00:00Öğrencilerin ve eğitimcilerin gündeminde bir hal yok.
00:03Çünkü İYKS'de tercih süreci artık başladı.
00:07Eğitimci yazar İsmail Yolcu bizlerle.
00:09İsmail Bey canlı yayına hoş geldiniz.
00:12Merhabalar Feridun Bey. Teşekkür ederim.
00:14Ben de teşekkür ediyorum.
00:16Şimdi İYKS'de bir tercih süreci başlamış durumda.
00:20Bu noktada önerileriniz neler öğrencilerimize?
00:24Tabii ki aslında şöyle tanımlamak gerekiyor Feridun Bey.
00:28ÖSYM bugün şalteri indirdi.
00:30Resmi olarak öğrenciler artık sisteme tercihleri girecekler.
00:3524 tercih hakkı var her bir öğrencinin.
00:38Burada birinci kliter, birinci kuralımız.
00:41İstemediğimiz hiçbir bölümün tercih listesinde yer almaması.
00:45Peki olabiliyor mu?
00:47Şöyle oluyor hem de.
00:48Öğrenci diyor ki şu bölüm nasıl olsa bana gelmez ama hadi yazayım.
00:52Yazıyor.
00:52Ya da tercihin en önemli hatalarından birisi de tercihin ilk iki günü hemen aceleli tercih yapmak ve özellikle son iki
01:02güne bırakmak ne yazık ki çok tehlikeli.
01:04Son iki gün büyük bir panik içinde tercih yapılıyor.
01:07Özellikle sağdan soldan ama en çok da sanal dünya yani sosyal medya hesaplarında asparagas haberler, şu bölüm geleceğin mesleği, şu
01:19bölümde işte mezun olanlar şu kadar maaş alıyor gibi özellikle eğitimci olmayanların açıklamaları ne yazık ki hayatlarında ilk defa tercih
01:27yapacak gençlerimizi birazcık tabiri caizse kandırmış oluyor.
01:31Bu nedenle profesörel destek almasını öneriyoruz öğrencilerim ve ailelerin.
01:36İşte bizler üniversitelerde bütün üniversitelerin kapıları açık ücretsiz hizmetler var.
01:42Psikolojik danışmanlar, rehber öğretmenler yine işin başında ama birinci kural eğer bir öğrenci kendi bulunduğu şehirde bile en azından bir
01:50üniversite istiyorsa evden kalksın, ekran üzerinden, internet üzerinden, web sitesi üzerinden aslında net bir bilgiye ulaşmak mümkün değil bana göre.
01:58Tercih edeceği üniversitenin kampüsünü görsün, laboratuvarlarını görsün, rektörle ve hocalarla tanışsın.
02:05Burada yol haritası önce biz hep ne ediyoruz? Başarı sırasına bakılacak.
02:10Doğru. İkinci sırada da biz hangi mesleği isteyeceğiz?
02:14Anneler, babalar burada bir adım geriye çekilirse özellikle gençlerin bir sesine kulak vermek gerekiyor.
02:21Peki en çok hata yapılan tercihler hangileri?
02:25Özellikle sağlık alanında, özellikle psikoloji, hemşirelik ve öğretmenlik gibi bölümlerde ne yazık ki gençler ve hukukta birazcık böyle anlık karar
02:37veriyorlar.
02:38Oysa bu bölümler çok meşakkatli, çok emek isteyen, merhamet isteyen ve en çok da yürek isteyen bölümler.
02:44Yani şunu söylüyorum ben her zaman, bir öğrenciye bu saydığım bölümlerle ilgili tıp, diş, öğretmenlik, hemşirelik, psikoloji gibi bölümlerde sevgili
02:54gençler puanınız tutuyorsa değil, yüreğiniz tutuyorsa bu bölümleri yazın.
02:59Çünkü öğrencilerin yaptığı en büyük hata okudukları 4 yıllı planlıyorlar.
03:04İşte üniversitenin kampüsü, güzel bir şehirde olsun, deniz kenarında olsun bunların peşinde koşuyorlar.
03:11Biz uzmanlar ya da anne babalar, biz geriye kalan 44 yılın peşinde koşuyoruz.
03:17Nihayetinde diplomalar ele geçtikten sonra 44 yıl, 40 yıl bu meslekler yapılacak.
03:25Sadece bu yıl, bu yıl yarım milyon aşkın öğrenci, üniversite öğrencisi ya da üniversite mezunuyken tekrar sınava girdi.
03:33Neden girdi? Yanlış tercih yaptıkları için girdi Feridon Bey.
