- 5 gün önce
Sosyal Medya Hesaplarımız...
Facebook : https://www.facebook.com/AkitTVOfficial
Twitter : https://twitter.com/akittv
Instagram : https://www.instagram.com/akittv
Google+ : https://plus.google.com/+akittv
Web Site : http://www.akittv.com.tr
Facebook : https://www.facebook.com/AkitTVOfficial
Twitter : https://twitter.com/akittv
Instagram : https://www.instagram.com/akittv
Google+ : https://plus.google.com/+akittv
Web Site : http://www.akittv.com.tr
Kategori
🗞
HaberlerDöküm
00:00:02Öldürmeyi, herkesi öldürmeyi çok iyi bilin.
00:00:13Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AK Parti İstanbul Milletvekili Sevan Sıvacıoğlu ve Türkiye Ermenileri Patriği Saak Maşalyan'ı
00:00:22Cumhurbaşkanı Dolmabahçe Ofisi'nde kabul etti.
00:00:25Erdoğan, Maşalyan'la görüşmesinin öncesinde ise Cübbeli Ahmet Hoca'yı da kabul etti.
00:00:37Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye Ermenileri Patriği Saak Maşalyan'ı kabul etti.
00:00:43Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Dolmabahçe Ofisi'nde AK Parti İstanbul Milletvekili Sevan Sıvacıoğlu ile
00:00:50Türkiye Ermenileri Patriği Saak Maşalyan'ı kabul etti.
00:00:53Basına kapalı gerçekleşen kabulde, Adalet Bakanı Akın Gürlek'te Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'da yer aldı.
00:01:01Erdoğan, Saak Maşalyan'ı kabul etmeden önce ise Cübbeli Ahmet Hoca olarak da bilinen Ahmet Mahmut Ünlü'yü de kabul
00:01:07etti.
00:01:08Kabul'ün ardından Ünlü, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada
00:01:12Allah kendisine hayırlı, uzun ömür ihsan eylesin, ümmetimizin başında daim eylesin ifadelerini kullandı.
00:01:21Ana muhalefetteki saltanat savaşlarına bakacağız şimdi.
00:01:25DSP Genel Başkanı Önder Aksakal ve ekibi, Özgür Özel ile beraberindekilerin kendilerinden DSP'yi istediklerini ancak bu talebi reddettiklerini gazetecilere
00:01:37ifşa etti.
00:01:38Bu gelişme üzerine kurultaydan ümidini kesen İmamoğlu ve Özel'in yeni parti kurma hazırlıklarını hızlandırdıkları da aktarıldı.
00:01:46Peki, Özgür Özel'in bu telaşı neden acaba?
00:01:50CHP'de önümüzdeki günlerde hangi gelişmeler bekleniyor?
00:01:54İşte iç savaştaki, CHP saltanat savaşlarındaki sondur.
00:02:09Yeni parti çalışmaları var tabii.
00:02:12Mevcut partilerle de teması var, Cumhuriyet Halk Partisi yönetiminin.
00:02:15İç savaştaki CHP'de sular durulmuyor.
00:02:18Cumhuriyet Halk Partisi, DSP ile görüşüyor.
00:02:21Kurultay diye direten Ekrem İmamoğlu ve Özgür Özel'in B planı ortaya çıktı.
00:02:26Demokratik sol partiyle.
00:02:27Özgür Özel ve ekibinin DSP'yi istediği ortaya çıktı.
00:02:31Kongre'de partiyi bize teslim edin.
00:02:32DSP Genel Başkanı Önder Aksakal ve yardımcısı Özel'in kendilerinden parti istediğini gazetecilere ifşa etti.
00:02:40Şöyle bir teklif yapıldığını aktardı Demokratik sol parti tarafı.
00:02:44Murat Emir demiş ki, biz topluca arkadaşlarımızla beraber CHP'den ayrılıp DSP'ye geçelim, Demokratik sol partiye geçelim.
00:02:52DSP çatısı altında bir büyük grup kuralım.
00:02:55Kongre'de partiyi bize teslim edin.
00:02:57Aksakal talebi kabul etmedikleri bilgisini verdi.
00:03:00Biz tabi bu teklifi toptan et ettik dedi.
00:03:05DSP'nin sahip olduğu Bülent Ecevit kültürü var.
00:03:08Yolsuzluklarla, şaibe iddialarıyla anılan isimlerle bir araya gelmemiz asla mümkün değildir dedi.
00:03:14Haber basına sızınca CHP Grup Başkan Vekili Murat Emir, bir yanlış anlama var diyerek durumu kurtarmaya çalıştı.
00:03:23Peki Özgür Özel'in DSP planı neydi?
00:03:26İddiaya göre toplu olarak DSP'ye geçip grup kuracaklardı.
00:03:29Böylece DSP, CHP'den ayrılanların partisi haline getirilecekti.
00:03:33Bu gelişmeler çerçevesinde yolsuzluk ve rüşvetle anılan Özel ve İmamoğlu'nun kurultaydan ümitlerini kestikleri vurgulanıyor.
00:03:42Öte yandan DSP hamlesinden eli boş denen Özel'in tabanı Kılıçdaroğlu'dan çekip yeni kuracakları partiye bağlamak istediği aktarılıyor.
00:03:51Özgür Özel her gün ayrı bir şehirde miting düzenlemesinin bu amacı hizmet ettiği öne sürülüyor.
00:03:59Kendisine koruma zırhı almak istediği kaydediliyor.
00:04:02Yine değerli milletvekillerimiz...
00:04:04Çeken İmamoğlu da kendi sonunu görmüş ve seçimlere 4 yıl kala kendini Cumhurbaşkanı adayı ilan ederek dokunulmazlık zırhı almak istemişti.
00:04:15Diğer yandan Salı günkü grup toplantısında taraflar arasındaki gerilimin zirve noktaya çıkabileceği belirtiliyor.
00:04:22İmamoğlu Özel ekibinin provokasyonlarından endişe ediliyor.
00:04:26Olumsuz hadiselerin yaşanması durumunda Kemal Kılıçdaroğlu'nun partide bir dizi operasyon yapacağı vurgulanıyor.
00:04:33Bu arada parti sözcüsü Müslüm Sarı hiçbir şey gizli kalmayacak dedi.
00:04:37CHP'de yapılan harcamalar sosyal medya için ödenen paralar yüzlerce milyon lira bu paralar neye göre kimin onayıyla harcandı henüz partiler
00:04:47bilmiyor.
00:04:48Ama yakında hepsi ortaya çıkacak deniliyor.
00:04:51Bazı parti meclisi ve MYK üyeleri belediyelerden hatta partiden maaş alanlar çok yüksek rakamlar konuşuluyor.
00:04:59Nereden geldi bu paralar?
00:05:00Bu paralar müteahhitlerden alınan mesela örnek veriyorum.
00:05:04Müteahhitin belediyede alacağı var İBB'de.
00:05:06Bu adam alacağını almaya gittiği zaman bu adama diyorlar ki %10'unu bize vereceksin.
00:05:12Biz de sen alacağının hepsini verelim.
00:05:14Bunun adı ne oluyor? Bağış mı oluyor?
00:05:16Bağış adı altında haraç oluyor.
00:05:19%10'unu kendilerine alıyorlar.
00:05:21Oradaki paralar o paralardır.
00:05:25Gittiği yer nereye?
00:05:27Gittiği yer bölüşüyorlar hocam zaten orada belli yani.
00:05:30İl başkanlığı falan hikaye.
00:05:32İl başkanı binasına gitmedi mi o paralar?
00:05:34Ya hayır hocam Cumhuriyet Halk Partisi'nin il başkanlığını genel merkez alır.
00:05:38Yani şimdi Cumhuriyet Halk Partisi'nin il başkanlığından İmamoğlu'nun müdürüne ne yani?
00:05:45Fatih Keleş'in orada ne işi var?
00:05:47Canan Kaftancıoğlu o görüntülerde neden yok?
00:05:50Hulislerde konuşulan daha çok konu var.
00:05:52Şu anda çalışmaların sürdüğü ifade ediliyor.
00:05:54Yönetim raporunu hazırlayıp Kılıçdaroğlu'na sunacak.
00:05:57Peki sonra neler olacak?
00:06:00Kamuoyu izleyip görecek.
00:06:06Ülkemizin dört bir yanında tek parti döneminin izlerini taşıyan yapılar bulunmakta.
00:06:12Bunlardan biri de Mimar Mehmed Ağ Cami.
00:06:15CHP iktidarı döneminde ibadete kapatılan caminin ahır olarak kullanıldığı ortaya çıktı.
00:06:22O günlerden kalan izlerse aradan geçen yıllara rağmen hala caminin duvarlarında.
00:06:28Bakın nasıl duruyor?
00:06:36Mimar Mehmed Ağ Cami 350 yıl boyunca ibadetin merkeziydi.
00:06:42Sultan 3. Murat döneminde Habeşi Mehmet Ağ tarafından 1585 yılında tamamlanıyor.
00:06:50Ve 1585 yılından itibaren 1930'lu yılların sonuna kadar yaklaşık 350 yıl cami hüviyetiyle ibadet için kullanılıyor.
00:07:02Tek parti dönemindeki pek çok cami ile aynı kaderi paylaştı.
00:07:06Hemen önünde bulunduğumuz bu cami sıradan bir ibadethane gibi görünebilir.
00:07:10Ancak burayı diğerlerinden ayrı kılan çok önemli bir detay var.
00:07:141930'lu yılların sonunda hatta ben şöyle size kararı da göstereyim.
00:07:20Bakın resmi gazetede yayınlanan bir kanun var.
00:07:24Bu kanunla beraber tasnif dışı olan camiler satılmaya başlıyor.
00:07:30Bir dönem ibadet seslerinin yükseldiği cami önce tasnif dışı bırakılıyor ardından satılıyor.
00:07:37Devamındaysa bu camide tasnif dışı bırakılarak bir dönem burada önce ahır olarak kullanılıyor.
00:07:45Tarihi cami bugün yalnızca mimarisiyle değil taşıdığı izlerle de dikkat çekiyor.
00:07:51Mimar Mehmet Ağa Camii yalnızca bir ibadethane değil aynı zamanda yakın tarihimize ışık tutan önemli de bir yapı.
00:07:58Çünkü CHP'nin tek parti iktidarında önce kapatıldı ardından nalbant ve ahır olarak kullanıldı.
00:08:05Adnan Menderes döneminde aslına çevrildikten sonra bu caminin ahır olarak ve daha sonra nalbant olarak kullanıldığı dönemdeki izleri bir tarihi
00:08:15vesika olarak bugünlere kalsın diye caminin içindeki at bağladıkları demirler hala aktif olarak duruyor.
00:08:22Mimar Mehmet Ağa Camii bu konudaki tek örnek değil.
00:08:26Pek çok ibadethane tek parti döneminin izlerini taşımaya devam ediyor.
00:08:30İstanbul'un farklı yerlerinde işte Beyoğlu'nda Katip Çelebi caminin olduğu bugün gazino olarak kullanılan hala yer.
