- 1 saat önce
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00Efendim Ankara'dan merhabalar. Tarihi nitelikteki NATO zirvesine saatler kala NATO'nun kurucu üyelerinden Hollanda'nın Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı
00:09Dilan Yeşilgöz, CNN Türk'ün konu.
00:12Sayın Bakan hoş geldiniz Türkiye'ye.
00:14Çok sağ olun. Çok teşekkür ederim.
00:15Bildiğim kadarıyla siz de Ankara'da doğdunuz.
00:18Kesin, evet.
00:18Nasıl bir his burada olmak, yeniden dönmüş olmak?
00:21Çok farklı bir his aslında. Bu şekilde dönmek, bu nedenle dönmek.
00:25Birkaç gün erken geldim. Birazcık Ankara'yı gezebildim. O da çok güzeldi.
00:31Farklar gördünüz mü? Böyle özellikle gözünüze çarpan önlemler de çok fazla.
00:34Ya ama Ankara'da çok çabuk değişiyor zaten. Yani bana göre.
00:38Doğrusunu söyleyeyim boğboğ yemek de yedim. Onlar hiç değişmemişti. Çok güzeldi.
00:43Peki de en sevdiğiniz yemek var mı bu anlamda favoriniz?
00:46İskender olabilir.
00:47Peki. Şimdi sizin tercihiniz doğrultusuna mülakatın devamını dilerseniz İngilizce sürdürelim.
00:53Last year the Hague Summit.
00:54Geçen yıl La Hague Zirvesi, savunma harcamalarının %5'e çıkarılması yönündeki taahhütle tarihe geçti.
01:00Peki sizce Ankara Zirvesi'ni tarihi kılacak olan ne? Herkes bunu söylüyor.
01:0477 yıllık bu ittifak bugün nasıl bir dönüm noktasında bulunuyor?
01:08Bu zirvenin başarılı sayılması için nasıl bir sonucun ortaya çıkması gerekir?
01:14Geçen yıl bu taahhütü verdik. Ancak artık önemli olan bunu hayata geçirmek.
01:18Çünkü söylemek başka, yapmak başka.
01:21Şimdi bunu gerçekten yerine getirmemiz gerekiyor.
01:24NATO'daki her müttefikin verdiği taahhütleri yerine getirmesini sağlamalıyız.
01:29Hollanda bunu yapıyor.
01:32Şu anda savunmaya ayrılan %3,5 seviyesine çıkmayı gerçekleştirdik.
01:382035 yılına kadar da %5'e çıkaracağız.
01:41Umarım tüm müttefikler de aynı kararlılığı gösterir.
01:44Çünkü karşımızda bizi yakından izleyen gerçek tehditler var.
01:48Ankara Zirvesi'nin temel mesajlarından biri de güçlü ve birlik içindeki bir NATO olacaktır.
01:54Düşmanlarımıza birlik içinde olduğumuzu, birbirimize dayanışma gösterdiğimizi ve verdiğimiz sözleri yerine getirdiğimizi göstermeliyiz.
02:02Çünkü caydırıcılığımız ve askeri gücümüz en önemli savunmamızdır.
02:07Türkiye'nin NATO'nun ikinci büyük ordusuna sahip ülke olarak bu tarihi zirveye ev sahipliği yapıyor.
02:13Türkiye'nin ev sahipliğini nasıl değerlendiriyorsunuz ve Türkiye neden notu açısından kilit önemde bir müttefik?
02:20Türkiye son derece önemli bir ülke.
02:22Bunun nedeni sadece NATO'nun en büyük ve en güçlü ordularından birine sahip olması değil,
02:27aynı zamanda güvenilir bir müttefik olması.
02:29NATO'ya baktığınızda Amerika Birleşik Devletleri'nin uzun yıllardır haklı olarak dile getirdiği bir konu var.
02:36Avrupa'da üzerine düşeni yapmak zorunda.
02:38Kendi güvenliği için daha fazla sorumluluk üstlenmeli.
02:41Çünkü bir ittifak ancak bütün üyeler sorumluluklarını yerine getirdiğinde gerçek bir ortaklığa dönüşür.
02:47Bu yüzden sürekli sözünü ettiğimiz yük paylaşımı ve yükün değişimi son derece önemli.
02:53Türkiye yıllardır üzerine düşeni yaptı.
02:56Şimdi aynı kararlılığı Avrupa'nın ve Kanada'nın da göstermesi gerekiyor.
03:00Bu nedenle bunun tarihi bir zirve olduğunu söylüyorum.
03:03Sadece birlik içinde olduğumuzu göstermek yetmez.
03:06Aynı zamanda bunun gerektirdiği mali yükü üstlenmeye de hazır olduğumuzu ortaya koymalıyız.
