00:00A Câmara da Câmara
00:30Στην ίσο Χρυσή στο Λιβικό Πέλαγος, περίπου 15 χιλιόμετρα από τις νότιες ακτές της Κρήτης.
00:36Είναι μόνος του και υποστηρίζει ότι επέβαινε σε μια βάρκα μαζί με άλλους 60 μετανάστες.
00:42Η μαρτυρία του σημαίνει συναγερμό. Δίνεται αμέσως εντολή για την έναρξη επιχείρησης, έρευνας και διάσωσης.
00:49Στις έρευνες κινητοποιούνται δυνάμεις του ελληνικού λιμενικού και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Σύνορου Ιοφυλακής και Ακτοφυλακής Frontex.
00:57Ανάμεσά τους το λετωνικό περιπολικό Βάλπας.
01:06Λίγο αργότερα το μη επανδρομένο αεροσκάφος της Frontex απογειώνεται από το αεροδρόμιο στο Τιμπάκι και κατευθύνεται προς την περιοχή της
01:14Χρυσής για να συμβάλλει στις έρευνες.
01:20Από την έδρα της 7ης Περιφερειακής Διοίκησης του Λιμενικού Σώματος, ο Αρχιπλήρχος Ιωάννης Ορφανός συγκεντρώνει τις πληροφορίες και συντονίζει τις
01:29ενέργειες των δυνάμεων.
01:31Έπειτα από 72 ώρες ερευνών δεν εντοπίστηκε ίχνος ναυαγίου.
01:35Την ίδια ημέρα μόνο στην περιοχή του Ιρακλείου έφτασαν περίπου 100 μετανάστες.
01:40Μία ημέρα αργότερα έφτασαν ακόμα 100, ενώ πάνω από 10 βρέθηκαν νεκροί.
01:46Θα υπάρχουν και κάποια περιστατικά πολύ δύσκολα και κάποιες φορές δυστυχώς υπάρχουν και ανθρώπινες απώλειες,
01:55γιατί μην ξεχνάμε ότι και η περιοχή είναι πάρα πολύ μεγάλη και οι καιρικές συνθήκες πάρα πολλές φορές είναι δυσμενείς
02:02και η θερμοκρασία της θάλασσας και η εξωτερική θερμοκρασία.
02:05Μπορεί να είναι άνθρωποι οι οποίοι δεν έχουν αντιμετωπίσει, δεν έχουν ξαναδεί η θάλασσα,
02:09δεν γνωρίζουν καθόλου το θαλάσσιο πεδίο, μπορεί να μην γνωρίζουν καν κολύμπι.
02:12Οπότε όπως καταλαβαίνετε και η κατάσταση γίνεται ακόμη δυσκολύτερη για εκείνους,
02:16πόσο γρήγορα και να φτάσουμε εκεί.
02:23Η Κρήτη βρίσκεται πλέον στην πρώτη γραμμή μιας μεταναστευτικής πίεσης που αυξάνεται μέρα με την ημέρα.
02:29Οι βάρκες ξεκινούν κυρίως από τις ακτές της Ανατολικής Λιβύης
02:33και διασχίζουν εκατοντάδες χιλιόμετρα στο Λιβικό Πέλαγος,
02:36με προορισμό τη Νότια Κρήτη και τη Γάφθο.
02:40Η Ανατολική Μεσόγειος εξελίσσεται σε αχίλιο πτέρνα της Ευρώπης για το μεταναστευτικό.
02:45Άνθρωποι από την Αφρική αλλά και την Ασία επιλέγουν αυτό το κομμάτι της Μεσογειού για να φτάσουν στην Ευρώπη,
02:51με τη θαλάσσια οδό Λιβύης Κρήτης να εξελίσσεται σε μια από τις βασικές οδούς για την παράτυπη μετανάστευση.
02:59Κάθε μήνα εκατοντάδες άνθρωποι φτάνουν στις ακτές του Μεσογειού, κυρίως εδώ, στη Νότια Κρήτη.
03:04Από εδώ ξεκινάμε και εμείς για να ακολουθήσουμε μια περιπολία της Frontex, να δούμε τι γίνεται όταν εντοπίζεται ένα σκάφος
03:12στη θάλασσα,
03:13πώς συνεργάζονται οι εισαρχές με τις ευρωπαϊκές και τι συμβαίνει όταν εντοπίζονται βάρκες μέσα στη θάλασσα.
03:20Η Ελλάδα είναι η χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης όπου η Frontex έχει την πιο εκτεταμένη επιχειρησιακή παρουσία.
