00:00İNTRO
00:22İNTRO
00:29Belediye başkanı olarak seçilen ve belediye yönetiminde bulunan ekiplerin devletin vergisi, milletin vergisiyle kendi kişisel zenginliklerini artırma yoluna başvurduklarını görüyoruz.
00:41Bir kere belediyecilik kanunu, ihale kanunu gibi birçok kanunumuzda çok sıkıntılar var.
00:47Yani belediyelere aslına bakarsanız kara delik durumda.
00:52Şafak vakti baskınlar, belediye binalarında aramalar, gözaltılar, adliye koridorları, tutuklama kararları.
00:5931 Mart 2024 yerel seçimlerinden bu yana Türkiye, belediyelere yönelik bir operasyon dalgasını konuşuyor.
01:06Siyasetin finansmanı olur mu, olmaz mı, usule aykırı durumlar olur mu?
01:11Savcılık bunları soruşturdu. Bunlar da suç tespit etti kendisine göre.
01:15O yüzden de bu iddialarla beraber soruşturmalara başlattı.
01:18Manavgat'ta baklava kutularında para alan belediye başkan vekilini gördük.
01:22Diğer taraftan Uşak belediye başkanı bu işlemlerde neredeyse bir yıl sonra peştemalle otel odasında gördük.
01:30İktidar yargı bağımsızca yolsuzlukla mücadele ediyor.
01:34En çok da kendi belediyelerimize soruşturma açıldı diyor.
01:37Muhalefetse bu bir hukuk süreci değil iddiasında.
01:41Siyasi bir konu olmaktan çok birazcık da artık adli bir konu haline gelmiş.
01:46İlk halka Esenyurt. Tarih 30 Ekim 2024.
01:50Belediye başkanı Ahmet Özer hakkında yürütülen soruşturma kapsamında gözaltı ve tutuklama süreci yaşandı.
01:56Bu gelişme belediyelere yönelik soruşturmaların daha geniş bir tartışmaya dönüşmesinin başlangıcı oldu.
02:02Belediyelerdeki yolsuzluklar, usulsüzlükler ve şikayetçiler tarafından ortaya çıkan bazı hususlarla ortaya çıkıyor.
02:10Bunlar da savcılık makamına bildirildikten sonra savcılar bu noktada ne yapıyor?
02:14Savcılar eline gelen dosyaya bakıyor. Bu dosyada gerçekten herhangi bir sorun var mı?
02:19Herhangi bir problem var mı?
02:21Delillerle de destekledikleri zaman artık biz bu operasyonları görüyoruz.
02:25Kanunların kuralların eğilip bükülerek bunların üzerinden atlanılarak bir takım işler yapıldığı
02:32ve ihalelerdeki bir takım sıkıntıların sonucunda da buradaki yolsuzlukların veyahut da fonlamaların ortaya çıktığı artık açık ve net bir şekilde
02:44görülüyor.
02:45Sanki hesap vermeyeceklermiş gibi, sanki kendilerinde bir hat buluyorlarmış gibi bir hareket etme durumunu görüyoruz.
02:51Ancak devletin bütün birimleri devletin işte bu vergilerini korumak, vatandaşın vergisini korumak için tamamen hukuk neyi gerektiriyorsa ona göre adım
03:03atmak zorunda.
03:04Bir diğer operasyon Beşiktaş Belediyesi'ne yapıldı.
03:06Başkan Rıza Akfolat hakkında yürütülen soruşturma kapsamında gözaltı ve tutuklama süreci başladı.
03:12Soruşturmaların merkezinde ihale süreçleri, belediye işlemleri ve çeşitli iddialar yer aldı.
03:18Biz bu dosyaların üzerinde hep şunu gördük, işte yüklenicilerle ilgili, müteahhitlerle ilgili, ihalelerle ilgili olan sorunlarla ilgili şikayetle ortaya çıkan
03:28bir durum ve delillendirdikten sonra da biz bu soruşturma ve iddiaları gördük.
03:33Bazı şeyler o kadar çok fazla kanuna kuruluyor ki, yani oradan bir şekilde bir şeyler temin ediliyor.
