State of the Nation: (Part 1) Campus violence; Lindol sa Davao Oriental

GMA News

State of the Nation is a nightly newscast anchored by Atom Araullo. It airs Mondays to Fridays at 11:05 PM (PHL Time) on GTV. For more videos from State of the Nation, visit http://www.gmanews.tv/stateofthenation.  #GMANews #SerbisyongTotoo #BreakingNews   Watch the latest news stories from GMA Network's trusted news programs on the GMA Play app. Download now on Google Play and App Store. Also available on GMANetwork.com/GMAPlay and Android TVs!   GMA Network promotes healthy debate and conversation online. Any abusive language that does not facilitate productive discourse will be blocked from this post.   For more updates, visit this link: https://www.youtube.com/playlist?list=PLCpdvYcv59AjcPwb7dvUt3oCLasY96Dta   For live updates and highlights, click here: https://www.youtube.com/playlist?list=PLCpdvYcv59AiKdYH_GDSU7sBgfc7Cd1de   Breaking news and stories from the Philippines and abroad: GMA News Portal: http://www.gmanews.tv YouTube: https://www.youtube.com/@gmanews2026 Facebook: http://www.facebook.com/gmanews TikTok: https://www.tiktok.com/@gmanews Twitter: http://www.twitter.com/gmanews Instagram: http://www.instagram.com/gmanews GMA Network Kapuso programs on GMA Pinoy TV: https://gmapinoytv.com/subscribe

Transcript

00:03The pickup truck is in the city of La Pula, City Cebu,

00:07at the front of the city of La Pula, City Cebu,

00:09at the front of the city of La Pula.

00:09The drainage is on the side of the car,

00:13but it's not the driver's car because it's too big.

00:16It's not the pickup truck.

00:19It's not the pickup truck.

00:21They have a signage to make the project,

00:24but they have a lot of work on the car.

00:26They have a lot of drainage.

00:31Sa Dagupan City,

00:33sugatan ng 10 seminaristang sakay ng isang utility van

00:36na tumama sa concrete barriers at tumagilip.

00:39Base sa embesigasyon,

00:40mag-o-overtake ang utility van sa sinusundang bus.

00:44Ayon naman sa driver ng utility van,

00:46hindi nagsignal ang bus na palikuna pala noon papasok sa terminal.

00:54Umula na naman sa ilang panig ng Metro Manila nitong hapon hanggang gabi.

00:58Bumahan ng hanggang gutter sa ilang bahagi ng barangay pinagbuhatan sa Pasig

01:03na nagpabagal ng trapiko.

01:05Napilitan namang lumusong ang ilang residente at motorista.

01:09Umagal din ang trapiko sa Ortigas Avenue.

01:12Sa Maynila,

01:13nabual ang isang puno sa bahagi ng Rojas Boulevard at Teocampo Street.

01:18May puno rin nabual sa CP Garcia Avenue sa Quezon City.

01:21Ramdam din ang malakas na ulan sa bahagi ng Makati City.

01:26Umulan din sa ilang bahagi ng Talabar Zone at Central Zone ngayong gabi.

01:32Ayon sa pag-asa, localized thunderstorm ang sanhi ng pag-ulan.

01:36Isang guro sa Davao de Oro ang binubog ng lalaking estudyanteng sineta dahil nakahikaw.

01:43Prumesbak pa ang kapatid ng estudyante.

01:46Na-report si Marie Zumal.

01:50Kuha ito kahapon sa covered court ng Elizalde National High School sa Mako Davao de Oro.

01:56Kinumpronta ng guro ang isang lalaking estudyante hanggang nagsuntukan ng dalawa.

02:03Prumesbak ang isa pang estudyante. Kapatid pala siya ng sinita ni teacher.

02:08Ayon sa kulisya, sinabi ng guro na sinita niya ang estudyante dahil may suot na hikaw na niya'y labag

02:15sa kulisya ng paaralan.

02:16Pero naggalit ang estudyante at nanuntok.

02:19Ang matutunlo submitted himself for a medical intervention because of what transpired.