03:27Ο οργανισμός συνδράμει με πλωτά και εναέρεια μέσα, προσωπικό επιτήρησης και στελέχη που υποστηρίζουν την ταυτοποίηση και την καταγραφή νέου
03:36αφηθέντων σε διαφορετικά σημεία της χώρας.
03:40Στην Κρήτη και τη Δάβδο, το μικρό νησί στο νοτιότερο άκρο της Ευρώπης, η Frontex έχει αναπτύξει πάνω από 40
03:47αξιωματικούς,
03:48τρία αεροσκάφη, ένα μη επανδρομένο αεροσκάφος τύπου χείρων και έξι περιπολικά σκάφη.
03:54Το Βαλπάς είναι ένα από τα μεγάλα περιπολικά που επιχειρούν νότια της Κρήτης.
03:59Έφτασε από τη Λετωνία πριν από περίπου 1,5 χρόνο, με πλήρωμα 20 ανθρώπων.
04:04Κυβερνήτης του είναι ο Τόμ Όζερς, που έχει λάβει μέρος σε αρκετές επιχείρησεις, έρευνας και διάσωσης μεταναστών.
04:10Υπότιτλοι AUTHORWAVE
04:55Η περιπολία σε αυτό το πλοίο διαρκεί 72 ώρες, τρεις ολόκληρες ημέρες μακριά από τη στεριά μέσα στη θάλασσα.
05:04Για το πλήρωμα το πλήρωμα γίνεται το προσωρινό του σπίτι αλλά και χώρος εργασίας.
05:09Εδώ εναλλάσσουν βάρδιες, τρώνε και κοιμούνται.
05:13Η αποστολή τους δεν είναι μόνο ο εντοπισμός και η διάσωση μεταναστών.
05:18Υπάρχουν και πολλές ώρες αναμονής στη διάρκεια των οποίων πρέπει να είναι σε απόλυτη επιφυλακή.
05:24Αυτή είναι μία πλευρά της προστασίας των ευρωπαϊκών συνόρων που δεν βλέπουμε συχνά.
05:29Η καθημερινότητα των ανθρώπων βρίσκονται μέσα στη θάλασσα, πολλές φορές σε δύσκολες συνθήκες.
05:38Μακριά από την πατρίδα τους και κάτω από δύσκολες συνθήκες,
05:41τα μέλη του πληρώματος προσπαθούν να διατηρήσουν μια όσο το δυνατόν πιο φυσιολογική καθημερινότητα,
05:46με συνήθειες που τους θυμίζουν το σπίτι τους.
05:50Στην κουζίνα ετοιμάζουν συχνά συνταγές από την πατρίδα τους,
05:53ενώ προσπαθούν να έχουν πάντα μαζί τους το χαρακτηριστικό μαύρο ψωμί της Λετωνίας.
05:58Ανάμεσα στις βάρδις, η σάουνα προσφέρει λίγες στιγμές χαλάρωσης,
06:03άλλη μια συνήθεια που έφεραν μαζί τους.
06:35Ύστερα από τόσο καιρό στην Ελλάδα, όμως, έχουν δημιουργηθεί και νέοι δεσμοί.
06:40Ο καπετάνιος προσπαθεί να μάθει ελληνικά.
06:48Οι περιπολίες της Frontex δεν περιορίζονται στη θάλασσα.
06:52Στον ουρανό της Κρήτης ένα μη επανδρομένο αεροσκάφος παρακολουθεί τη θαλάσσια περιοχή
06:57έως τα σύνορα με τη Λιβύη.
06:59Η Frontex έχει ήδη στη διάθεσή της ιδιαίτερα προηγμένο τεχνολογικό εξοπλισμό,
07:04όπως αυτό το μη επανδρομένο αεροσκάφος που επιχειρεί εδώ στην Κρήτη.
07:09Πρόκειται για το πιο προηγμένο τεχνολογικά μη στρατιωτικό ντρόουν που πετάει σήμερα στην Ευρώπη.
07:15Μπορεί να καλύψει μία απόσταση ως 2.000 χιλιόμετρα και πετάει ως 20 ώρες.
07:20Είναι εξοπλισμένο με κάμερες αλλά και με ραντάρ.
07:23Οι κάμερες του επιτρέπουν να μεταδίδει εικόνα τόσο στη διάρκεια της ημέρας όσο και στη διάρκεια της νύχτας,
07:29αλλά και να εντοπίζει τις διαφορές θερμοκρασίας.
