00:00Mga kapuso, ang Pampanga po ang isa sa mga lugar na labi sa napinsala ng bahat ulan na dala ng
00:06habagat itong weekend.
00:07Para sa karagdagang detali, makakausap po natin ngayong umaga, Pampanga Governor Lilia Pineda.
00:12Gov, maya pabak po.
00:14Maya pabak, hanggan. Tsaka po sa mga nanonood.
00:18Yung mga, kumusahin ko po muna yung mga bahay lugar, yung mga karaniwang nababalitan natin, Masantol, Makabebe, Kandaba.
00:26Kumusa po, gaano po katakas ang mga baha dyan sa mga bayan na yan?
00:30Ganon pa rin, ngayon. Ang gambewa, ngayon umabot ang gamdib-dib.
00:35At saka yung Makabebe, Masantol, talagang patagal na yung tubig at magtatatlo linggo na mula nung abagat.
00:43So, yun nga yung problema natin, hindi talaga makasampas sa dagat yung sa Manila Bay yung tubig dahil below sea
00:50level sila.
00:50Ibig sabihin po, tumataas pa ang tubig habang tayo nag-uusap ngayon, hindi humuhu pa?
00:55Pag hindi tumigil ang ulan, ngayon talagang top possibility na tumataas kasi wala siyang mapuntahan eh.
01:03Lalo na kung magbababa ng tubig yung Pampanga River mula Nuevese at saka sa Aurora, talagang ait na wala ng
01:10ulan, bumababa yung tubig.
01:13Tumataas pa rin ang tubig nila.
01:15Yun naman pong sa bahagi ng San Simon, kasi apektado rin yung NLEX eh.
01:19Yung kasama natin si Susan Enriquez na istranded dyan ngayon.
01:22Kumusta po yung bahagi yan ng San Simon? Hindi pa rin humuhu pa?
01:26Iban talagang ang San Simon, lubog lahat eh. Barangay niyan.
01:31Alas ang gambewang din yung tubig.
01:32Tapos, yung tulay na ginagawa na mababa na nagdana ng NLEX, talagang lubog.
01:39Kahit anong gawing pump ng NLEX, talagang umiikot lang yung tubig.
01:43So doon na tsutsok eh. Doon talagang nagkakaroon ng traffic yung lugar na yun.
01:48So talagang hindi possible. Mabayong traffic. Ang mahirap. Bakakamakulong. Wala kang babalikan.
01:55So yun ang ginagawang paraan ng NLEX ngayon.
01:59Gov, mula ho nitong biyernes, ang mga balita natin talagang yung mga hindi pang karaniwang binabaha.
02:05May mga napuntahan din akong mga barangay dyan sa San Simon.
02:07Hindi rao sila parang bago sa kanila itong ganitong klaseng pagbaha.
02:11Yung San Fernando City halimbawa, marami ho mga lugar dyan talagang.
02:15Pati mga exclusive subdivisions, pinasok din po ng baha.
02:19Ito ho ba'y hindi pang karaniwan? Kakaiba ang mga naging pagbaha natin itong nakaraan dalawang tatlo.
02:26Kakaiba talaga ito? Kakaiba ano?
02:28Ngayon lang naman talaga namin naranasan.
02:32Pumapanik eh.
02:33Pati yung matataas na lugar nadadamay na.
02:35Kasi nagbabackflow yung tubig dahil hindi nga makalabas sa Manila Bay.
02:39So talagang ang San Fernando, nagbabackflow yan dahil hindi na sila makababa.
02:43Dahil puno na yung makabebe masantol.
02:46Yung mga nasa downstream natin.
02:48So yung Florida, mataas din yan.
02:50Yung Porac.
02:51Pero nagkakaroon na rin sila ng tubig.
02:53Dahil nag-overflow yung mga river nila.
02:57Dahil nga hindi na makalabas sa Manila Bay.
02:59Yun nga yung problema na nagtatagal.
03:02Nagtatagal yan nga bagat.
03:04So nadamay-damay na.
03:06Pati yung upstream ng mga bayan-bayan.
03:08So tama po bang sabihin, Gov,
03:10na every single one of the towns and cities in Pampanga ay apektado?
03:15Ana, magalang na lang hindi.
03:17Pero meron na rin silang mga evacuees.
03:19Mabalakat.
03:21Mukhang hindi pa.
03:22Hindi siya na ano.
03:23Kasi mataas sila eh.
03:25Angeles, ano na rin.
03:26May lubog na rin ang angeles.
03:28Kasi yung mga ilog nga nila talagang nag-overflow na eh.
