1817- Οβανές (Ιβάν) Αϊβαζόβσκι, ζωγράφος. Γεννήθηκε στις 29 Ιουλίου 1817 στη Θεοδοσία, την αρχαία πόλη της Κριμαίας, όπου στις αρχές του περασμένου αιώνα το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού ήταν Αρμένιοι. Ο πατέρας του Αϊβαζόφσκι ήταν έμπορος, με σχετικά καλή μόρφωση, γνώστης μερικών ανατολικών γλωσσών. Αυτό οδήγησε το νεαρό Αϊβαζόφσκι να εργαστεί στα κοσμοπολίτικα καφενεία της Θεοδοσίας, όπου ακούγονταν τόσες πολλές γλώσσες συγχρόνως όπως Ιταλικά, Ελληνικά, Τουρκικά, Αρμενικά και Ταταρικά. Το ανακάτεμα τόσων φυλών τον βοηθά να ρουφά τη πολύχρωμη ποικιλία ήχων και εικόνων.
Το Σεπτέμβριο του 1840 βρέθηκε στη Ρώμη, όπου εκεί γνώρισε μερικούς από τους πιο διάσημους άνδρες της εποχής του. Εργάστηκε συστηματικά και οι πίνακες του εμφανίζονταν τακτικά σε ιταλικές εκθέσεις, χαρίζοντάς του πρωτοφανή αναγνώριση. Οι πίνακες του Αϊβαζόφσκι “Η Ναπολιτάνικη νύχτα”, “Η θύελλα” και “Το Χάος” προκάλεσαν τέτοια άισθηση στην υψηλή κοινωνία και τα παλάτια των ευγενών της Ρώμης που όλοι μιλούσαν για τον “φημισμένο τοπιογράφο από την Νότια Ρωσία”. Ο Πάπας Γρηγόριος 16ος, αγόρασε το έργο “Το Χάος”, το οποίο ανάρτησε στο Βατικανό σαν “ένα από τα θαύματα της τέχνης”. Τερματίζοντας την περιοδεία του στην Ευρώπη, ξεκίνησε για τη Ρωσία. Μόλις έφθασε στην Πετρούπολη τον περίμενε ακόμα μια τιμή. Το συμβούλιο της Ακαδημίας του απένειμε τον τίτλο του ακαδημαϊκού και με τσαρικό διάταγμα έγινε μέλος του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού με τον τίτλο του επίσημου ζωγράφου και με το δικαίωμα να φέρει τη στολή του Σώματος. Έχοντας κατακτήσει το μυστικό να αποδίδει από μνήμης τη φύση, προτίμησε να δουλεύει τα έργα του χωρίς μετακινήσεις. Έτσι εγκαταστάθηκε μόνιμα στην ήσυχη γενέτειρα πόλη του, Θεοδοσία. Όπως έλεγε και ο ίδιος: “Το πινέλο δεν μπορεί να συλλάβει αυτόματα την κίνηση των στοιχείων της φύσης είναι αδύνατον να ζωγραφίζεις “εκ του φυσικού” μιαν αστραπή φωτός, μια ριπή ανέμου ή τον παφλασμό του κύματος. Για να το πετύχει αυτό ο καλλιτέχνης, πρέπει να κρατήσει μέσα του χαραγμένη την εντύπωση…”.
Ως τα βαθιά γεράματα διατήρησε την ενεργητικότητα και δημιουργικότητά του. Έφτασε να έχει πληθώρα από σχέδια και σκίτσα και πάνω από 6.000 έργα. Παράλληλα, εργάστηκε ακούραστα για το καλό των κατοίκων και την ανάπτυξη της περιοχής του. Άνοιξε σχολή για νέους καλλιτέχνες, άρχισε τις πρώτες αρχαιολογικές ανασκαφές στην περιοχή και έχτισε ιστορικό μουσείο. Χάρη στις δικές του προσπάθειες κατασκευάστηκε το εμπορικό λιμάνι της περιοχής και η πόλη συνδέθηκε με σιδηροδρομικό δίκτυο. Χρηματοδότησε την ίδρυση πινακοθήκης η οποία σήμερα φέρει το όνομά του. Εκεί υπάρχουν 270 σχέδια και 130 ελαιογραφίες μαζί με έργα και άλλων καλλιτεχνών. Αργότερα και το σπίτι του μετατράπηκε σε μουσείο. Απεβίωσε στις 2 Μαΐου του 1900. Ο τάφος του βρίσκεται στην αρμενική εκκλησία της Θεοδοσίας όπου στα αρχαία αρμενικά γράφει: “Γεννήθηκε θνητός, η δόξα του είναι αθάνατη”.
Comments