00:00CNN Türk ekibi olarak Afganistan'daki haber nöbetimiz devam ediyor.
00:05Bugün özellikle uluslararası medyada sıkça konuşulan bir konuyu, Afganistan'da sıkça konuşulan bir konuyu sizlerle paylaşmak istiyorum.
00:15O da kadınların açık veya kapalı giyinme mevzusu.
00:20Şimdi Afganistan'da özellikle 2021 yılından sonra Taliban başa geçti.
00:25Amerika Birleşik Devletleri buradan çekildi.
00:27Taliban'ın başa geçmesiyle birlikte tabi bazı kurallar da değişti.
00:31Özellikle kadınların açık giyinmesi kesinlikle yasak.
00:36Her şekilde örtünmeleri gerekiyor.
00:39Sokağa çıkmalarında ise herhangi bir sıkıntı yok.
00:42Özellikle şehir merkezlerinde, kırsal kesimlerde tabi bu kural değişebiliyor.
00:49Kadınların yanında bir tanıdığı veya bir akrabası olmadan seyahat etmeleri yasak.
00:56Şu şekilde seyahat edebilirler.
00:58Bir arabanın içerisinde ya da bir otobüsün içerisinde birden fazla kadın varsa seyahat etmelerinde herhangi bir problem yok.
01:04Ama tek başına bir kadın ise o otobüsün içerisinde seyahat etmesine müsaade edilmiyor.
01:13Kadınların Afganistan'da burka dediğimiz elbiseyi giyme zorunluluğu ise öyle bir zorunluluk veya öyle bir kural söz konusu değil.
01:24Herhangi bir dayatma yok.
01:28Ancak sokaktaki bazı olayların önüne geçilmesiyle ilgili, kuralların dışına çıkılmaması ile ilgili, özellikle kadın ve erkeklerin birbirlerine olan davranışıyla ilgili
01:41sokaklarda ahlak polisleri geziyor.
01:44Herhangi bir kurala aykırı durum gördükleri zaman, açık bir kadın gördükleri zaman uyarılıyor.
01:54O davranışlarından vazgeçirmeleri yapmamaları gerektiği ile ilgili ahlak polisleri tarafından uyarlıyor.
02:01Tabi ayrıca şöyle bir durum da söz konusu, Afganistan'da kız çocuklarının eğitimi ile ilgili de birçok haber düşüyor medyaya.
02:11Şöyle bakıyorsunuz mesela hemen sol tarafta ahlak polislerini görüyorsunuz yanımızdan geçtiler.
02:19Onlar sokakta dolaşıp kulaklara aykırı olan durumlarda insanlar uyarıyor.
02:26Ben şöyle tekrardan göstereyim, ön tarafta üzerlerinde siyah, sarık ve beyaz elbise var.
02:33O şekilde sokaklarda dolaşıp kurallara aykırı olan durumlarda kişileri uyarıyor.
02:39Tekrardan kızların eğitimi ile ilgili konuya gelecek olursak, kızların 10 yaşına, 6. sınıfa kadar okumalarında herhangi bir sorun yok.
02:596. sınıftan sonra okullara şöyle bir kural getirildi, kesinlikle kız ve erkek çocuklarının birbirlerinden ayrılmaları gerekiyor.
03:13Yani kız ve çocuklarının ayrı ayrı okutulması gerektiği ile ilgili bir kural getirildi.
03:17Bu kuralı yerine getirebilen özel okullar yeniden okulları açabilip, kız çocuklarını da onların da kayıtlarını yaptırıp, kız çocukları bu okullarda
03:26okuyabiliyor.
03:27Ancak bu kuraları yerine getirmeyen özel okullara kesinlikle kız çocuklarının kayıtlarının yapılması yasak, onlar okutulamıyor.
03:37Devlet okullarındaki durum ise tamamen farklı.
03:41Devlet okulları bu kuralları yerine getiremediği için özellikle Amerika'nın ambargosundan dolayı devlet bu kuralları, bu şartları yerine getiremiyor.
03:50Yani kızlara ayrı, erkeklere ayrı okulları inşa edemiyor ve buna yönelik öğretmenleri istihdam edemiyor.
04:00Bundan dolayı şu an Taliban tarafından devlet okullarında kız çocuklarının okutulması kesinlikle yasak ikinci bir emre kadar.
04:10Dediğimiz gibi konuyu toparlayacak olursak, CNN Türk ekibi olarak Afganistan sokaklarından yaşanan gelişmeleri aktarmaya devam edeceğiz.
04:19Tabi burada güvenliğe de değinmek istiyorum.
04:21Afganistan'da Taliban'ın gelişiyle birlikte nispeten de olsa sokaklarda güvenliğin ve asayişin sağlandığını söyleyebiliriz.
04:30Diyelim ve sözü Afganistan'ın başkenti Kabil'den yeniden İstanbul'a bırakalım.
Yorumlar