00:00Yani 2020'den başlatacağımız Sivrice Pötürge depremini üreten Doğu Anadolu fayının bu segmentinin hemen batısında bu bölge.
00:14Ve 6 Şubat 2023 depreminin ikinci 7-6'lık depremi üreten Çardak fayının da kuzey uç kısmı o bakımdan devam
00:30eden aktivitenin bir yansıması olarak değerlendirmek daha doğru olur.
00:36Zaten o bölgede yani Malatya civarında, Yeşilyus'ta, Battalgazi civarında, Kale'de oralarda bu büyüklüklere yakın artçılar diyebileceğimiz aktiviteyi sürekli kaydediyoruz.
00:54Yani mevcut fay hareketliliğinin devamı diyoruz biz bu depremede.
00:57Bu 6 Şubat ikinci depremini üreten Çardak fayı biliyorsunuz işte o bölgeden şu anda deprem olan yerin bulunduğu bölgeden başlar.
01:09Güney'e doğru, güney batıya doğru bir et çizerek Nurhak, Ekinözü, Göksun, Sayınbeyli'ye doğru devam eder.
01:19Ve burada 7-6'lık depremden sonra 6.5'a ulaşan özellikle Göksun civarında, Göksun'un batısında ve Malatya işte
01:29bu bölgede 5.5, 5-5.5'ü bulan çok sayıda artçı aktivite kaydedildi.
01:36Bunu da yani hem Sivrice Pötürge depremini üreten kırığın çevresi hem de 6 Şubat ikinci depreminin kuzey uç kısmında yer
01:49alan talih fayların kırılmasıyla ilgili bir deprem olarak değerlendirmek mümkün.
01:57Süleyman Hocam neden mesela özellikle biz bu haberleri Malatya'dan alıyoruz?
02:026 Şubat depreminde tam 11 il etkilendi aslında ama çok fazla Malatya'dan gelen bir artçı deprem haberi var.
02:10Ve 5.6'da Türkiye'ye bakıldığında hissedilen bir deprem aslında.
02:15Evet Malatya oldukça hassas bir bölge.
02:19Niye öyle? Çünkü hemen Malatya'nın yakın batısında Malatya fayı var.
02:26Çardak fayıyla kesişen kuzeye doğru uzanan aktif bir fay Akçadağ bölgesinde.
02:33Hemen onu devamı niteliğinde Ovacık fayı var.
02:37Sunceli'den işte Erzincan yönüne doğru uzanan o da aktif bir fay.
02:41Ve şu anda Erzincan-Karlıova arasında Kuzey Anadolu fayının doğu uç kısmında tismik boşluk pozisyonunda kırılmamış 7 su fayı var.
02:53Bunlar zaten 7 ve üzeri deprem üretme potansiyeline sahip.
02:59Üstelik sismik boşluk kırıldı kırılacak aşamasında bulunan faylar olduğu için
03:05ve bu bölgede yani Malatya civarı da dediğim bu faylara, deprem kaynaklarına yakın olduğu için
03:16Malatya hassas bir bölge ama asıl bu faaliyetin nedeni 2023-6 Şubat 2. 7-6'lık depremin zaten üreticisi olan
03:28Kardak fayının Kuzey Doğu uç kısmı olması.
03:35Oralara zaten malum depremde kırılan fayın uç kesimine
03:40İstres transferi maksimum düzeyde olur.
03:45Ve oralar kırılmaya en yatkın hassas bölgeler olarak
03:49bir sonraki depremleri üretecek bölgeler olarak önümüzde durur.
03:56Bu da öyle değerlendirilmesi gereken bir deprem.
04:00Yani bölge hassas, bölgede sismik aktivite devam ediyor.
04:05Bölgede yedirin üzerinde deprem üretecek yedi sıfayı var, ovacık fayı var,
04:10Malatya fayı var.
04:11Bunlar öyle çok çok uzak değil.
04:14Yani 50-100 kilometreyi bile bulmayan mesafelerde
04:19ve kırılmak için enerjisini biriktirmiş faylar olduğu için
04:23maalesef oralardaki bu türden depremler bizi bir miktar kaygılandırıyor.