03:32Kaya yun.
03:34Saan na mayawa ang Diyos.
03:35Gov, gaano karaming residente po ng probinsya apektado at alim mga lugar po ang pinaka-apektado?
03:41Ang mga evacuees natin ngayon na in-evacuate,
03:44as of today,
03:4617,300 individual.
03:484,622 families.
03:52Yung mga evacuation center natin,
03:55mga 278.
03:57Pero yung mga nasa bahay pa nila hindi pa kasama dito.
04:03Yung ayaw malis.
04:04Pero ngayon,
04:05nagpo-call ako ng emergency meeting dahil sabi nila papunta yung OCD Central Office,
04:11ang DSWD,
04:12ang Department of Health,
04:14kasi pinag-uusapan namin ano ang after effect nito
04:18at ano ang mangyayari kung ayaw nila mumalik dun sa mga lugar nila na matagal na yung bahas sa kanila.
04:25So pag-uusapan namin ito kung ano yung gagawin sa OCD, DSWD, Department of Health.
04:32Tapos kasama ko na rin sa emergency meeting namin,
04:35yung mga Pelco Cooperative, yung nagpo-provide ng kuryente.
04:39Kasi mahirap din na nakababad sila baka mamaya kung hindi mag-abiso o kaya hindi magsabi yung Pelco, yung nagano
04:51ng kuryente.
04:51Para masabihan nila, anong gagawin mo?
04:54Okay, hindi namin sasala ng kuryente mo.
04:56So ito yung gawin mo para hindi kayo makuryente.
04:59Diba? Kasi importante rin yun, Ayvan.
05:01Pero Gov, lahat naman po ng kailangan ng tulong na abutan naman po natin.
05:05Wala naman mga isolated na areas.
05:06Pinsan kasi, Pinsan kasi, Ayvan, meron tayong mga kababayan na ayaw talagang umalis sa mga bayan nila, second floor.
05:13So mahirap yung i-access sila.
05:15Mahirap kasi malaki nga yung tubig.
05:18Ang pwede lang pumasok ngayon, dati damtrak.
05:20Pero ngayon, meron kaming binigay ng OCD at saka meron kami yung rubber boat.
05:25Eh yung rubber boat, hindi naman pwedeng magsakay ng i-relief kasi mabigat, lalo na yung box ng DSWD.
05:32Dati, yung mga Philippine Army, nakakapag-access kami.
05:35Pero dahil lubog lahat, ang buong bayan, hindi mo maibaba yung food dahil nga talagang malalim.
05:46So ang pag-uusapan namin ngayon na kung wala na kayo rin savings o hindi na rin kayo magkulang na,
05:54pag-uusapan namin ng mga kapitan, naka ng mga mayors, dapat i-elsa na namin sila.
05:59Kahit na yung mga batang maliliit lang, yung mga may sakit, yung mga senior citizen, yung mga bedridden nila.
06:06Kasi ayaw tala, patagal na, na-teease nila eh, sabi sa may na sila doon.
06:11Pero iba ngayon eh, iba.
06:13Iba ngayon.
06:14Gov, opo, nababanggit nyo nga ho, iba yan.
06:16Panghuli na lamang po, kausapin nyo yung mga kapampangan. Marami ho, nagtatanong, marami nagagalit.
06:21Bakit nangyayari itong ganito katindi pangbaha sa lalawigan? Go ahead.
06:24Sa atin pong mga kababayan, ang una pong una talaga, ang makakapagtigil natin yung ating Panginoon, magdasal po tayo.
06:34Magdasal po tayo kasi po, ano to eh, kalamidad na hindi naman natin pagkagustuhan.
06:41Ito po talagang kalamidad.
06:43So sana po, makinig lang po kayo sa mga bisyo dahil pagpumay warning, dapat po sumunod tayo.
06:51Ito po, hindi po kahit na sino po, wala na tayong pwedeng tanungin dito.
06:57Dasal at tapos ano, yung makinig sa mga babala, sa mga warning.
07:03Save ninyo ang pamilya nyo, mag-ano na kayo, mag-plano na kayo sa kanya-kanya niyong pamilya.
07:10Save nyo yung mga pamilya nyo, mga anak nyo.
07:13Kasi hindi po namin, hindi nyo pwede pong iasa sa gobyerno lahat.
07:17Dahil sa kadami po natin lahat, kailangan may plano rin kayo sa pamilya nyo para ligtas po ang mga pamilya
07:25nyo.
07:27Pampaga-Governor Lilia Pineda, maraming salamat.
07:33Pampaga-Governor Lilia Pineda