03:12Türkiye'nin savunma sanayi NATO'nun en hızlı büyüyen başarı hikayelerinden biri haline geldi.
03:17Hollanda savunma sanayi ile Türk savunma sanayi arasında en büyük işbirliği potansiyelini nerede görüyorsunuz?
03:24Yakın dönemde somut ortak projeler görebilir miyiz?
03:27Şirketlerin bu tür işbirliklerini kurmasının kolay olduğunu düşünüyor musunuz?
03:30Sonuçta oldukça hassas teknolojilerin ve kritik bilgilerin paylaşılması gerekiyor.
03:36Bu nasıl mümkün olabilir? Önünüzdeki en büyük riskler ve zorluklar neler?
03:39Şunu unutmamak gerekir ki Hollanda'da ve Avrupa'nın birçok ülkesinde uzun yıllar boyunca ordular küçültüldü.
03:48Savunma bütçeleri azaltıldı. Savunma sanayine yeterli yatırım yapılmadı.
03:53Bu nedenle bugün arzu ettiğimiz ölçüde güçlü bir savunma sanayine sahip değiliz.
03:57Ancak son birkaç yıldır özellikle de Ukrayna'daki savaşın başlamasından sonra bu yaklaşım değişti.
04:04Savunma sanayimize ciddi yatırımlar yapıyoruz ve kapasitemizi yeniden inşa ediyoruz.
04:08Örneğin insansız hava araçları alanında Ukrayna ile ortak üretim yürütüyoruz.
04:13Hollanda olarak NATO için de Avrupa'da ve komşularımızla birlikte birbirimizi nasıl daha da güçlendirebileceğimizi değerlendiriyoruz.
04:20Türkiye ise uzun yıllardır savunma alanına yatırım yapan ve güçlü bir savunma sanayi altyapısı oluşturan bir ülke.
04:27Bu nedenle bizim açımızdan doğal olarak önemli ve aynı zamanda da değerli bir ortak.
04:33Elbette Avrupa Birliği düzenlemeleriyle Türkiye'nin mevzuatı arasında bazı farklılıklar bulunabilir.
04:40Bunları değerlendirmeli ve hangi alanlarda birlikte çalışabileceğimizi ortaya koymalıyız.
04:44Çünkü Hollanda'nın daha güçlü bir savunma sanayine ihtiyacı var.
04:48Bunu başarabilmek için de güçlü ortaklara ihtiyacımız olacak.
04:52Peki şu anda Türkiye ile yürütülen somut bir plan var mı?
04:55Şu an itibariyle özellikle Türkiye ile yürütülen somut bir plan yok.
04:59Ancak Hollandalı şirketlerin bu fırsatları değerlendirdiğini biliyorum ve bunun son derece sağlıklı bir yaklaşım olduğunu düşünüyorum.
05:06Her şeyin hükümetler tarafından yürütülmesi gerekmiyor.
05:09Önümüzdeki birkaç gün içerisinde Almanya, Birleşik Krallık ve Belçika ile bazı anlaşmaları imzalayacağız.
05:14Şu an için elimizdeki somut adımlar bunlar.
05:17Bununla birlikte savunmaya ve savunma sanayine çok büyük kaynaklar ayırıyoruz.
05:20Bu nedenle Hollanda hükümeti, başta Hollanda savunma sanayi olmak üzere Avrupa savunma sanayine nasıl yatırım yapabileceğini değerlendiriyor.
05:28Çünkü bu kapasiteyi yeniden inşa etmemiz gerekiyor.
05:31Ancak bunu tek başımıza yapamayacağımızın da farkındayız.
05:34Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ya da dünyanın başka bölgelerindeki müttefiklerimizle birlikte çalışmaya ihtiyacımız olacak.
05:41Kısa süre önce Japonya'daydım.
05:42Farklı ortaklara sahip olmak önemli.
05:44Bunun ekonominizi güçlü tuttuğunu, tedarik zincirlerini çeşitlendirdiğini ve mümkün olduğunca bağımsız hareket etmenizi sağladığını düşünüyorum.
05:52Göreceğiz, yakın gelecekte bu konuda somut bir gelişme olursa tekrar bunu konuşuruz.
05:57Sayın Bakan, Başkan Trump'ın Beyaz Saray'a dönüşü hem NATO içinde hem de ikili ilişkilerde birçok dengeyi değiştirdi.
06:04Başkan Trump'la Cumhurbaşkanı Erdoğan görüştüğünde gündeme gelmesi beklenen başlıklardan biri de F-35 programının geleceği olacak.
06:12Hollanda F-35 programının ilk uluslararası ortaklarından biriydi.
