• 19 dakika önce
Bir yarış atının performansında bazen küçücük bir metal parça büyük önem taşıyor; nal. Peki, atlara neden nal takılıyor? CNN TÜRK Spor Spikeri Damla Uğurtürk, Nalbant Turgut Kaya'ya sordu.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:04Bir yarış atında her şey hız için hazırlanıyor.
00:08Kas yapısı, nefesi, antrenmanı, jokeyi.
00:11Ama bazen yarışın kaderini belirleyen ayrıntı göz hizamızın çok altında.
00:17Atın ayağında küçük bir metal parça.
00:20Nal!
00:26Hiç kolay değil, hiç. Çok zor iş.
00:29Doğru bir meslek.
00:30Yani öyle geliyor, nal takıyor değil olay.
00:34Ayarı bir dert.
00:36Kesinlikle.
00:36Takması ayrı, çıkartması ayrı. Canlı ile de bir de sürekli diyalogdasın.
00:42Önce en temel soruyla başlayalım.
00:44Atlara neden nal takılıyor?
00:46Aslında atın ayağının altında bizim düşündüğümüz gibi düz bir taban yok.
00:51At ağırlığını büyük ölçüde sert bir tırnak yapısının üzerinde taşıyor.
00:55Bu tırnak da tıpkı bizim tırnaklarımız gibi uzuyor ve zaman içinde aşınıyor.
01:01Doğada yaşayan bir at yumuşak toprakta, çimende ya da doğal zeminde hareket ederken tırnakları kendi düzeninde aşınabiliyor.
01:09Ama yarış atların hayatı biraz farklı.
01:12Antrenman yapıyorlar, farklı zeminlerde yürüyorlar, yüksek hızlara çıkıyorlar ve ayaklarına çok daha fazla yük binebiliyor.
01:19İşte nal da gerektiğinde bu tırnak yapısını korumaya yardımcı oluyor.
01:24Ama burada ilginç bir detay var.
01:26Her ata aynı nal takılmıyor.
01:29Nasıl herkes aynı ayakkabıyı giyemiyorsa atların da ayaklı yapıları birbirinden çok farklı.
01:34Birinin ayağı daha geniş olabilir, birinin tırnak yapısı daha dik olabilir.
01:38Bir başka atınsa özel bir desteğe ihtiyacı olabilir.
01:41Bu nedenle nalman önce atın ayağını inceliyor.
01:44Tırnan uzunluğuna bakıyor, ayağın yere nasıl bastığını kontrol ediyor, gerekli yerleri düzeltiyor ve ardından nalı ayağı uygun hale getiriyor.
01:58Veli Efendi Hipodromundayız.
02:01Nalbant Hane'ye geldik.
02:02Bir bakalım atlar nasıl nalbatlanıyor, yerinde görelim istedik.
02:06Ve Turgut Usta da bugün bize nasıl nalbatlık yaptığını anlatacak.
02:10Merhabalar, kolay gelsin.
02:12Sağ olun. Hoş geldiniz.
02:13Hoş bulduk. Atımız kim öncelikle?
02:16Şefbalaz diye bir atımız.
02:18İşte narlanmasını göstereceğiz sizlere.
02:21Önce perçinleri açıyoruz ki hem kırılmasın hem de rahat sökülsün, at zorlanmasın.
02:27Eski nalı çıkarılıyor, ayak temizleniyor.
02:31Tırnak temizleniyor.
02:31Uzayan tırnak temizleniyor.
02:34Kesiliyor.
02:34Kesiliyor.
02:35Şimdi göreceğiz.
02:36Burada en çok merak edilen soru şu an atın canı yanıyor mu?
02:40Yok, şu an yanılmıyor. İnsan tırnağı gibi düşün. Yani çok alınmadığı sürece hiç acıma olmuyor.
02:45En iyi nalbant nasıl olur?
02:48Yarış kazandıran atı bulmanız lazım. Nasıl olacak?
02:52Onu at sahipleri karar veriyor. Bir de atların en az sakatlığı nalbant. Öyle diyelim.
02:58En az sakatlığı nalbant, en iyi nalbant oluyor.
03:03Ritfiş.
03:04Kesinlikle ritfiş.
03:05Bütün hayatı size bağlı attı her adıma.
03:07Her zaman derim nal atın ikinci kalbidir.
03:11Hoş ettinizde tabii.
03:12Çok iyi.
03:13Çok doğru.
03:14Atın hayatını kurtaran da naldır.