03:39Siyasi parti kurumsal kimlik olarak yolsuzluğa bulaşmış olanları kahraman olarak ilan ederse, onların arkasında durursa, hızlı bir aksiyon almazsa o
03:50zaman aynı siyasi partinin başka belediye başkanı da sanki burada illegal bir işi yapmayı kendisinde hak bulacaktır ve ona göre
03:57de hareket edecektir.
03:59Dalga'nın merkezinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi vardı. İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu hakkında çeşitli dosyalar kapsamında adli süreç başladı.
04:0823 Mart 2025'te tutuklandı. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma ve yönetme suçlamasıyla 828 yıldan 2352 yıla kadar hapis istendi.
04:18Ekim 2025'te ise ikinci bir dosyadan casusluk iddiasıyla yeniden tutuklama kararı verildi.
04:24Belediyelerde biz neden bu kadar çok görüyoruz?
04:27Her dosyaya baktığınız zaman o dosyaya ilişkin olarak başka işler, başka şekilde, başka dosyalar, başka belediyelerde var mı?
04:34Bunlar savcılık soruşturmasını devam ettirdiği müddetçe eline çıkan, önüne çıkan delillerle, belgelerle bu daha genişliyor.
04:42Halktan aldığınız bir vergi var. Bu vergi veya İller Bankası'nda toplanan vergiler bunlar tutuyor, belediyelere gönderiliyor.
04:51Hem de halktan topladığınız vergiler var bir de İller Bankası'ndan gelen paylarınız var. Bunların halka yansıması gerekiyor.
04:57Halka yansıma değil de başka yerlere para aktarılması durumunda işte bu durumlar ortaya çıkıyor.
05:03Soruşturmaları dalga dalga büyüten İstim ise bir itirafçı oldu.
05:06Suç örgütü lider olduğu iddiasıyla tutuklu olan müteahhit Aziz İhsan Aktaş'ın ifadeleri birçok belediyeye operasyonun dayanağı yapıldı.
05:14Belediyelerde biliyorsunuz en yukarıdaki kişi başkandır. Bu başkanın davranışına göre her şey şekillenir.
05:22Yolsuzluğa bulaşan, şaibelerle anılar ya da işte ahlak dışı hareketleri olan bir belediye başkanı, bir siyasetçinin benim siyasi partimde işi
05:32yoktur demediğiniz müddetçe ne olacaktır?
05:35Bu yola başvuranlar ne yazık ki kendilerinde orada yer edineceklerdir. Hatta kahraman ilan edileceklerdir.
05:40Bu kez operasyonlar ilçelere yayıldı. Belediye başkanları ve belediye yöneticileri hakkında soruşturmalar yürütüldü.
05:47O soruşturmalarda öne çıkan başlıklar arasında rüşvet iddiaları, ihale süreçleri, görevi kötüye kullanma iddiaları yer aldı.
05:55Aziz İhsan Aktaş dosyası, Beşiktaş dosyası, Beşiktaş belediye dosyası, Beykoz dosyası, Ataşehir, Büyükçekmece bir bakıyorsunuz ki bu bütün belediye operasyonları
06:06belediyeyle ilgili iş ve işlemlerin İmamoğlu dosyasından sonra halen devam ettirildiğini.
06:11İkinci büyük halka ise Bursa oldu. Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Bozbey 4 Nisan 2026'da tutuklandı.
06:19Savcılığın sevk yazısında dosya Mustafa Bozbey suç örgütü olarak adlandırıldı.
06:24İddianamede Bozbey için 402 yıla kadar hapis istendi.
06:28Bir suç duyurusu, bir şikayet oluyor. Bu şikayet ve suç duyurusu biliyorsunuz savcılık makamı basit şüpheyle hareket eder.
06:34Basit şüphe, kuvvetli suç şüphesine dönene kadar aradaki makul şüpheyi de bir araya kattığınız zaman ondan sonra savcılık bu şüpheyi
06:42delillerle desteklediği zaman
06:43işte bizim gördüğümüz operasyonlar diye adlandırdığımız o iddianame aşamasına gelen süreç yani soruşturma aşaması devreye girer.
