00:08Müzik
00:11Türkiye yoğun diplomasi trafiğinin adresi oldu.
00:14İstanbul'da bölgesel ve Avrupalı aktörler aynı diplomasi masasında buluştu.
00:19Ankara'da ise Türkiye ile Kanada ilişkilerinde yeni bir sayfa açtı.
00:23Müzik
00:24Bir tarafta krizlere diplomatik çözüm arayışı, diğer tarafta enerji ve savunma sanayi alanlarında işbirliği.
00:34Şimdi bu temasların arka planlarına ve Türkiye açısından ne ifade ettiğine bakalım.
00:40İstanbul'daki diplomasi trafiğinin merkezinde dört bölge ülkesi vardı.
00:44Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan Dışişleri Bakanları İstanbul'da bir araya geldi.
00:52R4 yani Regional 4, Türkçesiyle bölgesel dörtlü.
00:57Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan'dan oluşuyor.
01:01Bu dört ülkenin bölgesel meselelerde istişare ve koordinasyon amacıyla 2006'da başlattığı bir format.
01:09İlk temaslar Mart ayında Riyad'da yapıldı.
01:13Dörtlü, 7. toplantısını ise 23 Ekim'de İstanbul'da gerçekleştirdi.
01:17Türkiye çok uzun bir zamandır zaten.
01:20Pek çok çatışmayı sonlandırmak, barışçıl yolla çözümüne yönelik bir çaba ortaya koyan ara bulucu rolünü uzunca bir süredir sürdürüyor.
01:28Ve bununla da başarılı olduğu örnekler çokça.
01:32European Free yani Avrupa Üçlüsü 2003'te başladı.
01:37Fransa, Almanya ve Birleşik Krallık'tan oluşuyor.
01:41İran'ın nükleer programı üzerine başlatılan diplomatik bir girişim.
01:45Süreç daha sonra Avrupa Birliği ve diğer ülkelerinde katıldığı müzakerelere dönüştü.
01:51İki format 23 Ekim'de İstanbul'da ilk kez ortak masada buluştu.
01:57Görüşmelere İtalya'da katıldı.
01:59Dışişleri Bakanları Filistin, İran, Yemen, Hürmüz ve Ukrayna-Rusya savaşını masaya yatırdı.
02:07Türkiye'nin ara buluculuk girişimlerinde coğrafi konumu da belirleyici rol oynuyor.
02:13Bölgede istikrar ve barışın tekrardan tesisi içinde ciddi çaba gösteren bir ülke.
02:19Bu çatışmaların aslında tam da ortasında yer alan bir ülke.
02:22Hem Karadeniz'e kıyısı var.
02:23İran'ın zaten sınırı olan bir ülke.
02:28Diplomasi trafiğinin bir diğer adresi Ankara'ydı.
02:31Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kanada Başbakanı Mark Carney ile görüştü.
02:35İki ülke ilişkileri stratejik ortaklık seviyesine çıkarıldı.
02:38Üç yıllık eylem planı hazırlandı.
02:40Terminolojiye giren yeni bir kelime var, The Risking diye.
02:43Yani tek bir aktöre, tek bir devlete aşırı derecede herhangi bir konuda,
02:47enerji bağımlılığı, savunma sanayindeki bağımlılık olabilir.
02:50Ülkelerin giderek daha fazla ilişkilerini çeşitlendirmeye ihtiyacı var.
02:55Ve bunu yaparken de güvenilir ülkelere ihtiyacı var.
02:58Türkiye'nin bu güvenilirlik kısmını bu ülkelere sağladığını görüyoruz.
03:09Kanada ile savunma sanayi ve hava ulaşım alanlarında anlaşmalar imzalandı.
03:13Serbest ticaret anlaşması için müzakerelerin başlatılması kararlaştırıldı.
03:17Sivil nükleer enerji, elenci, yenilenebilir enerjik ve kritik mineraller de diğer işbirliği başlıkları oldu.
03:26Savunma sanayi de artık bizim farklı ülkelerle ilişkimizi geliştirebilecek bir enstrümana dönmüş vaziyette.
03:32Bir diplomasi üretiyor.
03:33Bir de caydırıcı olma özelliği var.
03:35İki ülke arasındaki ticaret hacminde hedef 10 milyar dolara çıkarıldı.
03:39Türkiye, küresel ölçekte yeni işbirliklerini imza attı.
03:42Peki Türkiye, bölgesel diplomasiden küresel ortaklıklara uzanan bu süreçte neden kilit rol oynuyor?
03:51Çünkü bu bölgesel örgütleşmelerin tek bir konuda görmüyoruz.
03:55Farklı alanlarda savunma mekanizmasında da görüyoruz biz.
03:58Dolayısıyla ülkeler farklı bir mekanizma veya platform arayışına girdiğinde Türkiye burada kilit rol oynuyor.