçivesindeki bazı korunma
04:16tedbirler nedeniyle maddi ve manevi tazminat sistemlerinin
04:19ağır ceza mahkemeleri yerine tazminat komisyonunca da karara
04:24bağlanması yine bu kanun teklifimizde yer almış ve
04:27yasalaşmıştı. Böylelikle de bugüne kadar yargısal görev
04:31alanına ve hakimin takdirde girmeyen bazı tazminat
04:34sistemlerinin idari başvuru yoluyla hızlı bir biçimde
04:37sonuçlanması da sağlanmış idi. Değerli basın mensupları biraz
04:44önce açıkladığımız üzere otuz sekiz maddeden yürütme ve
04:47yürürlük maddesiyle birlikte otuz sekiz maddeden oluşan kanun
04:52teklifimizin hazırlığında ııı çok ciddi katkı sağlayan ilk
04:56imza sahibi Denizli milletvekilimiz Cahit Özkan
05:00Bey'e İstanbul milletvekilimiz Adem Yıldırım Bey'e çok teşekkür
05:05ediyorum. Yine grup başkan vekilimiz Bahadır Yenişehirli
05:08Oğlu da ııı bir hukukçu olarak da çok ciddi bu düzenlemeye
05:12katkı sağladı. Yine Adalet Bakanlığımız başta Adalet
05:15Bakanımız Yılmaz Tunç Bey'e, bakan yardımcılarımıza, genel
05:18müdürlerimize ve diğer ııı çalışan arkadaşlarımıza bu
05:23desteklerinden dolayı ben şükürlerimle razı ediyorum.
05:25Şimdi bu teklifte neler yer alıyor? Eee birkaç başlıkta da
05:30bu düzenlemeleri sizlere ııı anlatmak istiyorum. Evlenen
05:35Anayasa Mahkemesi'nin özellikle ııı iptaliyle ilgili olaraktan
05:39ııı bazı iptal kararlar var. Iıı özellikle seçimlerden önce
05:44Anayasa Mahkemesi daha önceden yürürlükte bulunan birçok kanun
05:48maddesini bazı gerekçelerle beraber iptal etmişti. Bu iptal
05:51gerekçeleri kapsamında ııı bazı düzenlemeleri bu kanun
05:55teklifinde yer veriyoruz. Nedir bunlar? Evlenen kadının soyadına
05:59ilişkin olarak düzenleme getiriyoruz. Kullanılacak soyad
06:04nedeniyle aile bütünlüğünün zarar görmemesi ve çocukların
06:08olumsuz etkilenmemesi amacıyla kadınların evlenince eşlerinin
06:12soyadını alacağı ve isterlerse önceki soyadlarını da kızlık
06:17soyadı dediğimiz soyadlarını da kullanabilecekleri ne yönelik
06:21yine bir düzenleme hayata geçiriyoruz ve teklif
06:23ediyoruz. Yine anaya anaya da baba ile çocuk arasındaki soy
06:30bağının reddi içinde dava açma hakkı bu teklifimizde yer
06:35alıyor. Diğer yandan ailenin huzur ve refahının korunması
06:39amacıyla baba olduğunu iddia eden üçüncü kişilerin soy
06:44bağının reddi davası açabilmesi belirli kurallara tabi olarak
06:49yine kanun teklifimizde yer alıyor. Diğer bir taraf diğer
06:54bir teklifimizde evlat edilenlerin adlarının
06:58evlatlığın ana ve baba adı olarak yazılabilmesine de bu
07:03teklifimizde imkan sağlıyoruz. Diğer taraftan uzlaşma
07:08görüşmeleri sırasında tespit edilemeyen veya uzlaşmadan
07:12sonra ortaya çıkan zararlara ilişkin tazminat davası açabilme
07:16imkanı da bu teklifimizde yer alıyor. Diğer taraftan
07:20arabalıkçılık görüşmelerinin ilk toplantısına katılmayan
07:23tarafın yargılama giderlerinden sorumluluğu ve lehlerine
07:28hükmedilecek vekat ücretiyle ilişkinde düzenleme teklifi yasa
07:33teklifi düzenleme yasa teklifimizde yer alıyor.
07:35Ayrıca aynı ilde birden fazla bari kurulmuş olsa bile hepsinin
07:41oradaki bütün insanlarımızın vatandaşlarımızın hizmetinde
07:44olduğu dikkat alınarak her bir beş bin nüfus için tespit
07:47edilecek toplam puana göre de barolarımıza yeni imkanlar
07:51getiriyoruz. Ayrıca idari yargıda kanun yollarına başvuru
07:55kapsamında hangi tarihteki parasal sınırın dikkate
07:59alınacağı netleştirilmek suretiyle hak kayıplarında önüne
08:04geçilmesi amaçlanmaktır. Diğer bir maddeyle bölge idare
08:08mahkemesi tarafından ilk kez verilen bazı kararlara da
08:12temiz yolu danıştay yolu ııı imkanı da getiriyoruz. Değerli
08:19basın mensupları teklifimizde şikayete tabi hakaret suçu
08:23bakımından azami şikayet süresini yeniden belirliyoruz.
08:27Düzenlemeyle soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı
08:31olan hakaret suçu bakımında şikayet süresinin her ne
08:35suretle olursa olsun fiilin gerçekleştiği tarihte itibaren
08:40iki yılı geçemeyeceğini kabul ediyoruz. Böylelikle özellikle
08:45sosyal medya üzerinden uzun yıllar önce yapılan bazı
08:49paylaşımlar nedeniyle vatandaşlarımız üzerinde
08:52sonradan oluşturulacak baskı ve tehditinde önüne geçmeyi
08:58amaçlıyoruz. Burada belirtmek gerekir ki ııı bazı art
09:04diyetli kişilerin özellikle toplumun hassasiyet duyduğu
09:09alanlara yönelik olarak kasıtlı özel paylaşımlar yapmak
09:14suretiyle sosyal medyanın da gücünü kötüye kullanma yönünde
09:19bir çabasının olduğunu ve buna yönelik de bir düzenlemeye de
09:23ihtiyaç duyduğunu duyulduğunu belirtmek isterim. Şunu
09:27özellikle ifade etmek gerekir ki bu düzenleme asla kişiye
09:32hakaret edebilme özgürlüğü tanımamaktadır. Nitekim bu
09:36şekilde işlerin hakaret suçunun beş yıl içinde tekrar
09:39işlenmesi halinde fail hakkında aynı suçtan dolayı ön ödeme
09:45hükümler uygulanmayacak ve bu suç bakımından kişi hakkında
09:49doğrudan kavu davası açılma imkanı da bu teklifimizde yer
09:55almaktadır. Ayrıca mağdurların hukuk mahkemelerinde de