03:36Evet şimdi İsmail Yolcu.
03:38İsmail Bey, benim bu noktada takıldığım en bariz şeylerden bir tanesi geleceğin mesleği.
03:47Yani geleceğin mesleği zaman gibi aslında göreceli bir kavram gibi geliyor bana.
03:52Kime göre gelecek, kime göre geleceğin mesleği olacak.
03:57Şimdi 90'lı yıllarda bakıldığında geleceğin mesleklere farklıydı.
04:022000'de farklı.
04:032026'ya geldik.
04:06Yani herkese sorsanız farklı farklı cevaplar alırsınız.
04:11İşte tam da burada galiba sizin gibi eğitimci ve rehber öğretmenler devreye giriyor.
04:17Yani bu noktada gerçekten doğru hareket etmek lazım.
04:20Haksız mıyım?
04:22Vallahi her zamanki gibi haklısınız.
04:24Çünkü her zaman böyle çok nokta atış analizler ve kontra sorularla böyle bekliyorum ben de.
04:29Eyvah zor bir soru gelecekti ama harika bir soru yine sordunuz.
04:32Aynen dediğiniz gibi 90'lı yıllarda ve o yılların devamında hatırlarsanız bir koyun vardı.
04:38Adı Dolly'di ve kopyalanmıştı.
04:40Bütün dünya o koyunun peşine gitmişti ve o yıllarda genetik, moleküler, biyoloji bölümleri geleceğin mesleği olarak adlandırılıyordu.
04:48Ve şu anda moleküler, biyoloji ve genetik bölümüne devlet üniversitelerinde bir milyonuncu, bir buçuk milyonuncu olan öğrenciler artık kayıt yaptırabiliyor.
04:56Yani bir net bile yapan bir öğrenci bu bölümlere girebiliyor.
05:00Oysa o yıllarda geleceğin mesleği olarak bu bölümler şaşalı şekilde anlatılıyordu.
05:05Şimdi de yapay zeka çıktığında Feridun Bey, yazılım mühendisliğindeki dostlarımız kusura bakmasın ama önce çok sevindiler.
05:16Dediler ki işte bizim meslek, geleceğin mesleği ama ne gariptir ki yazılım mühendisliğini ilk yutan yapay zeka oldu.
05:24Yapay zeka şu anda yazılım mühendisliğine olan ilgiyi azalttı.
05:27Şimdi bundan üç yıl, beş yıl önce yazılım mühendisliği geleceğin mesleğiydi.
05:32Şu anda inanın tercih eden yok.
05:33Bilgisayar yine var ama yazılım mühendisliğini soran neredeyse yok.
05:38İşte geleceğin mesleği çok değişkendir sizin söylediğiniz gibi.
05:42Geleceğin mesleği peşinde koşmak yerine bizler geleceğin insanı olmak peşinde koşarsak eğer öğrencilerimiz,
05:50burada beceri setleri, iletişim yetkinliği, merhamet, öngörü, aksiyon alma becerisi.
05:59Bakın bunlar işte geleceğin mesleği adı ne olursa olsun eğer bu saydığım özellikler bir öğrenci de yoksa geleceğin değil iki
06:07yüz yılın sonrasının mesleğini de okursanız işsiz kalırsınız.
06:12Çok da böyle seçilen parmakla gösterilen biri olamazsınız.
06:16İş dönüyor dolaşıyor iletişime takılıyor.
06:20Yapay zeka hangi meslekleri yutamaz?
06:22İnsana dokunan meslekleri yutamaz.
06:25Karşısında insan olan ve insanıncağı, insandan anlayan...
06:30Berberler, kuaförler hiç ölmeyecek meslekler.
06:33Geleceğin mesleği bu işte.
06:35Fırın, fırıncılık, ekmek, pastane, poğaça, börek bunlar ölmeyecek.
06:41Kesinlikle ölmeyecek.
06:43O yüzden geleceğin mesleği peşinde koşmak bize anlık olarak haz verebilir ama yarınlarını gençlerimizin ne yazık ki biraz sıkıntıya sokabilir.
06:52Dediğim gibi geleceğin mesleği kavramı her yıl yenileniyor ama yenilenmeyen bir şey var bizim Türk usulü ekmeğinin peşinde olmak, onun
07:02dışında insanları anlayabilmek, paylaşabilmek ve tabii ki en büyük özellikle merhamet.