02:28Hawak na ng Municipal Social Welfare and Development Office sa magkapatid.

02:32Nag-iimbestiga ang DepEd Davao de Oro.

02:34Pinaaksyonan din ito ng DepEd Davao Region sa School Guidance Office.

02:39Pumunta ang GMA Regional TV sa paaralan.

02:42Hindi sila pinapasok at hindi nagpaunlak ng panayam ang prinsipo.

02:49Viral din ang video nito sa Mexico Pampanga.

02:51Isang estudyante ng 17 anyos na may takipang mukha at binago ang boses ang nagbanta sa ilang kaklase at kabarangay

02:59niya.

03:00Napanood ng pulis siya ang video at tinuntun ang barangay.

03:03Pagdating sa barangay hall, nadatnan nila ang minor de edad at ang nagvideo na 16 anyos kasama ang kanilang mga

03:10magulang.

03:11Ang napagalaman natin sa pag-imbestiga is yung mga bata ay parang trip-trip lang nila.

03:16Ginaya lang nila yung nakita nilang video.

03:20Nakita ko lang po yung video sa GC namin sa school.

03:23Ginaya ko lang po.

03:24Hindi ko rin po alam na ganyan yung mangyayari na sikat.

03:29Sumailalim ang dalawang estudyante sa intervention ng Women and Children Protection Desk at Municipal Social Welfare and Development Office.

03:35Sa Cagayan de Oro City, nakatakdang sampahan ang reklamong grave threats in relation to cybercrime ang 17 anyos na nagbiro

03:44mamamaril sa iba't ibang paaralan sa lungsod.

03:46Ayon sa polis siya, itunurn over na nila sa CSWD ang binatilong suspect matapos sumuko kasama ang mga magulang.

03:54Minomonitor ng PNP kung may kasama pa siya sa pagbabanta.

03:58May pasok na sa ilang paaralang nagsuspindi ng klase kasunod ng banta sa seguridad.

04:03Maris Omali, GMA News.

04:06Mahalaga ang papel ng mga guidance counselor at coordinators sa pagdisiptina at paggabay sa mga mag-aaral.

04:12Pero ayon mismo sa Department of Education, ilang paaralan ng walang guidance counselor.

04:18Ang hakbang ng Deped para tugunan niya, alamin sa report ni Katrina Son.

04:25Dalawa sa mga anak ni Marina Lopez ay biktima ng bullying.

04:29Kwento niya, nasuntok sa muka sa labas ng paaralan ang anak niyang grade 1.

04:34Paglabas niya ng school, nakita ko na mumula na yung dito niya.

04:38Tinanong ko, sinuntok daw siya.

04:40Kasi gusto niya makipagpalit ng sapatos.

04:43Ayaw pumayag ng anak ko.

04:45Habang ang isa pang anak, tampulan ng panunukso ng kamag-aaral.

04:49Kaya nagpapasalamat daw siyang may guidance counselor sa eskwelahan ng mga anak.

04:54Sino ba ng magulang hindi kakabahan kapag binubuli ang anak ko, di ba?

04:58Ang kaso, sabi mismo ng Department of Education,

05:02mahigit isan libo lang ang guidance counselors at guidance coordinators ngayon sa mga public school.

05:07Ang mga di pa napupunang posisyon, mahigit apat na libo.

05:12Kung tutuusin, as of January 2025, may mahigit liman libong lisensyadong guidance counselors sa bansa,

05:19batay sa datos ng Professional Regulation Commission.

05:22Pero ayon sa DepEd, kailangan ng mahigit apat na pong libong guidance counselor

05:27kung nilalayong magkaroon nito ang mahigit apat na putlimang libong public school sa Pilipinas.

05:33Sana meron po guidance counselor kasi kailangan nila to.

05:38Lahat ng school kailangan may guidance para lahat ng nabubuli may masusumbukan.

05:43Proteksyon po yun sa kanila eh.

05:44Ang kaarasan ngayon, sa mga kabataan na po, hindi na po sa mga matatanda eh.

05:49Sa plantilya ng pamahalaan, may limang antas ng school counselor associates na nasa 30,000 pesos ang entry level salary.