00:08:39Merzifonlu Karamustafa Paşa'nın emin önündeki cami yine en büyük örneklerinden bir tanesi.
00:08:44Maçka'da Sultan Abdülaziz'in cami yaptırmak için temelini attığı yere gazino açılması taşlık gazinosunun açılması gibi İstanbul'da çok farklı örnekleri
00:08:53var.
00:08:54Tarihi cami bugün yeniden ibadete açık olsa da geçmişte yaşananlar hafızalardaki yerini koruyor.
00:09:01Duvarlarda duran izler bir mabedin hangi şartlarda asli kimliğinden uzaklaştırıldığını hatırlatmaya devam ediyor.
00:09:09Adnan Menderes tarafından tekrar aslına rücu ettirilen ve geçirdiği restorasyon sonrası bugün yeniden ibadete açılan tarihi caminin duvarlarında o karanlık
00:09:18dönemin izleri durmaya devam ediyor.
00:09:20Nalbant ve ahır olarak kullanıldığı dönemde hayvanları bağlamak için kullanılan bu halkalar dönemin CHP zihniyetini de gözler önüne seriyor.
00:09:30Katip Mustafa Çelebi caminin duvarlarında kalan halkalar yalnızca demir parçaları değil.
00:09:36Aynı zamanda tek parti döneminde dini yapılara yönelik uygulamaların da sessiz tanıkları.
00:09:43Geçmişin izleri bugün hala tarihi yapının duvarlarında okunabiliyor.
00:09:57Temmuz ayı yaklaşırken milyonlarca emeklinin gözü maaşlarına yapılacak zam oranına çevrilmiş vaziyette kıymetli izleyiciler.
00:10:06TÜİ'nin açıkladığı enflasyon verileri ışığında emeklilerin alacağı artış şekillenmeye başladı yavaş yavaş.
00:10:13Peki emekliler temmuz ayında ne kadar zam alacak? En düşük emekli maaşı yeniden artacak mı?
00:10:20İşte milyonların merak ettiği soruların yanıtı.
00:10:31Emeklinin gözü kulağı temmuz ayında yapılacak zamda.
00:10:34Milyonlarca SGK ve Bağkur emeklisini ilgilendiren Mayıs ayı enflasyon verisiyle birlikte 5 aylık zam oranı netleşti.
00:10:41Emekliler %16,60 oranında zam almayı garantiledi.
00:10:45Ancak bu orana bir de haziran ayı verisi eklenecek.
00:10:48Ve bakalım acaba ortaya nasıl bir tablo çıkacak?
00:10:51Şimdi Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ayının enflasyon değerlerini incelediğimizde
00:10:57SSK ve Bağkur emeklileri %16,61, memur emeklileri yani emekli sandığı mensupları ise %12,41 oranında enflasyon farkını ceplerine koydular.
00:11:13Mevcut tablolar incelendiği takdirde haziran ayı enflasyon oranının da %1,5 olarak açıklanmasını tahmin ediyoruz.
00:11:25Mevcut verilerin korunması halinde SSK ve Bağkur emeklilerinin alacağı 6 aylık zam oranının %18 seviyelerine yaklaşabileceği değerlendiriliyor.
00:11:34SSK ve Bağkur emeklileri %18, emekli sandığı emeklileri ise %14 oranında bir enflasyon farkı oranında zam alacaklar.
00:11:46Peki emekli sandığı emeklileri neden SSK ve Bağkur'dan daha düşük bir oran çıkıyor?
00:11:53Orada da memurların toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan farkından dolayı böyle bir tablo ortaya çıkıyor.
00:12:01Bu oran yılın ilk yarısında gerçekleşen enflasyonun maaşlara doğrudan yansıtılmasıyla ortaya çıkacak.
00:12:08Bir kişi eğer 25.000 TL maaş alıyorsa %18 biz buna enflasyon farkı eklediğimizde 4500 TL zam gelir.
00:12:17Bu da 29.500 TL bir rakam yapar.
00:12:21Eğer kişi 30.000 TL mevcutta maaş alıyorsa %18 eklediğimizde 5.400 TL zam gelir, 35.400 TL toplamda maaş
00:12:31almış olur.
00:12:32Kişi eğer 35.000 TL maaş alıyorsa %18'e eklediğimizde 6.300 TL yapar fark ve totalde 41.300 TL
00:12:42maaş almış olur.
00:12:43Emekliler açısından en önemli başlıklardan biri de en düşük emekli maaşı.
00:12:47Peki zam sadece kök maaşa mı uygulanacak?
00:12:51En düşük emekli maaşının yükseltilmesine yönelik yeni bir düzenleme söz konusu olacak mı?
00:12:55İşte cevabı.
00:12:56SSK ve Bağkur emeklilerine Haziran ayı enflasyon farkını da eklediğimizde bu %18 oranındaki enflasyon farkı en düşük emekli maaşı alan
00:13:09kişilere de uygulanacak olursa 20.000 TL olan en düşük emekli maaşı 3600 TL ortalama bir zam gelir ve böylelikle
00:13:20en düşük emekli maaşı 23.600 TL'ye yükselir.
00:13:24Yapılacak zam öncelikle kök maaşlara uygulanacak.
00:13:28Kök maaşı düşük olan emeklilerin maaşlarının ne seviyeye çıkacağıysa hükümetin alacağı olası düzenlemelerle netlik kazanacak.
00:13:36Bir SSK Bağkur emeklisi 15.000 TL maaş alıyor.
00:13:40Bu kişiye %18 oranında enflasyon farkını eklediğimizde 2700 TL yapar.
00:13:46Bu kişinin 15.000 TL'lik maaşı olur 17.700 TL.
00:13:51Böylelikle bu kişiye enflasyon farkı eklendi ve maaşı oldu 17.700.
00:13:57Mevcut uygulamada en düşük emekli maaşı 20.000 TL olduğu için bu kişi 20.000 TL almaya devam eder.
00:14:05Temmuz ayında en düşük emekli aylığı için yeni bir yasal düzenleme yapılıp yapılmayacağı da yakından takip ediliyor.
00:14:41İzlediğiniz için teşekkür ederim.
00:14:41Boyutuysa 60 milyar lirayı buldu.
00:14:44Peki nasıl?
00:14:45Cevabı haberimizde.
00:14:53Son bir yıldır benim fotoğrafımı ve sesimi kullanarak yapay zeka teknolojisinden destek alarak vatandaşları ciddi bir anlamda bir buçuk yıldır
00:15:01ciddi bir anlamda dolandırılıyorlardı.
00:15:03Yakında Whatsapp grubumuzda 2025 yılına kadar 20 kat kazandırması beklenen bir hisse senedini duyuracağım.
00:15:10Dolandırıcılar yine durdurak bilmedi bu kez hedeflerinde altın ve para piyasaları uzmanı İslam Memiş vardı.
00:15:17İslam Memiş'in sesini ve görüntüsünü kullanarak tam tamına 60 milyar liralık vurguna imza attılar.
00:15:22Özellikle sosyal medyada ücretli sponsor çıktıkları için bunların sayfalarını kapattıramıyoruz.
00:15:27İnsanlar yatırım yapayım kazanayım diyorlar.
00:15:30Burada da toplumda güven veren isimleri hedef olarak seçiyorlar.
00:15:34Tam da öyle oldu.
00:15:35İslam Memiş'in adı kullanılarak 60 milyar liralık vurgun yaptılar.
00:15:39Bu bir buçuk yıllık süreç içerisinde hafta başında büyük bir operasyon yaptılar.
00:15:43Bu dolandırıcılarla ilgili 100 küsur kişiden fazla kişi gözaltına alınmışlar.
00:15:48Bu vurgunun boyutu o kadar büyük ki 60 milyar TL'den fazla bir vurgun yapmışlar.
00:15:52Biliyorsunuz artık yapay zeka ile derin sahtecilik videoları çok rahat bir şekilde oluşturuluyor.
00:15:58Kişilerin seslerini internet ortamından alıyorlar.
00:16:02Görüntülerini de aynı şekilde.
00:16:03Sonra seslerin, görüntülerin dudak eşleştirmesi vasıtasıyla sosyal medya sponsorlu reklam olarak verildiğini görüyoruz.
00:16:11Vurgun parasıyla 12 tane benzin istatüsünü açmışlar, döviz bürosu açmışlar, çeşitli şirketler açmışlar.
00:16:17Ciddi bir vurgun süreci var.
00:16:19Dolandırıcılar genelde işte bu sponsorlu reklamları çıkıp telegram gruplarına, whatsapp gruplarına yönlendirme işlemini gerçekleştiriyorlar.
00:16:27Ve daha sonra o ünlü ismin örnek verelim işte bu olayda olduğu gibi İslam Memiş'in sesini ve görüntüsünü kullanarak
00:16:35işte bakın şu gelecek şuraya yatırım yapın kazanın vesaire.
00:16:39Tabi insanlar da bu ismi ekranlarda ve internet ortamında gördükleri için tamam bana özel bu isimler işte açıklamalar yapıyor deyip
00:16:49buralara abone oluyorlar.
00:16:50Altın ve para piyasaları uzmanı İslam Memiş anlattı.
00:16:53Siber güvenlik uzmanı Ali Murat Kırık vatandaşları uyardı.
00:16:57Şahsen benim rahatladığım bir dönem yani biz her gün sosyal medya hesabımızdan bizim fotoğrafımızı veya birkaç kişinin fotoğraflarını kullanarak böyle
00:17:06dolandırılık yapan insanlara karşı sürekli uyarılar yapıyorduk.
00:17:10Artık bu şebeke yakalandı.
00:17:12Bu tür hadiselerden dolayı dolandırılan vatandaşlar varsa yine Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yapmış olduğu operasyonla birlikte bu şahıslar yakalandı.
00:17:20Mal varlıklarına el konuldu.
00:17:22Tekrar haklarını aramaya devam etsinler.
00:17:24Sosyal medya şirketleri sırf para ve gelir elde etmek adına reklamları denetlemiyor.
00:17:29Evet belki buna düşen vatandaşın suçu var ama sosyal medya şirketlerinin de bildiğiniz bu dolandırıcılığa imkan tanıması ve buna aktif
00:17:38bir şekilde reklam izni vermesi de açıkçası dijital ortamdaki kontrolsüz ve denetimsiz yapının da çok ciddi mağduriyetlerle karşımıza çıktığını gözler
00:17:48önüne seriyor diyebiliriz.
00:17:50Bu yapay zeka teknolojisi öyle bir boyuta geldi ki insanları dolandırıyor, hisse önerilerinde bulunuyor, işte çeşitli tavsiyelerde gruplar kuruyorlar WhatsApp
00:17:59grupları, Telegram grupları.
00:18:01O yüzden vatandaşlarımız şuna dikkat etmeli bir video mu gördünüz sizi bir gruba mı yönlendiriyor, Telegram'a mı yönlendiriyor, WhatsApp
00:18:09'ın grubuna mı yönlendiriyor burada çok dikkatli olmak lazım bunlar genelde tuzaktır.