06:51Soruşturma makamları dosyalarda çeşitli deliller bulunduğunu, incelemelerin tanık ifadeleri, dijital materyaller ve mali kayıtlar üzerinden yürütüldüğünü belirtiyor.
07:00Ancak şüpheli konumundaki belediye başkanları ve yöneticiler haklarındaki suçlamaları reddediyor.
07:06Ama bunun kararını verecek olanlar da yargılama makamıdır.
07:09Savcı kendisine göre işlemlerini yapıyor, gerekli delilleri topluyor, dosyaya bakıyor.
07:14Bu şüphesini delillerle destekledikten sonra biz neyi görüyoruz? İddianameyi görüyoruz.
07:19Belediye başkanlığına aday olan kişi kendisini bir şekilde hazırlayacak.
07:24Yani ben kanunlara, kurallara uygun bir şekilde halkıma hizmet edeceğim.
07:28Buradan bir para devşirmek veyahut da buradan işte bir nepotizm yapmak veyahut da burada bunları yapmaması gerekiyor.
07:35Muhalefet partileri operasyonların özellikle seçim sonrası CHP'li belediyelere yoğunlaştığını savunuyor.
07:41Hükümet kanadıysa soruşturmaların parti ayrımı gözetmeden yürütüldüğünü ifade ediyor.
07:46Peki resmi rakamlar ne diyor?
07:482024 seçimlerinden bu yana 3300'ü aşkın inceleme yürütüldü.
07:53Bunların 1535'i hakkında soruşturma izni verildi.
07:56Dağılımda 677'si AK Partili, 371'i CHP'li, 128'i MHP'li, 18'i DEM Partili, 9'u İYİ Partili
08:06belediyelerle ilgili.
08:07Siyasi olarak tabii ki değerlendirmemiz mümkün değil.
08:10Neden?
08:11Çünkü iktidarda olan partiden de aslına bakarsanız birçok belediye şu anda soruşturma altında.
08:19Bu operasyonların siyasi operasyon olduğunu söyledikten sonra da tabii onlara gönül vermiş kişiler konusunda da bu konuda bir acaba böyle
08:27mi diye soru işareti geliyor.
08:28Ama bu algı onu söyleyelim.
08:30Yani Cumhuriyet Savcılıkları delile göre hareket eder, dosyaya göre hareket eder, dosyayı alır, dosyada bir suç unsuru varsa, delil varsa
08:38ona göre hareket eder.
08:39Cumhuriyet Halk Partisi'nin belediyeleri neden bu kadar fazla bir şekilde bir yolsuzluk içerisine bulaşma durumları söz konusu oldu?
08:47Eğer genel merkez tarafından desteklenirsiniz, eğer yaptığınız illegal işler birileri tarafından örtmeye çalışılıyorsa
08:55ya da siz illegal bir iş yaptığınızda, bir suç işlediğinizde birileri sizi kahraman olarak ilan ediyorsa
09:02o zaman ne yaparsınız? Bu eyleminizi devam ettirirsiniz.
09:05Hatta başka belediyeler buna benzer eylemleri hayata geçirmeye çalışın.
09:11Ve bugünkü tablo belediyelere yönelik soruşturmalar sürüyor.
09:14Bazı belediye başkanları hakkında tutuklama kararları verildi, bazıları görevlerinden uzaklaştırıldı.
09:20Ancak devam eden dosyaların tamamında henüz kesinleşmiş mahkeme kararları bulunmuyor.
09:25İleriki günlerde de biz farklı belediyelerle ilgili farklı işlemleri duyabiliriz.
09:30Özellikle şu an savcılık soruşturmalarının, o dosyaların içerisinde şüpheli olan şahıslar var.
09:36Onlar etkin pişmanlıktan faydalanıyorlar.
09:39Ondan sonraki süreçte benzer operasyonlar devam edecektir.
09:42Neden devam edecektir?
09:43Çünkü bir kere temel olarak kanunların değişmesi gerekiyor.
09:48Belediye kanunların değişmesi gerekiyor.
09:50İhale kanunun değiştirmesi gerekiyor.
09:52O kadar çok fazla kara delik var ki bu kara deliklerin kapanması gerekiyor.