05:58Apat naman sa school counselors na nasa 43,000 pesos ang entry level salary.

06:04Si Father Chris Mardaguno, guro at registered guidance counselor.

06:10Anya, hindi biro ang naturang posisyon.

06:14Kinakailangan mo ng master's degree in guidance and counseling.

06:19Pagkatapos ng iyong mahabang pagsusulit at mahirap na pag-aaral, eh medyo hindi pa ganon kakomensurate ang trabaho at ang

06:31natatanggap ng isang guidance counselor.

06:34Kaya yung iba, pumapasok sa mga industrial o pumapasok sa corporate.

06:40Pumupunta si Father Chris Mard sa iba't ibang Catholic school sa probinsya para matulungan ang mga paaralang walang guidance counselor.

06:47May mongkahe rin siya sa DepEd.

06:49Magkaroon ng partnership ang mga private schools at public schools upang maisaayos natin ang overall wellness ng mga bata.

06:59At upang ma-maximize natin ang learning using the holistic approach.

07:06Kinukunan pa namin ang reaksyon ng DepEd.

07:08Pero naunang sinabi ni Education Secretary Sunny Angara na tinutugunan nila ang kakulangan.

07:14DepEd will speed up the hiring of these guidance counselor associates para may talagang makakausap ang mga bata at makikilala

07:22talaga ano yung mga problema nila.

07:23And make sure there is a very positive environment sa mga schools.

07:28Sa Senate hearing noong July 9, sinabi ng DepEd na inaayos na nila ng budget department ang pag-hire ng

07:35nasa 10,000 school counselor associates ngayong taon.

07:39Katrina Son, GMA News.

07:42Sa muling pagmahal ng langis, saan ulit ang pagmahal ng mga flight?

07:46Sabi mismo ng Civil Aeronautics Board, akyat sa level 13 ang fuel surcharge sa August 1 to 15 mula sa

07:53level 8 ngayong July 16 to 31.

07:56Ibig sabihin, depende sa layan ng destinasyon, maglalaro sa P423 to P1,237 ang babayarang fuel surcharge sa domestic flight.

08:07Wala pang P1,000 ang pinakamahal ng surcharge ngayong level 8.

08:11Sa international passengers naman, aabot sa mahigit P10,000 ang pinakamahal na binabayaran sa level 13.

08:20Ang fuel surcharge ay opsyonal na singil para sa akit babang presyuhan ng jet fuel o langis pang aeroplano.

08:28Ipinapasa yan ng mga airlines sa mga pasahero.

08:31Doble kayo da mga otoridad ngayon sa Southern Japan para mahanap ang mga taong na trapped sa isang shopping mall

08:37na gumuho kasunod ng magnitude 7.1 na lindol sa Kyushu Island.

08:42Ilang istruktura rin ang napinsala, gaya ng pader ng kastilyo, templo at shimmy ng pabrika.

08:49Narito ang report.

08:53Ang payapang hapon sa Kumamoto Prefecture sa Southern Japan, binasag ng biglang pagyanig ng malakas na lindol.

08:597.1 magnitude ang lakas nito sa datos ng Japan Meteorological Agency.

09:0410 kilometers ang lalim ng epicenter nito. Ibig sabihin, mababaw at ramdam sa maraming lugar.

09:12Kita sa iba't ibang aerial view ang tindi ng pagyugyog na dinulot ng lindol.

09:176.1 magnitude naman ang datos ng U.S. Geological Survey.

09:22Nasira ang iba't ibang estruktura.

09:24Sa pamosong Kumamoto Castle, napinsala ng lindol ang moat o bakod.

09:31Nakuna ng isang netizen ang tila landslide ng pagguho ng lumang pader.

09:35Eh, what's up?

09:37Isa sa mga binabantayan ng shopping mall na ito sa Kumamoto.

09:40Patay sa mga ulat, bukod sa gumuho ito sa kasagsagan ng lindol, nagkaroon din ang pagsabog.

09:47Ayon sa mga otoridad, pinangangambahang may mga namatay sa loob.