00:18:14Çünkü zaten kişiler kendi profillerinde bunun açıklamalarını yapıyorlar benim Telegram grubum yok benim işte böyle bir yatırım sitem söz konusu
00:18:23değil diyorlar ama işte o sponsorlu reklamlara kanan vatandaşlarımız günün sonunda buraya para yatırıyor ve mağdur oluyor.
00:18:29Ben buradan tekrar vatandaşlarımızı uyarmak istiyoruz. Benim ve benim gibi insanların fotoğraflarını veya sesini taklit ederek bu tür hadiselere karşı
00:18:38kesinlikle inanmasınlar.
00:18:39Bu bir soygundur, bir dolandırıcılıktır. O gönderilen linklere kesinlikle tıklamasınlar.
00:18:45O yüzden çok fazla kazanma arzusuyla bu sisteme vatandaşlarımız asla girmesinler.
00:18:52Devletimiz bunlara gereken cevabı verdi.
00:18:54Uzmanlar vatandaşların özellikle yatırım içerikli videolarda kaynağı mutlaka kontrol etmesi gerektiğini vurguluyor.
00:19:02Hissesinin 0.63 liradan alınmasını önermiştik.
00:19:07Dikkatli olmakta fayda var bu çağda.
00:19:10Yargıtay'ın kapalı balkon ve teraslara ilişkin kararı milyonlarca apartman sakini ve ev sahibini yakından ilgilendiriyor.
00:19:21Buraya dikkat kesilmekte fayda var.
00:19:22Tapu'da ve onaylı projede yer almayan kapalı balkonlarla terasların koşullarına göre yeni uygulamalar söz konusu detayları haberimizde bakıyoruz.
00:19:48Kat maliki ruhsatın ekinde olmayan nasıl olsa ben kat malikiyim deyip tasarruf hakkını kullanarak açık balkon ve açık teraslarını onaylı
00:19:59mimari projeye aykırı bir şekilde kapatamaz.
00:20:02Aman yağmur girmesin, kışın üşütmesin, yazın da serin kalsın diye yapılan ama asla projede onaylı olmayan o kapalı balkonlar.
00:20:10Tam da bunların önündeyiz Yargıtay emsal bir karara imzasını attı.
00:20:15Artık proje dışı onaysız şekilde kapatılan bu balkonlar tam anlamıyla yasaklandı.
00:20:20Yargıtay'ın emsal niteliğindeki değerlendirmesine göre balkon ve teraslarda yapılan kapatma işlemleri yalnızca daire sahibinin kişisel tasarrufu olarak kabul edilmiyor.
00:20:30Binanın dış cephesini etkileyen bu tür değişiklikler kat mülkiyeti kanunu kapsamında ortak alan ve anayapının görünümüyle bağlantılı değerlendiriliyor.
00:20:41Bunu kendi başına yapamadığı gibi kat malikleri bir bina için yeterli çoğunluğu alsa dahi onaylı mimari projeye aykırı binanın tamamında
00:20:52fiziksel görünüşü engelleyen bir uygulama yapamaz.
00:20:56Avukat Murat Emergen anlattı vatandaşa seslendi.
00:21:00Binanın maliklerinin kendilerinin dörtte beş yani yüzde seksen oranındaki karar yeter sayısı sadece belediyeye başvuru için yeter sayıdır.
00:21:11Yani belediyeden mimari projenin değişikliği tadilat projesi başvurusu yapmadan ve izin almadan yapılan tüm uygulamalar hukuka aykırıdır.
00:21:21Ayrıca komşulardan herhangi birisi diğer komşunun açık balkonunu kapatması veya terasını kapatması durumunda da şikayet hakkına sahiptir.
00:21:33Dava açarak sulh hukuk mahkemesinde eski hale getirmeyi talep edebilir.
00:21:38Üstelik sadece para cezası değil evinizin yıkımıyla karşı karşıya da kalabilirsiniz.
00:21:43Bu sadece bir hukuka aykırılık değil, imar mevzuatı açısından da belediyelerin rutin denetimlerinde veyahut vatandaşın yapmış olduğu şikayetler üzerine yapılan
00:21:56denetimlerde tespit edilirse,
00:21:58onaylı mimari projeye aykırı her türlü fiziksel dış müdahale kaçak statüsüne alınır ve eski hale getirme veya yıkım kararı verilebilir.
00:22:10Uzmanlara göre el sahiplerinin balkon veya teras kapatma işlemini yaptırmadan önce onaylı mimari projeyi, tapu kayıtlarını ve site ya da
00:22:20apartman yönetimi kararlarını kontrol etmesi gerekiyor.
00:22:23Onaylanmış projeye aykırı her türlü dış müdahale belediyelerin yıkım yetkisine hayırdır.
00:22:30Yani belediye yapı tutanağı tutarak hukuka aykırılığı tespit edip ilgili kişiye yıkım kararını tebliğ eder.
00:22:38Burada eski hale getirmesi için süre verir yani projeye uygun hale getir bu yapını yoksa yıkacağım der.
00:22:47Eğer yıkmazsan aynı zamanda şu idari para cezasını ödersin diyerek vatandaşı hukuka uygun davranmaya icbar eder.
00:22:55Vatandaşın bu ilgili yıkım kararına karşı dava açma hakkı elbette saklıdır.
00:23:01Fakat projeye aykırı yapılan ve binanın fiziksel dış görünümünü geneliyle etkileyen bir yapının da kaçak olduğu nettir.
00:23:12Böyle durumda belediyelerin vermiş olduğu yıkım kararı uygulanır hale gelir.
00:23:18Eğer eski hale getirilmezse açık balkon kapalı yapılmış, açık teras kapalı hale getirilmiş ise belediye yıkım kararını eski hale getirmediği
00:23:29müddetçe uygular ve ilgili yeri yıkabilir.
00:23:43Kudüs Müftüsü ve Mescid-i Aksa İmam Hatibi Şeyh Doktor İkrime Sabri Akit TV'ye özel açıklamalarda bulundu.
00:23:52İkrime Sabri Siyonist İsrail'in Gazze'de ezanın yasaklanmasını reddederek çarpıcı açıklamalarda bulundu.
00:24:00Gelin özel röportajımızın detaylarına hep beraber bakın.
00:24:06Kudüs Müftüsü ve Mescid-i Aksa İmam Hatibi Şeyh Doktor İkrime Sabri Akit TV'ye özel açıklamalarda bulundu.
00:24:16Hiyâ, iddababat, savarih, müteveccirat ve hibbilmenazil, hâbih yeleti tüz'e'cî.
00:24:24Siyonist İsrail'in elikanlı bakanı Benkber'in partisi Yahudi gücünün 1948'de işgal edilen Filistin topraklarında camilerden ezanın hoparlörle okunmasını yasaklayan
00:24:36yasa tasarısı Yasama İşleri Komisyonu tarafından onaylandı.
00:24:42Bu duruma tepki gösteren ve Akit TV'ye özel açıklamalarda bulunan Kudüs Müftüsü ve Mescid-i Aksa İmam Hatibi Şeyh
00:24:51Doktor İkrime Sabri ezanın kısıtlanmasına yönelik her türlü adımı reddettiklerini söyledi.
00:25:25Hiyâ, iddababat, savarih, iddababat, savarih.
00:25:27Hiyâ, iddababat, savarih edaleleri.
00:25:30Hiz amigo ladies andalı, bu consulting!
00:25:32Hiyâ, iddababat, savarih ilayet alih k anneveh, iddababat, savarih.
00:25:36Hayal ekled досかな?
00:25:45Hiyâine elika, adhapim, uspham holduk mescal cheese odakugi.
00:25:48Hiyâin elinde de bir 31咬 Höfinde, seja arakubaz!
00:25:52Hiyâ, iddabalda sandalya 10 ilgidi dey Zerit.
00:25:52Hiyâin elik hafide olimiэ her türlü adımляkokesta saldır hasta sehsan.
00:25:55Hiyâin eli ADH.
00:26:12İkrime Sabri hiçbir devletin ibadet hakkının engellenemeyeceğini vurguladı.
00:26:26Ama ki l'ibada makmuna ve musana ve muhafaz aleyha.
00:26:31Nahnu n'u ekkid ala hakkına fil tabir ve fil tehadduf bi şiulina al-diniye duna eyy-i'tirad.
00:26:42Allah-u Ekber, Allah-u Ekber.
00:26:53Filistin'imizde son durum bu şekilde.
00:26:56Bölgemizde gerçekleşen son olayları ve yansımalarını şimdi güvenlik analisti Dr. Hurşit Dingil ile konuşacağız.
00:27:04Hurşit Bey hoş geldiniz Zeynimiz'e.
00:27:06Hoş bulduk, iyi yayınlar dilerim. Sağ olun.
00:27:08Teşekkür ediyorum. Ben de sizlere iyi yayınlar diliyorum.
00:27:11Haberimizin çıktısıyla arzu ederseniz devam edelim.
00:27:14Kudüs, Kudüs'te Kudüs müftüsü, İkrime Sabri televizyonumuza özel açıklamalarda bulundu.
00:27:20Siyonistlerin bu baskısını, bu yıldırma politikalarını reddettiklerini söylediler.
00:27:26Bu vesileyle birlikte geçmişte ülkemizde de yaşanmış olan ezan yasağı, ezanın Türkçeleştirilmesini
00:27:32bu noktada Filistin'de yasak olarak, Siyonistlerin yasağı olarak karşımıza çıkıyor.
00:27:38Bu noktada ne yazık ki Siyonistler, Evangelistler Müslüman ümmetinin uyuyuşundan güç alarak
00:27:46bu emellerini çok rahat bir şekilde, kendilerinden emin bir şekilde gerçekleştirebiliyorlar.
00:27:51Hem bu ezan yasağı, hem Batı şeriyadaki, Kudüs'teki bu yıldırma politikaları
00:27:57yıllardır süren aslında Siyonist mezalimini ve Gazze'miz özelindeki gidişatı nasıl görüyor
00:28:04ve değerlendiriyorsunuz diye sorarak başlamak istiyorum.
00:28:08Baktığımız zaman aslında İsrail bölgede işgal, yani işgala başladığından bu yana
00:28:13kademeli olarak işgali derinleştiriyor ve bununla birlikte ilhak ve ihlalleri de arttırıyor.
00:28:20O yüzden aslında İsrail'in bölgedeki bu davranışları çok şaşırtıcı değil.
00:28:26Yani gün geçmiyor ki İsrail yeni bir agresif bir davranış göstermesin,
00:28:32yeni bir işgal ortaya çıkartmasın, yeni bir ihlal yapmasın.
00:28:36Yani İsrail bunu bir süreklilik haline getirmiş.
00:28:40Tabii burada İsrail'in aslında temelde kuruluş mantığı, kuruluş stratejisi de
00:28:47bu motivasyonlar üzerinde şekilleniyor.
00:28:50Yani kendilerinin olmayan bir toprağa geliyorlar ve bu toprakta bir şekilde
00:28:55kendilerine hak sahibi ilan etmeye çalışıyorlar.