06:16Amerika Birleşik Devletleri yönetimiyle Türk yetkililerin son açıklamalarının ardından F-35 konsorsiyumu içinde Türkiye'nin programa olası dönüşü konusunda artık
06:26aktif bir değerlendirme yürütülüyor mu?
06:28Hollanda'nın bu konudaki yaklaşımı nedir?
06:33Bu tür görüşmeler devam ederken içerikleri hakkında konuşmamamız yönünde yerleşmiş bir yaklaşımımız var.
06:39Dolayısıyla bu konuda ayrıntıya giremem, gelişmeleri hep birlikte göreceğiz.
06:43Ancak Hollanda açısından güçlü bir F-35 programının korunması büyük önem taşıyor.
06:47F-35 kabiliyeti bizim için son derece önemli.
06:50NATO müttefikleri olarak bu programı nasıl daha ileri taşıyabileceğimiz ve nasıl daha da güçlendirebileceğimizi konuşuyor olmamız da bence olumlu bir
06:58gelişme.
06:58Önümüzdeki birkaç günün nasıl sonuçlanacağını ben de merak ediyorum.
07:02Bekleyip göreceğiz.
07:04Biz güvenilir bir müttefik olmaya devam edeceğiz.
07:07Bu tarihi zirvenin Rusya tarafından çok yakından takip edildiğine şüphe yok.
07:12Rusya ise Ukrayna'daki savaşa rağmen askeri üretimini arttırmayı sürdürüyor.
07:17Sizce NATO bugün Moskova'yı caydırmak için yeterince şey yapıyor mu?
07:23Önümüzdeki 5 yıl içinde en büyük güvenlik riskini nerede görüyorsunuz?
07:29Eğer bütün NATO müttefikleri yatırım yapar ve verdikleri taahhütleri yerine getirirse bunu yeterli olup olmayacağını bugün kesin olarak söyleyemem.
07:40Ancak doğru yönde ilerliyor oluruz.
07:43Bu nedenle hem geçen yılki zirvenin hem de Ankara zirvesinin odak noktası somut sonuçlar olmalı.
07:49Bunu başarabilirsek bunun Putin'e ve Rusya'ya çok güçlü bir mesaj vereceğine inanıyorum.
07:55Birlik içinde olduğumuzu, birbirimizle dayanışma içinde hareket ettiğimizi ve karşımızdaki tehditin farkında olduğumuzu göstermeliyiz.
08:03Çünkü bizi sürekli test eden bir rakiple karşı karşıyayız.
08:07NATO'nun güçlü bir ittifak olmasından dolayı rakiplerimizin bizden çekinmesinin bir nedeni var.
08:13Ancak bu caydırıcılığı sürdürebilmenin tek yolu sonuç üretmek ve her NATO müttefikinin verdiği taahhütleri eksiksiz yerine getirmesini sağlamaktır.
08:22Bunu gerçekleştirmek bence asıl kritik meseledir.
08:26Sayın Bakan, NATO zirvesine sadece birkaç gün kala İngiliz basınında Rusya'nın aylar boyunca Avrupa'yı gölge filo aracılığıyla gizlice
08:35izlediğine ilişkin haberler yer aldı.
08:37Ayrıca ABD'nin Moskova'nın NATO'yu test etmek amacıyla Polonya'ya saldırabileceğine inandığı da öne sürüldü.
08:45Bu haberler sizin elinizdeki istihbaratla örtüşüyor mu?
08:48Bu somut haberlere ilişkin istihbarat değerlendirmelerine giremem.
08:51Ancak genel çerçevede söyleyebilirim ki evet, Avrupa'daki istihbarat servisleriyle Hollanda istihbaratının değerlendirmeleri şunu ortaya koyuyor.
08:59Eğer Ukrayna'daki savaşta bir duraksama ya da ateşkes dönemi yaşanırsa,
09:05Rusya'nın askeri kapasitesini yeniden inşa ederek bir NATO müttefikine saldırabilecek seviyeye ulaşması bir yıldan fazla sürmeyebilir.
09:13Karşı karşıya olduğumuz gerçeklik aslında bu.
09:16Gölge filoyu Hollanda çevresinde de görüyoruz. Bunun farkındayız.
09:22Müdahale etme imkanımız olduğunda gerekli adımları atıyoruz ve buna izin vermemeye çalışıyoruz.
09:28Bu yüzden saf olmamamız gerekiyor.
09:31Son derece gerçekçi hareket ediyoruz.
09:33Karşımızda gerçek bir tehdit var ve bu tehditin Ukrayna'nın ötesine geçmesini,
09:40bir gün Ukrayna'yı rahat bırakmasını sağlamanın tek yolu birlikte güçlü olmaktır.