04:29Peki Süleyman Hocam daha ne kadar devam edecek?
04:326 Şubat'ın oluşturduğu bu aslında etki.
04:36Yani yedi, sekiz ve yedi altılık iki deprem sonra
04:4120 Şubat'ta Antakya fayıda kırıldı.
04:45Altı buçukluk üçüncü deprem.
04:47Altı yediye ulaşmış altı buçuk, altı yedi büyüklüğündeki artçılar
04:52ve yüz elli bini geçmiş olan artçı aktivite söz konusu.
04:57Altı Şubat'tan itibaren muazzam bir deprem bu.
05:00Türkiye şartlarında da, dünya şartlarında da
05:03çok büyük, çok yıkıcı iki depremin aynı günü olması
05:07ve bunların çevresinde de gene dünya ölçeğinde hatırı sayılır
05:12Kuzey Anadolu fayı gibi, Doğu Anadolu fayı gibi,
05:15Ölüdeniz fayı gibi faylar bulunuyor.
05:19Bunlar da tarihsel dönemde çok yıkıcı depremler üretmişler.
05:23Aletsel dönemde de öyle.
05:24Yani Kuzey Anadolu fayı son 150 yıl içinde
05:2920'nin üzerinde, 7'nin üzerinde deprem üretti.
05:32Şu anda işte bir orta marmara bir de yedi su kaldı.
05:36Onlar da kırılırsa Kuzey Anadolu fayının
05:39Türkiye sınırları içinde kırılmadık.
05:42Hiçbir yeri kalmayacak.
05:43Yedi su şu anda sırada bekliyor.
05:46İstanbul etmeyecek orta marmarayla birlikte.
05:49Yani Malatya'da hocam özellikle bu artçı depremlerin
05:53devamını görmememiz için bu enerjinin tamamen
05:57boşalması mı gerekiyor?
05:59Bir anlamda doğru öyle.
06:02Ama bölgede yeni yeni de enerjiler boşaltacak.
06:05Dediğim gibi 250 yıldır, 300 yıldır enerji biriktirmiş
06:10yedinin üzerinde deprem üretecek faylar var.
06:13Onlar da enerjiyi, büyük bir enerji boşalttıktan sonra
06:16çevrede gene artçı sayılabilecek.
06:20Enerji boşaltacak.
06:24Kırıklar faaliyete geçecek.
06:26Yani Türkiye böyle bir yer.
06:28Türkiye'de yani enerji boşaldı.
06:30Bu iş bitti.
06:31Tamam artık rahat edin.
06:3250 yıl, 100 yıl burada deprem olmaz denecek yer yok.
06:35Hemen yakın çevresinde çok sayıda benzer büyüklükte
06:39deprem üretecek faylar var.
06:41Yani şu anda MTA, AB, AFAD aktif fay haritasını yeniledi.
06:47Bugünlerde yayınlayacak.
06:49Yani 485 olan 700 küsüre çıktı.
06:52Yani bu 95'te 150 idi.
06:562013'te 485 oldu.
06:58Şimdi 700 küsür.
07:00Ve daha da çalışmalar devam ediyor.
07:02Bunlar artacak.
07:03Türkiye mer yedi.
07:04Örümcek Ağa gibi aktif faylar tarafından
07:06kırılmış geçilmiş durumdadır.
07:09Ve deprem gerçeği de buradan kaynaklanmaktadır.
07:11O halde Malatya'daki bu sarsıntı da çevre aslında ki
07:16çevredeki aktif faylar üzerinde de ek baskı oluşturuyor diyorsunuz.
07:20Kısmi, kısmi.
07:21Yani bunların tetikleme etkisi abartılmamalıdır.
07:24Tetikleme diyorsanız 6 Şubat'ta gördük.
07:27Birinci deprem, 7-8'lik deprem ikinciyi
07:31aynı gün kırdı çardak fayını.
07:34Aynı fay değil ama birbiriyle bağlantısı olan
07:37Çelikan civarında kesişen iki fay bunlar.
