Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 8 dakika önce
Türkiye'nin Mekke İttifakı'ndaki ortağı Pakistan, iklim krizinin ağır bedelini ödeyen ülkelerden. 2022'deki sellerde 8 milyon kişi evini terk etmek zorunda kalmıştı. Antalya'da CNN TÜRK'ten Büşra Arslantaş'ın sorularını yanıtlayan Pakistan İklim Değişikliği Bakanı Musadik Malik, "Sesimizi yükseltmeliyiz." dedi. Gazze'de yaşananları "soykırım" ve "çevre kıyımı" olarak niteleyen Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın zirvede bunu söyleme cesaretini gösteren tek lider olduğunun altını çizdi. İşte İlayda Naz Yalçınkaya’nın görüntülediği o özel röportaj...

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:05Sayın Bakan, Türkiye'ye hoş geldiniz. Çok teşekkür ederim, burada olmak çok güzel.
00:10Sayın Bakan, 2022 yılında seller Pakistan'da 8 milyon insanı evlerini terk etmek zorunda bıraktı.
00:18Bir sonraki selden önce ailelerin korunmasına yardımcı olabilecek Antalya'dan çıkmasını istediğiniz tek karar nedir?
00:25Adalet.
00:26Adalet.
00:27Evet, öncelikle meseleyi hangi çerçeveden ele aldığımızı açıklığa kavuşturayım.
00:32Öncelikle 8 milyon kişi değildi.
00:342022 sellerinden doğrudan veya dolaylı olarak etkilenenlerin sayısı yaklaşık 20 milyon veya daha fazlaydı.
00:42Son 4-5 selde yaklaşık 6 bin kişi öldü. Gerçekten hayatını kaybetti.
00:49Girdiğimiz savaşların hiçbirinde 6 bin insanı kaybetmedik. Üstelik çok sayıda savaş yaşadık.
00:54Yaklaşık 20 bin kişi ya engelli kaldı ya da yaralandı ve 40 milyon kişi etkilendi veya yerinden edildi.
01:0440 milyon, 4 ve 0.
01:07Bu Avrupa ülkelerinin çoğunun nüfusundan daha fazla.
01:12İnsanların yarısının okul çağının altında olduğunu düşünürseniz, ki Pakistan'ın demografik yapısı tam olarak böyle, bu çocukların 3 ay boyunca
01:20yeniden edildiğini düşünürseniz,
01:22gerçekten yerinden edilme çok daha uzun sürüyor.
01:28Çünkü okullar bir kez yıkıldığında 3 ayda yeniden inşa edilemiyorlar.
01:331,8 milyar okul günü kaybediliyor.
01:3640 milyon insanın yaklaşık yarısının okul çağında olduğunu ve 3 ay, yani 90 gün boyunca yerinden edildiğini bir düşünün.
01:45Kaybedilen 1,8 milyar okul günü.
01:48Üstelik bebek ölümlerinden, anne ölümlerinden ve yeniden edilmenin yarattığı travmadan söz etmeye bile başlamadık.
01:56Yalnızca Pakistan'da yaşananların boyutu bu.
01:59Şimdi buna Nepal'de az önce yaşananları da ekleyin.
02:02Yaklaşık 1400 ile 1500 kişi hayatını kaybetti.
02:06Biz bu travmayı 2 yılda bir, her 2 yılda bir, her 3 yılda bir yaşıyoruz.
02:13Pakistanların ve çevre ülkelerin iklim değişikliği nedeniyle, karşı karşıya kaldığı felaketin veya travmanın boyutu da bu.
02:22Peki ne yapmamız gerekiyor?
02:24İklim değişikliğine yol açan ülkelerin sorumluluklarını üstlenmeleri gerekiyor.
02:31Biraz klişe ama yine de söyleyeceğim.
02:34Pakistan'ın sere gazı salımlarındaki payı %1'den az.
02:40Toplamı 190'a aşkın ülke arasından yalnızca 3 ülke, sadece ve sadece 3 ülke, dünyadaki sere gazı salımlarının yaklaşık %46'sından
02:51sorumlu.
02:5210 ülke, dünyadaki toplam sere gazı salımlarının yaklaşık %70'inden sorumlu.