00:28:58Ve üzerine burada yaşayan insanları, sadece insanları değil,
00:29:03buradaki yaşayan insanların yani besledikleri hayvanları bile silmeye ve onları bu coğrafyadan tamamıyla kaldırmaya çalışıyorlar.
00:29:13Yani biz sadece bir şehir işgali görmüyoruz.
00:29:16Aynı zamanda insanları, o insanların hayvanlarını, oradaki bitkileri, ağaçları bile hedef alan bir
00:29:23farklı bir agresif ve yani gayri insani bir tablo var.
00:29:31Dediğim gibi bunlar İsrail için yani İsrail örneğinde çok şaşırtıcı örnekler değil.
00:29:36Ama tabii bunun bir sınırı var yani bunun sınırı var ki bölgesel şartlarda bize aslında bunun bir sınırı olduğunu gösteriyor.
00:29:46Nitekim bugün Trump'ın bazı açıklamalara baktığımız zaman Netanyahu'ya, Netanyahu'nun savaşa ihtiyacı var.
00:29:53O yüzden seçimlerde kazanabilmesi için savaşa ihtiyacı var.
00:29:59Benim de seçimlerde seçilmem için bu savaşın sona ermesine ihtiyacım var şeklinde.
00:30:03Artık Amerika'nın bile Netanyahu'yla net bir ayrım ortaya koyduğunu görüyoruz.
00:30:09Dediğim gibi bunlar bir sınır sunuyor nihayetinde.
00:30:11Bölgesel şartlar da aslında yeni sınırlar ortaya çıkartıyor.
00:30:16Yani İsrail bu belirli olmayan haritasını nereye kadar sürdürebilecek?
00:30:21Yani İsrail'in tanımlanmış bir sınırı yok.
00:30:24Yani temelde bu bölgeye geldiğinden bu yana en büyük problemlerden birisi bu.
00:30:29Yani bir şekilde tanımlanmış bir sınır yok ve sürekli yayılmacılık devam ettiriliyor.
00:30:38Bunlar her seferinde farklı katliamlar, farklı soykırımlar ortaya çıkartıyor.
00:30:45O yüzden yani bölge de buna artık tabandan ve doğal karşılıklar veriyor.
00:30:51Dediğim gibi yani bu artık Amerika nezdinde de bu sınırların ortaya çıktığı bir dönem içerisindeyiz.
00:30:57Ben İsrail'in bundan sonraki süreçte bir şekilde dengeleneceğini düşünüyorum.
00:31:04Yani mesela işte bu en son 28 Şubat'ta başlayan İran'daki çatışmalarla birlikte.
00:31:10Onun öncesinde mesela İsrail, Katar'ın başkenti Doha'ya bile saldırmıştı.
00:31:16Ki Doha istikrarlı bir başkent.
00:31:18Yani diğerleri gibi Irak, Suriye'deki gibi başarısız bir devlet örneği değil Katar.
00:31:24Şimdi hem Doha'ya saldırıp hem Tahran'a saldırmak, yani bölgedeki görece istikrarlı başkentlere de saldırmak.
00:31:31Bir başarısız devlete, bunlar başarısız bir devlet değil.
00:31:35Bunlara da saldırmak ister istemez bölgede diğer aktörleri de endişelendiriyor.
00:31:40Körfez ülkelerini endişelendiriyor.
00:31:42Mesela işte 28 Şubat'ın çıktısına bakalım.
00:31:45Öncesinde Körfez güvenliydi, istikrarlıydı.
00:31:49Bak şu şartlarda Körfez'in bile kırılgan olduğu yeni şartlar ortaya çıkmış oldu.
00:31:53Yeni bir bağlam gelişmiş oldu.
00:31:56Bu kimin menfaatine?
00:31:57Bu bölge aktörlerinin menfaatine değil.
00:32:00Bölgeyi sahiplenen hiçbir aktörün menfaatine değil.
00:32:03Evet bölge aktörlerinin, bölgedeki aktörlerin kendi içlerinde problemleri olabilir, itilafları olabilir.
00:32:11Ama İsrail'in neden olduğu bu problem, bu maliyet bunlardan daha yüksek ve daha ağır maliyetler oluşturuyor.
00:32:19Mesela son süreçte artık statikoyu değiştirmeye zorlayan revizyonist bir aktör var.
00:32:24Yani evet İsrail Orta Doğu'ya geldiğinden bu işgallerle başladı, işte ilhakları arttırdı, yayılmacılığı, agresif davranışları arttırdı.
00:32:35Ama artık statikoyu da değiştirmeye çalışıyor.
00:32:38Bir revizyonist aktör olmuş durumda.
00:32:41Nihayetinde bu tablo bölge için çok sürdürülebilir bir aslında süreç değil.
00:32:47O yüzden bir şekilde dengeleneceği, yani İsrail'in revizyonist tutumlarının, agresif eğilimlerinin dengeleneceği yeni bir tablo çıkacağını düşünüyorum.
00:32:57Tabii bunu zamanla göreceğiz Tolga Bey.
00:33:01Peki Gazze'miz özeline baktığımız zaman Hamas'tan açıklamalar geliyor.
00:33:06Bu anlaşmaya Gazze'deki sözde ateşkeste taraf olan ülkelere, Müslüman ülkelere bilhassa çağrıda bulunuyor Hamas.
00:33:14Ve harekete geçin diyor, tarihin onurlu tarafında yer alın diyor.
00:33:18Ve bu Siyonistlerin baskılarını dindirecek hareketlerde bulunun diyor.
00:33:23Sadece sözde kağıtta kalmasın bu yaptığımız şeyler, bu katliam, bu soykırım artık gerçek manada son bulsun.
00:33:31Ve yardımlar girebilsin Gazze'ye, sınır kapıları, o refah sınır kapısı vs. bunlar açılsın.
00:33:38Ve Gazzeliler feraha ersin diyor Hamas yetkilileri.
00:33:42Bu konuda peki bu sözde ateşkes daha nereye kadar Gazze'mizde devam edebilir?
00:33:48Evet, ismi ateşkes olsa da İsrail bir şekilde muğlaklıklar ve belirsizliklerden istifade ederek kendi lehine oldu bittiler oluşturmaya çalışıyor.
00:33:58Ve bu oldu bittiler de yine işgali arttırmış oluyor Tolga Bey.
00:34:02Yani hem işgali hem ilhakı arttırmış oluyor.
00:34:05Ve nihayetinde ateşkesi ihlal eden davranışlar ortaya çıkıyor.
00:34:09Ve bu örnekler artık sayılamayacak derecede ihlalden bahsedebiliriz.
00:34:14Ama buna rağmen bugün bir şekilde bölge ülkelerinin ortaya çıkarttığı yeni bir düzden var.
00:34:21Türkiye'de bu sürecin içerisinde, Gazze özelinde.
00:34:25Yani bir şekilde Şarmelşeh Barış Zirvesi sonrası Gazze'de artık insani yardımlar, istenilen sayılar olmasa da artık bu yardımların da ulaştığı
00:34:35bir bağlam konjöktür gelişti.
00:34:38Tabii İsrail bunu suistimal ediyor.
00:34:40Anlaşmanın net olmayan taraflarını suistimal ediyor.
00:34:43Muğlaklıkları ve belirsizlikleri bir fırsata çeviriyor.
00:34:46Ama günün sonunda Hamas bir aktör olarak aslında Şarmelşeh Zirvesi'nde Hamas'ın bu yıllardır süre gelen mücadelesinin sonucunda tanınan
00:34:57bir aktör olarak karşımıza çıktığını görüyoruz.
00:34:59Yani önceden farklı bir muamele görürken masada artık tanınan bir aktör konumuna gelmiş oluyor.
00:35:05Tabii anlaşma gereğince işte Hamas'ın silahsızlandırılması vesaire bu tür maddeler var.
00:35:11Ama yani bunlar şu an için çok mümkün değil.
00:35:14Yani İsrail saldırılarını durdurmadığı müddetçe Hamas nasıl silahsızlansın?
00:35:18Zaten böyle bir denklem çok mümkün değil.
00:35:21Çok da olacak gibi değil.
00:35:25Bir de mesela silahların savunmacı silahlar, savunma maksatlı silahlar ve saldırgan maksatlı silahlar var.
00:35:31Hamas'ın silahları saldırgan silahlar değil ki.
00:35:34Yani öncelikle kendi topraklarını korumaya çalışan oranın kendi halkından bahsediyoruz.
00:35:40Hamas dediğimiz ayrı, bu toplumdan ayrı bir organizasyon değil.
00:35:45Bu toplumun ta kendisi.
00:35:47Filistinlilerin ta kendisi.
00:35:48Öncelikle bunu aslında anlama yani netleştirmek gerekiyor.
00:35:53Anlaşmada sanki böyle bir tablo varmış gibi oluşturuyor ama değil.
00:35:57Neticede anlaşmada Hamas'ın tanınması demek Filistin halkının tanınması demektir.
00:36:03Yani bu da çok net.
00:36:04Bunu da bu şekilde söylemek mümkün.
00:36:06Yani bu süreçte daha farklı yani bu işte bu barış zirvesi sonrası işte burada bir barış kurulu oluşturdu.
00:36:16Bu barış kurulu beraberinde teknokrat bir yönetim oluşturdu.
00:36:20İşte bu gazlinin barış ve istikrarın sağlanması yeniden inşasına yönelik bazı misyonlar geliştiriliyor.
00:36:28Ama bunlar da zaman istiyor yani şu an öyle bir süreç içerisindeyiz.
00:36:35İsrail her fırsatta bu oluşan yeni durumu da değiştirmeye çalışacaktır, çalışıyor.
00:36:40Ama şunu söylemek gerekiyor Tolga Bey.
00:36:43Önceki duruma kıyasla yani bugün bir şekilde Gazze'ye yine insani yardımların ulaştığı bir tablo var.
00:36:49Belki haftada o istenilen insani yardım tır sayısına ulaşmıyor ama önceden bundan hiçbiri ulaşmıyordu.
00:36:55Bu da bölge ülkelerinin çabasının bir sonucu Tolga Bey.
00:37:00Türkiye'nin bizzat bence çabasının bir sonucu.
00:37:04Böyle bir sonucun oluşması aslında Türkiye'nin yıllardan bu yana istikrarlı olarak bu konudaki tutumuyla gelişti.
00:37:13Yani biz bölge ülkeleri diyoruz ama aslında bu bölge ülkelerini harekete geçiren ülke aktör Türkiye.
00:37:20Yani Türkiye her zeminde platformda Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan bunu her zemin ve platformda sürekli gündeme getirdi.
00:37:29Hiç yılmadan hiçbir şekilde baskılara boyun eğmeden bunu gündeme getirdi.
00:37:35Uluslararası arenada kimse konuşmazken bunu yine Türkiye gündeme getirdi.