07:33Οι εικόνες που μεταδίδει το ντρόουν φτάνουν σε πραγματικό χρόνο στο επιχειρησιακό κέντρο του Λιμενικού στον Πειρέα,
07:39αλλά και στα κεντρικά γραφεία της Frontex στη Βαρσοβία.
07:41Το τελικό λόγο για τις επιχειρήσεις έχουν οι ελληνικές αρχές μέσω του επιχειρησιακού κέντρου στον Πειρέα.
07:47Έχει σημασία γιατί οι βάρκες που χρησιμοποιούν αυτά τα Smugget Networks δεν είναι σιγουόρθιοι.
07:56Είναι πολλές φορές με ελαττωματικές μηχανές που αυτό δεν εγγυάται ότι θα φτάσουν στον πόγεσμό τους τις αεροευρωπαϊκές ακτές όταν
08:03μιλάμε για την Ελλάδα.
08:05Είναι πάντα overcrowded, οπότε αυτός ο συνοστισμός της κάνει πολύ επιρρυπής σε βύθιση και ατύχημα και πολλές φορές συνδυάζεται και
08:13με κακό καιρό.
08:13Οπότε ο έγκυρος εντοπισμός σημαίνει αυξημένες πιθανότητες αυτοί οι άνθρωποι που επιβαίνουν στις βάρκες να διασωθούν και να μεταφερθούν μια
08:23ασφάλεια στις ακτές.
08:24Η αποστολή της Frontex δεν περιορίζεται στη μετανάστευση.
08:28Υποστηρίζει τις εθνικές αρχές και σε επιχειρήσεις κατά του λαθρεπορίου της διακίνησης ναρκωτικών ή στον εντοπισμό θαλάσσιας ρύπανσης.
08:47Υποστηρίζει τις εθνικές ασφάλειες και ευρωπαϊκές αεροσκαφές, αεροσκαφές και προηγμένων συστημάτων επιτήρησης,
09:08οι μετανάστες συνεχίζουν να φτάνουν στην Κρήτη σε μεγάλους αριθμούς.
09:12Στους πρώτους δεκαμήνες του 2026 περίπου 24.000 μετανάστες έπτασαν στις ακτές της Κρήτης.
09:19Οι ροές δεν μειώνονται ούτε το χειμώνα, καθώς οι βάρκες συνεχίζουν να διασχίζουν το λιβικό πέλαγος.
09:27Παρασκευή πρωί στο Ηράκλειο.
09:29Η πόλη κινείται στους συνηθισμένους ρυθμούς της με κατοίκους και τουρίστες να γεμίζουν τους δρόμους.
09:34Παρά τις χιλιάδες αφρήξεις μεταναστών στη διάρκεια της πολύωρης περιήγησής μας,
09:39συναντήσαμε μόνο μία μικρή παρέα.
09:42Πού βρίσκονται λοιπόν όλοι αυτοί οι άνθρωποι?
09:48Οι περισσότεροι μεταφέρονται απευθείας σε τέσσερις κλειστούς αυστηρά ελεγχόμενους χώρους προσωρινής παραμονής,
09:55όπου περιμένουν να μετακινηθούν στην υπηρετική Ελλάδα.
10:03Ένας από αυτούς βρίσκεται στο λιμάνι του Ιρακλείου.
10:06Οι τόπιοι τον αποκαλούν ψυγείο, επειδή το κτίριο λειτουργούσε παλαιότερα ως ψυκτική αποθήκη.
10:12Σήμερα πίσω από τις πόρτες του φιλοξενούνται μετανάστες που έχουν φτάσει στις νότιες ακτές του νησιού.
10:18Αστυνομικοί ελέγχουν την είσοδο.
10:20Πίσω από την εικόνα μιας πόλης που συνεχίζει κανονικά τη ζωή της, η ένταση μεγαλώνει.
10:26Η άνοτα στον αφήξεων προκαλεί τοπικές αντιδράσεις.
10:29Σχέδια για μια νέα δόμη φιλοξενίας έχουν συναντήσει την αντίθεση κατοίκων και τοπικών φορέων.
10:36Η μεταναστευτική πίεση δοκιμάζει τις αντοχές της Κρήτης και θέτει ένα ευρύτερο ερώτημα για την Ευρώπη.
10:42Αν και πώς μπορεί η Frontex να γίνει πιο αποτελεσματική στον έλεγχο των μεταναστευτικών ροών.
10:53Ευχαριστώ.