00:01موسيقى
00:38Sa isang liblib na baryo, sa gilid ng ilog, nakatira si Aling Rosa, isang byuda na may anak na si
00:48Lito.
00:50Walong taong gulang, payat at mapangiti kahit gutom.
00:57Araw-araw, nagigising si Aling Rosa bago pa sumikat ang araw.
01:04Nagsisiga ng kahoy, nagluluto ng lugaw na halos tubig na lang ang laman.
01:11Sa tabi ng kalan, nakaupo si Lito. Tahimik, hawak ang lumang laruan na gawa sa kahoy.
01:22Lito, anak. Pasensya ka na, ha? Ito lang munang almusal natin.
01:29Okay lang po, inay. Basta kasama ko kayo.
01:34At sa mga salitang iyon, tila napawi ang bigat ng kanyang sikmura.
01:40Ngunit sa puso ni Aling Rosa, nagsimulang mamugad ang tanong,
01:46Hanggang kailan kaya naming kakayanin ito?
01:52Tahimik ang gabi sa baryo.
01:55Taming huni ng kuliglig at kaluskus ng hangin sa pawid ang maririnig.
02:02Sa loob ng maliit na bahay na yari sa kawayan,
02:06Nakaupo si Aling Rosa sa tabi ng lamparang mahina ang ilaw.
02:11Hawak niya ang lumang lata ng bigas.
02:16Kalawangin na sa gilid. May butas pa sa ilalim.
02:23Isa, dalawa, tatlo, apat.
02:30Dahan-dahan niyang ibinubuhos ang laman nito sa palanggana.
02:35Hanggang sa mapagtanto niyang, isang takal na lang ang natira.
02:42Napahinto siya.
02:44Tumigil ang kanyang paghinga sa saglit na katahimikan.
02:49Tila bawat lagas ng butil ng bigas ay tunog ng pangamba.
02:55Nang tanong, nang kawalan.
03:00Isang takal na lang.
03:02Tatlong araw pa bago ang sweldo ni Lando sa bukit.
03:07Paano kaya natin ito paghahatian dito?
03:13Walang tugon.
03:15Tulog na ang kanyang anak sa baneng.
03:18Yakap ang lumang laruan na kahoy.
03:21Lumapit siya rito, marahang hinaplos ang buhok ng bata.
03:25Gumiti si Lito kahit mahimbing.
03:29Parang walang gutom.
03:30Parang may panaginip ng busug na tiyan.
03:34Sana anak, ang panaginip mo ay mas maganda kaysa sa hapunan natin.
03:42Maya-maya, tumayo siya at nagpunta sa kalan.
03:46Kumuha ng ilang pirasong kahoy.
03:49Sinindihan.
03:51Ibinuhos ang kaunting tubig sa kaldero.
03:55Hinaluan ng ilang butil ng bigas.
03:59Habang kumukulo, sumisingaw ang amoy ng lugaw.
04:03Manipis, halos tubig na lang.
04:07Ngunit sa bawat halo ng sandok, pinipilit niyang mumiti.
04:15Sa baryong iyon, sanay na si Aling Rosa sa gutom.
04:21Sanay siyang gumawa ng milagro sa kaunting meron at gawing pag-asa ang bawat lagas ng bigas.
04:32Kinabukasan, bago pa sumikat ang araw, nagbihis siya ng lumang saya.
04:39Dala ang basket na may kaunting kamote.
04:43Iyon lang ang kaya niyang ibenta.
04:46Naglakad siya papuntang palengke.
04:48Suot ang pagod at pag-asa.
04:54Mainit na ang araw ng makarating sa roon.
04:58Ang mga tindera sa paligid ay abala.
05:01Sigawan, tawanan, kalansing ng mga bariya.
05:05Ngunit si Aling Rosa, tahimik lang sa isang tabi.
05:10Tatlong oras, apat, lima, walang bumili, walang lumapit.
05:20Hanggang sa lumalimang hapon, unti-unting nagbago ang kulay ng langit.
05:27Ang dating asul, ngayon'y naging kulay abo.
05:32Binuhat ni Aling Rosa ang basket at naglakad pa uwi.
05:36Dala pa rin ang kamote at ang parehong bigat ng dibdib.
05:44Sa daan pa uwi, dumaan siya sa gilid ng ilo.
05:48Doon siya sandaling huminto.
05:51Kinuha ang lumang panyo.
05:53Pinunasan ang pawis at tinitigan ang papalubog na araw.
06:00Panginoon, kung ito na lang ang natira, sana isapat na ito hanggang bukas.
06:07Hindi ko po hinihinging guminhawa.