00:37:38Nihayetinde bu barış zirvesi de yine Türkiye'nin bu gündemi ayakta tutma ve bu gündem oluşturma aslında kapasitesinden ötürü karşımıza
00:37:48çıkıyor.
00:37:49Bunu da belirtmek gerekiyor.
00:37:51Yani şu an için Hamas'ın farklı tepkileri de olabilir İsrail'in bu fırsatçı davranışlarına karşı.
00:37:58Ama yeni gelişmelere bakacak olursak mesela buradayız Türkiye'nin de temel savlarından birisi iki devletli çözüm meselesi.
00:38:06Bu oluşan yeni düzende bir şekilde aslında o iki devletli çözüme yönelik bir zemin de geliştiriliyor.
00:38:12Mesela yakın zamanda Filistinlerin vergileri İsrail'e gönderiliyordu.
00:38:18Amerika tarafı bu vergilerin Filistinlerin kendine verilmesini artık baskılamaya başladı.
00:38:23Bu çok önemli bir gelişme Tolga Bey.
00:38:25Yani bir devlet kuracaksanız Filistin devletinden bahsedeceksiniz.
00:38:29Öncelikle onun bir bütçesi olması lazım.
00:38:31Ekonomik bir temeli olması lazım.
00:38:33Burada ikinci bir konu Filistin'in bilhassa Doğu Akdeniz'deki gaz, kendi gaz haklarından yararlanması meselesi olur.
00:38:43Çünkü o da bir ekonomik kaynak.
00:38:45Yani bir devlet kurulması için öncelikle ekonomik temel, ekonomik bütçe meselesi çözülmeli.
00:38:52O yüzden bu iki gelişmeyi önemli buluyorum.
00:38:54Yani hem bu vergilerin, İsrail'in haksız yer aldığı bu vergilerin Filistin halkına artık gelecek olması bu önemli bir gelişme
00:39:03olur diye düşünüyorum.
00:39:04Yani zaten devletleşme demek vergi ve alma, vergi almayı da getirir.
00:39:10Bu eğilimleri, bu gelişmeleri de dikkate alırsak, önceki döneme kıyasla biraz daha burada olumlu gelişmelerden bahsedebiliriz.
00:39:19Ama tabii yine soykırım, İsrail yine soykırımlarına devam etmeye çalışıyor.
00:39:24Çizgileri, kendi belirlenen ateşkes kapsamında belirlenen bu çizgileri de aşmaya çalışıyor.
00:39:32Ama eskisi gibi, yani eski şartları oluşturamıyor.
00:39:38Böyle de bir yeni durumdan bahsedebiliriz Tolga Bey.
00:39:41Eğer ki Filistinlilerin vergileri gibi denizlerdeki o enerjilerin de sahipliği Filistinlilere, Gazzelilere verilirse,
00:39:50eğer Türkiye Cumhuriyeti Devleti Libya ile yaptığı gibi bir anlaşma imzalayabilir mi?
00:39:57Filistinlilerin münasır ekonomik bölge gibi vesaire gibi bir anlaşma imzalayabilir mi?
00:40:02Tolga Bey bunlar çok teknik konular.
00:40:05Daha fazla teknik detaylara vakıf olmak gerekiyor.
00:40:09Ama neden olmasın?
00:40:10Yani eğer Türkiye'nin de menfaatleri ve diğer ülkelerin de yani bir şekilde o dengeler gözetilirse,
00:40:19tabii ki de Filistin'in hakları öncelenmek suretiyle bunlar neden olmasın?
00:40:25Dediğim gibi bunlar çok teknik konular.
00:40:27Daha vakıf olmak gerekiyor.
00:40:29Bir şeyleri söylemek farklı yanlışlıklara sebep olabilir.
00:40:33Ama burada bir devlet olacaksa onun da kendi denizi olur.
00:40:38Ve bu denizdeki enerji kaynakları da onun olması gerekir.
00:40:42Neden başka bir ülkenin olsun?
00:40:44Yani eğer iki devletli çözümden bahsediyorsak Tolga Bey,
00:40:46öncelikle bu bütçe meselesinin tesis edilmesi lazım.
00:40:50Zaten teknokrat hükümetin de şu aşamada bu vergi meselesiyle birlikte
00:40:55bu bütçe meselelerine odaklandığını söyleyebiliriz.
00:40:59Yani gündelik hizmetleri hayata geçirebilmeniz için
00:41:03öncelikle bir bütçeye ihtiyacınız var.
00:41:05İşte Filistin'in yeniden imarından bahsediyoruz.
00:41:08Bunlar nasıl olacak?
00:41:09Yani bu başka ülkenin verdiği kredilerle bir yere kadar
00:41:12bunu sürdürülebilir bir döngü içerisine getirmeniz gerekiyor.
00:41:18Bu şartlarda özellikle bu ekonomik anlamdaki ilerlemelerin
00:41:22oldukça kıymetli ve önemli olduğunu düşünüyorum.
00:41:25Eğer biz iki devletli bir çözümden bahsediyorsak
00:41:28bu temel şartlar, bu temel isterlerin yerine gelmesi gerekiyor.
00:41:33Bu gelişmeler de aslında bu anlamda olumlu şeklinde yorumlanabilir.
00:41:38Eğer ki burada Türkiye'nin arzu ettiği gibi
00:41:43Filistinlilerin, Gazze'lilerin lehine bir gidişat olmazsa
00:41:48bu sözde ateşkes gidişatında,
00:41:51Türkiye bu anlaşmadan ateşkesten imzasını çekebilir mi?
00:41:55Türkiye aslında burada tam bir garantör ülke diyemeyiz.
00:42:02Yani nasıl söyleyeyim?
00:42:05Burada garantör ülke olmak demek sorumluluk da almak demektir.
00:42:09Daha farklı sorumluluklar gerektirir.
00:42:12Ve mesela farklı gelişmeler ortaya çıkabileceği için
00:42:18burada direkt garantör ülke olmadığını söyleyebiliriz.
00:42:22Ama yani Türkiye bu şartlarda
00:42:26yine Filistin'i önceleyecek davranışlar içerisinde bulunur diye düşünüyorum.
00:42:31Eğer ateşkes bozulursa
00:42:33Türkiye yine insani yardım konularında
00:42:36bu teknik zeminin geliştirilmesi konusunda
00:42:39barışın korunması ve istikrarın korunması konusunda
00:42:43yine öncü roller oynar diye düşünüyorum.
00:42:45Bunu Körfez ülkeleriyle birlikte yapabilir.
00:42:49Amerika ile birlikte yapabilir.
00:42:51Nitekim bölgede yeni bir bölgesel güvenlik mimarisi oluşturuluyor Tolga Bey.
00:42:56Bu İran çatışmasından önce de aslında bir süreçti.
00:42:59Hatta o zamanki tartışmalar
00:43:01İran bu bölgesel güvenlik mimarisinin neresinde olacaktı?
00:43:05Nitekim savaş ortaya çıktı, çatışma ortaya çıktı.
00:43:08Hala bu soru var.
00:43:09Yani bu oluşan bölgesel güvenlik mimarisinde
00:43:12İran bu sürece dahil olacak mı?
00:43:14Entegre edilecek mi?
00:43:16Ya da bu bölgesel güvenlik mimarisi nasıl şekillenecek?
00:43:20Şu an aslında bölge tam olarak bu konular üzerine diyebiliriz.
00:43:25Yani hem Körfez ülkeleri için bu geçerli,
00:43:28hem Türkiye için geçerli,
00:43:30hem de diğer Orta Doğu'daki diğer ülkeler için geçerli diyebiliriz.
00:43:35Tabii burada güvenlik mimarisinden kastımız nedir?
00:43:37Önceden mesela İsrail'in teşvikleriyle birlikte bir düşman oluşturulmuştu İran özelinde.
00:43:45İşte İran ve vekil güçleri üzerinde özelinde bir direniş,
00:43:49işte İran'ın direniş tırnak içinde direniş ekseni,
00:43:51vekil güçlerinin hepsinin tek bir cephede birleştirildiği,
00:43:55ama yapay olarak diyelim biz buna,
00:43:57birleştirildiği bir düşman oluşturulmuştu.
00:44:00Ve bu düşman üzerinden bir güvenlik mimarisi oluşturulmaya çalışıldı.
00:44:04Bu belli bir döneme kadar.
00:44:06Biz bunu tarihsel olarak periyotlandırırsak,
00:44:092019 Aramco saldırılarından,
00:44:12belki de 7 Ekim'e kadar böyle bir periyotlandırmaya başvurabiliriz.
00:44:16Ama 7 Ekim'de bir dönüm noktası oldu Tolga Bey.
00:44:197 Ekim'de artık İsrail agresif saldırılarını o kadar arttırdı ki,
00:44:24bölge ülkeleri artık temel endişenin İsrail olduğu konusunda,
00:44:28bir mutabakata varmaya başladılar.
00:44:30Çünkü Statiko'yu değiştirmeye çalışıyor.
00:44:33Revizyonist adımlar atıyor.
00:44:36Statiko'nun değişmesi demek,
00:44:37bölge ülkelerinin hayati çıkarlarını etkilemek demek.
00:44:40Nihayetinde bölge ülkeleri de,
00:44:43ortaya çıkan bir tehdidi dengelemek için,
00:44:45ister istemez bir ittifak eğilimleri içerisine giriyorlar.
00:44:49Tabii bunun öncesinde işte,
00:44:50Gazze'deki Ateşkes gibi,
00:44:52Şermelşeh, Barış Zirvesi gibi,
00:44:54öncelikle bunu pratikte fiili adımlarla,
00:44:56tesis ediyorlar diyebiliriz.
00:44:58Hemen ardından işte zaten Katar'da Doha'da,
00:45:019 Eylül'deki o geçtiğimiz yıl 9 Eylül'deki Doha saldırısıyla birlikte,
00:45:06artık Körfez ülkeleri ve diğer ülkelerde bir ittifaklaşma içerisine girdiler.
00:45:13İşte bu ittifaklaşma da aslında bölgedeki bu güvenlik mimarisinin nasıl olacağı konusunda bir alternatif cevaplardan birisi.
00:45:20Buna bazıları İslamik NATO diyorlar,
00:45:23İslami NATO diyen biraz da batılı kaynaklar İslami NATO olarak adlandırmaya başladı.
00:45:28Tartışmalar bu şekilde ağırlık kazanıyor.
00:45:31İsrail kaynakları çok fazla İslami NATO şeklinde adlandırıyor.
00:45:35Hatta Sunni ekseni diye yeni bir yapay bir eksen oluşturuyorlar.
00:45:40Yani kendilerince yine düşmanlaştıracak bir bağlam geliştiriyorlar.
00:45:45Ama şunu da belirtmek gerekiyor.
00:45:49Yani Sunni ekseni tartışması altı dolu olmayan bir tartışma.
00:45:55Çünkü bu oluşan eksen ya da ne dersek diyelim ittifaklaşma hepsi devletlerin bizzat rol aldığı bir düzlemde gerçekleşiyor.