07:39Daha önce 1513'te kırılmış Maraş'ı yıkan deprem
07:44ve çardak fayı o zaman 1544'te kırılmış.
07:50Yani 31 yıl sonra.
07:52O zaman tetikleyememiş.
07:53Çünkü birinci depremin büyüklüğü muhtemelen
07:576 Şubat'ta olandan bir miktar düşüktü.
08:00Yani bu derece büyük bir deprem olacak.
08:03Yakınında kırılmaya yüz tutmuş enerjisini biriktirmiş fay olacak.
08:08Ancak o zaman tetikleme etkisi söz konusu olur.
08:11Burada yani 5-5,5'luk depremlerin tetiklemesinden söz etmek doğru değil.
08:16Süleyman Hocam bunları önceden kestirebilmek mümkün mü peki?
08:21Enerjinin hat safhaya ulaştığını anlayabiliyor muyuz mesela?
08:25Tabii çok az nasıl ölçümler yapılabilirse fay hatlarına yerleştirilen gerilme ölçülerler
08:32gerilmenin belli bir seviyeye ulaştığını belirleyebilir.
08:38Bunları daha önceki tarihsel ve paleosistemolojik çalışmalarla destekleyen
08:44yani kaç yılda bir tekrarlanma süresi tahmin edilmiş, belirlenmiş fay hatlarında
08:50kırılmanın çok yakın olduğu şeklinde bir tahminde bulunulabilir.
08:55Ancak tam yerini, zamanını ve büyüklüğünü tam ve doğru olarak maalesef bugün tahmin edemiyoruz.
09:01Ancak dediğiniz doğru yani gerilmeler ölçülüyor ve maksimuma çıktığı zaman da
09:08kırılmanın yaklaştığını tahmin edebiliyoruz.
09:12Deprem özellikle Malatya'da artık hayatın bir parçası haline geldi.
09:18Zaman zaman gözünü depremle açan bir Malatya halkı var aslında.
09:22Bu noktada yeniden bir hazırlık yani yıkıcılık açısından...
09:29Bak haklısınız ben geçen hafta Hatay'daydım deprem konusunda konferansım vardı.
09:37Orada da dile getirdim. Yani şimdi Hatay depremi hazırlanıyor.
09:42Yani yara tarmak şeklinde bakmamamız lazım.
09:45Çünkü ölü deniz fayı aşağı doğru kırılmaya devam edecek.
09:49Ve Hatay maalesef bundan sonra da çok uzak olmayan gelecekte de benzer şekilde büyük depremler yaşayabilecektir.
09:57Aynı durum Malatya için, Elazığ için, Bingöl için, Erzincan, Erzurum ve çevredeki Tunceli illeri için de söz konusu.
10:08Niye? Konuşmanın başında belirttik sizin sorularınız üzerine.
10:12Yani Malatya fayı, Ovacık fayı, Yeditli fayı, Kuzey Anadolu fayı ile Doğu Anadolu fayının tam da kesiştiği kavşak bölgesi bu
10:23bölge.
10:24O bakımdan burada bundan sonra depremler 7'nin üzerinde, 7,5'u bulabilecek büyüklükte depremler maalesef ki söz konusu.
10:33O bakımdan 6 Şubat'ın ya da Sivrice Pötürge 2020 depremlerinin yaralarını Elazığ'da, Malatya'da, bölgede sarıyoruz.
10:42Ama bundan sonra gelecek büyük yıkıcı depremler için de hazırlık anlamında hasar görmemiş yapıları, tüm yapı stokunu gözden geçirip,
10:53onları da bu gelecek depremlere hazırlama mecburiyetimiz var.
10:56Aksi takdirde uzak olmayan bir gelecekte gene gözyaşlarımız akmaya başlar.
11:03ve yara sarma ile bu işin pansumanla tedavi edilemeyeceğini öğrenmiş oluruz.
11:09Biz ülkemizi depreme hazırlamazsak, depreme dayanıklı yapılarda yaşamazsak,
11:15bu depremler olmaya devam edeceğine göre acıları çekmeye devam edeceğiz demek.
Yorumlar