00:00Sayın Ehren, CNN Türkiye hoş geldiniz. Hayırlı Cuma Anlaşması deneyimiyle başlamak istiyoruz.
00:07Çünkü Türkiye'nin de şu anda kendine özgü bir süreci var ve bu süreç terörsüz Türkiye olarak isimlendiriliyor.
00:13Sizin deneyiminizden yola çıkarsak, hayırlı Cuma'dan edinilen tecrübeler Türkiye'ye kendi özgü süreci için faydalı olabilir mi?
00:21Türkiye'nin yürüttüğü bu süreçle ilgili değerlendirmeleriniz nelerdir?
00:26Tüm barış süreçleri birbirinden farklıdır. İçinde bulunduğu koşullar ve tarihsel planı kastediyorum.
00:32Ancak elbette ki benzerlikler var. Bizim barış sürecimizde İngiltere Başbakanı Tony Blair vardı.
00:38Yaklaşık 10 siyasi parti bizimle çalışıyordu.
00:41Ancak herhangi bir barış sürecine aktarılabilecek en önemli derslerden biri, mümkün olduğunda kapsayıcı olmaktır.
00:48İnsanların şiddetsiz yöntemin en temel kural olduğu kabul etmesini sağlamalısınız.
00:53Taraflar şiddetten vazgeçmek konusunda mutabık kalmalı.
00:57Çatışmanın merkezinde yer alan, mümkünce çok sayıdan meseleyi sürece dahil etmelisiniz.
01:02Bizim müzakerelerimiz 10 ay sürdü ama uygulama süresi birkaç yıl devam etti.
01:08Dolayısıyla sürecin ilerlemesini sağlamak için sabra, kararlılığa ve sürdürülebilirliğe ihtiyacınız var.
01:15Türkiye'nin de başarıya ulaşabilmesi için sabır gerektiğini mi söylüyorsunuz?
01:19Evet, bunun bir süreç olduğunu düşünüyorum.
01:24Bence işin sırrı burada.
01:25Ben yıllar içinde çok sürece dahil oldum.
01:28Türkiye'den de bir grupla görüştüm.
01:30Son 10 yıl içinde İrlanda'yı ziyaret eden pek çok kişi oldu.
01:34Gerçekten istekli olan insanlar var.
01:38Türkiye'nin kendi sürecinin farklılıklarından birisi de kendi sürecinde dışarıdan bir aktör, bir üçüncü göz olmaması.
01:45Siz de her ülkenin kendi süreci olduğunu söylediniz.
01:48Mesele şu ki, Türkiye'deki sürecin ilerlememesini isteyenler var.
01:52Ülkenizdeki deneyime bakarak soruyorum ki, sizce farklı aktörlerin dahil olması bir avantaj mı, dezavantaj mı?
01:59Bunun handikapını gördünüz mü?
02:00Ayrıca süreci baltalamaya çalışan gruplar hakkında ne demek istersiniz?
02:09Her barış sürecinde olur.
02:11Bizde de vardı, milliyetçiler vardı, Britanya yanlıları vardı.
02:15Buradaki temel farklılık ve zorluk bazı insanlar karşı tarafla masaya oturmak istemiyor.
02:20İkna etmemiz onları masaya, müzakerelere ikna etmemiz uzun zaman aldı.
02:25Ancak Bill Clinton tarafından bize ara bulucu olarak gönderilen George Michelle vardı.
02:30Biliyorum bazı süreçlerde bunun gerekli olmadığı düşünülüyor ancak elbette işe yarıya da bilir.
02:35Bence gerçekten önemli olan mümkün olduğunda dahil etmek ve dışarıyı dışarıda bırakmak.
02:41Sürecin sonunda ortaya çıkan şey, insanların gerçekten başarılı ve kapsayıcı bir sonuç görüleli.
02:50Peki, Türkiye'deki süreçle ilgili beklentiniz nedir?
02:55Yıllar içinde Türkiye'den insanlarla yaptığım görüşmeler sonucu söyleyebilirim ki,
03:00gerçekten başarılı bir sonuç görmeyi arzu eden çok kişi var.
03:03Bizde farklıydı.
03:04Sonuçta hükümetler arası bir anlaşmaya varmamız gerekiyor.
03:09Türk kamuoyu gelecek için kalıcı bir barışın sağlanmasını umut ediyor.
03:13Çünkü PKK yıllar boyunca Türkiye'de çok kalnı terör eylemleri gerçekleştirdi.
03:18Türk kamuoyuna buradan kalıcı bir barış umudu taşıyanlara mesajınız nedir?
03:26Her zaman barış sürecinin içinde yer aldım.
03:29Tüm sorunları çözmeye çalışmanın demokratik ve barışçıl yollarına inanıyorum.
03:33İrlanda'da biliyorsun yüzlerce yıl sorun yaşadık.
03:36Son çatışma 30 yıl sürdü.
03:38Bence meseleleri barışçıl yollarla çözebilmek herkes için iyidir.
03:42Daha huzurlu bir ortam sağlar.
03:44Ekonomi açısından, gelecek açısından iyidir.
03:47Ne kadar zor olursa olsun, barış her zaman herkes için en iyi seçenek.
03:51Benim tavsiyem şu, yaşanan zorluklara ve süreçte karşılaşılabilecek zorluklara rağmen çaba göstermeye değer.
03:59Türkiye eğer tamamen başarıya ulaşırsa, sizce benzer sorunlar yaşayan başka ülkeler gibi bir gün iyi bir örneğe dönüşür mü?
04:07Tıpkı sizler gibi.
04:09Evet, tabii ki.
04:10Benim ülkem küçük bir ülke.
04:12Ancak barış içinde yaşamanın çok kazanımlarını gördük.
04:15Her şey mükemmel değil.
04:16Ancak artık şiddet yok.
04:18İnsanlar birbirlerini sevmiyor olabilir ancak en azından sorunları artık medeni bir şekilde ele almaya hazırlar.
04:24Bence Türkiye'de dahil olmak üzere, herhangi bir ülkede meseleleri barışçıl yollarla çözmek her zaman faydalı olacaktır.
04:32Sayın Ehren, vaktiniz ve değerlendirmeleriniz için teşekkür ederiz.
04:36Sizi CNN Türk'te ağırlamak bir zevkti.
04:40Ben teşekkür ederim.
04:42Başarılar, iyi şanslar diliyorum.