00:46:05Yani vekil güç ayrı bir şey, devlet dışı bir seviye ayrı bir şey, devletlerin bizzat ittifak olduğu bir yapı ayrı
00:46:12bir şey.
00:46:12Dolayısıyla bunu böyle illegal bir formata sokmak mümkün değil.
00:46:17Yani zaten devletler bizzat rol oynuyor.
00:46:20İşte madem öyle değilse o zaman neden İslami NATO diyorsunuz?
00:46:24Yani bunu da sormak gerekiyor.
00:46:26Bu şekilde de karşı argümanlar geliştirilebilir.
00:46:29Ama dediğim gibi bir bölgesel güvenlik mimarisi ortaya çıkıyor.
00:46:34Bu bölgenin aslında geleceğiyle ilgili bir konu.
00:46:38Yani bundan sonra bölgede istikrar, refah ve ekonomi mi öncelenecek yoksa çatışma, kaos ve istikrarsızlık mı öncelenecek?
00:46:46Şimdi eğer İsrail'in teşvikiyle ve İsrail merkezli bir bölgesel güvenlik mimarisine giderse, bölge yeni süreçte çatışma, kaos ve istikrarsızlık
00:46:57maalesef yeniden tüm gündemde baskın olacak.
00:47:01Ama diğer taraftan istikrar, refah ve ekonomi öncelenirse bölge bir dengeye varmış olacak.
00:47:09İçerideki tehditler de bir şekilde dengelenmiş olacak.
00:47:13Aktörler arası etkileşim artmış olacak.
00:47:15Entegrasyon artmış olacak.
00:47:17Ve bölgede aslında yeniden bir imar, ekonomik anlamda bir imar ve bir refah süreç göreceğiz.
00:47:23Yani iki ihtimalden, bu şekilde iki senaryodan bahsedebiliriz.
00:47:28Şu anki mevcut eğilimler ikinci ihtimali ön plana çıkartıyor.
00:47:34Yani ekonomik istikrar ve refahın öncelendiği, entegrasyonun temele alındığı ve tehditlerin de, yani tüm düzeni bozacak tehditlerin de bu bölge
00:47:45içi ittifaklarla dengelendiği bir sistem, iyiliği bir çıktı geliştiriyor.
00:47:52O yüzden yani ümit var mı açıkçası?
00:47:55Yani gelişmeler buna işaret ediyor.
00:47:57Aksi bir gelişme olmadığı müddetçe, aksi bir gelişme ya da radikal bir değişim olmadığı müddetçe sanki bu sefer bölge biraz
00:48:08yüzü gülecek gibi görünüyor Tolga Bey.
00:48:11Burada İslami NATO dedik ya batının tabiriyle birlikte.
00:48:15Bunun için de Türkiye, Katar, Suudi Arabistan, Pakistan'ın olabileceği konuşuluyor veya bu konuşulan dört ülkenin oluşturmak istediği şey batının
00:48:26tabiriyle İslami NATO mudur?
00:48:28Ve buna İran savaşının etkisi nedir?
00:48:31Mesela Suudi Arabistan'ın daha ılımlı, daha sıcakkanlı olması bu birliğe, Türkiye'ye, İran savaşı hasebiyle midir?
00:48:39Evet, İran'daki çatışma bunda önemli aslında katalizör faktörlerden birisi.
00:48:46Çünkü İran çatışması artık İsrail'in sınırı tanımadığını ortaya koyuyor.
00:48:50Yani hiçbir egemen devleti tanımıyor, hiçbir sınırı tanımıyor.
00:48:54Her devletin hava sahasını kendi serbestlisi şeklinde suistimal edeceğini düşünüyor.
00:49:01Yani kendi serbestlisi halinde suistimal edeceğini düşünüyor.
00:49:04Ama böyle bir düzlem yok.
00:49:05Yani her ülkenin sınırları var, egemenliği var.
00:49:08Ve belirli iradeleri var.
00:49:11Dolayısıyla orada gerçekleşen gelişmeler bölge ülkelerin nezdinde yarın bir gün kendileri için de geçerli olacağı sonucunu ortaya çıkartıyor.
00:49:20Ve bu bir ortak güvenlik endişesi netleştiriyor.
00:49:24Ve nihayetinde bu ittifaklaşma eğilimlerini görüyoruz.
00:49:27Ama tabii şunu da belirtmek gerekiyor.
00:49:30Yani İran'la Suudi Arabistan arasında da problemler var.
00:49:33Ama bakıyor ki bu problemleri derinleştirmek mantıklı değil.
00:49:39Yani yaşamsal çıkarlar için de mantıklı değil.
00:49:42Dolayısıyla İran'ın da bir şekilde bu sürece dahil olduğu bir format üzerine kafa yoruyorlar.
00:49:48İşte Dışişleri Bakanı Sayın Hakan Fidan da aslında böyle bir, yani bu İran'daki çatışma olmadan önce Tahran'ı önemli bir
00:49:55ziyaret gerçekleştirmişti.
00:49:57Ve o ziyarette tam olarak böyle bir teklif, benim okumalarıma göre böyle bir teklif ortaya çıkıyor.
00:50:03Yani gel sen de bu bölgesel güvenlik mimarisi içerisinde yer al ya da bölgesel entegrasyon içerisinde yer al.
00:50:09Temelli dışlanma şeklinde.
00:50:12Türkiye tabii bunu Türkiye teşvik ediyordu.
00:50:14Hemen ardından zaten çatışma çıktı, savaş çıktı.
00:50:18Şimdi yine aynı kritik soru.
00:50:20Yani bundan sonra bölgesel güvenlik mimarisi nasıl olacak?
00:50:23Yani bu bölgede gördüğümüz tüm gelişmeler, Hürümüz Boğazı'nın tıkanması, Babil Möndep Boğazı'nda gerçekleşen defakto geçişe kapatmalar ya da
00:50:33diğer bu uluslararası bağlantısallık projeksiyonları bunların hepsi bu soruyla ilgili.
00:50:42Yani bölgede nasıl bir mimari göreceğiz?
00:50:45Dediğim gibi kaos, istikrarsızlık ve şiddet mi yoksa istikrar, ekonomi ve refah mı?
00:50:54Aslında bu iki başlı ihtimal üzerinde yani eğilimler karşımıza çıkıyor diyebilirim.
00:51:03Başta da söylediğim gibi şu an eğilimler, ekonomi, istikrar ve refah üzerine gidiyor.
00:51:08Türkiye'de bu noktada teşvik edeceği aktörlerden birisi yakın zamanda Hicaz Demiryolu'nun canlandırılması gibi önemli bir proje var.
00:51:16Kalkınma yolunun bizzat bir taraftan da geliştirilmesi, bu bağlantısallığı güçlendiren, bu bölgedeki mimaride bu entegrasyonu geliştirecek olan projeler.
00:51:29Yani evet biz entegrasyonu sağlayalım, bölge ülkeleri arasında barış ve istikrar tesis edilsin, hiçbir şekilde düzen bozulmasın deniliyor ama bunun
00:51:39teknik olarak şartlarını yerine getirmeniz gerekiyor.
00:51:42Onlar da işte bu projeler Tolga Bey, kalkınma yolu bu anlamda önemli projelerden birisi.
00:51:48Son zamanlarda Hicaz Demiryolu'nun gündeme getirilmesi çok önemli projelerden birisi.
00:51:54Evet şu an bir problem var, işte Hürmüz Boğaz'ı tıkanık, kapalı ama o da bir şekilde bir dengeye ulaşır
00:52:02diye düşünüyorum.
00:52:04Tabii farklı fiili durumlar da gelişebilir.
00:52:06Bunlar zamanla netleşecektir diye düşünüyorum Tolga Bey.
00:52:10Peki burada bir de karşımıza Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır, Ürdün gibi ülkeler çıkmakta.
00:52:18Bunlardan en barizli Birleşik Arap Emirlikleri'nin İsrail'e olan desteğini İbrahim Anlaşmaları ile vs. ile çok açık şekilde ortaya
00:52:27koyduğunu görmekteyiz.
00:52:29Ve diğer ülkeler de burada Abu Dhabi gibi önümüze çıkmakta.
00:52:33Peki bu savaş, İran Savaşı ile birlikte aklı başına gelen amiyane tabirle Suudi Arabistan gibi başka ülkeleri de görecek miyiz
00:52:42bu Türkiye ile birlikte iş tutma, Türkiye ile birlikte olma eğilimine girebilecek başka bölge ülkeleri görecek miyiz?
00:52:51Tolga Bey şöyle bir aslında tablo var.
00:52:54Şimdi bu İran çatışmasıyla birlikte iki tane muzdarip ülkeden bahsedebiliriz.
00:52:59En çok belki de muzdarip ülkelerden birisi Mısır.
00:53:03Çünkü Süveyş kanalı artık kullanılmaz hale geldi ve buradan bir şekilde gelir elde edemiyor.
00:53:08Enerji konusunda da başka ülkelere bağımlı olduğu için problemler yaşıyor.
00:53:12Şimdi bir defa Mısır'ın bu endişeleri yaşaması oldukça önemli.
00:53:16Yani bu ortak endişeleri yaşaması açısından mesela Mısır'dan bahsedebiliriz.
00:53:20Diğer taraftan Suudi Arabistan.
00:53:22Suudi Arabistan'ın enerji kaynakları var ve ülkenin gelirleri bu enerji kaynaklarıyla temellendirilmiş.
00:53:29Ama bu saldırılarla birlikte yani İsrail'in neden olduğu istikrarsızlıklarla birlikte bu enerji kaynaklarını kullanamayacak bir tablo gelişebilir.
00:53:37Bu başka bir endişe geliştiriyor.
00:53:40Başka bir problem geliştiriyor.
00:53:42Diğer taraftan Pakistan var.
00:53:44Pakistan'ın nükleer kapasitesi var.
00:53:46Ve Pakistan nükleer kapasitesine sahip olması bir defa hedef olacağı anlamına geliyor.
00:53:53Çünkü İsrail'in böyle bir doktrini var.
00:53:54Bölgede kimle nükleer kapasite varsa önlenmesi gerekiyor diye.
00:53:59Bunun ismi Begin doktrini olarak da geçiyor.
00:54:02Onların kendi literatüründe.
00:54:04Buna dair çeşitli tarihsel olarak pratikler karşımıza çıkmış.
00:54:08İşte Suriye'de bir nükleer tesisi vurmuş.
00:54:12Irak'ta Osirak nükleer tesisini vurmuş.
00:54:15Çeşitli şekillerde bu önleme doktrinlerini, kendince önleme doktrinlerini gerçekleştirmiş.
00:54:21O yüzden aslında Pakistan çok fazla endişelenen aktörlerden birisi.
00:54:26Neden?
00:54:27Çünkü Pakistan'ı endişelendiren bir diğer katman ise İsrail'le Hindistan'ın çok ileri gelişmiş ilişkileri var.
00:54:35Yani aslında burada da bir İslam karşıtlığı meselesi gündeme geliyor.
00:54:40Şimdi orada da endişe var.
00:54:42Bir de bu şekilde bir endişe var.