03:00Ve aynı 10 ülke, yeşil finansmanın yaklaşık %80'ini çekiyor.
03:06Salımlara katkıda bulunan ülkelerin yeşil finansmanı alan ülkelerle aynı olması size biraz ironik gelmiyor mu?
03:14Yani yeşil finansman aslında salımların peşinden gidiyor.
03:19Kırganlığın peşinden gitmiyor.
03:21Felaketlerin peşinden gitmiyor.
03:23Dolayısıyla bizim gibi etkilenen, gücün aşağısında, salımların aşağısında, buzulların aşağısında kalan insanlar esas olarak en ağır darbeyi alıyor.
03:32Salım yapanlarsa, yaptıkları her neyse, onun için finans almaya devam edenler oluyor.
03:40Aslında söylediklerinizin tam da bir sonraki sorum.
03:44Tam olarak da, sizin de belirttiğiniz gibi Pakistan, küresel salımların %1'inden azından sorumlu.
03:50Amerika Birleşik Devletleri çok daha fazla salım yapıyor.
03:53Burada, Antalya'da Cumhurbaşkanı Erdoğan, dün, varlıklı ülkelere maliyetlerin daha büyük bir bölümünü üstlenme çağrısında bulundu.
04:00Birleşik Milletler Genel Sekreteri Sayın Guterreş de fosil yakıt şirketlerinden vergi alınmasını istedi.
04:07Pakistan'da aileler evlerini kaybettiğinde, evlerini yeniden inşa etmelerine yardımcı olmak için kim ödeme yapmalı?
04:14Ne diyebilirim?
04:23Sanırım söyleyeceklerimin neredeyse hepsini söyledim.
04:26Bence dünya artık uyanmalı.
04:28Ya da belki de uyanmamalı, bilmiyorum.
04:30Bunu onlara bırakıyorum.
04:31Eğer bir adalet duygusu varsa, söylediklerimizle yapmak istediklerimiz arasında herhangi bir, tabiri caizse, nasıl desem, hani herhangi bir,
04:45herhangi bir, herhangi bir benzerlik, herhangi bir devamlılık olması gerekiyorsa o zaman sanırım insanlar söylediklerini içine getirmeli.
04:58Bu 31. COP.
05:002022 felaketlerinden söz ettiniz.
05:032022 felaketlerinin hemen ardından kayıp ve zarar fonu kuruldu.
05:08Çok taraflı kuruluşların değerlendirmelerine göre dünyanın toparlanma için yılda yaklaşık 40 milyar dolara ihtiyacı var.
05:1640 milyar dolar yıllık.
05:18Taahhüt edilense 822 milyon dolardı.
05:2240 milyar dolar değil, 822 milyon dolar.
05:25Fiilen sağlanansa 422 milyon dolardı.
05:31Ve bugüne kadar kayıp ve zarar fonu üzerinden tek kuruş aktarılmadı.
05:35Tek bir kuruş bile.
05:37Nepal'e 20 milyon dolar taahhüt edildi ama henüz aktarılmadı.
05:42Ailelerini kaybeden, sevdiklerini toprağa vermek zorunda kalan insanlar,
05:47önünüzde 20 cenaze varsa ve biri gelip size, onları onurlu bir şekilde defnetmeniz için,
05:53size 5 yıl sonra para versem nasıl olur derse sizce ne olur?
05:57Bürokratik işlerimizi halledebilmek için 5 yıl mı bekleyeceğiz?
06:00Yönetim kurulu üyelerimizi bir araya getirelim, bu fonların aktarılması için mekanizmalar oluşturalım da,
06:07etkilenen insanlar çocuklarını ve eşlerini toprağa verebilsin.
06:11İşler böyle yürümüyor.
06:13Peki birinin evi yıkıldığında ne yapacaksınız?
06:18Bugün iki örnek verdim.
06:21Birinde bir buzul gölü taşkını yaşandı ve bin ev silinip gitti.
06:26İki yıl içinde bir başka buzul gölü taşkını yaşandı, bu kez de üç bin ev silinip gitti.
06:32Evler yerli bir olduğunda, dünya neden kredi almıyorsunuz ya da karma finansmana başvurmuyorsunuz diyor.
06:38Siz ne düşünüyorsunuz?
06:39Neyi teminat göstererek kredi alacaklar?
