00:00Mas pinagting pa ng pamahalaan ng mga programa nito kung ngayon ang Waste to Energy Project,
00:04alinsunod pa rin sa utos ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr. na tugunan ang problema sa basura at supply ng
00:10enerhiya.
00:11Layan ang programa na mabawasan ang mga toneladang basura na nagdudulot ng baha sa mga ilog at iba pang waterways
00:18ng bansa.
00:19At para sa iba pang detali tungkol sa mga hakbang ng pamahalaan ukol sa Waste to Energy Program,
00:24makakausap po natin DOE Undersecretary Rowena Cristina Guevara.
00:29Yusek Guevara, magandang umaga po sa inyo, Diane Kirer po ito ng PTV.
00:34Magandang umaga, Diane, at magandang umaga sa ating mga tagapakunit.
00:38Right, Yusek, thank you for joining us.
00:39Yusek, paano po makatutulong ininunsad na Waste to Energy Program ng DOE
00:43sa pagresolba po ng problema sa waste management at energy supply ng bansa?
00:49Ang Waste to Energy Program ay makakatulong sa dalawang problema ng sabahay.
00:54Work na ang Waste Management at pangalawa, Energy Supply.
00:59Sa halip na mapunta pa lamang sa landfill ang residual waste,
01:03maaari itong gamitin bilang fuel o gatong para makapag-generate ng kuryente
01:08kasabay ng pagbawa sa volume ng basurang kailangan itapon.
01:12Sa ganitong paraan, nakakatulong ang waste to energy sa mas maayos na waste management
01:17habang nagbibigay ng karagadang source ng energy.
01:21Importante rin na ang waste to energy ay bahagi ng integrated waste management
01:26at hindi kapalit ng waste reduction, recycling, and proper disposal.
01:33Well, Yusek, ano po ang direktiba po ni Pangulong Ferdinand R. Marcos Jr. sa DOE?
01:38Kaugnay po nito.
01:41Ang direktiba sa amin ay kailangan ma-encourage ang mga local government units
01:46na magkaroon ng integrated waste management system
01:50at pumunta sa tinatawag nating waste to energy production.
01:54So sa waste to energy, magkikinigay magka-partner yung local government unit
01:59at saka yung pribadong sektor na siyang magtatayo ng planta para sa waste to energy.
02:04Siyempre, kailangan pa rin mag-segregate kasi hindi lahat ng basura
02:08ay pwede mong ilagay sa waste to energy generator.
02:13Sa ganung paraan, pagkatapos, di ba kanina nabanggit mo merong MRF
02:18na mga units or materials recovery facilities ang ating LGU.
02:23Pagkatapos sa MRF, nakuha na yung pwedeng i-recycle, i-compose,
02:28pupunta naman yung matitira dito sa waste to energy generator.
02:32Sa ganung paraan, ang ating gagamitin panggatong na magpoproduce ng kuryente
02:37ay yung hindi na talaga pwedeng makamit.
02:41Alright, with that po music, paano po natin nahihikayat yung mga LGUs
02:48to really practice po itong mga waste to energy initiatives na ito?
02:52Sabi niyo nga po ay mahalaga po yung papel din ng mga LGU,
02:55integrated waste management system po ito.
02:59Alam mo doon yan, ang ginagawa natin, meron tayong Green Energy Auction Program
03:03para siguradong may magtatayo ng waste to energy facility.
03:08Magkakaroon sila ng tinatawag na feedstock agreement doon sa local government unit
03:14na kung saan bibilihin nila yung basura na pwedeng gamitin doon sa kanilang waste to energy management.
03:21Ngayon, pagka nilagay na doon sa generator yan at nagproduce na ng kuryente,
03:29meron tayong tinatawag na ER1-94 na kung saan 3 centavos per kilowatt hour
03:34ng magdegenerate na kuryente ay babalik doon sa community
03:38kung saan nakalagay yung waste to energy facility.
03:42Sa ganung paraan, una, babawasan na yung basura ng LGU,
03:46pangalawa, magkakaroon sila ng medyo mas murang kuryente.
03:51May mga environmental concerns din po bang dapat bantayan dito po sa proseso pong ito, ma'am?
03:57Ay, naku tama ka dyan.
03:59Kasama namin ang Department of Environment and Natural Resources,
04:02pati ang Department of Science and Technology,
04:05para una, si DOST, sasabihin niya,
04:08itong technology neto ay hindi makakasama sa environment
04:12at sumusunod sa mga patayan ng Department of Environment and Natural Resources
04:17para doon sa tinatawag natin Clean Air Act and other environmental rules.
04:21Tapos, ire-review ng Department of Environment and Natural Resources
04:25kung talagang nakakasunod itong waste to energy proposal
04:29nitong ating project developer.