00:54:44Pakistan'la Suudi Arabistan'ın geleneksel ve köklü ilişkileri var.
00:54:48Mesela buna baktığımız zaman Pakistan'la Suudi Arabistan'ın bu köklü ilişkileri de
00:54:53Pakistan'ın bu bölgesel mimarında yer almasının nedeni oluyor diyebiliriz.
00:54:58Zaten o yüzden buradan İslamik NATO etiketini bir şekilde veriyorlar.
00:55:03Kendilerince şeyler yapıyorlar diyebiliriz.
00:55:06Hem yani verilebilir dediğim gibi yani bölgede düzen olduktan sonra ismi çok önemli değil.
00:55:11Yani bölgede temel de düzen ve istikrar sağlanması lazım.
00:55:15Bu eğer diplomasi yoluyla anlaşılmıyorsa güç yoluyla anlaşılacak.
00:55:19Dolayısıyla bir tehdit varsa ve bu tehdidi tek başına bir aktör güç yetemiyorsa
00:55:24o zaman diğer aktörler bir araya geliyor.
00:55:27Kendi kapasitelerini eksikliklerini gideriyor ve bu tehdit dengeliyor.
00:55:31Aslında bu çok temel bir refleks Tolga Bey.
00:55:33Yani işte aktörlerin evet kendi içinde problemleri var, itirafları var, belki siyasi anlaşmazlıkları var.
00:55:41Ama bakıyorlar ki bunları sürdürmek kimseye bir kazanç getirmeyecek.
00:55:46Yani bunu devam ettirmek çok farklı sorunlara yol açacak.
00:55:52Diğer taraftan kendi yaşamsal çıkarlarını etkileyen bir aktör var.
00:55:57İşte devizyonist.
00:55:59Şimdi bunu dengelemek daha öncelikli bir hale geliyor.
00:56:02Bu saydığımız tüm aktörlerin bu yönde bir öncelik içerisinde olması
00:56:06tabii süreçte nihayetinde İsrail'de endişelendiren bir ittifaklaşma geliştiriyor diyebiliriz.
00:56:13O yüzden zaten bu tartışmaları başlatıyorlar.
00:56:15O yüzden sünni ekseni diye kendilerince yeni etiketler, stigmalar, damgalamalara başvuruyorlar.
00:56:23Yani o sünni ekseni hiç masum bir ifade değil Tolga Bey.
00:56:27Yani direniş şey nasıl şii ekseni dediler ona farklı başına bir sürü şeyler geldiyse
00:56:32aynı şeyi sünni ekseni üzerine de planlıyorlar.
00:56:35Bunu önceden beri temellendiriyorlar bu arada.
00:56:37Yani 2025-2024 husilere yönelik yapılan saldırılarda bunu hep gündeme getirdi kendi içlerinde.
00:56:44Yani biz nasıl işte bizim düşmanımız sadece şiiler değil sünniler de dediler.
00:56:50Ta o zamanlarda aslında biz evet evet şu an biz onun sonuçlarını görüyoruz.
00:56:55Çok şaşırtıcı gelişmeler değil ama dediğim gibi bu argümanın altı boş.
00:56:59Yani burada bir eksem burada bir vekil sistem yok.
00:57:03Bu söylediğimiz şayet bir eksem varsa bunların hepsi devlet.
00:57:07Ve gayet legal gayet uluslararası sistemin paydaşları.
00:57:13Yani entegre paydaşları.
00:57:14Bunları böyle marjinalleştirip böyle farklı bir etiket vurmakla olmuyor bu işler.
00:57:20Yani işte karşı argümanlar o yüzden yani bu anlamda önem kazanıyor Tolga Bey.
00:57:26Peki önceden aslında bir nevi bir nebze de olsa Amerika'nın sözünü dinleyen
00:57:32veya Amerika'nın onun sözünü dinlediği bir İsrail vardı.
00:57:36Şimdi ise Trump'ın açık açık kamuoyu önünde deklara etmesine söylemesine hatta şunu şöyle yapmayın demesine rağmen
00:57:45durdurak bilmeyen yerinde durmayan bir İsrail'den bir katilden Netanyahu'dan bahsediyoruz.
00:57:52Burada Amerika ile İran'ın neredeyse anlaşmaya vardığı bir noktada bu sefer İsrail İran'a saldırılara başladı.
00:57:59İran karşılık verdi sonrasında devrim muhafızları operasyonlarımızı sonlandırdık dedi.
00:58:03Trump'ın dediğine bir şekilde gelmeye başladılar ancak Trump'ın sözünü dinlemeyen bir İsrail var bu noktada.
00:58:12Bu katil Netanyahu Gazze'de olduğu gibi Lübnan'da olduğu gibi şimdi vaktimiz kalırsa soracağım
00:58:18Arnavutluk'ta olduğu gibi karıştırdığı üzere İran ve Amerika arasındaki anlaşmayı da baltalayacak mıdır?
00:58:26Yani Hürmüz İran refaha feraha erebilecek midir?
00:58:31Bu savaş bitecek midir?
00:58:32Yoksa Ukrayna Rusya savaşında olduğu gibi tabii o savaş da bu savaş birbirinden farklı ama
00:58:36onun gibi dondurulmuş bir çatışmaya dönüp yıllarca aslında bu savaş üstü kapalı da olsa alttan alta da olsa devam mı
00:58:44edecektir?
00:58:45Evet burada aslında literatürde müzminleştirilmiş çatışmalar deniliyor.
00:58:50Yani müzminleştirilmiş çatışmaya da dönüşebilir.
00:58:53Daha düşük profilde sürekli bölge gündemini ara ara istendiği zaman değiştirecek.
00:59:00Belki de dikkat dağınıklığına neden olacak şekilde de kullanılabilir.
00:59:05Bu ihtimalden bahsedebiliriz.
00:59:07Bu konuda haklısınız.
00:59:09Ama bu bir ihtimal çünkü bunun da maliyetleri var.
00:59:13Artık bu gri bölgede müzminleştirilmiş çatışmaları sürdürmenin de bazı maliyetleri var.
00:59:19Neden?
00:59:20Çünkü Amerika artık bir yani bu bölgeyi otomatik bir pilota bırakmak istiyor.
00:59:27Yani yeni bir sorunla karşılaşmak istemiyor.
00:59:30Yani bunu nereden söylüyoruz?
00:59:31Bunu en son çıkan Ulusal Güvenlik Strateji Belgesi'nden hareketle söylüyoruz.
00:59:35En son Ocak ayında çıkan Ulusal Savunma Strateji Belgesi'nden hareketle söylüyoruz.
00:59:40Bu iki belgeyi detaylı bir şekilde okuduğumuz zaman şunu net bir şekilde görüyoruz Tolga Bey.
00:59:45Amerika artık bu bölgede büyük bir sorun istemiyor.
00:59:50Çünkü güç yetemiyor.
00:59:51Yani güç yetiremiyor.
00:59:53Gücünü ve enerjisini daha öncelikli konulara ayırması gerektiği konusunda bir irade geliştirdi.
01:00:00Neresi? Çin.
01:00:01Yani artık Çin'e yönelik tüm enerjisini ve aslında gücünü ayırması gerektiği netleşmiş.
01:00:10O yüzden de strateji belgelerinde, güvenlik strateji belgelerinde Batı Yarımküre'yi önceleyeceğini belirtti.
01:00:19Aslında İran'daki çatışma bundan sapma olarak görülse de yine Batı Yarımküre ile ilgili bir şey.
01:00:25Yani burada Amerika şunu gösteriyor artık ben burada sizin güvenlik endişelerinizi gidermeyeceğim.
01:00:31Yani gideremiyorum istesem de gideremiyorum.
01:00:34O yüzden geri çekilmek durumundayım.
01:00:36Yani biz hep şunu şu şekilde okuduk.
01:00:38Yani Amerika evet Batı Yarımküre'ye çekilecek bir neden İran çatışmasını başlatıyor.
01:00:43Ama buradan 60-70 yıllık bir mukim dönem var.
01:00:48Bu mukim dönemi tek seferde hemen çekilmek kolay değil.
01:00:51Bu tür fiili şartlar geliştirmeniz gerekiyor.
01:00:54Yani bak artık benim gücüm yetmiyor.
01:00:56Bak hürmüzü de açamıyorum.
01:00:58İşte buradaki enerji arzı benim için artık o kadar önemli değil.
01:01:01Yani bunu alıştırıyor diyebiliriz yani Tolga Bey.
01:01:05Çünkü neden?
01:01:06İşte Venezuela'da enerji kaynaklarını ele geçirdi.
01:01:11Şimdi Küba'dakileri geçirecek.
01:01:12Küba'da tabii orada bazı araştırmalar ya da teknik şartları da geliştirmeleri gerekiyormuş.
01:01:19Tabii ona dair farklı teknik isterler var.
01:01:25Ama onu da geliştirirse şayet o açığı da kapatırsa Amerika petrol ihracatını tekerleştirmiş olacak.
01:01:32Hatta en son Trump Çin'deki ziyaretinde Şii'ye gelin petrolünüzü bizden alın.
01:01:37İşte bizden alırsanız hürmüz gibi böylece o politik sorunlarla karşılaşmadan herhangi bir şekilde bir problem yaşamadan çok güvenilir bir şekilde
01:01:47enerji tedavisi gerçekleştirirsiniz şeklinde bir teklif sundu.
01:01:51Mesela bu çok şaşırtıcı bir teklif.
01:01:53Şimdi bu teklifi sunduğu zaman ortaya şöyle bir tablo çıkıyor.
01:01:57Yani hürmüz aslında o kadar da önemli olmaması gerekiyor.
01:02:01Çünkü işte bizim daha önceliklerimiz var.
01:02:04Batı Yörümküre'ye dönmeliyiz.
01:02:06Yani burada bir tür alıştırma süreci var.
01:02:08Bir tür fiili durum geliştirme süreci var.
01:02:10Bunun sonucunda İran mesela Boğaz'da yeni bir Boğaz rejimi, geçiş rejimi oluşturursa hiç şaşırtıcı olmaz.
01:02:16Yani çünkü fiili durum geliştiriyor.
01:02:18Oldu bittiler geliştiriliyor.
01:02:20Ve bir alıştırma süreci var.
01:02:22Peki bu alıştırma süreci neye çıkıyor?
01:02:25Yani hürmüze bağımlı bir enerji arzı ve tedariği sisteminden daha çok farklı alternatiflere yönelen bir sistem geliştirme karşımıza çıkıyor.
01:02:37O yüzden hürmüzdeki süreç uzayabilir, altı ay uzayabilir.
01:02:41Yani daha da uzayabilir, müzminleşebilir.
01:02:44O kadar artık önemli değil Tolga Bey.
01:02:47Ama tabii Trump'a sunulan şey bu.
01:02:51Yani bunu da unutmamak gerekiyor.
01:02:52Bu anlattıklarım aslında Trump'a sunulmuş bir aslında bir tablo.