06:42O ailenin sahip olduğu her şey silinip gitmiş.
06:45Yoksulluktan çıkmaları üç nesil sürüyor.
06:48Ve tek bir sel veya tek bir buzul gölü taşkını ile yeniden yoksulluğa düşüyorlar.
06:53İnsanlar yıkımı dolarlarla veya gayri safi yurt içi asılayla ölçüyor.
06:58Biz, gelişmekte olan ekonomiler, yıkımı nesillerle ölçüyoruz.
07:04Yoksulluktan çıkmak için üç nesil, bir sel ve üç nesil daha kaybediyorsunuz.
07:10Biz yıkımı böyle ölçüyoruz.
07:12Her şeyinizi kaybettiğinizde dünya karma finansman ya da daha fazla borç alın diyor.
07:18Neyi teminat göstererek borçlanacaksınız?
07:20Yok alıp gitmiş olan her şey mi?
07:22Yani açıkçası bunun bir mantığı yok.
07:24Ama bunu söyledikten sonra, ben burada bu kameranın önünde merhamet dilenmek için bulunmuyorum.
07:30Buraya, hadi şu tabiri caizse, bu mağdur kartını oynayayım demeye gelmedim.
07:39Buraya şunu söylemeye geldim.
07:41Çocuklarımız ölüyor.
07:42Bu yüzden onları kurtarmak için elimizden gelen her şeyi yapacağız.
07:46Gerçeğin ta kendisi bu.
07:48Evet, bunu dünya ile birlikte de yapacağız, dünya olmadan da.
07:52Dünya üzerine düşeni yaparsa bunu da hızlı yapabiliriz.
07:55Daha iyi yapabiliriz.
07:57Dünya üzerine düşeni yapmazsa yine de yapacağız.
07:59Toplumlarımıza yardım etmeye devam edeceğiz.
08:02İnşa etmeye.
08:03Esas olarak nehirlerimizi ıslah etmeye devam edeceğiz.
08:09Kısıtlı kaynaklarımızda yapabileceğimiz her şeyi yapmaya devam edeceğiz ve yaptık da.
08:13Yaptık.
08:13Güneş Enerjisi Devrimi'nin çatı üstü Güneş Enerjisi Devrimi'nin öncüleriyiz.
08:17Hiç kimseden yardım almadan, hiçbir çok taraflı veya ikili kaynaktan yardım almadan 33.000 megavat, yani 33 gigavatlık çatı üstü
08:28güneş enerjisi kapasitesi oluşturduk.
08:29Çiftçilerimiz, yoksul vatandaşlarımız, kendi birikimleriyle çatı üstü güneş enerjisi sistemleri kurdular.
08:38Çünkü bizim katkıda bulunduğumuz yüzde birden az olan payın bile yüzde bir fazla olduğunu düşündük.
08:44Ve salımları azaltmak için kendi üzerimize düşeni yapmamız gerekiyor.
08:49Biz de yaptık.
08:49Enerji birleşimine bakarsanız, yüzde 50 ile 55'in üzerinde bir kısmı temiz ve hiçbir destek almadan yüzde 70 ile 75
08:57'e çıkmayı taahhüt ediyoruz.
08:59Hiçbir destek almadan.
09:01Dolayısıyla kendi gezegenimiz, kendi çocuklarımız için yapmamız gereken her şeyi yapıyoruz.
09:07Bunu yapmaya kararlıyız ve yapmaya devam edeceğiz.
09:09Şimdi uyum ve benzeri alanlardaki büyük altyapı yatırımları açısından dünya üzerinde düşeni yaparsa daha kolay, daha iyi, daha hızlı olur.
09:20Dünya üzerinde düşeni yapmazsa yine de yapacağız.
09:24Ve yemin ediyoruz ki yapacağız.
09:25Çünkü bunu kendi çocuklarımız için yapıyoruz.
09:28Bu da tam olarak bir sonraki sorun.
09:30Bir sonraki sel vurduğunda, hayat kurtarmak için Türkiye ve Pakistan'ın birlikte yapabileceği tek şey nedir?
09:36Bu çalışma burada, Antalya'da başlayabilir mi? Herhangi bir şey.
09:40Kesinlikle zaten başladı, zaten.
