Oynatıcıya atlaAna içeriğe atla
  • 53 dakika önce
Rusya-Ukrayna Savaşı 24 Şubat 2022'de başladı. Ancak Kırım Tatar Türklerine göre bu savaşın başlangıç tarihi 2014. Yani Rus lider Putin savaşı Kırım'ın işgaliyle başlattı. Peki, Kırım Tatar Türkleri ne istiyor, Ukrayna'daki savaşta rolleri ne? CNN TÜRK Haber Koordinatörü İdris Arıkan ve Kameraman Halil Kahraman Ukrayna'ya gitti, Kırım Tatar Türklerinin durumunu araştırdı.

Kategori

🗞
Haberler
Döküm
00:04İzlediğiniz için teşekkürler.
00:25İzlediğiniz için teşekkürler.
00:36O normalde bildiğimiz Ukrayna'ya yönelik saldırıların çok ötesinde.
00:40Bu görüntüler Ukrayna'nın başkenti Kiev'den.
00:43Geceyi yırtan füze ve droneların sesi yankılanıyor.
00:46Rusya saldırıları artışta.
00:53Rusya-Ukrayna savaşı aslında 4,5 yıldır devam ediyor ama burada şu anda üstünde durduğum şey bir yerin enkazı.
01:02Yani son dönemde savaşın akışına baktığımızda özellikle Kiev'in içerisine kadar giremeyen Rus güçlerinin drone ve balistik füzelerle saldırı yaptığını
01:15biliyoruz.
01:15İşte şu anda üstünde bulunduğum yer ve kameranın gösterdiği alan aslında bir bina.
01:23Aslında bütün dünya bunu yanlış anlıyor.
01:26Savaş 2022'de değil 2014'te Kırım'ın işgal girişimiyle başladı ve sözde barışçıl gibi gösterilen işgal 12 kilometrelik tanklarla yapılmıştı.
01:34Yeşil insancıklardan bahsediyordu.
01:36Onun kim olduğunu galiba şu anki savaşta herkes çok iyi anladı.
01:39Bunun dışında tam kapsamlı işgal girişi 4 senedir devam ediyor.
01:42Bu 4 senenin 2 senesini kara kuvvetlerinde asker olarak tamamladım.
01:452 sene öncesine kadar da Rus askerleriyle fiziksel olarak çarpışıyorduk.
01:49Çatışmalar oluyordu.
01:50Son 2 senedir de güç dengesini belirleyen hava teknolojileri ve dronlar oldu.
01:53Dron sistemlerinde daha güçlü olan taraf sahada da daha avantajlı.
02:00En büyüğü soykırım olarak tanımlanan 5 sürgün.
02:03Sonsuz bir mücadele.
02:04Sovyetler Birliği'nin yıkılması sonrası ana vatanı Kırım'a dönen 10 binlerce Tatar Türk'ü.
02:10Rusya ile mücadele içindeki Kırım Tatar Türkleri bu kez de Ukrayna Savaşı ile yerlerinden edildikleri görüşünde.
02:17Ama onlar için savaşın başlangıç tarihi 2022 değil 2014.
02:22Aslında Rusya-Ukrayna Savaşı Kırım'ın işgaliyle başladı diyorlar.
02:48Kimileri Rusya-Ukrayna Savaşı'nın 4,5 yıl önce başladığını söylüyor 2022 ile birlikte.
02:54Fakat Kırım Tatarları'na göre bu süreç 2014'te Kırım'ın işgaliyle başladı.
02:59Meselelerden bir tanesi de Kırım Türkleri'nin, Kırım Tatarları'nın durumu.
03:03Yani orada ne oluyor, ne bitiyor onu da anlamamız gerekiyor.
03:07Yani demek istediğim işgal bitmezse, Rusların elinde kalacak olsa Kırım Türk Halkı'ya yakın yıllar içerisinde yoklanılma tehlikesi var.
03:19Kırımlılar özellikle 1944 sürgünü sonrası Sovyetler Birliği'nin yıkılmasıyla birlikte ana vatanlarına döndüklerini söylüyor.
03:26Ta ki 2014'e kadar Kırım'ın işgaliyle yine yerlerinden edildiler.
03:31Kırım Tatar Türklerine göre Rusya'nın Kırım'da 200'den fazla askeri bölgesi var.
03:35Füze ve drone sistemleri bulunuyor.
03:37Kırım Ruslaştırılıyor.
03:41Biz kendi topraklarımızda kendi evimizi savunuyoruz.
03:43Bizim gidecek bir yerimiz yok ve verdiğimiz mücadele de bir vatan mücadelesi.
