00:00Labing siyam na Pilipinong tripulante ang nadamay sa pag-atake sa sinasakyang barko sa Black Sea.
00:06Kaugnay niyan at iba pang isyo, makakapanayam natin si Department of Migrant Workers Secretary Hans Leo Kakdak.
00:12Magandang umaga po, Secretary.
00:15Yes, magandang umaga, Ms. Susan, at sa inyong mga tagapakinig, tagapanood.
00:20Secretary, kumusta po yung lagay ng Labing siyam na Pinoy Seafarers na sakay nung binobang LPG tanker dyan po sa
00:25Black Sea?
00:27Yes, as of yesterday, in coordination of course with our Philippine Embassy, ay nakarating na ang labor attache natin.
00:37Kung saan sila naroon, hindi ko lang i-disclose ang location pero nasa bansang Bulgaria sila.
00:44Doon sila dinala sa location na yon mula doon sa pag-atake.
00:49So, kasi yung barko ay tumagilid na tila baga lulubog pero sa ulat ay hindi ganap na lumubog.
00:59Pero sila ay linipat sa life raft at mula sa life raft, yung Bulgarian military ay kinuha sila at linipad
01:09through a helicopter para makarating sa lupa.
01:12At nandun na sila ngayon. They're currently in a hotel. They're safe and sound. All 19 are safe and sound.
01:19Dalawa, meron lang minor injuries.
01:23But otherwise, everybody is okay. At nadalaw na sila ng labor attache natin.
01:29At meron na rin licensed manning agency nandun, ship owners representative, para lahat sila tumulong, sanig pwersa na para tumulong
01:36sa kanila.
01:37So, Secretary, nakausap na ho ba sila ng kanilang mga pamilya? At kung sakali, mula doon sa kasalukoyan nilang kinalalagyan
01:47ngayon, ano ho ang ibang tulong pa na ibibigay natin dito sa ating mga kababayan?
01:52Yes, they are completely in touch with all their families. All their families are adequately informed.
01:58And yung kanilang mga basic needs sa ngayon ang mahalaga. Food and water and other basic needs. Hygiene, ganyan.
02:07So, lahat yan ay binibigay sa kanila. As I mentioned, nasa hotel sila sa kasalukuyan na kabilit.
02:13Nagsinasaayos na lang yung kanilang pagpapauwi.
02:17Gawa ng kanilang dinanas ay kailangan silang umuwi. Nagkaroon ng tila drone attack doon sa barko.
02:24So, at kailangan na nilang umuwi, repatriations being arranged.
02:27But of course, may mga konting protocols lang, medical as well as protocols ng Bulgarian authorities bago sila makalipad pa
02:36uwi.
02:36At pagdating dito sa Pilipinas, meron na rin kabuang utos ang ating Pangulo na bigyan ng ganap na tulong.
02:43Hindi lang doon on-site, but wala dito pagdating. Meron din tulong pinansyal na ibibigay sa kanila.
02:49And of course, yung future empleyo. So, we will guide them.
02:53And the manning agency, para in the future, kung handa na sila, they go through some debriefing and psychosocial counseling,
03:01ay makapag-employo sila ulit.
03:03Apo, sekundary na tukoy na ba? Kung anong grupo po yung umatake sa barko?
03:08Hindi pa. At kami naman ay nananalig mula sa authorities, mga otoridad,
03:16Bulgarian authorities at pati yung flag nung ship. It's a Liberian flagship.
03:23And of course, the DFA. Ang ating DFA bilang magbibigay rin ng kabuang ulat tungkol sa anong kaganapa.
03:31Kung na nangyari.
03:31Apo, sakita na tama po ba na ngayon lang pag-aarala na isama ang southwestern side ng Black Sea sa
03:38high-risk or war-like zones?
03:41Yes, kasi labas na ito. Unfortunately, lumalawak yung lugar kung saan yung taatake yung mga barko.
03:52Dati, safe itong lugar na ito. In fact, napuntahan pa namin ni Advin PY kaunan at OY too.
03:57About a couple of months ago, yung Rumisa Romanian and the Turkish coastline ng Black Sea.
04:06But unfortunately, mayroong mga series of attacks. Siguro mga pang-apat na itong attack.
04:11And we're deeply concerned about this. Kaya sinusulong natin sa mga global maritime stakeholders,
04:17yung International Bargaining Forum na tinatawag, na nagtatalaga na high-risk and war-like zones,
04:22na i-consider ito na pag-aaralan na maiging. Hindi naman natin sinasabing italaga kaagad,
04:27pero pag-aaralan lang in light of the spate of recent attacks.
04:32Okay, sige. Mga Kimbalita po kami sa inyong Secretary. Maraming salamat po.
04:36DMW Secretary Hans Kakdak, maganda umaga po sa inyo, sir.
04:40Magandang umaga, Ms. Susan. God bless po.
04:42Thank you po.