01:00Akyatan Lagünü çok önemli bir lagün.
01:03Türkiye'nin en büyük lagün gölü ve vermiş olduğu ekosistem hizmeti de oldukça fazla.
01:09Ama maalesef antropojenik etki altında oldukça fazla.
01:15Çünkü lagün etrafı sonuçta Çukurova'da yer alıyor ve tarımsal faaliyetler oldukça fazla.
01:24Akyatan'a giren kanallar var, direnaj kanalları var ve bir yük getiriyor.
01:30Tamam tarımsal kirleticiler oldukça fazla.
01:34Bunun yanı sıra azot fosfor da çok fazla.
01:37Ve Akyatan gölünün durumu maalesef iyi değil.
01:42Zaten sığ bir göl, besin girişi oldukça fazla ve lagün içinde inanılmaz düzeyde su bitkisi artışı var.
01:53Her dönem artarak devam ediyor bu.
01:57Tabii ki bu su bitkileri yaşam evresini tamamladıktan sonra tekrar dibe çöküyor, ayrışıyor ve tekrar suya veriyor.
02:07O yüzden her geçen gün artmakta.
02:10Tabii ki biz istenmeyen organizmaları da buluyoruz.
02:13Bizim TÜBKAK projemiz var.
02:16Kirliliği hem fizikokimyasal özellikleri açısından hem mikrobiolojik açıdan inceliyoruz.
02:24Orada zararlı türleri de rastlıyoruz.
02:29Durum aslında hiç iç açıcı değil.
02:33Peki ne yapalım?
02:36Bu kanallar girmeyecek mi?
02:37Tabii ki kanallar girecek ama önümüzde COP31 var.
02:41Ve COP31'de konulardan birisi de doğa temelli çözümler.
02:46Dolayısıyla Ak Yatanlı gününe bu girdileri engellemek için doğa temelli çözümlere de başvurmamız ve projeler geliştirmemiz lazım.
02:56Şu anda FAN Fakültesi Biyoloji Bölümünden Prof. Dr. Sadık Dinçer'in yürütücülüğünü yaptığı proje kapsamında biz kirlilik düzeyini tespit edeceğiz.
03:07Daha sonra da tabii ki doğa temelli çözümler neler olabilir bunları üretmeye çalışacağız.
03:14Tabii bunun yanı sıra fakültemizde de bu konular çalışılıyor, yoğun bir şekilde çalışılıyor.
03:20O alanda misla tüm lagüner sistemlerde mikroplastik çalışması da yapıldı ve durum çok iç açıcı değil.
03:28Dışarıdan etkinin yanı sıra tüm bu birikimler gölde toplanıyor.
03:33Gölden iç besleme söz konusu oluyor.
03:37Yani hiç dışarıdan gelmesi dahi azot fosfor girişi, kirleticiler gelmesi dahi.
03:43Yani gölün içinde var zaten şu an ve kendini beslemeye başlıyor bir süre sonra göl.
03:49O yüzden çok dikkat etmek ve çok önemli kararlar almak gerekiyor.
03:53Sığlaşma en büyük sorun ve her geçen gün hem kirlilik su içi bitkisinin artışı hem de sığlaşma daha hızlı da
04:03devam edecek tabii ki.
04:04Bizim maalesef toplum olarak farkındalığımız özellikle suçlu ekosistemler açısından toplumsal farkındalığımız yok.
04:12Bakın kopta iklim değişimi ele alınıyor ama özellikle Marrakeş'ten sonra artık iklim eşittir su.
04:24Yani önceden iklimin bir mağduru gibi görülüyordu suçlu ekosistemler.
04:30Ama şimdi artık eşit görülüyor.
04:33Yani bizim suçlu ekosistemlere artık çok çok dikkat etmemiz gerekiyor.
04:36Aslında Ak Yatan da günü can çekişiyor.
04:38Yani organik yük o kadar fazla ki bitki popülasyonu çok artmış durumda.
04:47Aslında orada tabii birçok kimyasal reaksiyonlar da oluyor.
04:52Biz gündüz oksijeni çok doymuş oranlarda ölçüyorken geceleri o sıfıra iniyor tabii ki.
04:59Ve balık ölümlerini de gözlediğimiz zamanlar olmuştur.
05:02Gündüz bol oksijenliyken akşamları oksijensizlik söz konusu oluyor.