03:47Ben Kırım'da normal bir insan olarak yaşıyorken benim evime işgalciler geldi ve ben ülkemi, evimi özgürleştirmek için savaşıyorum.
03:54Karşı tarafta ise böyle bir durum yok.
03:55Bu yüzden bizim askerlerimizin moral ve motivasyonu daha güçlü.
04:00Kırım Tatar Türklerine göre işgal öncesi Kırım'ın Sivastopol dahil nüfusu 2 milyon 300 bin kişiydi.
04:07Kırım'ın işgali sonrası Moskova bölgeye 1 milyondan fazla kişi getirdi.
04:12En az 50 binden fazla Kırımlı da bölgeyi terk etmek zorunda kaldı.
04:16Şu anda Kırım'da kalan Tatar Türklerinin oranı sadece 300 bin dolayında.
04:21Nüfusun %12'si kalmış bölgede.
04:23Şimdi 12 sene devamında Rus işgalinde oraya gerçekten de Rusya'ya 1 milyon kendi vatandaşlarını getirip oraya yerleştirdi.
04:34Ama bu hepsi hukuksuz, kanunsuz ve bu kişiler orada hiç kalmazlar.
04:41O sebepten biz onlar orada Kırım azat edildiğin son bizlerle beraber yaşayacaklarını hiç görmüyoruz ve olmaz o.
04:50Birincisi, ikincisi şimdi onlar ne kadar Kırım yarım adayı böyle bir askeri üssü yapmış olsalar da ama Kırım'ın azat
05:01edilmesi o kadar çok zor olmaz.
05:06Kırım'da etnik temizlik yapıldığı görüşünde Ukrayna'daki Kırım Tatar Türkleri, Kırım'daki siyasi mahkumların yarısının Tatar Türklerinden olduğu iddiasında.
05:31Ve Ukrayna ile Rusya arasındaki ateşkes iddiaları.
05:35Kırım Tatar Türkleri sadece Rusya lideri Vladimir Putin değil, ABD Başkanı Donald Trump'a da tepkili.
05:41Ukrayna'da milletvekili olan ve Kırım Tatar Türklerinin liderliğini sürdüren Mustafa Cemil Kırımoğlu'nun sözleri net.
06:01Çünkü Trump Ukrayna devlet başkanı değil. Ben Trump'a oy vermedim herhangi bir Ukrayna temsilcisi de değil.
06:07Ukrayna anayasası Kırım'ın, Ukrayna'nın ayrılmaz bir parçası olduğunu söylüyor ve bizim de referansımız budur.
06:13Biz Kırımlar için diğer herkes için de bu geçerlidir.
06:17Kırım Türkleri, Ukrayna toprağı bir bütün değil. Toprak bütünlüğü kutsal bir şey.
06:22Hiçbir karış toprak vermek niyetinde değiliz.
06:25Zelenski ile anlaştık, Kırım'ı verse ertesi gün burada haini ilan ederler.
06:29Burada iç savaş olur. Tüm Ukrayna toprakları boşaltılınca yedek savaş sürecek, diyor.
06:34Biz Zelenski'den şimdi Kırım azat edildiğin sonra orada Kırım'ın statüsü biraz değişkenini istiyoruz.
06:43Kırım özel muhteriyet statüsü saklansın ama Kırım-Tatar Türklerinin haklarına tiklenmiş böyle bir özel muhteriyet olanını Ukrayna içinde, Ukrayna sınırlarında
06:56istiyoruz.
06:57Ve Ukrayna toplumun fazlası buna hazır.
07:00Peki Kırım-Tatar Türkleri bir gün Kırım'a döneceklerine inanıyor mu?
07:041944 sürgünü sonrası binlerce Kırımlı Sovyetler Birliği'nin yıkılmasıyla bölgeye döndü, diyor.
07:10Neden olmasın mesajı veriyorlar.
07:12Kırım yarımadası Rusların elinde kalacak olsa Kırım-Tatar halkı aslında yeryüzünde yok olacak.
07:18Biz yarım yüzyıl devamında Stalin genel soykırımından sürgündükten sonra yarım yüzyıl devamında vatanımıza dönmek için mücadele verdik.
07:28Şimdi ise Rusların baskısının yavaş-yavaş Kırım-Tatarları kendi öpraklarının yerinden terk etmeye mecbur oluyorlar.
07:36Burada bizde sloganımız var.
07:37Ne kadar zor olsa da vatanımızı terk etmeniz, diyoruz.
07:53İzlediğiniz için teşekkür ederim.
Yorumlar

Önerilen