09:52Dalawang po hanggang tatlong pong empleyado sa mall ang hinahanap.

09:56May mga unaccounted for din sa isang pabrika ng papel kung saan may bumagsak na chimney.

10:02Sa lakas ng pagyanig, kumuho ang isang shrine.

10:06Nawasak pati ang modernong estruktura gaya ng isang tulay.

10:11Nagkasunog din sa ilang gusali.

10:13Pati transportasyon, apektado.

10:17Isang tren ang tumagilid.

10:22Nakunan din ang lakas ng lindol sa train station na ito.

10:25Kuminturi ng mga biyahe ng bullet train.

10:28Dahil sa lindol, itinaas ng Japan Meteorological Agency ang babala ng tsunami, pero kalauna'y binawi.

10:35Sinabi rin ang ating FIVOX na walang banta ng tsunami sa ating bansa, dulot ng lindol sa Japan.

10:41Sa pinakahuling talang, may naiulat ng di bababa sa limampung sugatan.

10:46Sampu sa kanila, kritikal.

10:48Nasa tatlong daang libo ang pinalikas.

10:51Halos limampung libong bahay ang nawala ng kuryente.

10:54Patuloy na inaalam ang lawak ng pinsala.

10:58Inaalam din ang GMA News mula sa DFA kung may mga Pinoy nakasama sa mga napuruhan ng lindol.

11:07Nagdulot ng takot sa ilang mag-aaral ang lindol nitong umaga sa Davao Region.

11:11Nagsilabasan ng mga estudyante ng isang paalalaan sa Davao City kaninang umaga nang maramdaman ang magnitude 5.1 na lindol.

11:18Sa Baganga, Davao Oriental kung saan naitala ang epicenter ng lindol, nagsuspindi ng klase ang lokal na pamahalaan.

11:26Intensity 4 o pinakamalakas na naramdaman ang lindol sa mga bayan ng Baganga, Lupon at Katiil sa Davao Oriental.

11:37Ramdam hanggang Surigao del Sur ang pagyanig. Wala pang naiulat na pinsala sa mga infrastruktura.

11:44Sa kanyang State of the Nation address kahapon, sinabi ni Pangulong Bongbong Marcos na isa sa mga pinatututukan niya ang

11:51pag-amienda sa National Building Code

11:53para mas maging ligtas kontra kalamidad ang mga gusan.

11:58Epekto ng korupsyon at pagpapakulong sa mga senador.

12:02Ilan nito sa mga idinaing ng Senate Minority sa kanilang kontrasona o tugon sa State of the Nation address ng

12:09Pangulo.

12:09Hindi lang daw dapat presidente ng administrasyon si Pangulong Marcos, kundi presidente rin ng oposisyon.

12:16Pinasyon din ni Senate Minority Leader Alan Peter Cayatano ang umano'y selective justice,

12:21nang makulong ang mga anyay political prisoner na sina Sen. Gingoy Estrada at Rodante Marculeta.

12:29Resulta rin umano'n ng katiwalaan o kawala ng hostisya ang pagtatago ni Sen. Bato de la Rosa.

12:35Nanawaga din si Cayatano ng tunay na reforma dahil anya na pag-iwanan ng Pilipinas dahil sa katiwalian na dapat

12:42umano'ng maresol ba,

12:44gaya ng flood control skanda.

12:46Nabanggit din ang napabayan umano'ng sektor ng agrikultura sa bansa,

12:50kawala ng maayos sa trabaho, kahirapan sa probinsya na nangangailangan umano'n ng tunay na Rural Development Project

12:58at ang anya inaantalang Mindanao Railway Project.

13:03Pagdating sa bill sa kuryente, ang utos si Pangulong Marcos alisin ang singil sa system laws.

13:08Pero para sa ilang electricity distributor, normal sa kanilang operasyon ang pagkawala ng kuryente,

13:14kaya kailangang pag-isipan ang pag-alis sa singil.

13:18May report to Jonathan Nanda.

13:22Sa pagpapadaloy o transmisyon ng kuryente mula sa mga planta patungo sa mga bahay at establishmento,

13:28merong kuryente ang nawawala.