01:02:58Tabii bunu ne kadar gerçekte başarabilecekler bu da ayrı bir soru işareti.
01:03:02Yani bu alternatiflere geçiş, hürmüze bağımlı olmayan bir enerji tedariği sistemine geçiş, enerji arzı hattına geçiş ne kadar başarılabilir?
01:03:13Bunu da zamanla göreceğiz.
01:03:15Ama böyle bir şey olursa, Çin diyelim gidip petrolü Amerika'dan almaya başlarsa,
01:03:20o zaman zaten dünyada farklı bir bağlam gelişecek.
01:03:24Yani büyük güçler arası bir konsorsiyum oluşmuş olabilir.
01:03:29Üç büyük gücün bir konsorsiyumu, orta güçler ve küçük güçlerin de buna bağlı olarak yeniden hizalanmalara girdiği farklı bir coğapolitik
01:03:38süreçte karşımıza çıkabilir.
01:03:39Yani tamamıyla bir alışma süreci var ama bu ne kadar başarılı olabilir, gerçekten hayata geçebilir mi?
01:03:47Bunları zamanla göreceğiz Tolga Bey.
01:03:49Tüm bu olanların baş aktörü olan Trump'a bakacak olursak, Kasım'da olacak seçimlerden dolayı,
01:03:56bu seçimlerde İran'daki savaştan ve Amerika'nın içindeki ekonomik düşüşten mi daha çok korkuyordur?
01:04:03Yoksa Epstein dosyaları sonucunda tutuklanma, azledirme riskinden mi daha çok korkuyordur sizce?
01:04:11Yani aslında Epstein dosyaları Amerikan müesses nizamının tamamıyla kendini temize çıkartma meselesi diyebiliriz.
01:04:19Biz hep Trump üzerinden okuyoruz ama o biraz İsrail'in şantajlarına karşı.
01:04:25Sen bana şantaj yapmak istiyorsun ama bak dosyaları ben kendim çıkartıyorum demek gibi bir şey okunabilir.
01:04:32Neden? Çünkü artık İsrail'le o eski bağlılığı koparmak istiyor.
01:04:36Nitekim yakın zamanda Netanyahu ile Trump arasındaki bir görüşme de buna işaret ediyor.
01:04:42Yani 10 yıl içerisinde İsrail'in Amerikan ekonomik yardımlarını bırakmayı planladığına dair yeni bir süreç var.
01:04:52Tabii bundan sonra eğer böyle bir şey olursa İsrail o zaman hangi kaynaklara yönülecek?
01:04:57İşte o yüzden mesela Doğu Akdeniz'deki mücadele daha önem kazanabilir.
01:05:02Çünkü Amerika yardım etmezse İsrail kaynağını nereden alacak?
01:05:06Doğu Akdeniz birinci ya da işte bu ulaştırma projeleri, enerji projelerini bir şekilde kendi merkezinde tutmaya çalışacaktır.
01:05:16Yani rekabet burada gelişir, burada artar diye düşünüyorum açıkçası.
01:05:22Yani Trump meselesinde yani o dosyalar dediğim gibi Amerikan müesses nizamının tamamıyla kendini temize çıkartma ve artık İsrail'le karşı
01:05:33bir
01:05:33benim artık bu konuda bir problemim yok deme şeklinde ben okuyorum.
01:05:38Tabii farklı şeylere de İsrail lobileri başvurabilir, nihayetinde silah tüccarları vesaire farklı grift ilişkiler var.
01:05:47Onların da etkileri olabilir ama artık Amerika'nın yani mesela J.D. Vance gibi figürlerin de Amerikan halkında karşılık bulduğu
01:05:57bir süreç var.
01:05:57Yani tamamıyla İsrail'in bu oluşturmuş olduğu maliyetleri taşımak istemiyor bu Amerikalı taraf.
01:06:06Yani J.D. Vance'in temsil ettiği ya da onun gibi farklı cumhuriyetçiler, Amerika'daki biraz da genç nesil artık bu
01:06:17yani İsrail'in neden olduğu bu maliyetlerin sorumluluğunu taşımak istemiyorlar.
01:06:21Bunu anketler de gösteriyor, veriler de gösteriyor.
01:06:24O yüzden bu keskin ayrışmaları göre görürüz diye düşünüyorum.
01:06:28İşte Amerika'da burada şunu yapmaya çalışıyor.
01:06:30Bir bölgesel güvenlik mimarisi oluşturalım, İsrail'de kendince bir hal içerisinde bırakalım.
01:06:36Hem onun başına bir şey gelmesin hem onu bir şekilde o da bir problem oluşturmasın.
01:06:42Yani bunu dengelemeye çalışıyorlar ama tabii bölgenin şartları nasıl olacak?
01:06:47Yani bunu ne kadar kabul edecek?
01:06:49Yani Netanyahu hükümetinin olduğu bir süreçte bunlar mümkün olmaz Tolga Bey.
01:06:53Yani Netanyahu çünkü savaştan beslenen bir hükümet programına sahip.
01:06:59Ne kadar savaş o kadar siyasi oy devşirme, siyasi kazanç devşirme.
01:07:04Yani onların formülü şu an için böyle.
01:07:07Bunu artık Trump bile söylemeye başladı.
01:07:08Yani Trump'ın kendisi bile bunu açıkça söylemeye başladı.
01:07:11O yüzden Netanyahu hükümetinin dışında farklı seçenekler İsrail siyasetinde gelişebilir.
01:07:19Böylelikle Amerika bölge politikalarında da bir rahatlama oluşturabilir diye düşünüyorum.
01:07:24Ama yine İsrail yani liderler isimler değişse de bu davranışlarla vazgeçmez.
01:07:30Nihayetinde işgalci bir ülke, gelenler de işgalci zihniyette aynı şeyleri gerçekleştirirler.
01:07:38Ama daha azı yani Netanyahu hükümetinde olduğu gibi olmaz diye düşünüyorum.
01:07:43Tabii ama sosyal bilimler çok hızlı değişiyor.
01:07:46Keskin bir ifadede bulunmak çok doğru olmaz Tolga Bey.
01:07:49Burada seçimlerde Trump'ın desteği kaybede, çoğunluğu kaybedeceğini düşünüyor musunuz Kasım'da?
01:07:56Yani bazı veriler hatta Fox News'in Trump'ın kendi kanalının desteklediği kanalın anketlerine göre
01:08:03Trump bu İran çatışmasında çok ciddi sorunlar yaşadı.
01:08:08Onları telafi etmeye çalışıyor son zamanlarda.
01:08:10Yani eğer İran meselesini çözerse, İsrail'i dengelerse, İsrail'i bir şekilde dengelerse, yeni bir problem çıkmazsa
01:08:22en önemlisi işte bu enerjiyle ilgili problemleri çözüp bu artan petrol yani Amerika'da da artan fiyatları azaltırsa
01:08:31farklı gelişmeler olabilir.
01:08:33Yani ama bunu bu kadar kısa sürede nasıl yapacak işte o da büyük bir soru.
01:08:37Bence İran çatışmasına bu yönde bir destek sunması Trump için siyasi kariyeri adına
01:08:45farklı olumsuz sonuçlara neden olacak diye düşünüyorum.
01:08:49Ama şartlar değişebilir.
01:08:51Evet son 1-2 dakikamızda şunu da merak ediyorum soruyorum.
01:08:54Konu dışı ama Ermenistan'da seçimler gerçekleştirdi.
01:08:57Nikol Paşinyan yeniden başbakan olarak bu noktada seçildi.
01:09:03Bu seçimlerin sonucunda Ermenistan'a baktığımız zaman Türkiye ile normalleşen bir Ermenistan
01:09:09vardı Paşinyan liderliğinde.
01:09:11Bu devam edecektir elbette ki.
01:09:13O bölgede Türkiye'nin ağırlığının artacağını, Türkiye'nin önünde bir engelin kalmadığını
01:09:19düşünüyor musunuz?
01:09:20Paşinyan'la neler olacak?
01:09:22Bir-iki cümleyle özetlerseniz.
01:09:23Yani Paşinyan Karabağ Savaşı, Karabağ Zaferi sonrası entegrasyonun doğru bir seçenek
01:09:28olduğu kanaatinde.
01:09:30O yüzden de entegrasyonu arttıracak yani izole bir Ermenistan, izole edilmiş bir
01:09:35Ermenistan'dan ziyade bölgeye daha entegre, bölgede problem üretmeyen bir Ermenistan
01:09:42modeline geçiş.
01:09:43Bence Paşinyan bunu temsil ediyor son zamanlarda.
01:09:46Tabii buna karşı içeriden, Ermenistan içinden de tepkiler var.
01:09:49Ama tam bir Ermenistan uzmanı değilim Tolga Bey.
01:09:54Takdir edersiniz ki o yüzden bununla ilgili çok da sağlıklı yorum yapamam.
01:09:58Ama genel hatlarıyla bunları söyleyebilirim.
01:10:02Yani bu noktada Paşinyan'ın kazanması diğer adaylar zaten çok düşük almıştı oy olarak.
01:10:08Çok bir iddiaları yoktu.
01:10:10Paşinyan'ın bu zaferi ülkemizin lehine diyebiliriz değil mi?
01:10:15Yani Paşinyan hükümeti aslında Türkiye'nin de aşina olduğu bir hükümet.
01:10:20İşte Paşinyan aşina bir lider.
01:10:23İşte Türkiye'ye farklı ziyaretlerde bulundu.
01:10:26O yüzden bilinen bir figür.
01:10:30Yani yeni biri değil.
01:10:31Hiç bilinmeyen birisi değil.
01:10:33Hiç bilinmeyen birisinin farklı sorunları olabilirdi.
01:10:37Yani en azından seçim dinamikleriyle ilgili tam vakıf değilim.
01:10:41Ama bunları söyleyebilirim.
01:10:42Peki. Ben teşekkür ediyorum kıymetli yorumlarınız için.
01:10:45Hayırlı geceler diliyorum.
01:10:46Ben teşekkür ederim Tolga Bey.
01:10:48Hayırlı geceler. Çok sağ olun.
01:10:50Evet kıymetli izleyiciler.
01:10:52Gece Ajansı'nın sonuna geldik.
01:10:54Bugünlük de 8 Haziran pazartesi gününü ardımızda bıraktık.
01:10:57Ve 9 Haziran salı gününe merhaba dedik ki
01:11:00Doktor Urşit Dingil bizlerleydi güvenlik analisti.
01:11:04Bu noktada bölgemizdeki son gelişmeleri değerlendirdi.
01:11:07Yorumlarıyla kendisine teşekkür ediyoruz.
01:11:10Ve bugünlük de Gece Ajansı'nın sonuna gelmiş bulunuyoruz.
01:11:139 Haziran salı günü yeni gününüzün adı.
01:11:17Hayır olsun diyoruz.
01:11:18Güzel haberlerle tekrar karşınıza çıkabilmek dileğiyle.
01:11:22Sizlere her daim en güzele Allah'a emanet ediyoruz.
01:11:37Çok iyi gününüzü.
Yorumlar