06:10Gusto ko lang mabuhay ng may dangal.
06:15At doon, kahit gutom, kahit pagod, kahit luhaan,
06:23ngumiti si Aling Rosa.
06:26Dahit alam niyang, bukas, kahit walang laman ng lata,
06:31may laman pa rin ang puso.
06:36Madaling araw.
06:39Tahimik ang paligid.
06:42Taning hampas ng hangin sa pawid
06:45at tilaok ng manok ang maririnig.
06:49Sa mesa,
06:51nakapatong pa rin ang lata ng bigas.
06:55Halos wala ng laman.
06:56Isang takal.
07:00Iyon na lang ang natitira.
07:04Marahang lumuhod si Aling Rosa
07:07sa harap ng maliit na krus sa dingding.
07:11Pinikit ang mga mata.
07:14Huminga ng malalim.
07:16Panginoon,
07:18kung ito na lang po ang natitira,
07:21gawain ninyo pong sapat
07:22at bigyan ninyo po ako ng tapang
07:25na magtiwala pa rin.
07:30Habang nagdarasal siya,
07:33biglang may mahinang katok sa pinto.
07:37Tok, tok, tok.
07:41Dahan-dahan niyang binuksan yun.
07:44Sa labas,
07:45nakatayo ang isang matandang lalagi.
07:49Maputla,
07:50naminginig,
07:51at may hawak na tungkod.
07:54Basambasa ang kanyang damit,
07:56tila galing pa sa malayong lakad.
08:02Iha,
08:04baka may may sasaeng kariyan,
08:06kahit konti lang.
08:08Tatlong araw na akong
08:10hindi nakakain.
08:15Napatingin si Aling Rosa
08:17sa lata ng bigas.
08:19Isang takal lang talaga ang laman.
08:22Yun na lang sana
08:23ang almusal nilang mag-ina.
08:26Tahimik siyang napalunok.
08:28Sabay tingin sa lumang larawan
08:30ng kanyang yumaong asawa
08:31sa dingding.
08:33Parang narinig pa niya
08:34ang tinig nito sa alaala.
08:37Rosa,
08:38kung may kumakatok na nangangailangan,
08:42buksan mo.
08:43Baka ang Diyos na mismo
08:45ang dumating sa pinto mo.
08:50Napangiti siya ng may luha sa mata.
08:52binuksan niya ng tuluyan ng lata
08:55at ibinuhos lahat
08:57ng natitirang bigas
08:58sa lumang mangkok.
09:01Amang,
09:02wala na po akong iba
09:03kundi ito.
09:05Pero mas kailangan ninyo ito
09:07kaysa sa amin.
09:10Pagkaalis ng matanda,
09:12tahimik si Aling Rosa.
09:15Tumingin siya sa kawali.
09:17Tubig lang ang kumukulo roon.
09:21Ngunit sa kabila ng gutom,
09:23may kakaibang kapayapaan
09:25sa kanyang dibdib.
09:28Makalipas ang ilang oras,
09:30muling may kumatok sa pinto.
09:33Tok, tok, tok.
09:36Pagbukas niya,
09:38nandoon si Mang Pido,
09:40kapitbahay na magsasaka.
09:43May dala itong isang sako
09:45ng bigas at ilang gulay.
09:50Aling Rosa,
09:51nag-ani kami kanina.
09:53Naalala ko kayo.
09:55Kaya heto,
09:56may konting sobra.
09:58Halos di makapaniwala
10:00si Aling Rosa.
10:02Tumingala siya sa langit,
10:04napangiti habang tumutulo
10:07ang luha.
10:09Panginoon,
10:10isang takal lang po
10:12ang ibinigay ko,
10:14pero isang sako
10:16ang ibinalik ninyo.
10:20Minsan,
10:22kapag handa kang magbahagi
10:24ng huling meron ka,
10:26doon mo makikita
10:27ang tunay na himala.
10:29ang isang takal na bigas,
10:32naging daan
10:33ng pananampalataya
10:35at kabutihan.
10:40Kinagabihan,
10:41kumain sila ni Lito
10:42ng busog,
10:43hindi lang ang tiyan,
10:45kundi pati ang puso.
10:46sa tabi ng lampara,
10:49bagkasamang nagdasal
10:50ang mag-ina.
10:53Inay,
10:54siguro po,
10:56galing sa langit
10:57ang bigas natin.
10:59Oo anak,
11:01galing sa langit.
11:03Dumaan lang sa kamay
11:04ng matandang kumatok.
11:08Ang biyaya
11:10ay laging bumabalik
11:12sa pusong marunong magbigay,
11:14kahit sa panahong
11:16wala nang dapat ibigay.