04:32Kapag pumasta sila sa dalawang yan,
04:34saka pa lang sila pwedeng humingi ng service contract sa Department of Energy
04:39para mag-participate doon sa ating Green Energy Auction for Waste to Energy.
04:44So, there are mechanisms and protocols in place.
04:47Alright, ma'am lahat po ba ng basura pa pwede pong ma-convert?
04:52Ay, hindi.
04:53Alam mo, ang mga guidelines natin na feedstock
04:57para sa waste to energy facilities
04:59ay yung tinatawag na biodegradable at residual waste.
05:03Ang mga residuals, ito yung mga basura na prac na hindi na pwedeng ma-reuse,
05:09ma-recycle, o ma-compose
05:11at maaari nang gamitin panggatong sa waste to energy facility.
05:15Example ng mga ito ay yung paper towels, tissue, greasy or oily food boxes,
05:20sasya yun ng shampoo, kapetwood paste, etc.
05:24Yan yung mga pwede na, hindi na maggamit for other uses
05:27kaya pwede nang gamitin sa waste to energy facility.
05:30Importante rin ang proper segregation bago dalhin dito sa WTE natin
05:35kasi hindi lahat ng waste ay pwede na panggatong sa waste to energy facility.
05:42Kaya ang WTE ay bahagi lamang ng mas malawak na solid waste management approach or strategy
05:48at hindi ito kapalit ng waste reduction, reusing, recycling, at composting.
05:53Well, Yusek Guevara, also I did an interview I think recently.
05:57May ilang LGUs na po ang nag-a-adapt ng sarili po nilang initiative
06:00about sa Waste to Energy program.
06:02For instance, doon po sa Del Carmen sa Siargao,
06:05yung kanilang initiative na Trash to Fuel or Plastic to Fuel.
06:09So may mga LGU na rin pong gumagawa ng such initiative.
06:12So I wonder, other LGUs, what are the challenges that you think will appear
06:16na may-encounter nila if they will also do this program?
06:20Kasi if other LGUs can do it, I understand bakit yung po kayang mga ibang LGUs,
06:25siguro dapat sumunod na rin po.
06:28Alam mo kasi hindi lang iisa ang paraan ng Waste to Energy Conversion.
06:36Yung mga programa, katulad na mention mo sa Del Carmen Siargao,
06:39hinahangaan namin yan kasi nag-umpisa na sila.
06:42Pero yung iba nating LGU, una, yung iba kailangan pang matuto kung ano yung pwede.
06:47Kasi kada lugar, iba't iba ang Waste natin.
06:51So kada lugar, malamang iba't ibang technology rin yung gagamitin para ma-convert yung Waste nila into Fuel or Energy.
06:59Kadalasan, ang mga LGU ay nakikipag-joint venture agreement sa isang privatong company na technically capable
07:07para mag-construct ng Waste to Energy facility.
07:11So maliban sa thermal combustion, kasi yun yung mas popular na sinusunog mo yung waste,
07:18meron din tayong landfill methane recovery, meron tayong refuse the right fuel production or RDF,
07:26meron din anaerobic digestion, may thermalysis,
07:29kaya hindi po limutado sa pagsusunog ng kontroladong paraan ang Waste to Energy.
07:35May iba't ibang technologies na maaaring i-consider depende sa uuri o dami ng panggatong sa bawat LGU.
07:43Okay, so iba-ibang sitwasyon bawat LGU and there are various technologies.
07:47Alright, ma'am, you've mentioned a while ago about the green, I think, auction plan.
07:52Is that correct, this project?
07:54Green Energy Auction.
07:55Green Energy Auction.
07:56Ano po ang timeline po natin sa programa po nito?
07:58Correctong ito.
08:00Ang timeline natin dito ay magkakaroon tayo ng formal na auction this year.
08:07Tapos ang hope natin ay ma-i-award na ito next year.
08:10At ang gusto natin ay yung planta po ay ready na po para mga 2028 to 2030.
08:17Panghuling nasa inyo na lamang po sa ating mga manonood.
08:21And also siguro na rin po sa mga LGUs na makibahagi na rin po dito po sa inisyatiba nito, ma
08:25'am.
08:27Sa ating mga kapababayan, please lang po mag-segregate po tayo ng mga ating mga waste.
08:33Sa ating mga LGU naman po, sana po tuloy-tuloy po yung ating pakikipag-ugnayan para po magkaroon tayo ng
08:40mas magandang integrated waste management facility.
08:44At kung maaari, sana po may waste-to-energy project tayo sa inyong LGU.
08:49Maraming salamat po.
08:51At maraming salamat rin po.
08:53Yusef Nugana Guevara mula po sa Department of Energy.
08:56Salamat po, Yusef.
08:57Salamat po, Yusef.