09:42Sesinizi yükseltin, sesinizi çıkartın.
09:44Şu anda bu kamerayı yüzüme doğrultarak siz de bu işi yapıyorsunuz.
09:48Ses çıkarın.
09:50Haklar için ses çıkarın.
09:52Adalet için ses çıkarın.
09:54Dünyada aşağıda kalan bütün yoksul insanlar için sesinizi yükseltin.
09:59Salımların altında kalıyoruz.
10:01Çünkü salım yapan biz değiliz.
10:02Faiz oranlarının altında kalıyoruz.
10:04Çünkü bunlara biz karar vermiyoruz.
10:06Zengin ülkeler yüzde 2,2 faizle kredi alıyor.
10:08Bunun neresinde adalet var?
10:10Bu nasıl tek bir küresel köy?
10:12Yani faiz oranlarının aşağısındayız.
10:14Altında kalıyoruz.
10:16Gücün altında kalıyoruz.
10:17Salımların altında kalıyoruz.
10:19Bu yüzden sesinizi yükseltin derim.
10:22Adalet talep edin.
10:23Bunlar bütün dünyanın bir araya geldiği platformlar.
10:27Evleri yerle bir olan insanlar için ses çıkarma zamanı tam olarak da şimdi.
10:31Ve belki, belki çok daha fazla salım yapan bütün o ülkeler de ayağa kalkıp katkıda bulunmalı.
10:39Yapılmakta olan veya geçmişte yapılmış salımlar için bir tür tazminat şeklinde katkıda bulunmak isterlerse bunu memnuniyetle karşılarız.
10:48En azından asgari olarak bu salımların düşmesi gerekiyor.
10:58Sayın Bakan, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın zirvedeki konuşmasını da sormak istiyorum.
11:03Değerlendirmeniz nedir?
11:07Az önce benden, Cumhurbaşkanı Erdoğan gibi kadın ve erkeklere seslerini çıkarmaları çağrısında bulunmamı istediniz.
11:15O gerçeği söyleyen neredeyse tek kişiydi.
11:19Ya da belki de çok az sayıdık kişiden biriydi.
11:21Gerçeğin gözlerin içine bakıp onu dile getiren biriydi.
11:25Soykırım ve çevre kırımından aynı nefeste söz etti.
11:28Ve herkes ayağa kalktı, herkes alkışladı.
11:32Ama herkes ayağa kalkıp iklimle ilgili bu gerçeklerden ve iklim değişikliğinin yıkımıyla karşı karşıya kalıp hayatını kaybeden bütün o insanlardan
11:41tam olarak aynı şekilde, aynı cesaretle söz etseydi, sanırım dünya farklı bir yer olurdu.
11:49Bu yüzden Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı selamlıyorum ve umarım daha çok kadın ve erkek sesini yükseltme cesaretini yüreklerinde bulur.
12:01Bu arada Cumhurbaşkanı Neşe Emine Erdoğan sıfır atık girişimine de öncülük ediyor.
12:07Bununla ilgili ne söylemek istersiniz?
12:10Sadece sıfır atık girişimi de değil, döngüsel ekonomiyle ilgili Cumhurbaşkanı Neşe de bunlara öncülük ediyor, hepimiz bundan ilham alıyoruz.
12:18Türkiye her zaman Pakistan'ın yanında oldu.
12:20Bir zamanlar o yerleşim hala var mı hatırlamıyorum ama Erdoğan şehri adı verilen tamamen çadırlardan oluşan bir yerleşim vardı.
12:31Bu Türkiye'nin sellerin hemen ardından Pakistan'a verdiği destekti ve ne zaman bir yıkım yaşasak Türkiye hemen orada yanımızda
12:39oldu.
12:39Sevinç zamanlarında da, üzüldüğümüz zamanlar değil, sevinç zamanlarında da yanımızda oldu.
12:44Yani ne zaman göz ucumuzla baksak Türkiye'yi hemen orada bulduk ve her şeyi Türkiye'deki kardeşlerimizle birlikte kutluyoruz.
12:53Bu yüzden çok minnettarız ve Türkiye nasıl bizim yanımızda olduysa biz de her zaman Türkiye'nin yanında olacağız.
13:02Çok teşekkürler efendim.

Önerilen