03:16Doğru, bastığı yer. Yani o kalp atışı kadar bastığı yer at da önemli.
03:20Çünkü ilk bastığı yer, çünkü tırnak olduğu için nalın çok güldüğün olması lazım.
03:24Balans ayarının iyi verilmesi lazım.
03:26Burada işin en çok merak edilen kısmına da gelelim.
03:30Nal çivilerle sabitleniyor.
03:32Peki atın canı yanıyor mu?
03:34Doğru uygulandığında hayır.
03:36Çünkü çiviler ayağın hassas olan iç bölümüne değil, dış taraftaki sert tırnak kısmına uygulanıyor.
03:42Ama bu nallamanın basit olduğu anlamına gelmiyor.
03:45Tam tersine çivi yanlış yere gelirse, nal ayağı uygun oturmazsa ya da denge yanlış ayarlanırsa,
03:51at rahatsız olabilir, hatta topallayabilir.
03:54İşte bu yüzden nal bantlık yarış dünyasında görünmeyen ama çok önemli mesleklerden biri.
03:59Çünkü bir yarış atının ayağında milimetreler bile önemli.
04:03Düşünün, at yalnızca yürümüyor, koşuyor.
04:06Üstelik çok yüksek hızlarda.
04:08Her adımda bütün vücut ağırlığı ayaklara aktarılıyor.
04:11Bu nedenle ayağın yere düzgün basması büyük önem taşıyor.
04:15Peki bir nal ne kadar süre kullanılıyor?
04:18Atın tırnağı uzamaya devam ettiği için nal sonsuza kadar aynı yerde kalmıyor.
04:23Belirli aralıklarla nal çıkarılıyor.
04:25Tırnak yeniden kontrol ediliyor.
04:27Uzayan kısımlar düzeltiliyor.
04:29Ayağın dengesi tekrar inceleniyor.
04:32Ve gerekiyorsa yeni nal takılıyor.
04:34Şimdi bu nal çıkıyor, atın ayağına yerleştirilecek.
04:38Ne yapacağız sonra?
04:39Sonra da bu soğuduktan sonra çakıyoruz nalı.
04:42Tamam.
04:42Yani o tırnağın boşluğunu kapatmak için nalı.
04:45Bunun sebebi ne?
04:46Her at aynı nalı takmıyor.
04:48Hayır, hiçbir atmadı.
04:49Hepimizin ayakkabı numarası gibi.
04:51Hepsinin başka.
04:51Hepsinin farklı bir numarası var.
04:53İşte 4 var, 5 var, 6 var.
05:03Şimdi çayı çakacağız.
05:04Şu şekilde göstereyim.
05:06Canı acımasın diye.
05:07Şimdi tırnağın bu kısmı kasnak olduğu için burada pek ağrı olmuyor.
05:12Zaten burası cansız doku.
05:14Beyaz çizgi dediğimiz şu kısımlar zaten canlı doku olduğu için çivi buraya denk geldiği zaman her zaman at ya topalar
05:21ya da bir sıkıntı yaşar.
05:23Canlı doku dediğimiz kısım şu at mı?
05:25Şu burada.
05:26Yani kaslan hemen dibinde.
05:39Ve belki de en ilginç tarafı şu.
05:42Biz yarış günü bir atı gördüğümüzde genellikle başına bakıyoruz.
05:45Jockeyine, formasına, kaslarına, starttaki duruşuna.
05:49Ama belki de bakmamız gereken yerlerden biri de ayakları.
05:52Çünkü yarış sırasında o büyük gücü pistte aktaran yer tam da orası.
05:57Her adım, her hızlanma, her viraj.
05:59Ve finish'e doğru yapılan son hamle çizgiye ulaşan her adımın altında iyi bakılmış dört ayak ve doğru yapılmış bir
06:06nalbantlık işi var.
06:11Var ya jilet gibi oldu jilet.
06:14Çok yakışıklı oldu ayağın.
06:16Atımızın nallama işlemleri tamamlandı.
06:18Artık bundan sonrası senin hünerlerine kalıyor.
06:21Biz elimizden geleni yaptık.
06:23Hadi bol şans.
06:28Ben Damla Ortük.
06:30Kulvar dışında bugün nalbantanedeydik.
06:32Ve bir atımızla birlikte nallama işlemi nasıl oluyor görmüş olduk.
06:36Yeni bölümde görüşmek üzere.
06:38Hoşçakalın.
06:39Hadi yarışa.

Önerilen