07:10Evet, şimdi tabii ki bu süreçte öğrencilerimiz belirli bir dönemi geçmiş, belirli bir yaş aralığındalar ama aslında bu mesele Avrupa'da
07:235-6 yaşında çözümleniyor.
07:26Bu raddeye nasıl geleceğiz, ne zaman geleceğiz, neden hala diretiyoruz, neden hala 5-6 yaşındaki bir çocuğu o anki karakter
07:36analizi yapılarak istediği, arzu ettiği ve
07:40becerisine göre yönlendirilmesi gereken yere yönlendirmiyoruz, neden bu sistem hala buna direniyor?
07:48Avrupa bununla başarılı oluyor, bu şekilde dünyaya hükmediyorlar ama biz hala patinaj bile yapmıyoruz, sürekli geri gidiyoruz.
07:56Evet, şimdi buradaki aslında en büyük handikap şu, bizde yani ülke bazında istihdam kısmında sıkıntı yaşadığımız için her gencimiz, her
08:08bir öğrencimiz
08:10hadi sen istediğin bir bölümü oku deme özgürlüğü olmuyor anne babaların ama söylediğiniz şey şuradan çok kıymetli, özellikle hani o
08:19kişilik envanter testleri vardır, onlar yapılıyor ama
08:24öğrenciye örnek veriyordum, bir bankacı, bir finansçı çıksa bir de baba diyor ki benim çocuğum hayır tıp okuyacak diyor, anne
08:31diyor ki hayır benim çocuğum eczacı olacak diyor.
08:33Yani burada anne babalar bilimsel verilerden ziyade özellikle meslekleri böyle bir apolit şeklinde görüyoruz biz.
08:43Yani her anne, her baba, her ev çocuklar avukat olsun, doktor olsun, diş hekim olsun, eczacı olsun diye bakıyor.
08:53Oysa Avrupa ile Türkiye'nin kırılma noktası meslek lisesini Avrupa çok güzel halletmiş.
08:59Meslek sesine giden her genç mezuniyetten sonra çalışacağı alanlar hazır, istihdamda sorun yok ama biz de o istihdamdaki problemden dolayı
09:09bir kırılma yaşıyoruz.
09:11Bir de biz hala meslek sesine giden öğrencilere böyle küçümseyerek bakıyoruz.
09:17Ah yazık, zavallı, fen lisesini kazanamamış, meslek sesine gitmiş.
09:21Anadolu lisesini kazanamamış ya da LGS'de bir puan alamamış, meslek sesine gitmiş diye bakıyoruz.
09:27Bütün sorunun kaynağı meslek seslerinin gerekli özgür ağırlığının çok hala artmış olmaması.
09:34Son yıllarda işte asistan mesleki teknik eğitim gibi bayraktar vesaire böyle birçok meslek sesleri var.
09:40Çok başarılı öğrencilere gidiyor.
09:42İşte meslek sesine giden her öğrenci hemen iş bulabiliyor olsa o çocuklar belki üniversite sınavına bile girmeyecekler.
09:49Böyle bir sistem var ülkemizde.
09:50Doğru söylüyorsunuz, öyle bir problem de var ülkemizde.
09:52Evet, ben çok teşekkür ediyorum efendim canlı yayına katıldınız.
09:57Umarız bütün öğrenciler istedikleri, arzu ettikleri ve başarılı olabilecekleri bölüme sevk edilir bu noktada.
10:04Tekrar teşekkür ediyorum.
10:06Ben teşekkür ederim.
10:07Son 20 sayede uyarım.
10:10Daha bugün gördüm.
10:11Öğrenciler kodları yazıyorlar.
10:13Yani tıpkı bizim kimlik numaralarımız gibi tercih edilen bölümlerin numaralarla tercih ediliyor.
10:19O numaraları girdikten sonra sadece öğrenci değil, başkaca ailedeki herkes çıktı alıp kağıdın üzerinde baksın.
10:27Bugün gelen bir öğrenci geçen yıl fizik tedavi ve rehabilitasyon 4 yıllık yazacakken yanlışlıkla 2 yıllığını yazmış.
10:34Onun kod numarasını yazmış.
10:36Kılavuzu alt altaymış ve bir yılı heba olmuş.
10:38Çok önemli bir konu.
10:40Çok dikkatli girilsin ve başkalarına da kontrol ettiniz.
10:43Kesinlikle.
10:44Çok önemli bir uyarı.
10:46Tekrar teşekkür ederim İsmail Yolcu.
10:48Çok sağ olun.
10:48Sağ olun.
10:49Saygılar efendim.
10:49Teşekkür ediyorum.
Yorumlar