09:45Bunun başka bir yolu yok.
09:50Hollanda çevresinde gölge filonun faaliyet gösterdiğini gördüğünüzü söylediniz.
09:54Bu iddiaları doğruluyor musunuz?
09:56Evet, gölge filolar var. Faaliyet gösterdiklerini görüyoruz.
10:01Harekete geçebildiğimiz her durumda müdahale ediyoruz.
10:04Diğer ülkelerin de aynı şekilde davrandığını görüyorsunuz.
10:07Bu aslında yaşanan bir gerçek.
10:09Son olarak İran'daki gelişmeleri de sormak istiyorum.
10:16NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Hürmüz Boğazı'nın açık tutulmasına yönelik çabalara NATO'nun destek vermeye hazır olduğunu söyledi.
10:25Hollanda'nın yaklaşımı nedir?
10:27Sizce NATO burada seyri sefer serbestlisini korumak için daha aktif bir rol üstlenmeli mi?
10:32NATO böyle bir rol üstlenebilir.
10:34Ancak şu an itibariyle buna ihtiyaç olduğunu düşünmüyorum.
10:37Çünkü bugün Japonya, Katar ve dünyanın birçok farklı ülkesinin de yer aldığı 80'den fazla ülkeden oluşan bir koalisyon zaten mevcut.
10:46Bunun içinde NATO ülkeleri de, NATO üyeleri de dahil.
10:49Biz de bu çerçevede sorumluluk üstlenmeye hazırız.
10:51Hollanda olarak seyri sefer serbestlisinin korunmasına katkı sunmaya hazır olduğumuzu daha önce de açıkladık.
10:57Deniz ticaretine bu kadar bağımlı bir ülke olarak bu konu bizim için hayati önem taşıyor.
11:02Bu nedenle gerekli askeri kabiliyetlerimiz hazır durumda.
11:07Sorumluluk almaya ve gerektiğinde harekete geçmeye de hazırız.
11:12Bunu NATO çatısı altında da yapabiliriz.
11:15Farklı bir uluslararası görev çerçevesinde de yapabiliriz.
11:19Bizim için asıl önemli olan hangi şemsiye altında hareket edildiği değil, görevin yetkisinin ve kapsamının net şekilde belirlenmesidir.
11:29Ancak önce ABD, İran ve İsrail arasındaki sürecin tam olarak nasıl şekilleneceğini görmemiz gerekiyor.
11:38Bundan sonra personelimizi görevlendirerek seyri sefer serbestlisinin korunmasına katkı sağlayabiliriz.
11:44Ve bu konuda görev alabiliriz.
11:47Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik operasyon ve Hürmüz Boğazı'nın açık tutulması konusunda bazı müttefiklerin yeterince
11:56destek vermemesinden büyük rahatsızlık duyduğunu söylemişti.
12:00Sizce bu konuyu NATO zirvesinde de yeniden gündeme getirebilir mi?
12:03Getirebilir.
12:04Önümüzdeki günlerde neler olacağını hep birlikte göreceğiz.
12:07İran'daki kriz başladığında Hollanda olarak Everson Frükateyn'imizi Akdeniz'e gönderdik.
12:12O dönemde Güney Kıbrıs kendisini tehdit altında hissediyordu ve güvenlik endişeleri vardı.
12:18Bu nedenle Güney Kıbrıs Hollanda ve Fransa'dan destek talep etti.
12:23Biz de Frükateyn'imizi bölgeye gönderdik ve bu görevin bir parçası olduk.
12:27Hollanda olarak seyri sefer serbestlisinin korunması konusunda sorumluluk üstlenmeye de hazırız.
12:33Bunu aynı zamanda Hollanda vatandaşına verilmesi gereken önemli bir mesaj olduğunu da düşünüyorum.
12:38Çünkü İran'da yaşananların ve Hürmüzboğazı'ndaki gelişmelerin ekonomimiz üzerinde ve vatandaşlarımızın günlük yaşamında doğrudan etkileri olduğunu biliyorum.
12:46Bu nedenle gerilimin düşürülmesine ve bölgenin yeniden daha istikrarlı bir ortama kavuşmasını katkı sağlayabileceksek üzerimize düşen sorumluluğu yerine getireceğiz.
12:55Çok teşekkürler.
12:56Çok teşekkür ederiz.
12:58Efendim Hollanda'nın Savunma Bakanı Sayın Yeşilgöz'de röportajımızı gerçekleştirdik Ankara'da.
13:03Tarihi NATO zirvesine saatler kala burada veda edelim.
13:08İzlediğiniz için teşekkürler.
Yorumlar