13:30Pwedeng dahil sa teknikal o natural na dahilan.

13:33Halimbawa, luma na ang mga kawad o kaya'y ninanakaw gaya ng mga jumper.

13:38System laws ang tawag dyan.

13:40At kahit hindi mo kinunsumo, binabayaran mo.

13:43Nasa 5% yan sa bill ng Meralco at 8 to 12% sa mga rural cooperative.

13:49May patong pa yung 12% na VAT.

13:53Si Ria, 127 kWh ang nakonsumo noong Mayo.

13:571,800 pesos ang bill niya.

14:00Kasama sa kwenta ang 101 pesos sa system laws.

14:04Parang hindi mo naman ma-feel yung 100 pesos na matatanggal sa yung system laws.

14:13So, dapat siguro medyo lakihan pa ng konti.

14:16Dapat ang mag-absorb niya ay yung utilities.

14:20Diyan dapat nila maipakita yung kanilang efficiency o kagandahan ng kanilang operasyon.

14:25Sa ikalimang zona ng Pangulo, siya mismo ang tila may sumbat sa mga utility.

14:31Panahon na para tanggalin na natin ang systems laws na pinapasa sa consumer.

14:43Hindi naman kasalanan ng consumer kung bakit nagkaroon ng systems laws.

14:53Paliwanag ng Energy Regulatory Commission dahil sa EPIRA o Electric Power Industry Reform Act.

14:59May basbas ang mga distributor na singiling ng system laws para makabawi sila sa gastos.

15:05Nagtakda lang ang ERC ng cap sa paniningil na hanggang 6.5%.

15:10Meron talagang porsento ng mga system losses na talagang kahit ano pa ang gawin ng mga utilities natin

15:17ay hindi talaga nila ito maiiwasan dahil talagang nangangawala yung kuryente kapag ito'y dumaloy sa alinya niya.

15:24Para maalis ang system loss charges gaya ng gusto ng Pangulo,

15:28sabi ng ERC, dapat amyendahan ang EPIRA.

15:31Therefore, we the people request, no, we demand for the immediate amendment of the EPIRA

15:41Dinidinig na yan sa Senado.

15:42Naka-first hearing na tayo, so second, third, and then ibababala po natin for sponsorship.

15:48Ang Meralco, sinabing handa silang makipagdiskusyon para makonsidera ang epekto ng EPIRA amendment

15:53sa operasyon ng mga gaya nilang power distributor.

15:57Gate nila, ang systems loss ay karaniwan sa operasyon ng pagdeliver ng kuryente.

16:02Namumuhunan daw sila para makontrol ang system loss,

16:04kaya ang sinyo nila ay mas mababa sa 6.5% cap ng ERC.

16:09Ang Philippine Rural Electric Cooperative Association, may 121 member cooperatives sa buong bansa.

16:16Kakayanin daw nila kung alisin ang system loss charges, basta may subsidy ng gobyerno.

16:22Bilang mga electric cooperatives non-stock, non-profit,

16:25wala kong provision o wala kong pondo na nakalaan para saluhin ang mga gastusin na ito.

16:32Pero ayon sa Power for People Coalition na dati pang pinatatanggal ang system loss,

16:37mas makakameno sa mga costumer kung tatapyasan ang generation charge o singil sa nilikhang kuryente ng mga planta.

16:44Karaniwang pinatatakbo ng coal o uling at liquefied natural gas o LNG ang ating mga planta.

16:50Mga imported na panggatong na nagmahal pa dahil sa gera sa Middle East.

16:54Sa panahon ng Ukraine war, tumaas ang presyo ng kuryente.

16:58Hanggang ngayon, tumama yung Iran war.

17:01Pataas ng pataas yung kuryente natin.

17:03Kailangan mong palitan yung source na yun.

17:05Mungkahi nila, mas gumamit ng renewable energy.

17:09Nakapagdagdag tayo ng mahigit 60 plantang pinapatakbo naman ng geothermal, solar, hydro at wind at saka ng biomass.

17:18Jonathan Andal, GMA News.

Category

Transcript

Comments

Recommended